Openbaar Ministerie
Parket Procureur-Generaal
Curaçao 1 Sint Maarten

flonaire,Sint Fustatius & Saha

Ministerie van Veiligheid en Justitie,
Directie Wetgeving
Directie Rechtsbestel

Contactpersoon:
Datum:
Kenmerk:
Onderwerp:

ii december 2014
799/14
Reactie op wetsvoorstel/aanpassing BOB in WvSv BES

Geachte heer/mevrouw,
Op verzoek van de heer
volgt in dit schrijven een reactie op het
conceptwetsvoorstel tot wijziging van het Wetboek van Strafvordering BES,
in verband met de aanpassing van de regeling van de bijzondere
opsporingsbevoegdheden en enkele andere bepalingen.
Gelet op mijn verantwoordelijkheid voor de rechtshandhaving en opsporing
in Curaçao, St. Maarten en de BES eilanden, voel ik me vrij om een reactie te
verzorgen. Uiteraard heb ik deze reactie afgestemd met het OM BES.
Algemeen
Ik heb kennis genomen van de voorgestelde aanpassingen in het WvSv BES.
Dit zou betekenen dat de huidige regelingen van Curaçao en St. Maarten door
Nederland zouden worden overgenomen voor wat betreft de BES eilanden.
Dat er thans verschillen zijn tussen de landen, is evident. Of die in alle
gevallen ongewenst zijn is maar zeer de vraag. Maar nog belangrijker is of
Nederland alleen maar uit oogpunt van eenvormigheid de op Curaçao en St.
Maarten geldende regelingen zomaar moet overnemen, zonder stil te staan bij
de gevolgen voor de rechtshandhaving. Die gevolgen zijn namelijk fors.
In de mernorie van toelichting op het wetsontwerp (AB 2012, no 25 §6) is
opgenomen de wens om een aantal bepalingen uit de Nederlandse wetgeving
niet over te nemen. Dit betreffen regelingen met betrekking tot notificatie en
de bewaarplicht. Uitdrukkelijk wordt stil gestaan bij de lokale situatie en de
kleinschaligheid van de sarnenlevingen op de eilanden.
In de wetgeving die thans geldt op de wet BES zijn deze bepalingen niet
overgenomen. En naar mijn mening is dat terecht zo.
Wilhelminapicin 14-16, Willemstad, Curaçao Ii’. i-(5999)434-2Ioo 1 l «5999) 461-3786 1
Welfare Road 68, Unit 37,SimpsonBay, Sint Maarten

parket.pgomcarib.org

P.OBo 6833 T. +(t)721 544-4774 1 [+(i) 721 5444797 1 1’ pofficesxm®omcariborg

In de wetgeving die thans geldt op Sint Maarten en Curaçao zijn deze
bepalingen echter toch in min of meerdere mate overgenomen (artikelen 177
ka tot en met 177 kd Sv.). Daarmee wordt voorbij gegaan aan de
oorspronkelijke gedachte van de wetgever om een aantal zaken te
versimpelen. Een gedachte die ik onderschrijf.
Mocht de BES wetgeving aangepast worden dan zal dit, gelet op de zeer
beperkte administratieve capaciteit, een onevenredig grote druk op de
organisatie van het OM BES leggen. Een druk die -los van administratieve
werkdruk bij de politie- binnen een klein parket als het parket BES niet is op
te vangen. Ik verzoek u dan ook dringend om deze bepalingen voor de BES
niet te wijzigen.
Een ander ongewenst neven effect is dat invoering van notificatie op deze
kleine eilanden afbreukrisico’s voor de opsporing met zich zou meebrengen.
Gezien de kleinschaligheid van Bonaire, St. Eustatius en Saba zouden door
‘anderen’ te gemakkelijk inzicht kunnen worden verkregen in de toepassing
van bijzondere opsporingsbev oegdheden.
Daarnaast is in de Sint Maartense en Curaçaose wetgeving een extra
geheimhoudingsbepaling opgenomen, artikel 177ke Sv ten aanzien van een
ieder tot wie een vordering ex art 177r, 177s, 177t of 177v is gericht. Dit betreft
een extra bepaling gericht tegen derden, burgers of instanties. Deze bepaling
kent bij mijn weten geen Nederlandse tegenhanger. Doch principiële
bezwaren tegen deze bepaling heb ik niet.
Wat voorts opvalt, is dat er op Curaçao en Sint Maarten nog specifieke
bepalingen zijn opgenomen met betrekking tot het voegen van de stukken
aan het dossier en het beëindigen van gegeven bevelen, vorderingen of
overeenkomsten wanneer niet meer voldaan wordt aan de voorwaarden die
daaraan ten grondslag liggen (artikel 177h lid 5 Sv Curaçao en Sint Maarten).
Deze eis geldt op de BES eilanden alleen bij de inzet van een burger in een
infiltratie traject. Gelet op de verantwoordelijkheden die voortvloeien uit een
overeenkomst met een burger in een infiltratie traject lijkt me die eis terecht.
Het overnemen van een dergelijke, mogelijk zelfs schriftelijke, eis in alle
overige gevallen leidt alleen maar tot een onnodige administratieve last.
Wanneer deze situatie zich voordoet zullen de kostbare en schaarse
opsporingsmiddelen niet onnodige worden doorgezet doch beëindigd. Dit
kan met een simpele verwoording in het proces-verbaal wordt geregeld.

Wilheirninaplein 14-16, Willemstad, Curaçao 1 1. +(599-g)434-2Ioo 1 F. +f-) 461-3786 1 l parketpgç1omcarib.org
Welfare Road 68UniI 37Si;npson Bay,SinL Maarten 1 t’).lto 6833 1 1. «1)721 544-4774 1 F+fi) 721 54-47i II pguffiresxrnoincarib.org

Ptannrntige obsert’atie
Het wijzigen van de term ‘stelselmatige’ observatie in ‘planmatige’ is op
Curaçao en op St. Maarten een in de visie van het OM ondoordachte, voor de
rechtshandhaving uiterst contraproductieve en bovendien onnodige zet
geweest.
De wetgever heeft in Nederland expliciet bepaald dat alleen een bepaalde
mate van inbreuk (zie de uitgebreide jurisprudentie omtrent de term
‘stelselmatig’) met een BOB- middel gereguleerd hoeft te worden en dit past
ook in de jurisprudentie van de Hoge Raad. Niet wettelijk geregelde
opsporingsmethoden mogen worden toegepast mits niet stelselmatig. Het in
de jurisprudentie gehanteerde criterium is of er een min of meer volledig
beeld gekregen wordt van bepaalde aspecten van het Privé leven van een
verdachte.
De term ‘planmatig’ is geen bekende term. Er is ook geen duidelijke uitleg in
de MvT te vinden omdat het ook in de MvT niet voor komt. Men
verondersteld dat elk voorgenomen idee om te observeren planmatig is.
Daaronder valt bijvoorbeeld ook het langs dc woning van de verdachte rijden
om te zien of hij thuis. Dit is een buitengewoon klein, eenmalige, inbreuk op
het privé leven van de verdachte. Van stelselmatigheid is geen sprake. Het
gevolg is echter een stijging in de administratieve last, welke op alle eilanden
ongewenst is maar nog te meer klemt op een klein parket.

Aanpassing B 03-termijnen van 3 iiiaaizden naar 6 zoeken (observa (ie, s tetsetinatig
inwinnen van informatie,)
In de artikelen 1771 en 177m is de duur van de bevelen bepaald op 3 maanden
voor de BES eilanden en 6 weken voor de landen Curaçao en Sint Maarten. De
periode van 3 maanden sluit aan bij de Nederlandse wetgeving. De
voorgenomen wijziging zal een verhoging van de administratieve werkdruk
behelzen. Dit is voor een klein parket als OM BES ongewenst.

Mondeling bevel en iitachtightg dienen, op straffe van nietigheid, binnen 3 dagen op
scitrift te worden gesteld
Van het Openbaar Ministerie en de rechter-commissaris mag verwacht
worden dat het toeziet OP het naleven van diverse wettelijke termijnen uit het
wetboek van strafvordering. In de artikelen 177i, 177s en 177 x Sv Curaçao en
Sint Maarten is bepaald dat de gevolgen van overschrijding van de termijn
voor het op schrift stellen van een mondeling bevel of machtiging met

Wilhelminaplein 14-16,Wlllcmstad,Curaçao 1 I.+(’-)434-2ioo 1 [.+(599-g)461-3786 t l parket.pgorncarib.org
Welfare Road 68, Unit 37, Sitnpson Bay, Sint Maarten

P.Ol3o 6833 t T +f1)72r 544-4774 1 F.+f;) 721 544-4797 II pgofficesxxn®omcarib.org

nietigheid wordt bestraft. De sanctie lijkt me te zwaar en ontneemt de rechter
om een belangafweging te maken op grond van artikel 413 Sv. De
jurisprudentie met betrekking tot norrnschendingen is thans in beweging en
lijkt contrair aan deze bepaling te zijn.
Verschoningsgerechtigde
Een overige belangrijk verschil voorts is dat wettelijk bepaald is dat het
opnemen van een vertrouwelijk gesprek of een (telefoon) tap in de Sint
Maartense en Curaçaose regelgeving niet bevolen kan worden tegen een
verschoningsgerechtigde tenzij de bewuste persoon zelf als verdachte wordt
aangemerkt.
Pseitdokoop of-dienstverlening
Volgens de Sint Maartense en Curaçaose regelgeving is een pseudokoop of
dienstverlening alleen mogelijk naar voorafgaande schriftelijke toestemming van
de procureur-generaal. Dit lijkt me een onnodige verzwaring van de
voorwaarden om dit middel in te zetten. Deze voorwaarde geldt in
Nederland niet en tot nog toe op de BES eilanden ook niet.
-

Onafhankelijk advies
Ik besef terdege dat in deze brief het Openbaar Ministerie u van advies
voorziet, terwijl het OM een bepaalde rol heeft bij de inzet van
opsporingsbevoegdheden.
U leest in deze brief dat het OM veel bezwaren heeft tegen het 1 op 1
overnemen van de Sint Maartense of Curaçaose regelgeving aangaande
opsporingsbevoegdheden.
Ik geef u in overweging om zo spoedig mogelijk het WODC om advies/een
second opinion te vragen en te laten onderzoeken of de voorgestelde
wijzigingen op de BES —mede gelet op kleinschaligheid- uit oogpunt van
effectieve strafrechtelijke rechtshandhaving aan de ene kant, en privacy
waarborgen en belangen van de verdachte aan de andere kant, praktisch
uitvoerbaar en noodzakelijk zijn.

De Procu:
Mr.

Wilhelminaplein r4-16,Witlemstad,Curaçao IT. «5999)434-2100 1 Ë.+(599-g)46;-3786

t parket.pg®omcarib.org

Welfare Road 68, Unil 37. Simpson Bay, Sint Maarten 1 l’.().Bo 6833 Ii. «1)721544-4774 1 F.+fi) 721 544-4797 II pgurncesxm®omcarib.otg