Tweede Kamer der Staten-Generaal

2

Vergaderjaar 2012–2013

33 402

Wijziging van enkele belastingwetten en enige
andere wetten (Belastingplan 2013)

Nr. 21

DERDE NOTA VAN WIJZIGING
Ontvangen 14 november 2012
Het voorstel van wet wordt als volgt gewijzigd:
1
Artikel III, onderdeel E, vervalt.
2
Na artikel VIIc worden drie artikelen ingevoegd, luidende:
ARTIKEL VIId
De Wet op de omzetbelasting 1968 wordt als volgt gewijzigd:
A
Het opschrift van hoofdstuk V, afdeling 4, komt te luiden: Accijnsgoederen, andere dan tabaksproducten.
B
Artikel 28 vervalt.
ARTIKEL VIIe
De Wet op de accijns wordt als volgt gewijzigd:
A
In artikel 76, eerste en tweede lid, vervalt «en omzetbelasting».

kst-33402-21
ISSN 0921 - 7371
’s-Gravenhage 2012

Tweede Kamer, vergaderjaar 2012–2013, 33 402, nr. 21

1

B
Artikel 77 wordt als volgt gewijzigd:
1. In het derde en vierde lid vervalt «en omzetbelasting».
2. In het vijfde lid vervalt telkens «en omzetbelasting».
ARTIKEL VIIf
1. Op verzoek wordt teruggaaf verleend van omzetbelasting die is
geheven van tabaksproducten als bedoeld in artikel 29 van de Wet op de
accijns die bij aanvang van 1 juli 2013 tot de handelsvoorraad behoren
van ondernemers die handelen in tabaksproducten. Met betrekking tot de
teruggaaf is artikel 31 van de Wet op de omzetbelasting 1968 van
toepassing.
2. Bij ministeriële regeling kunnen voorwaarden en beperkingen worden
gesteld inzake de toepassing van dit artikel.
3
In artikel XI wordt na het eerste lid, onder vernummering van het
tweede tot en met vijfde lid tot derde tot en met zesde lid, een lid
ingevoegd, luidende:
2. In afwijking van het eerste lid treden de artikelen VIId, VIIe en VIIf in
werking met ingang van 1 juli 2013.
Toelichting
I. Algemeen
Deze nota van wijziging strekt ertoe de per 1 januari 2013 voorziene
verhoging van de forfaitaire ruimte van de werkkostenregeling geen
doorgang te doen vinden en de systematiek van de btw-heffing op
tabaksproducten te wijzigen.
Werkkostenregeling
In het wetsvoorstel is voorzien in een verhoging van de forfaitaire
ruimte van de werkkostenregeling met 0,1%-punt per 1 januari 2013.
Ingevolge het regeerakkoord zou deze verhoging met ingang van 1 januari
2014 weer worden teruggedraaid. Deze nota van wijziging strekt ertoe de
per 1 januari 2013 voorziene verhoging geen doorgang te laten vinden.
Het niet door laten gaan van deze verhoging per 1 januari 2013 is
enerzijds ingegeven doordat uit de evaluatie van de werkkostenregeling is
gebleken dat het effect van een dergelijke verhoging op het aantal
werkgevers waarvoor de forfaitaire ruimte dan toereikend wordt vrijwel
ontbreekt. Anderzijds wordt daarmee voorkomen dat de forfaitaire ruimte
in het ene jaar wordt verhoogd en in het andere jaar weer wordt verlaagd.
Het met deze wijziging per 1 januari 2013 vrijkomende budgettaire beslag
wordt mede ingezet als dekking voor de eveneens in deze nota van
wijziging opgenomen wijziging van de heffingssystematiek van de btw op
tabaksproducten.
Btw-heffing op tabaksproducten
De omzetbelasting (btw) van tabaksproducten wordt thans geheven als
ware de btw een accijns. Dit houdt in dat de belasting eenmalig wordt
verschuldigd op het moment dat de tabaksproducten worden uitgeslagen
tot verbruik. De heffing van de btw geschiedt tegelijkertijd met de accijns

Tweede Kamer, vergaderjaar 2012–2013, 33 402, nr. 21

2

en wordt voldaan door de fabrikant of importeur van de tabaksproducten.
Deze heffing van de btw geschiedt op basis van de prijs die is vermeld op
de accijnszegel die is aangebracht op de kleinhandelsverpakking.
Ingevolge deze nota van wijziging wordt de btw van tabaksproducten
voortaan op dezelfde wijze geheven als dat deze op andere producten
wordt geheven. De koppeling met de accijnsheffing wordt daarmee
losgelaten.
De heffing van de accijns blijft overigens ongewijzigd en de accijns
wordt ook na de wijziging afgedragen door de fabrikant of importeur van
de tabaksproducten.
Omdat de koppeling tussen de heffing van de btw en de accijns komt te
vervallen, wordt de Wet op de accijns dienovereenkomstig aangepast. De
verplichting om naast de accijns ook voor de btw zekerheid te stellen,
komt daardoor te vervallen. Tevens komt de aansprakelijkheid voor de btw
in de Wet op de accijns te vervallen.
Als ingangsdatum van deze wijziging geldt 1 juli 2013.
Bij de ingang van deze maatregel moet worden voorzien in een
overgangsregeling waardoor een dubbele heffing wordt voorkomen voor
tabaksproducten die in voorraad zijn bij de groot- en kleinhandel. Om de
administratieve lasten voor de desbetreffende ondernemers en de
Belastingdienst zo beperkt mogelijk te houden, is gekozen voor teruggaaf
van btw over de tabaksproducten die tot de handelsvoorraden behoren
die worden aangehouden door ondernemers. Dit betekent dat teruggaaf
wordt verleend voor het bedrag aan btw dat begrepen is in de kleinhandelsprijs die is vermeld op de accijnszegels van de bij de aanvang van
1 juli 2013 in voorraad zijnde tabaksproducten. Deze teruggaaf – waarvoor
de voorwaarden en beperkingen waaraan het verzoek om teruggaaf is
onderworpen in een ministeriële regeling zal worden uitgewerkt – wordt
op verzoek verleend en geschiedt met toepassing van de bepalingen van
artikel 31 van de Wet op de omzetbelasting 1968 (Wet OB 1968).
Budgettaire gevolgen
De overgang van het huidige btw-systeem naar het reguliere
btw-systeem betekent een eenmalige derving in 2013 van € 67 miljoen.
Deze derving ontstaat omdat de btw-ontvangsten door de overheid in
2013 een vertraging oplopen van gemiddeld een maand.
De dekking geschiedt door het eveneens in deze nota van wijziging
opgenomen achterwege laten van de in het wetsvoorstel voorziene
verhoging van de forfaitaire ruimte in de werkkostenregeling. Dit leidt tot
een eenmalige opbrengst van € 100 miljoen.
EU-aspecten
Aan deze nota van wijziging zijn als zodanig geen bijzondere
EU-aspecten verbonden. Wel kan nog worden opgemerkt dat in Nederland
van oudsher btw van tabaksproducten wordt geheven als ware deze een
accijns. Bij de totstandkoming in het verleden van de dwingende
zogenoemde Zesde btw-richtlijn is het onder meer Nederland toegestaan
door middel van een standstillbepaling die systematiek te handhaven.
Door de thans in deze nota van wijziging opgenomen systeemwijziging –
waardoor het reguliere op de btw-richtlijn gebaseerde systeem zal worden
toegepast – vervalt deze toenmalige «Brusselse» toestemming. Indien
Nederland in de toekomst toch weer de oude systematiek zou willen
invoeren, zal daarvoor dan de in de btw-richtlijn vastgelegde procedure
tot het verkrijgen van een «derogatie» moeten worden ingezet.
Het in deze nota van wijziging opgenomen recht op teruggaaf van btw
over de op 1 juli 2013 tot de handelsvoorraad behorende tabaksproducten
is niet geheel in lijn met de letterlijke tekst van de btw-richtlijn. De
voorziene teruggaaf is echter noodzakelijk om te voorkomen dat de btw

Tweede Kamer, vergaderjaar 2012–2013, 33 402, nr. 21

3

gaat cumuleren. Daarmee is deze teruggaaf wel in lijn met het beoogde
doel en het neutraliteitsbeginsel van de richtlijn.
Gevolgen voor burgers en bedrijfsleven
De groothandel en detailhandel hebben net als andere ondernemers
vanaf 1 juli 2013 recht op vooraftrek van de btw. Per detailhandelaar
(tabakspeciaalzaak, supermarkt en tankshops) is het eenmalige financieringsvoordeel dat zij verkrijgen door de teruggaaf van btw ongeveer
€ 5000. Dit is de btw die nu gemiddeld in de voorraden zit die deze
detailhandelaren aanhouden. Het jaarlijkse rentevoordeel over dit
financieringsvoordeel is afhankelijk van de rentevoet. Bij een veronderstelde gemiddelde kredietfaciliteit à 4% gaat het dan om een voordeel van
jaarlijks € 200.
Een groot deel van de ondernemers die in tabak handelen moet al voor
andere goederen het reguliere btw-systeem toepassen. Daarom leidt de
voorgestelde wijziging naar verwachting tot een relatief geringe stijging
van de administratieve lasten bij deze groep ondernemers. Tezamen
genomen met de administratieve lasten voor ondernemers die nieuw in
de btw worden betrokken nemen de administratieve lasten toe met € 0,35
miljoen.
Uitvoeringskosten
De overgang van het huidige systeem naar het reguliere btw-systeem
leidt bij de Belastingdienst tot eenmalige aanpassingskosten van € 1
miljoen. Daarnaast vereist deze overgang extra werkzaamheden bij de
Belastingdienst in de sfeer van behandeling van aangiften btw, toezicht op
juiste toepassing van de btw-regelgeving alsmede opsporingsactiviteiten
met het oog op de kans op btw-fraude. De hiermee gemoeide kosten
bedragen € 1 miljoen structureel. De dekking van deze kosten wordt
bezien bij de voorjaarsnota 2013.
II. Onderdeelsgewijs
Onderdeel 1
Artikel III, onderdeel E (artikel 31a van de Wet op de loonbelasting 1964)
De in het wetsvoorstel opgenomen verhoging van de forfaitaire ruimte
van de werkkostenregeling wordt teruggenomen. Ter voorkoming van
misverstanden wordt opgemerkt dat deze aanpassing geen gevolgen
heeft voor de uit de Wet uniformering loonbegrip voortvloeiende
verhoging van de forfaitaire ruimte van de werkkostenregeling per
1 januari 2013. Het percentage wordt met ingang van 1 januari 2013
derhalve gesteld op 1,5.
Onderdeel 2
Artikel VIId (hoofdstuk V, afdeling 4, en artikel 28 van de Wet op de
omzetbelasting 1968)
In artikel 28 van de Wet OB 1968 is van oudsher geregeld dat de heffing
van de btw op tabaksproducten plaatsvindt overeenkomstig de regels van
de accijnswetgeving.
Ingevolge deze nota van wijziging vervalt dit artikel 28 waardoor de
heffing van de btw op tabaksproducten – met ingang van 1 juli 2013 –
overeenkomstig de reguliere systematiek van (gefractioneerde) heffing
van btw plaatsvindt. Dit geldt zowel voor levering, de invoer en de
intracommunautaire leveringen en verwervingen van deze producten.

Tweede Kamer, vergaderjaar 2012–2013, 33 402, nr. 21

4

In verband met het vervallen van genoemd artikel 28 van de Wet OB
1968 dient om redactionele redenen ook het opschrift van de vierde
afdeling van het vijfde hoofdstuk van die wet te worden aangepast.
Artikel VIIe (artikelen 76 en 77 van de Wet op de accijns)
In artikel 76, eerste en tweede lid, van de Wet op de accijns wordt
bepaald dat degene die accijnszegels aanvraagt zekerheid moet stellen
voor het bedrag aan accijns en btw dat die accijnszegels vertegenwoordigen.
In artikel 77, derde lid, van de Wet op de accijns wordt geregeld dat
degene die accijnszegels aanvraagt, vanaf het moment dat de aanvrager
de accijnszegels in ontvangst neemt op het distributiepunt, aansprakelijk
is voor het bedrag aan accijns en btw dat de zegels vertegenwoordigen. In
het vierde lid van dat artikel 77 staat dat de aanvrager bij vermissing van
de accijnszegels dit bedrag aan accijns en btw moet betalen. In het vijfde
lid van dat artikel wordt bepaald dat het bedrag aan accijns en btw bij
voor bezwaar vatbare beschikking wordt vastgesteld door de inspecteur.
Omdat de heffing van de btw ingevolge deze nota van wijziging niet
meer zal geschieden overeenkomstig de regels voor de heffing van de
accijns, wordt voorgesteld dat degene die accijnszegels aanvraagt, geen
zekerheid meer hoeft te stellen voor het bedrag aan btw dat door de
accijnszegels vertegenwoordigd wordt en hier ook niet meer aansprakelijk
voor is. De aanvrager van accijnszegels hoeft immers niet meer bij de
uitslag tot verbruik van de tabaksproducten het in de kleinhandelsprijs van
de tabaksproducten begrepen bedrag aan btw te betalen, maar alleen de
btw die hij zelf in het kader van het reguliere btw-systeem is verschuldigd.
Artikel VIIf (overgangsrecht)
Artikel VIIf voorziet in een overgangsregeling voor de overgang van het
huidige btw-systeem voor tabaksproducten naar het reguliere
btw-systeem. Een dergelijke overgangsmaatregel is onder meer noodzakelijk omdat er bij de groot- en detailhandel op de ingangsdatum
tabaksproducten tot de handelsvoorraad behoren, waarover op grond van
artikel 28 van de Wet OB 1968 al btw is afgedragen. Meestal zal dit zijn
gebeurd door de tabaksfabrikanten bij het moment van uitslag. Vanaf de
datum van ingang van de systeemwijziging is door de groothandel en de
detailhandel wel btw verschuldigd over de leveringen aan hun afnemers
van deze in voorraad zijnde «oude» producten. Om dubbele heffing te
voorkomen wordt – zoals in de algemene toelichting is aangegeven – een
recht op teruggaaf voorgesteld voor de btw die al is begrepen (en
afgedragen) in de tabaksproducten die tot de handelsvoorraad behoren bij
aanvang van 1 juli 2013. Daarmee wordt deze voorraad conform de
reguliere systematiek in de btw met een aftrekrecht voor ondernemers
«belastingvrij» gemaakt. Als deze «oude» producten na ingang van de
systeemwijziging worden geleverd, is de leverancier conform de reguliere
systematiek btw verschuldigd. Voor dit recht op teruggaaf zullen de
betrokken tabakshandelaren overeenkomstig de in artikel 31 van de Wet
OB 1968 opgenomen procedure ter zake een verzoek kunnen indienen.
Dat op de teruggaaf de voor de btw geldende bepalingen van
toepassing zijn, betekent onder meer dat bij onjuiste verzoeken om
teruggaaf naheffing kan plaats vinden op grond van artikel 20 van de
Algemene wet inzake rijksbelastingen.
In het tweede lid van dit artikel VIIf wordt geregeld dat bij ministeriële
regeling nadere voorwaarden en beperkingen kunnen worden gesteld
waaraan het verzoek om teruggaaf is onderworpen.

Tweede Kamer, vergaderjaar 2012–2013, 33 402, nr. 21

5

Onderdeel 3
Artikel XI (inwerkingtreding)
Ingevolge het in artikel XI in te voegen tweede lid treedt de voorziene
wijziging van de heffingssystematiek voor de btw op tabaksproducten in
werking met ingang van 1 juli 2013.
De staatssecretaris van Financiën,
F. H. H. Weekers

Tweede Kamer, vergaderjaar 2012–2013, 33 402, nr. 21

6