Tweede Kamer der Staten-Generaal

Vergaderjaar 2015–2016

2

Aanhangsel van de Handelingen

Vragen gesteld door de leden der Kamer, met de daarop door de
regering gegeven antwoorden

616
Vragen van de leden Leijten en Van Gerven (beiden SP) aan de Minister van
Volksgezondheid, Welzijn en Sport over de financieringsproblemen bij
specialistische psychische hulp voor mensen met kanker (ingezonden
7 oktober 2015).
Antwoord van Minister Schippers (Volksgezondheid, Welzijn en Sport)
(ontvangen 18 november 2015). Zie ook Aanhangsel Handelingen,
vergaderjaar 2015–2016, nr. 413.
Vraag 1
Kunt u de reeds gestelde vragen 1 en 2 nogmaals beantwoorden, en ditmaal
wel in ogenschouw nemende dat deze betrekking hebben op psychooncologische centra, zoals het Helen Dowling Instituut (professionele
GGZ-instelling), dus niet op inloophuizen (vrijwilligersorganisatie)?1
Antwoord 1
In mijn eerdere antwoord heb ik u geïnformeerd over mijn voornemen om
met partijen een overleg te organiseren over de psychosociale zorg bij
somatische aandoeningen. Dat overleg heeft inmiddels geresulteerd in het
rapport «Psychosociale zorg bij ingrijpende somatische aandoeningen», dat ik
u 27 oktober jl. heb toegezonden2. Dit rapport toont dat er brede overeenstemming is over hoe de psychosociale zorg er in het huidige zorgstelsel en
binnen de huidige wettelijke kaders en bekostigingssystemen uit dient te zien.
Psychosociale zorg is een onlosmakelijk onderdeel van de behandeling van
een ernstige somatische aandoening, ook wat betreft financiering.
Tegelijkertijd blijkt uit het rapport dat het in de praktijk niet werkt zoals we
zouden willen. De door de werkgroep geformuleerde bevindingen en daaruit
voortkomende acties bieden een aanzet om er voor te zorgen dat de theorie
ook goede praktijk wordt. Binnenkort overleg ik met betrokken partijen wie
welke actie gaat oppakken en wanneer dat gereed moet komen. Ik heb goede
hoop dat ook psycho-oncologische centra, zoals het Helen Downing Instituut,
baat zullen hebben bij de acties die door partijen in dat kader ontplooid zullen
worden. Daarbij is het natuurlijk ook aan zorgaanbieders en professionals zelf
om de handschoen op te pakken, bijvoorbeeld op het gebied van uniformiteit
in de psychosociale zorg, en op het gebied samenwerking tussen de

1
2

ah-tk-20152016-616
ISSN 0921 - 7398
’s-Gravenhage 2015

Aanhangsel Handelingen, vergaderjaar 2014–2015, nr. 2682
Kamerstuk 25 424 nr. 289

Tweede Kamer, vergaderjaar 2015–2016, Aanhangsel

1

verschillende spelers in de keten, zoals de huisarts, het ziekenhuis, de
psycho-oncologische centra en over de plaats die het verdient in de
richtlijnen.
Zoals ik al eerder aangaf ga ik als Minister niet over de bedrijfsvoering van
individuele zorgaanbieders. Dat geldt ook voor de bedrijfsvoering van
psycho-oncologische centra. Ik ben er ten principale niet op tegen dat een
zorginstelling deels private financiering inzet, bijvoorbeeld op basis van giften
en «fundraisings». Over hoe groot dat deel moet of kan zijn of wat wenselijk
is, heb ik geen oordeel.
Vraag 2
Indien de psycho-oncologische zorg onderdeel uit maakt van de DOT/
somatische DBC (DBC: DiagnoseBehandelCombinatie)(DOT: DBC’s op weg
naar transparantie), zoals u voorstelt, wat gebeurt er dan wanneer er zich
psychische problemen voordoen nadat die is gesloten?
Antwoord 2
Een van de bevindingen van het rapport is dat er sprake is van medisch
specialistische zorg zolang het somatische zorgtraject doorloopt. Wanneer het
somatische zorgtraject is beëindigd ligt de primaire verantwoordelijkheid bij
de huisarts, die zo nodig kan verwijzen naar de geneeskundige ggz. In het
rapport wordt benadrukt dat nader uitgewerkt moet worden hoe lang
psychosociale (na)zorg onderdeel van het somatisch traject blijft. Ook dit
actiepunt wordt meegenomen in het vervolgtraject. Daarbij is wat mij betreft
van belang dat, voor zover dat nu nog niet het geval is, de zorg bekostigd kan
worden binnen de DOT-systematiek zolang het onderdeel is van de medisch
specialistische zorg.
Vraag 3
Indien de psycho-oncologische zorg onderdeel uit maakt van de DOT/
somatische DBC, zoals u voorstelt, kunnen dan ook partner en/of kinderen
van de patiënt aanspraak maken op die hulp? Kunt u uw antwoord toelichten?
Antwoord 3
Voor zover de ondersteuning van partner en kinderen noodzakelijk onderdeel
is van de psychosociale zorg die de patiënt als onderdeel van het somatische
zorgtraject ontvangt, valt dit onder de verzekerde aanspraak voor medisch
specialistische zorg.
Vraag 4
Erkent u dat de psycho-oncologie een vak apart is – een specialisme binnen
de GGZ – en dat desbetreffende centra dusdanige gespecialiseerde professionele zorg leveren die niet geleverd kan worden door huisartsen, medisch
specialisten, maatschappelijk werk, inloophuizen en reguliere GGZinstellingen?
Antwoord 4
Ik erken dat psychosociale zorg bij ingrijpende somatische aandoeningen,
zoals kanker, specifieke expertise kan vereisen. Ik ben het niet met u eens dat
alleen psycho-oncologische centra deze expertise in huis (kunnen) hebben.
Ook andere zorgaanbieders kunnen deze expertise in huis hebben, of ervoor
zorgen dat ze expertise in huis halen. Dat is in de praktijk ook het geval. Het
is daarom van belang dat voor iedereen inzichtelijk is waar deze expertise
beschikbaar is. Minstens zo belangrijk is het dat er goede integrale richtlijnen
komen, waarin alle aspecten van deze zorg worden geborgd. In de aanbiedingsbrief bij eerder genoemd rapport heb ik de beroepsgroepen opgeroepen
om zich hier samen met patiënten en verzekeraars mee aan de slag te gaan.
Ik verwacht dat tijdens het komende overleg duidelijk wordt welke partijen de
handschoen zullen oppakken.

Tweede Kamer, vergaderjaar 2015–2016, Aanhangsel

2

Vraag 5
Bent u vanuit uw rol als systeemverantwoordelijke van mening dat het
voortbestaan van psycho-oncologische centra en de zorg die zij leveren, van
belang is en onderdeel uitmaakt van de zorgplicht van zorgverzekeraars?
Garandeert u dat er voldoende budget is om deze zorg te kunnen blijven
bieden?
Antwoord 5
De zorgplicht van zorgverzekeraars geldt ook voor de psychosociale zorg bij
ingrijpende somatische aandoeningen. Zorgverzekeraars dienen ervoor te
zorgen dat patiënten de zorg kunnen krijgen waar zij recht op hebben. Zoals
ik al aangaf kan psychosociale zorg bij ingrijpende somatische aandoeningen
behalve door psycho-oncologische centra ook door andere aanbieders
worden aangeboden. Zorgverzekeraars moeten voldoende zorg inkopen om
aan de zorgplicht te kunnen voldoen, maar het is aan hen om te bepalen bij
welke aanbieders zij deze zorg inkopen.

Tweede Kamer, vergaderjaar 2015–2016, Aanhangsel

3