Tweede Kamer der Staten-Generaal

2

Vergaderjaar 2017–2018

21 501-08

Milieuraad

Nr. 714

BRIEF VAN DE STAATSSECRETARIS VAN INFRASTRUCTUUR EN
WATERSTAAT EN MINISTER VAN ECONOMISCHE ZAKEN EN
KLIMAAT
Aan de Voorzitter van de Tweede Kamer der Staten-Generaal
Den Haag, 15 maart 2018
Op 10–11 april aanstaande vindt de informele bijeenkomst voor milieuministers onder Bulgaars voorzitterschap plaats in Sofia. Hierbij ontvangt u,
mede namens de Minister voor Buitenlandse Handel en Ontwikkelingssamenwerking, de geannoteerde agenda van deze bijeenkomst.
Het Bulgaarse voorzitterschap heeft de onderwerpen luchtkwaliteit,
implementatie van milieuwetgeving, en de internationale klimaatonderhandelingen en de Talanoa dialoog geagendeerd.
Luchtkwaliteit
Tijdens de informele bijeenkomst voor milieuministers zullen lidstaten,
met het oog op de bescherming van de volksgezondheid, spreken over
innovatief beleid en goede praktijkvoorbeelden die de luchtkwaliteit
kunnen verbeteren.
Inzet Nederland
Het op te stellen Nationaal Actieplan Luchtkwaliteit streeft naar een
permanente verbetering van de luchtkwaliteit ter bevordering van de
volksgezondheid. Het advies van de Gezondheidsraad1 over luchtkwaliteit
vormt hierbij het uitgangspunt. Om de gezondheidsrisico’s verder te
beperken adviseert de raad onder andere het verder terugdringen van de
concentraties fijnstof en stikstofdioxide afkomstig van het wegverkeer, en
de uitstoot van ammoniak vanuit de veehouderij.
Nederland zal tijdens de informele bijeenkomst voor milieuministers
aangeven dat samenwerking van nationale overheden met decentrale
overheden en andere relevante stakeholders van cruciaal belang is bij het
1

kst-21501-08-714
ISSN 0921 - 7371
’s-Gravenhage 2018

Advies Gezondheidsraad, Gezondheidswinst door schonere lucht, 23 januari 2018.

Tweede Kamer, vergaderjaar 2017–2018, 21 501-08, nr. 714

1

opstellen van luchtkwaliteitsplannen. De Samenwerkingsagenda Lucht
van de provincie Utrecht kan hierbij als goed voorbeeld dienen. De
provincie heeft met diverse stakeholders (bedrijfsleven, kennisinstellingen, burgers en ngo’s) gewerkt aan een agenda om in 2030 overal in de
provincie de grenswaarden voor schone lucht van de Wereldgezondheidsorganisatie te realiseren. In de praktijk betekent dit dat de provincie nieuw
beleid op alle beleidsterreinen, zoals landbouw en mobiliteit, toetst aan de
doelstellingen van de samenwerkingsagenda.
Ten tweede is Europese samenwerking en uitwisseling van best practices
van groot belang voor schonere lucht. Nederland coördineert daarom het
Partnership Air Quality onder de Europese Urban Agenda, om gezamenlijk
tot betere kennis, regelgeving en financiering voor luchtkwaliteit te
komen. Aan dit partnerschap nemen enkele lidstaten, stedelijke regio’s2 en
Europese instellingen deel. De ervaring van de deelnemers van dit
partnerschap leert dat de implementatie van de regelgeving verbeterd kan
worden door betere samenwerking binnen en tussen steden, en tussen
steden en regionale en nationale autoriteiten.
Indicatie krachtenveld
Veel lidstaten hebben moeite met het halen van de grenswaarden uit de
Europese richtlijn luchtkwaliteit, met name waar het stikstofdioxide en
fijnstof betreft.
Nederland werkt aan de aanpassing van het Nationaal Samenwerkingsprogramma Luchtkwaliteit om de resterende luchtkwaliteitsknelpunten op
te lossen. Verschillende lidstaten hebben positief gereageerd op het
Partnership Air Quality en aangegeven dat er een bredere outreach naar
andere steden zou moeten plaatsvinden.
Implementatie van milieuwetgeving
Tijdens deze informele bijeenkomst zullen slimme oplossingen voor een
betere implementatie van EU-milieuwetgeving worden besproken. In veel
lidstaten blijft de uitvoering achter bij bestaande milieueisen, en daar
komen nieuwe uitdagingen zoals klimaatbeleid en de transitie naar een
circulaire economie nog bij. Zowel in de lidstaten als bij de Commissie
groeit de aandacht voor deze implementatiekloof. Het Commissieprogramma voor gezonde en resultaatgerichte regelgeving (REFIT) heeft tot
doel EU-wetgeving te evalueren en na te gaan waar de regels zouden
moeten worden vereenvoudigd en gemoderniseerd. De Commissie heeft
daarnaast recent nieuwe initiatieven gelanceerd om de uitvoering te
versterken. In het kader van de in 2017 gestarte Environmental Implementation Review (EIR) wordt de implementatie van milieuwetgeving in alle
lidstaten periodiek doorgelicht. Aanvullend hierop heeft de Commissie in
januari van dit jaar een actieplan3 gepubliceerd om milieuhandhaving en
-governance te verbeteren.
Inzet Nederland
Nederland hecht op basis van zowel het milieubelang als het belang van
een gelijk speelveld veel waarde aan een uniforme uitvoering en
handhaving van de milieuregels. Nederland is nationaal en op EU-niveau
actief om uitvoering en handhaving te verbeteren door onder andere
kennisdeling, uitwisseling van goede praktijken, en de gezamenlijke
ontwikkeling van handreikingen. Daarnaast benadrukt Nederland het
belang van betere regelgeving op milieugebied. Mede omdat Europese
2
3

Nederland, Kroatië, Tsjechië, Polen, Helsinki, Londen, Utrecht, Constanta, Milaan.
Kamerstuk 22 112, nr. 2491.

Tweede Kamer, vergaderjaar 2017–2018, 21 501-08, nr. 714

2

regelgeving complex en soms inconsistent is, heeft Nederland het
Europese landeninitiatief Make it Work geïnitieerd. Make it Work (MiW)
brengt wetgevers, beleidmakers, uitvoerders en handhavers uit de
lidstaten samen om ervaringen uit te wisselen over de uitvoering van
Europese milieuwetgeving. MiW doet op basis daarvan aanbevelingen om
regelgeving en de uitvoering ervan te vereenvoudigen en te moderniseren.
Indicatie krachtenveld
Verbetering van de uitvoering van de milieuwetgeving kan rekenen op
brede steun van zowel de lidstaten als het Europees Parlement.
Internationale klimaatonderhandelingen en de Talanoa dialoog
Tijdens COP24 in Katowice (Polen, 3–14 december 2018) dienen de
technische onderhandelingen over het Paris Agreement Work Program
(PAWP) te worden afgerond. Voorbereiding hiervan vindt plaats tijdens
verschillende (in)formele bijeenkomsten die gedurende dit jaar georganiseerd worden.
De Talanoa dialoog, die in 2018 plaatsvindt, bekijkt de wijze waarop
partijen collectief bijdragen aan de (mitigatie)doelen van de Overeenkomst van Parijs. Daarbij wordt gekeken of de huidige ambities voldoende
zijn om de langetermijndoelstellingen van de overeenkomst te realiseren
en hoe ver partijen zijn met de uitvoering van de bestaande ambities. In
het licht hiervan kunnen partijen vervolgens mogelijkheden tot ophoging
van ambities of de nationaal bepaalde bijdragen (NDCs) bezien.
Inzet Nederland
Om het momentum van de Overeenkomst van Parijs vast te houden is het
cruciaal dat het PAWP op tijd, dus tijdens COP24 wordt afgerond. Het gaat
hierbij bijvoorbeeld om de uitwerking van bepalingen die betrekking
hebben op het vijfjaarlijkse ambitiemechanisme, de NDCs, en transparantie over inspanningen en geleverde financiële ondersteuning.
Het kabinet hecht groot belang aan (periodieke) aanscherping van de
ambities door alle partijen, inclusief de Europese Unie, gericht op het
bereiken van de langetermijndoelstellingen van de Overeenkomst van
Parijs. Tijdens COP23 is geconstateerd dat de bestaande NDCs onvoldoende zijn om de Parijsdoelen te realiseren. Nederland streeft er daarom
naar het Europese broeikasgasreductiedoel voor 2030 te verhogen van ten
minste 40% naar 55%.
Nederland ziet de Talanoa dialoog hierbij als een belangrijk instrument.
Deze dialoog bestaat uit twee fasen, een voorbereidende fase en een
politieke fase. De voorbereidende fase zal vooral plaatsvinden tijdens de
ambtelijke onderhandelingsronde in mei 2018. Tijdens COP24 zal een
politieke fase volgen die de politieke wil beoogt vast te leggen, en landen
zal ondersteunen bij het voorbereiden van nieuwe nationaal bepaalde
bijdragen voor 2030 en/of het verhogen van bestaande ambities voor
2030. Wat Nederland betreft is het belangrijk dat de EU tijdens de Talanoa
dialoog aangeeft bereid te zijn de eigen klimaatambitie voor 2030 te
herzien.
Indicatie krachtenveld
Tijdens de klimaatonderhandelingen onderhandelt de EU als één partij. De
inzet zal in oktober worden vastgelegd in Raadsconclusies, waarbij

Tweede Kamer, vergaderjaar 2017–2018, 21 501-08, nr. 714

3

opgemerkt kan worden dat er binnen de EU veel overeenstemming
bestaat over de belangrijkste elementen van de PAWP.
Met betrekking tot de ophoging van de EU-klimaatambitie trekt Nederland
samen op met een aantal andere lidstaten dat zich hierover positief heeft
uitgelaten. Deze lidstaten vormen vooralsnog een minderheid. Het zal
naar verwachting nog de nodige tijd kosten voordat een grotere groep
lidstaten bereid is om een politieke discussie te voeren over een eventuele
aanscherping van de EU-klimaatambitie.
De Staatssecretaris van Infrastructuur en Waterstaat,
S. van Veldhoven-van der Meer
De Minister van Economische Zaken en Klimaat,
E.D. Wiebes

Tweede Kamer, vergaderjaar 2017–2018, 21 501-08, nr. 714

4