Overzicht van de maatregelen
Maatregelen die door vorige kabinet reeds opgepakt zijn

Bij het beoordelen van het recht op huurtoeslag wordt de verblijfsstatus van minderjarige
leden van het huishouden niet meer meegewogen: de huurtoeslag wordt hierdoor niet meer
stopgezet bij geboorte kind waarvoor niet tijdig een verblijfsvergunning wordt aangevraagd.

Vervallen van de eis bij het verworven recht dat in de maand voorafgaand aan de
huurgrensoverschrijding recht op huurtoeslag moest bestaan: het recht op huurtoeslag vervalt
hierdoor niet meer structureel (ook als inkomen en vermogen weer voldoen aan eisen
huurtoeslag) bij overschrijding maximum huurgrens in jaar dat geen recht op huurtoeslag
bestaat.

Maatregelen ter verbetering van de praktische rechtsbescherming: bijvoorbeeld door het
bieden van meer waarborgen voor de burger bij het opvragen van informatie of door
voorafgaand aan het terugvorderen van een toeslag de gelegenheid te geven voor het
indienen van een zienswijze.

Problemen met inschrijvingen Basisregistratie personen (Brp) als de gegevens niet actueel,
onvolledig of onjuist zijn: meldpunt Fouten in overheidsregistraties is 4 januari 2021 van start
gegaan.

Stimuleren rechtstreeks uitbetalen kinderopvangtoeslag aan kinderopvangorganisatie: Er
wordt nog te weinig gebruik gemaakt van mogelijkheid om kinderopvangtoeslag rechtstreeks
uit te betalen aan kinderopvangorganisaties. Convenantstructuur wordt beter onder de
aandacht gebracht bij ouders en kinderopvangorganisaties.
Maatregelen die worden opgepakt, opgenomen in het Coalitieakkoord

Loslaten gewerkte uren eis kinderopvangtoeslag: Het recht op kinderopvangtoeslag blijft alleen
gelden voor werkende ouders (of ouders met een doelgroepstatus), maar wordt niet meer
gekoppeld aan het exacte aantal uren van de partner die het minste werkt.

Loslaten maximale huurgrens: Met deze maatregel is er ook boven de maximum huurgrens (€
752) recht op huurtoeslag.

Loslaten minimumleeftijd huurtoeslag: Jongerenleeftijd huurtoeslag overeen laten komen met
leeftijd minimumloon (Wml).

Ook voor meerpersoonshuishoudens onder de pensioengerechtigde leeftijd recht op
huurtoeslag boven de aftoppingsgrens: Meerpersoonshuishoudens hebben in tegenstelling tot
de meeste huurtoeslagontvangers geen recht op huurtoeslag boven aftoppingsgrens, met deze
maatregel wordt dit gelijk getrokken met andere huurtoeslagontvangers.
Andere maatregelen die wordt opgepakt
 Kinderopvangtoeslag bij partner buiten de EU: indien een ouder in Nederland verblijft met
kinderen en de toeslagpartner is (tijdelijk) woonachtig in een land buiten de EU, kan de ouder
in Nederland geen aanspraak maken op de kinderopvangtoeslag. Met deze maatregel wordt de
doelgroep van de kinderopvangtoeslag verbreed, zodat ook deze ouders aanspraak kunnen
maken op de kinderopvangtoeslag voor de opvang in Nederland.
Maatregelen die (grotendeels) gelegen zijn in de dienstverlening

Arbeidseis in geval van ‘doelgroepers’: Om aanspraak te maken op kinderopvangtoeslag moet
de ouder (en de toeslagpartner) voldoen aan de arbeidseis of gekenmerkt worden als
‘doelgroeper’ (o.a. student, re-integreerder). Daarover bestaat in sommige gevallen
onduidelijkheid. Dit kan verholpen door vergroten van kennis bij de ouders en door betere
controle vooraf.

Bewijsnood gewerkte uren ex-partner bij de kinderopvangtoeslag: Toeslagen zal in de
dienstverlening vaker gebruik maken van de mogelijkheid om gegevens bij de ex-partner op te
vragen als deze ontbreken. Daarnaast kan er ook gekeken worden of in bijzondere
omstandigheden de terugvordering bij de ouder gematigd kan worden.

Grensgevallen Sociaal-Medische Indicatie (SMI) in de kinderopvangtoeslag: De bekendheid van
de SMI moet vergroot worden. Ook kan in bijzonder omstandigheden de terugvordering
gematigd worden.
Maatregelen die concreet zijn uitgewerkt

Voorkomen onbedoelde partnerschappen bij samengestelde gezinnen door bepaling te laten
vervallen: twee meerderjarigen met een minderjarig kind van één van hen worden
automatisch als toeslagpartner beschouwd. Door het vervallen van de bepaling worden zij niet
meer als toeslagpartners gezien (kosten €135 miljoen).











Voorkomen onbedoelde partnerschappen bij eerstegraadsbloedverwanten door leeftijdsgrens
te laten vervallen: twee meerderjarigen met een minderjarig kind van één van hen worden
automatisch als toeslagpartner beschouwd. Door het vervallen van de bepaling worden
eerstegraadsbloedverwanten, ook als zij ouder dan 27 jaar zijn, niet meer als toeslagpartners
gezien (kosten €20 miljoen).
Alleenstaande ouderkop kindgebonden budget voor gezin van onvrijwillig elders verblijvende
partner (partner in detentie, nareizende partner van een statushouder): een partner kan
onvrijwillig elders verblijven, hierdoor maakt deze persoon geen deel uit van het huishouden
en is daardoor ook niet in staat bij te dragen aan het huishoudinkomen. Met deze maatregel
wordt de partner als alleenstaande aangemerkt en krijgt daarmee recht op de verhoging in het
kindgebonden budget (ALO-kop) (kosten €20 miljoen).
Promovendi, niet zijnde werknemer-promovendi, behandelen als andere studenten waardoor
zij wel recht op kinderopvangtoeslag krijgen: promovendi kunnen recht krijgen op de
kinderopvangtoeslag afhankelijk van hun relatie met de universiteit: werknemer-promovendi
hebben wel recht op kinderopvangtoeslag, omdat zij een arbeidscontract hebben. Met hen
vergelijkbare promovendi hebben niet altijd recht op kinderopvangtoeslag. Deze situatie kan
als onduidelijk en oneerlijk ervaren worden en tot (hoge) terugvorderingen leiden. Met deze
maatregel worden deze vergelijkbare promovendi, niet zijnde werknemer-promovendi,
behandelt als andere studenten en hebben zij recht op kinderopvangtoeslag (kosten €5
miljoen).
Geen terugvordering met terugwerkende kracht bij intrekken verblijfsvergunning met
terugwerkende kracht: bij intrekking verblijfsvergunning met terugwerkende kracht moeten
ook toeslagen met terugwerkende kracht terugbetaald worden. De maatregel houdt in dat –
behalve als sprake is van kwade trouw - het vervallen van het recht op toeslagen voor de
vreemdeling afhankelijk wordt van de datum van de beschikking van de IND en niet meer van
de datum vanaf wanneer geen rechtmatig verblijf is (kosten €4 miljoen).
Geen partnerschap bij noodopvang: personen die bijvoorbeeld vanwege huiselijk geweld
noodgedwongen verblijven in een noodopvang, blijven toeslagpartner met hun partner zolang
zij gehuwd zijn. Met deze maatregel kan het toeslagpartnerschap worden beëindigd in het
geval een van de partners in de noodopvang verblijft, al voordat de echtscheiding is
aangevraagd (kosten €4 miljoen).

Knelpunten waarvan is gebleken dat er geen eenduidige oplossingsrichting in beeld is

De uitzonderingen op het inkomensbegrip verschillen tussen toeslagen: voor de huurtoeslag
hoeven voor de inkomenstoetsing een aantal elementen voortkomend uit de vroegere
hardheidsclausule in de huursubsidie niet meegerekend te worden. Voor de andere toeslagen
gelden deze uitzonderingen niet. Het afschaffen van de uitzonderingen in de huurtoeslag kan
leiden tot nadelige inkomenseffecten voor huishoudens. Het toepassen van de uitzonderingen
op alle toeslagen betekent daarentegen dat het aantal verzoeken voor het maken van een
uitzondering sterk zal toenemen. Het huidige uitvoeringsproces is daar niet goed op berekend.

Ontoereikendheid Toeslagenwet eenverdienershuishoudens: Het UWV kan het inkomen van
personen met een lage uitkering (bijvoorbeeld WW of WIA) via de Toeslagenwet aanvullen tot
het bruto sociaal minimum op huishoudniveau. Eenverdienershuishoudens kunnen ondanks die
aanvulling toch netto onder de bijstandsnorm uitkomen door afbouwen van toeslagen. De
oorzaak van deze gevallen ligt in het verschil tussen het afbouwpad van de overdraagbaarheid
van de algemene heffingskorting in de fiscaliteit en van de dubbele algemene heffingskorting
in de bijstand en verdwijnt daarom op lange termijn. Het versneld gelijktrekken van de
afbouwpaden heeft echter forse gevolgen (in arbeidsparticipatie of inkomenseffecten).

Ouders die zorgpremie betalen voor inwonende meerderjarige kinderen, kunnen geen
zorgtoeslag krijgen op eigen rekeningnummer.

10% regeling: het recht op toeslagen is afhankelijk van het inkomen van de aanvrager van de
toeslag en de eventuele toeslagpartner in een kalenderjaar. Dat betekent dat het
toetsingsinkomen ook stijgt als het inkomen van de ex-toeslagpartner stijgt na de beëindiging
van het partnerschap. De aanvrager kan verzoeken dat geen rekening wordt gehouden met
deze inkomensstijging. Voorwaarde hiervoor is dat de inkomensstijging van de extoeslagpartner minstens 10% is. In de praktijk blijkt dat er een aantal knelpunten is omtrent
de 10%-regeling, bijvoorbeeld in de situatie dat beide partners initieel een bijstandsuitkering
hebben en de partner na scheiding gaat werken.

Harmonisatie vermogensgrens: een aantal toeslagen kennen een harde vermogensgrens, deze
zijn niet voor alle toeslagen gelijk, met name de huurtoeslag heeft een lagere grens.
Harmoniseren kan enkel budgetneutraal door de grens voor de zorgtoeslag en het
kindgebonden budget te verlagen, dit raakt met name burgers een relatief laag vermogen en
leidt tot terugvorderingen. Ook speelt dat de vermogensgrens van de huurtoeslag lager is dan

het heffingsvrij vermogen in box 3 van de inkomstenbelasting. Het herstellen van de
harmonisatie tussen de vermogensgrens in de huurtoeslag en het heffingsvrij vermogen in box
3 is wenselijk vanuit burger- en uitvoeringsperspectief. Dit zou een budgettair beslag hebben
van €140 miljoen. Budgettair neutrale vormgeving is mogelijk als tegelijkertijd de
vermogensgrenzen in de zorgtoeslag en kindgebonden budget worden verlaagd. Dit kan er
evenwel toe leiden dat er huishoudens zijn die deze toeslagen verliezen.
Knelpunten die inherent zijn aan het huidige toeslagenstelsel

Kindgebonden budget verdelen in geval van co-ouderschap: In tegenstelling tot de
kinderbijslag kan het recht op kindgebonden budget van één van de ouders niet aan beide coouders worden uitbetaald. Omdat het kindgebonden budget een inkomensafhankelijke toeslag
is, die op basis van het huishoudinkomen van één van de ouders wordt berekend zou
(gesplitste) uitbetaling aan de andere ouder extra risico op onvoorziene nabetalingen met zich
mee brengen. De andere ouder heeft immers geen (volledige) zicht op de financiële situatie
van de hoofdaanvrager van de toeslag.

Arbeidseis bij nieuwe baan: als burgers, bijvoorbeeld studenten, bijstandsgerechtigden, reintegreerders gaan werken, kan dit leiden tot inkomensstijging en mogelijk tot minder
toeslagen. Omdat de hoogte van toeslagen wordt berekend op basis van een jaarinkomen, kan
dit knelpunt niet binnen het huidige stelsel opgelost worden.

Ontslagvergoeding telt mee als inkomen: de hoogte van toeslagen wordt berekend op basis
van het totale jaarinkomen, omdat de ontslagvergoeding onderdeel is van het inkomensbegrip
telt deze mee voor het inkomen.

Voorschot systematiek in geval van wisselend inkomen: Burgers moeten vooraf een
inschatting te doen van hun jaarinkomen, op basis daarvan wordt het voorschot uitgekeerd. In
geval van een wisselend inkomen is dit lastig in te schatten voor de burger. Door middel van
onder andere attenderingen in de voorschot fase ondersteunt Toeslagen de burgers bij een
juiste inschatting, maar hiermee kunnen niet alle terugvorderingen voorkomen worden.

Verrekenen van toeslagen met openstaande schulden: Indien een burger nog een openstaande
schuld heeft mag toeslagen deze verrekenen met de toeslagen.