Tweede Kamer der Staten-Generaal

Vergaderjaar 2018–2019

2

Vragen gesteld door de leden der Kamer

2019Z03822
Vragen van de leden Van Nispen en Beckerman (beiden SP) aan de
Ministers voor Rechtsbescherming en van Economische Zaken en Klimaat over
de positie van de civiele rechter bij de mijnbouwschade in Groningen en de
toegang tot het recht. (Ingezonden 26 februari 2019).
Vraag 1
Heeft u kennisgenomen van het artikel dat onlangs is gepubliceerd in het
Nederlands Juristenblad over het conceptwetsvoorstel waarin aardbevingsschade geheel weggehaald wordt bij de civiele rechter en de afhandeling een
publiekrechtelijke grondslag krijgt?1
Vraag 2
Wat is uw reactie op de kritiek van Ruth de Bock op het conceptwetsvoorstel
om de afhandeling van aardbevingsschade bij de bestuursrechter te leggen
en de burgerlijk rechter hier geheel buiten spel te zetten? Wat vindt u van het
genoemde bezwaar dat het bestuursprocesrecht op veel gebieden minder
klantvriendelijk is dan het civiele procesrecht, onder andere doordat de
burger niet de mogelijkheid heeft om gedurende de gehele procedure zowel
de grondslag van de vordering als de vordering zelf aan te vullen, te
vermeerderen en nader te onderbouwen met bewijsstukken, wat een grote
impact kan hebben op de behandeling van schadevergoedingsbesluiten?
Vraag 3
Kunt u de vijf bezwaren die de Bock noemt weerleggen vanuit het perspectief
van de Groningers, met andere woorden voor wie is weghalen bij de civiele
rechter en onder bestuursrecht plaatsen beter? Voor de inwoners van
Groningen?
Vraag 4
Klopt de breed levende gedachte waar Ruth de Bock over spreekt in het
artikel dat de bestuursrechter lagere schadevergoedingen toekent («zuiniger
is») dan de civiele rechter?

1

kv-tk-2019Z03822
’s-Gravenhage 2019

Nederlands Juristenblad, 11 januari 2019, «Mijnbouwschade in Groningen: Waar is de civiele
rechter?», Ruth de Bock.

Tweede Kamer, vergaderjaar 2018–2019, Vragen

1

Vraag 5
Wat vindt u van de centrale stelling van Ruth de Bock dat civiele rechtspraak
feitelijk niet toegankelijk genoeg is, bijvoorbeeld doordat voor mensen de
procedures bij de civiele rechters te duur zijn door te hoge griffierechten en
te hoge advocaatkosten, ze het procederen bij de civiele rechter te ingewikkeld vinden, men een psychologische drempel ervaart om naar de rechter te
stappen en de mogelijkheid om naar de civiele rechter te gaan niet zichtbaar
genoeg is?
Vraag 6
Wat vindt u van de oplossing die Ruth de Bock aandraagt om gedupeerden
die het niet eens zijn met de beslissing van het Instituut Mijnbouwschade, de
mogelijkheid te verschaffen naar de civiele rechter te kunnen stappen met
een verzoekschrift om de schade vast te stellen? Wat vindt u verder van de
suggestie om het conceptwetsvoorstel aan te passen zodat de Hoge Raad en
niet de Afdeling bestuursrechtspraak van de Raad van State bevoegd wordt
om prejudiciële vragen over aardbevingsschade te beantwoorden?
Vraag 7
Deelt u de mening dat het voor Groningers nu erg moeilijk is om naar de
rechter te gaan? Vindt u ook dat het een ongelijke strijd is om te strijden
tegen «een batterij chique Zuidas-advocaten»?2 Vindt u ook dat het makkelijker moet worden voor gedupeerden om hun recht te halen? Zo ja, hoe gaat u
daarvoor zorgen? Zo nee, waarom niet?
Vraag 8
Deelt u de mening dat het goed zou zijn de civiele rechtspraak laagdrempeliger te maken? Bent u bereid hiertoe in overleg te treden met de rechtspraak,
mede gelet op de experimenten die op dit moment lopen in verband met
«maatschappelijk effectieve rechtspraak»? Zou het geen goed idee zijn om nu
juist in Groningen (al dan niet als pilot) ervoor te zorgen dat de toegang voor
Groningers tot de civiele rechter makkelijker wordt en zo Groningers die
schade hebben geleden vanwege de mijnbouwactiviteiten te ondersteunen?
Vraag 9
Hoe is de 200.000 euro die is toegevoegd aan het werkbudget van de
Nationaal Coördinator Groningen (NCG) ingezet ten behoeve van het voeren
van proefprocessen, zoals beschreven in het amendement van de leden Van
Tongeren en Ouwehand in 2016? Wat zijn de resultaten van die inzet? Kan dit
bedrag van 200.000 euro nog worden ingezet om de toegang tot het recht
makkelijker te maken?3
Vraag 10
Wat vindt u van de gedachte van Ruth de Bock dat de civiele rechtspraak zich
in zijn algemeenheid moet openstellen voor vernieuwing om rechtszoekenden
een betere toegang tot het recht te verschaffen?
Wanneer u deze gedachte deelt, hoe gaat u dat bewerkstelligen? Zou het geld
uit het amendement van de leden Van Tongeren en Ouwehand ook hiervoor
ingezet kunnen worden?
Vraag 11
Kent u het interview met Groningse hoogleraren op de site van de Tijdelijke
Commissie Mijnbouwschade Groningen (TCMG)?4 Klopt het dat de omgekeerde bewijslast bij de civiele rechter niet geldt? Klopt het dat Groningers
dus zelf bewijs moeten leveren dat hun schade door de NAM is veroorzaakt?
Is het niet zo dat omgekeerde bewijslast juist was geregeld?

2

Dagblad van het Noorden, 16 februari 2019, https://www.dvhn.nl/Meningen/Commentaar/
Commentaar-Afwezige-rechters-in-het-Groninger-gaswinningsgebied-24183988.html
3
Kamerstuk 34 550-XIII, nr. 20.
4
Website Tijdelijke Commissie Mijnbouwschade Groningen, https://
www.schadedoormijnbouw.nl/nieuws/groningse-hoogleraren-bestuursrecht

Tweede Kamer, vergaderjaar 2018–2019, Vragen

2

Vraag 12
Wordt de TCMG, nu bijna twee jaar na de oprichting en voordat de wet
behandeld gaat worden, geëvalueerd? Zo ja, wanneer verwacht u de
evaluatie met de Kamer te kunnen delen? Vindt u het belangrijk dat de
ervaringen van gedupeerden meegenomen worden in de evaluatie en de
nieuw te vormen wet?
Vraag 13
Is u bekend dat arbiters momenteel uitspraken na een zitting soms meerdere
malen aanhouden, waardoor mensen nog langer in de onzekerheid zitten?
Kunt u aangeven waarom dit gebeurt? Wat gaat u eraan doen om dat te
stoppen?

Tweede Kamer, vergaderjaar 2018–2019, Vragen

3