1/2

Staten-Generaal

Vergaderjaar 2007–2008

E

22 718

OVSE-Assemblée

Nr. 17

VERSLAG VAN DE ZITTING 2008
Vastgesteld 9 september 2008

Inleiding
De Parlementaire Assemblee van de Organisatie voor Veiligheid en
Samenwerking in Europa (OVSE) heeft haar 17e jaarlijkse zitting
gehouden van 29 juni–3 juli in Astana, Kazachstan.
Uit 49 parlementen van lidstaten waren delegaties naar deze zitting
afgevaardigd. Van de delegatie van de Staten-Generaal waren in Astana
aanwezig de leden Cörüz (CDA, Tweede Kamer, voorzitter), Franken, (CDA,
Eerste Kamer), Smaling (SP, Eerste Kamer), Ten Broeke (VVD, Tweede
Kamer) en Van Bommel (SP, Tweede Kamer). Voorts waren vertegenwoordigers aanwezig uit Algerije, Egypte, en Marokko (de zgn Mediterrane
partners in samenwerking), van de West Europese Unie (als waarnemers)
en van het Gemenebest van Onafhankelijke Staten (GOS).
Het centrale thema van deze jaarlijkse bijeenkomst luidde: «Transparantie
in de OVSE». De 17e zitting van de OVSE werd geopend op zondag 29 juni
met speeches van de voorzitter van de Assemblee, de heer Lennmarker
(Zweden), van de President van de Republiek Kazachstan, de heer
Nazarbayev, van de Voorzitter van de Senaat van Kazachstan, de heer
Kassym-Jomart Tokayev, en van de Voorzitter van de Mazhilis, de Kamer
van Volksvertegenwoordigers van Kazachstan, de heer Mussin.
Voorafgaande aan de opening van de 17e zitting had de delegatie een
ontmoeting met de Nederlandse ambassadeur te Kazachstan (tevens
optredend in Kyrgyzstan en Tadzjikistan), de heer K. van der Tempel, die
tijdens een lunch een beeld schetste van de interne politieke, de sociaaleconomische en de geo-politieke situatie waarin deze voormalige
Sovjet-republiek verkeert. Ook bood de ambassadeur de delegatie inzicht
in de aard, de omvang en het belang van de wederzijdse betrekkingen
tussen Nederland en Kazachstan en in de samenwerking die op economisch, wetenschappelijk en cultureel gebied plaats vindt. Op deze plaats
dankt de delegatie ambassadeur Van der Tempel alsmede de tweede
secretaris, de heer Andreou, voor deze briefing en voor de ruime
ondersteuning aan de delegatie tijdens haar verblijf in Astana.

Vergadering Standing Committee
Zoals gebruikelijk heeft het Standing Committee zijn vergadering gehou-

KST122117
0708tkkst22718-17
ISSN 0921 - 7371
Sdu Uitgevers
’s-Gravenhage 2008

Staten-Generaal, vergaderjaar 2007–2008, 22 718, E en nr. 17

1

den, voorafgaand aan de plenaire vergadering van de Parlementaire
Assemblee. Op zondag 29 juni vergaderde dit bestuurlijk comité, waarin
alle delegatievoorzitters zitting hebben, over de agenda van de 17e zitting
inclusief de in de agenda op te nemen zgn supplementary items, over de
financiële situatie van de Assemblee, over het verslag van de secretarisgeneraal, over de in het afgelopen jaar door de OVSE uitgezonden
verkiezingswaarnemingsmissies en over de voorgenomen activiteiten van
de Assemblee in het najaar van 2008 en in de eerste helft van 2009.
Het financieel verslag van «treasurer» Raidel (Duitsland) dat gewag
maakte van een overschrijding van het voor 2007–2008 begrote budget
van de Assemblee en waarvan het, naast een licht stijgende inflatie, als
oorzaken de hogere kosten van de verkiezingswaarnemingsmissies,
salariskosten, kopieerkosten en reiskosten van de staf aanwees, werd voor
kennisgeving aangenomen. De begroting voor 2008–2009, waarin een
stijging van de inkomsten vanuit de bijdragen van de landen is voorzien
met 6,99%, werd aangenomen.
Het verslag van de secretaris-generaal bevatte een overzicht van de
waarnemingsmissies van de OVSE bij de verkiezingen in Armenië,
Kazachstan, Oekraïne, de Russische Federatie, Georgië, Servië, Kyrgyzstan
en recentelijk in de voormalige Joegoslavische Republiek Macedonië en
ging voorts in op het functioneren van het secretariaat van de Parlementaire Assemblee in Kopenhagen. Het Standing Committee nam ook dit
verslag voor kennisgeving aan.

1

De Parlementaire Vergadering van de OVSE
kent, naast het Standing Committee, drie
general committees: 1) the general committee
on Political Affairs and Security, 2) the general
committee on Economic Affairs, Technology
and Environment, 3) the general committee on
Democracy, Human Rights and Humanitarian
Questions, ook wel aangeduid als resp commissie I, II en III.

Ter voorbereiding van de debatten in het kader van het eerdergenoemde
thema van de 17e zitting was door enkele leden van de Parlementaire
Assemblee een rapport, voorzien van een ontwerpresolutie voorbereid.
Daarnaast hadden leden/delegaties, op basis van de procedurele regels
van de Parlementaire Vergadering, voorstellen tot het opvoeren van zgn.
supplementary items ingezonden. Gebruikmakend van zijn reglementaire
bevoegdheid tot het aanwijzen van hetzij één van de commissies1, dan
wel het plenum ter behandeling van deze onderwerpen, kwam het
Standing Committee tot het volgende overzicht van te behandelen
onderwerpen:
– New challenges to parliamentary oversight of the security sectorprivate military companies and private security companies; initiatiefnemer Grossruck, Oostenrijk; commissie I
– Environment and security; initiatiefnemer Blum, Frankrijk; commissie II
– Transparency and further OSCE reform: reinforcement of parliamentary participation in the organisation; initiatiefnemer Raidel,
Duitsland; plenair
– Transparency in the OSCE Area; initiatiefneemster Habsburg-Douglas,
Zweden; commissie III
– The ban on cluster munitions in participating states of the OSCE;
initiatiefnemer Voisin, Frankrijk; commissie I
– Afghanistan; initiatiefnemer Di Nino, Canada; commissie III
– Strenghtening efforts to combat all forms of trafficking in human
beings and addressing the special needs of child victims; initiatiefnemer Smith, Verenigde Staten; commissie III
– The Holodomor of 1932–1933 in Ukraine; initiatiefnemer Bilorus,
Oekraïne; commissie III
– Recognizing the economic, civic and social contributions of migrants;
initiatiefneemster Solis, Verenigde Staten; commissie III
– Combating anti-semitism, especially its manifestations in the media
and in academia; initiatiefnemer Weisskirchen, Duitsland; commissie III
– Observation missions; initiatiefnemer Miesch, Zwitserland; commissie
I
– Violence against women; initiatiefneemster Tingsgard, Zweden;
commissie III

Staten-Generaal, vergaderjaar 2007–2008, 22 718, E en nr. 17

2

–
–
–
–
–
–
–
–
–
–

Expressing concern over the security environment in Georgia;
initiatiefnemer Hastings, Verenigde Staten; commissie I
Combating the sexual exploitation of children; initiatiefneemster Lizin,
België; commissie III
Cyber security; initiatiefnemer Rummo, Estland; commissie I
illicit air transport of small arms and light weapons and their
ammunition; initiatiefnemer De Donnea, België; commissie I
Urging adoption of Paris club commitment regarding vulture funds;
initiatiefneemster Moore, Verenigde Staten; commissie II
Water management in the OSCE Area; initiatiefnemer Grafstein,
Canada; commissie II
Expanding trade between North America and Europa; initiatiefnemer
Grafstein, Canada; commissie II
Encouraging transparency in the extractive industries; initiatiefnemer
Cardin, Verenigde Staten: commissie II
A mediterranean free trade area; initiatiefnemer Grafstein, Canada;
commissie II
Chernobyl; initiatiefnemer Andreichnik, Belarus; commissie II

Met betrekking tot al deze onderwerpen werden in de plenaire vergadering, resp in de drie commissies ontwerp-resoluties gepresenteerd die
mede onderwerp van debat vormden. De teksten van door de Parlementaire Vergadering aanvaarde resoluties kunnen worden gevonden op de
website van de Parlementaire Vergadering van de OVSE: www.oscepa.org

Plenaire vergaderingen en commissievergaderingen
De agenda van de Plenaire Vergadering voorzag in een tweetal bijeenkomsten; de eerste op zondag 30 juni, de tweede op donderdag 3 juli
2008. De bijeenkomst van zondag 30 juni stond in het teken van een aantal
voordrachten door OVSE-officials. De secretaris-generaal van de OVSE, de
heer Perrin de Brichambaut gaf een algemeen politieke inleiding over de
rol, de plaats en de betekenis van de OVSE , mevr. Tingsgard, bijzonder
afgevaardigde met betrekking tot seksegerelateerde vraagstukken hield
een betoog o.a. over de verhouding tussen mannen en vrouwen in de
werkzaamheden van de Parlementaire Vergadering van de OVSE, in de
afgevaardigde delegaties en in de nationale parlementen. Van de gelegenheid maakte de heer Van Bommel gebruik de vergadering te wijzen
op de sedert enige tijd in de Nederlandse Tweede Kamer bestaande
mogelijkheid voor zwangere Kamerleden (ook ziekte kan overigens een
grond zijn de regeling in te roepen) om zich gedurende 4 maanden tijdens
en na de zwangerschap te laten vervangen door een gekozene op een
opvolgersplaats op de lijst van de zelfde partij. Daarmee is voorzien in een
oude wens het zwangerschapsverlof ook voor gekozen volksvertegenwoordigers werkelijkheid te maken.
Wegens de overvolle Kameragenda en de planning van werkzaamheden
op de laatste dag voor het zomerreces van de Tweede Kamer, donderdag
3 juli, hebben de leden van de delegatie niet kunnen deelnemen aan de
tweede, afsluitende plenaire bijeenkomst. Voor zover zij dat nodig achtten,
hebben zij hun stemgedrag inzake resoluties in de commissievergaderingen toegelicht.
Commissie I: Political Affairs and Security Naar aanleiding van een
ontwerp-resolutie van de Amerikaanse afgevaardigde Hasting inzake de
veiligheidssituatie in Georgië, waarin de Russische federatie wordt
opgeroepen af te zien van het onderhouden van betrekkingen met regio’s
die zich van Georgië wensen af te scheiden, werd namens de delegatie
het woord gevoerd door de heer Ten Broeke die meedeelde dat
Nederland de ontwikkelingen in en rond Georgië met bijzondere belangstelling volgt, niet in de laatste plaats omdat de huidige president, voordat

Staten-Generaal, vergaderjaar 2007–2008, 22 718, E en nr. 17

3

hij dit ambt bekleedde, enkele jaren in Nederland heeft gewoond en is
gehuwd met een Nederlandse. Het Nederlandse parlement maakt zich
sedert de «rozen revolutie» zorgen over de situatie in Georgië. De
verkiezingen in januari van dit jaar, die ook vanuit het Nederlandse
parlement door enkele waarnemers kritisch zijn gevolgd, hebben die
zorgen niet weggenomen. De Nederlandse delegatie is van oordeel dat
Georgië veel meer zelf kan en moet doen om het democratisch functioneren van de staatsinstellingen te verbeteren en de positie van minderheden en de oppositie te waarborgen. Wil de OVSE in de toekomst haar
rol van onafhankelijke verkiezingswaarnemer kunnen blijven spelen, dan
dient zij een evenwichtig geluid te laten horen. In dat licht bezien kiest de
Nederlandse delegatie voor een rol van de OVSE die meer is gericht op
praktisch handelen in plaats van het uitspreken van zware woorden in
resoluties. Bedacht moet bovendien worden dat zowel Georgië als de
Russische federatie lid zijn van de OVSE. De heer Ten Broeke riep de heer
Hastings op zijn resolutie in te trekken. Nadat de heer Hastings had
meegedeeld dat niet te zullen doen deelde de heer Ten Broeke mee dat de
Nederlandse delegatie zich van stemming zou onthouden.
Met betrekking tot een door de Estlandse parlementariër Rummo
voorgestelde resolutie inzake cybersecurity leverde de heer Franken een
bijdrage aan het debat. Hij merkte op dat de Nederlandse delegatie de
indiening van de resolutie van harte had ondersteund omdat zij het van
groot belang vindt dat er meer aandacht wordt besteed aan de bestrijding
en oplossing van de wereldwijd om zich heen grijpende problemen van
cybercrime and cybersecurity. De Nederlandse delegatie ondersteunt ook
daarom de resolutie, omdat zij er bij alle betrokken partijen op aandringt
het genoemde vraagstuk vanuit zoveel mogelijk gezichtspunten te bezien
en aan te pakken. De heer Franken wees erop dat de resolutie een aantal
acties bepleit. Zo worden de overheden van de nationale staten opgeroepen tot het harmoniseren van wetgeving en wordt hen gevraagd de
internationale samenwerking van de politieautoriteiten, in het bijzonder
ten aanzien van een effectieve uitwisseling van informatie, te bevorderen.
In dit verband is het, zo vervolgde spreker, van belang dat burgers zich
bewust zijn van het probleem van de ict-criminaliteit. Dat betekent ook dat
iedere burger zijn ict-apparatuur daartegen moet beschermen en de
apparatuur met zorg moet gebruiken. Al in de eerste schooljaren dienen
kinderen bewust te worden gemaakt van de gevaren van ict-gebruik. Men
zou de aandacht die daaraan in het onderwijs wordt gegeven kunnen
vergelijken met het bijbrengen van de kennis en het bewustzijn van de
gevaren in het verkeer.

Commissie II: Economic Affairs, Science, Technology and Environment
Het rapport «Environment and security» van de Franse parlementariër
Blum vormde voor het lid van de delegatie Smaling aanleiding tot een
interventie. Deze spreker merkte inleidend op dat het rapport op een
zinvolle wijze een aantal zaken- landbouw, milieu, klimaatverandering- in
samenhang plaatst en benoemt. Met waardering had hij ook kennis
genomen van de aandacht voor de innovatiekracht van Nederland op het
gebied van het waterbeheer. Het rapport bevat een parallel met de
Milleniumdoelstellingen 1 en 7 van de VN. Die twee, halvering van de
honger versus verduurzaming van de leefomgeving verhouden zich slecht
met elkaar. Het is vaker of-of dan en-en.
Ten aanzien van het Oostelijk deel van het OVSE-gebied wordt erg de
nadruk gelegd op de vervuiling van de leefomgeving en op de noodzaak
vooral daartegen maatregelen te nemen. Dat moet ook wel, maar als
straks 9 miljard mensen te eten moet worden gegeven, dan verdient het
landbouwpotentieel minstens zo veel aandacht. De heer Smaling wees op
het feit dat de zône Kazachstan–Rusland–Moldavië–Roemenië–Bulgarije

Staten-Generaal, vergaderjaar 2007–2008, 22 718, E en nr. 17

4

de meest vruchtbare bodems ter wereld kent. Het is verstandig ons dat
goed te realiseren en te helpen om deze productiviteit op duurzame wijze
te benutten, temeer daar niet duurzaam gebruik van deze bodems met
hun hoge organische stofgehalte tot extra veel CO2-emissies zal leiden.
Een door de Canadese senator Grafstein aan de conferentie voorgelegde
ontwerpresolutie inzake het instellen van een vrijhandelszône in de
Middellandse Zeeregio vormde voor de heer Smaling aanleiding tot het
plegen van een interventie. Spreker merkte ter inleiding op dat de
ontwerpresolutie in de ogen van de Nederlandse delegatie een opmerkelijke is. Het is, zoals zij stelt, inderdaad zo dat de landen van de Europese
Unie groot voordeel hadden en hebben van de interne markt. Op de
gemeenschappelijke landbouwmarkt werd het succes voor de zes landen
die haar oprichtten vooral bewerkstelligd door de Marshallhulp en door
de toereikende werkgelegenheid in de industriële en dienstensector.
Vandaar dat een hervorming van de landbouw relatief pijnloos voor
diegenen die de sector moesten verlaten kon worden gerealiseerd. Een
vrijhandelszone «per se» is daarom niet noodzakelijkerwijs een succes
aangezien landen daarbij aan hun grenzen inkomsten verliezen. Juist nu
steekt de WTO veel tijd en energie in het bevorderen van een «level
playing field» als het om handelsbetrekkingen gaat. Ofschoon hij
persoonlijk niet gelooft dat het speelveld ooit gelijk zal zijn, meende hij
ook dat het propageren van een vrijhandelszône indruist tegen de
beginselgedachte van de WTO, zo voegde de heer Smaling toe.
Een ander element waarvoor spreker de aandacht vroeg was het feit dat
de EU in toenemende mate haar beleid ten aanzien van de buurlanden
van de Unie ontwikkelt. Dat betekent niet dat de OVSE niet ook met
voorstellen zou kunnen komen. Het voorliggende voorstel sluit echter niet
in aan bij thans lopende initiatieven.
De ontwerpresolutie, zo besloot de heer Smaling zijn betoog, spreekt niet
duidelijk uit op welke landen zij betrekking heeft. Op het eerste gezicht zou
men denken dat de resolutie ook is bedoeld om bijvoorbeeld Tunesië te
helpen in zijn strijd tegen de subsidies aan de Italiaanse olijf. Verduidelijking is nodig.

Commissie III: Democracy, Human Rights and Humanitarian Questions
In een debat over een rapport van de Zweedse afgevaardigde, mevr.
Habsburg-Douglas, in het kader van het algemene thema «transparency in
the OSCE», dat o.a. het voorstel bevatte de OVSE een rol toe te bedelen
als toezichthouder op het binnen de OVSE-landen open stellen, toegankelijker maken en organiseren van daar aanwezige politieke en historische
archieven voerde de heer Franken namens de delegatie het woord. Hij
dankte allereerst de rapporteur voor haar werk en deelde mee dat de
Nederlandse delegatie haar voorstellen zou willen ondersteunen. Het zou
goed zijn als de voorstellen worden omgezet in wettelijke regels van de
lidstaten van de OVSE. Eén vraagpunt wenste spreker aan de orde te
stellen. De vraag is of de rapporteur zich heeft gerealiseerd dat een archief
op naam van een persoon informatie kan bevatten over één of meer
andere personen. Zo gezien kunnen wij worden geconfronteerd met
vragen rond de privacy. Als dat zich voordoet, dan moet een keuze
worden gemaakt tussen enerzijds het belang van degene die toegang tot
het archief wenst en anderzijds dat van degene die subject van onderzoek
is en mogelijk bezwaar zou moeten kunnen maken. Als het gaat om
staatsarchieven dient er, zo benadrukte spreker, volledige openheid jegens
de belanghebbende personen, dan wel op zijn minst een verplichte
notificatie aan hen te zijn omdat deze archieven nu eenmaal opengesteld
zijn voor publieke doeleinden. Er dient, met andere woorden, op dit punt
sprake te zijn van een volledig transparante houding jegens belanghebbenden.

Staten-Generaal, vergaderjaar 2007–2008, 22 718, E en nr. 17

5

Een door de Canadese senator Di Nino voorgestelde resolutie inzake
Afghanistan riep de parlementaire delegaties in de Assemblee o.a. op hun
regeringen te overtuigen van de dringende behoefte aan versterking van
hun militaire en humanitaire bijdrage aan de Afghaanse veiligheid en
stabiliteit.
Deze passage in de ontwerp-resolutie was voor de voorzitter van de
delegatie, de heer Cörüz, aanleiding namens de delegatie op te merken,
dat Nederland sedert enkele jaren met zijn troepen een in kwalitatief en
kwantitatief opzicht aanzienlijke bijdrage levert aan het handhaven en
waar mogelijk verbeteren van de veiligheidssituatie in Afghanistan. Nog
zeer onlangs is in de Tweede Kamer over die bijdrage gedebatteerd en is
besloten deze missie met nog twee jaren te verlengen. Dat betekent dat de
Nederlandse troepen Afghanistan in 2010 zullen verlaten en dat kan
worden teruggekeken op een bovengemiddelde bijdrage aan de ontwikkeling van de infrastructuur, vrede en veiligheid. Spreker voegde toe dat
het de geloofwaardigheid van de OVSE niet ten goede komt als landen,
die tot nu toe op geen enkele wijze hebben geparticipeerd in ISAF, andere
landen oproepen hun militaire en humanitaire bijdrage aan de wederopbouw van Afghanistan te vergroten. Bovendien is het niet aan de OVSE,
maar aan de NAVO om hieromtrent te beslissen. Nu de kern van de
resolutie, paragraaf 35, bestaat uit de geschetste oproep, zal de Nederlandse delegatie, zo besloot de heer Cöskün, de resolutie niet steunen.
Naar aanleiding van een ontwerpresolutie van de Zweedse afgevaardigde,
mevr. Tingsgard, inzake geweld tegen vrouwen, waarin de OVSE als
organisatie wordt opgeroepen een werk- en vergaderomgeving te
scheppen die recht doet aan de fundamentele gelijkheid van mannen en
vrouwen, waarin voorts de lidstaten o.a. (opnieuw) wordt gevraagd te
bevorderen dat meer vrouwen worden benoemd in leidinggevende
posities en waarin de parlementen van de lidstaten wordt verzocht
wetgeving te entameren die vrouwen, die slachtoffer zijn geworden van
huiselijk geweld bescherming, juridische en financiële ondersteuning te
bieden en in adequate straffen te voorzien jegens de plegers van geweld
tegen vrouwen, voerde de heer Cörüz het woord. Hij wees de verzamelde
afgevaardigden op het feit dat volgens de nieuwste Nederlandse wetgeving en jurisprudentie het getuige zijn van een kind van (huiselijk) geweld
onder de definitie van het delict «kindermishandeling» valt. Aangezien bij
huiselijk geweld veelal vrouwen het slachtoffer zijn, ontstaan langs die
weg wellicht mogelijkheden geweld tegen vrouwen beter te vervolgen en
terug te dringen. Spreker wees er vervolgens op dat in Nederland, indien
huiselijk geweld tegen vrouwen eenmaal is vastgesteld, het slachtoffer –
meestal de echtgenote of partner van de dader – uit het oogpunt van haar
bescherming uit huis placht te worden geplaatst. Intussen zijn echter
goede ervaringen opgedaan met de uit huis plaatsing van de dader in
plaats van het slachtoffer.
De heer Cörüz wees tenslotte op het feit dat ook in een ander interparlementair gremium, de Parlementaire Assemblee van de NAVO, aandacht
wordt besteed aan geweld tegen vrouwen. Het gaat daarbij meer in het
bijzonder om verkrachting van vrouwen in oorlogssituaties.
De heer Cörüz voerde namens de delegatie vervolgens het woord over
een door het Duitse Bondsdaglid, de heer Weisskirchen, aan de
Assemblee voorgelegde ontwerpresolutie inzake de bestrijding van
anti-semitisme, meer in het bijzonder de verschijningsvormen ervan in de
media en in de academische wereld. In deze resolutie worden de lidstaten
o.a. opgeroepen jaarlijks te rapporteren omtrent hun activiteiten ter
bestrijding van anti-semitisme en andere vormen van discriminatie, de
methoden van monitoring van incidenten op deze terreinen te verbeteren
en de verspreiding van anti-semitische boodschappen via het internet,
met behulp van nationale wetgeving, tegen te gaan.

Staten-Generaal, vergaderjaar 2007–2008, 22 718, E en nr. 17

6

De heer Cörüz merkte op dat de Nederlandse delegatie in het algemeen
kan instemmen met de voorgestelde resolutie, maar het begrip discriminatie niet beperkt wenst te zien tot uitingen van anti-semitisme. Immers,
ook uitingen van haat en laster aan het adres van of gericht tegen
bijvoorbeeld christenen, moslims, niet-gelovigen, homo’s en lesbiennes
dienen te worden bestreden en te worden verboden. Terwijl de voorgestelde resolutie zeker ondersteuning verdient, is de Nederlandse delegatie
van oordeel dat de strijd tegen iedere vorm van discriminatie jegens wie
dan ook minstens even belangrijk is.
Een laatste ontwerpresolutie die aanleiding vormde voor een interventie
van de zijde van de delegatie was een door het lid van het Amerikaanse
Congres. Mevr.Solis voorgelegde tekst waarin de parlementariërs van de
lidstaten van de OVSE-Assemblee werden aangemoedigd tot het
organiseren van activiteiten die verwijzen naar de positieve economische,
maatschappelijke en sociale bijdragen die migranten en hun gemeenschappen leveren aan zowel het «nieuwe» als het «oude» land, zich uit te
spreken tegen anti- immigranten sentimenten in hun parlementen en
beleid te ontwikkelen ter ondersteuning van migranten en ter bescherming van de kwetsbaren onder hen, in het bijzonder vrouwen en kinderen.
De ontwerpresolutie wekt staten vervolgens op beleid te ontwikkelen dat
leidt tot een versterking van het potentieel van migranten en hun gemeenschappen door hun economische en sociale positie, hun integratie en hun
maatschappelijke participatie te bevorderen.
De heer Cörüz merkte namens de delegatie op dat ook in Nederland het
migrantenvraagstuk wordt gezien als één van de grote uitdagingen van de
toekomst. Zoals het rapport van mevr. Solis weergeeft, leveren migranten
een grote bijdrage aan de economieën van hun «nieuwe landen». Maar
dat is de ene, positieve zijde van de medaille. Er is ook een ander zijde: die
van de werklozen, drugsgebruikers, criminelen, kindzwangeren en drop
outs. Het gaat er om dat juist voor deze groepen migranten beleid wordt
ontwikkeld om ze volledig en volwaardig deel te laten zijn van de samenleving. Als wij dat nalaten dan gaan de extremisten in de politiek met dit
vraagstuk en dus met het lot van migranten aan de haal. Spreker wees in
dit verband ook op de mede-verantwoordelijkheid van de migranten en
hun organisaties om daadwerkelijk aan dat beleid en de uitvoering ervan
bij te dragen. Veel migranten verblijven al zo lang in hun nieuwe land dat
zij geen «gasten»meer kunnen worden genoemd, maar moeten worden
beschouwd als gewone burgers in de samenleving, met dezelfde rechten
en plichten als die van de «oude» burgers.

Benoemingen
Aan het slot van de zitting van de 17e jaarlijkse bijeenkomst van de
Parlementaire Vergadering van de OVSE werd de heer Joao Soares,
voorzitter van de Portugese delegatie en reeds ondervoorzitter van de
Vergadering, unaniem tot President van de Parlementaire Vergadering
gekozen en benoemd verklaard.
De voorzitter van de delegatie,
Cörüz
De griffier van de delegatie,
Nieuwenhuizen

Staten-Generaal, vergaderjaar 2007–2008, 22 718, E en nr. 17

7