Jaarplan 2023
Militaire Luchtvaart Autoriteit

Colofon
Militaire Luchtvaart Autoriteit
Adres
Brasserskade 227A
2497 NX Den Haag
Postadres
Postbus 20701
2500 ES Den Haag
MPC 58H
Datum
November 2022
2

Inhoudsopgave
Voorwoord

4

1

5

Over de MLA
1.1

2

3

Organogram

Geplande activiteiten 2023

5
6

2.1

Vaste toezichtactiviteiten

6

2.2

Overige MLA activiteiten

6

2.3

Hoe wil de MLA in 2023 monitoren, signaleren en reflecteren?

7

2.4

Overzicht voorgenomen onderzoeken

7

2.5

Verbeterdoelstellingen MLA

7

Bijlage
3.1

Afkortingen

8
8

3

Voorwoord
Voor u ligt het Jaarplan 2023 van de Militaire Luchtvaart Autoriteit (MLA). Dit openbare jaarplan geeft
bestuurders en partners in de (militaire) luchtvaartsector zicht op de wijze van toezicht, nationale en
internationale samenwerking, (door)ontwikkeling van de luchtvaarteisen en zowel de interne
verbeterdoelstellingen van de MLA als de verbeterdoelstellingen voor het Nederlandse Military
Aviation System (NLD-MAS).
Daarbij merk ik op dat toezichthouden op het NLD-MAS slechts een deel van het takenpakket van de
MLA is. De activiteiten van de MLA zijn in 2023 voor een groot deel gerelateerd aan de (verdere)
introductie van nieuwe wapensystemen binnen Defensie en de transitie van het Commando
Luchtstrijdkrachten. Dit brengt certificeringstrajecten en organisatiegoedkeuringen met zich mee,
alsmede accreditatie van betrokken bedrijven buiten het NLD-MAS. Daarnaast zal in 2023
onverminderd inhoudelijk worden bijgedragen aan langlopende projecten, zoals de integratie van de
militaire en civiele luchtverkeersleiding in 1ATM en het project Luchtruimherziening.
De MLA streeft in het kader van interoperability naar harmonisatie van de militaire
luchtvaartregelgeving met internationale militaire luchtvaart autoriteiten. Dit is in lijn met de
Defensienota 2022. Hierbij wordt zoveel mogelijk de in samenspraak ontwikkelde European Military
Airworthiness Requirements (EMARs) gevolgd en elkaars autoriteit erkend. In de toekomst kunnen
daardoor onder andere operators, onderhouders en typecertificaathouders eenvoudiger en sneller
van elkaars diensten en producten gebruikmaken en wordt hiermee dubbel werk voorkomen.
Commodore J.P. Apon
Directeur Militaire Luchtvaart Autoriteit

4

1

Over de MLA

De MLA stelt als onafhankelijke autoriteit een minimum van veiligheidseisen op die betrekking
hebben op de gehele keten van de militaire luchtvaart, zoals de initiële en blijvende luchtwaardigheid
van militaire luchtvaartuigen, opleidingen en luchtvaartinfrastructuur. De bevindingen uit het
toezicht kunnen voor de autoriteit aanleiding zijn om bij te sturen, of in te grijpen. De MLA houdt
daarnaast toezicht op de implementatie van de luchtvaarteisen, speelt een essentiële rol in de initiële
en blijvende luchtwaardigheid van vliegende wapensystemen en verleent ondersteuning aan de
militaire luchtvaartsector. Dit doet de MLA vanuit haar verantwoordelijkheden en haar expertise.

1.1

Organogram

Ontwikkelingen in het toezicht
Een ontwikkeling die ook bij andere toezichthouders van Defensie gaande is, is het systeemgericht
toezicht. Daarbij ligt de nadruk veel meer op het zelfcorrigerend vermogen van organisaties, die
vanuit een bestaande goedkeuring met goede kwaliteits- en veiligheidsmanagementsystemen in
staat zijn om ‘zichzelf te reinigen’. De MLA past al een vergaande vorm van systeemgericht toezicht
toe, mede door eisen te stellen aan organisaties binnen de militaire luchtvaart op het gebied van
Kwaliteit Management Systemen en Safety Management Systemen. In plaats van relatief
arbeidsintensieve ‘productcontroles en -steekproeven’ past de MLA met name ‘procescontrole’ toe.
Voor de toekomst beziet de MLA of een vorm van risico gebaseerd toezicht opportuun is. In plaats
van periodieke audits en quick scans, krijgen organisaties die wat meer aandacht nodig hebben en
waar de risico’s groter zijn, frequenter toezicht. Op organisaties die minder aandacht nodig hebben of
waar de risico’s kleiner zijn, wordt minder frequent toezicht gehouden.

5

2

Geplande activiteiten 2023

2.1

Vaste toezichtactiviteiten

-

-

-

Continueringsaudits, scope-uitbreidingen, inspecties en quick scans bij onder andere de operator-,
onderhouds-, luchthaven- luchtverkeersleidings- en trainingsorganisaties binnen Defensie.
Accreditaties van bedrijven buiten Defensie die producten of diensten leveren aan organisaties
binnen Defensie op het gebied van militaire luchtvaart. De MLA heeft een contract met een
externe partij om accreditaties te laten uitvoeren. In 2023 loopt het huidige contract af en wordt
er een nieuw contract afgesloten om accreditatieactiviteiten namens de MLA te blijven uitvoeren.
Erkenningen van internationale militaire luchtvaartautoriteiten en de instandhouding van deze
erkenningen. Hierdoor kan de erkende autoriteit toezicht houden namens de MLA op
organisaties die producten en diensten leveren ten behoeve van de Nederlandse militaire
luchtvaart.
Toezicht houden op het in acht nemen van de geluidsruimte van de militaire luchthavens en op
de Vliehors-range op Vlieland.

2.2
-

-

-

-

-

-

-

Overige MLA activiteiten

Namens de Minister van Defensie militaire luchtvaartregelgeving vaststellen en actualiseren,
zoals de uitgifte van de hernieuwde regelgeving voor Safety Management Systemen (SMS) in de
Netherlands Military Aviation Regulations Safety Management Systems (NLD-MAR-SMS) en de
actualisatie van de regelgeving die geldt voor vliegvelden in de NLD-MAR-ADR (AeroDrome) en
voor luchtverkeersdienstverlening in de NLD-MAR-ANS (Air Navigation Services).
Interoperability bevorderen door, in lijn met de Defensienota 2022, te streven naar een
harmonisatie van de militaire luchtvaartregelgeving en de internationale militaire luchtvaart
autoriteiten. Hierbij wordt de in samenspraak ontwikkelde European Military Airworthiness
Requirements (EMARs) zoveel mogelijk gevolgd. Daarbij wordt ook aan onze eigen militaire
luchtvaartsector de mogelijkheid geboden om commentaar te leveren voordat deze in Nederland
wordt geïmplementeerd.
Uitgeven van Militair Type Certificaten en Bewijzen Van Luchtwaardigheid volgens de Wet
Luchtvaart. Bij de invoering van een nieuw vliegtuig type toetst de MLA of het type ontwerp aan
de gestelde vliegveiligheidseisen voldoet. Als dat het geval is geeft Directeur MLA (D-MLA) een
type certificaat af. Ook bij grote wijzigingen van het type ontwerp wordt de wijziging getoetst en
het type certificaat bijgewerkt.
Uitvoeren van luchtvaartregisteractiviteiten conform de Wet luchtvaart voor de nieuw in te
stromen vliegtuigen, zoals de F-35A’s, Apaches, Chinooks en Remote Piloted Aerial Systems (RPAS).
Bewijzen van Luchtwaardigheid uitgeven door per vliegtuig van een (nieuw) type te beoordelen
of deze conform het typeontwerp is en of deze de juiste onderhoudsstatus heeft. Hierop geeft DMLA een Bewijs van Luchtwaardigheid (BvL) uit op het betreffende vliegtuig. Bovenstaande zal in
2023 met name relevant zijn voor de nieuw te leveren F35’s en de Apache-helikopters en
mogelijk nog voor bepaalde typen RPAS.
ATM-beleid maken. De MLA is verantwoordelijk voor het ATM-beleid binnen de
defensieorganisatie. De MLA-medewerkers werken hierbij samen met het Ministerie van
Infrastructuur en Waterstaat in de ATM-beleidseenheid. In 2023 vindt een grote wijziging plaats,
waarbij taken van de militairen verkeersleiding overgedragen worden aan Luchtverkeersleiding
Nederland.
Nieuwe regelgeving implementeren met betrekking tot simulatoren (NLD-MAR-FSTD). Deze
regelgeving geldt ook voor RPAS-simulatoren, waar mondiaal nog geen richtlijnen voor zijn.
Hiermee heeft Nederland als eerste land ter wereld een passend en werkbaar kader daarvoor
ontwikkeld.
Examiners-cursussen verzorgen ten behoeve van uitgeven/verlengen van vliegbrevetten namens
D-MLA.
6

-

In voorkomend geval de Minister van Defensie adviseren over luchtvaartwetgeving.
Beschikkingen afgeven namens de Minister van Defensie. De meeste van deze beschikkingen zijn
ontheffingen. Voor afgifte van deze beschikkingen maakt de MLA een onafhankelijke
beoordeling of deze wel of niet kan worden toegewezen. Door toepassing van de volgende
werkwijze kan de aanvraag veelal positief worden beantwoord zonder de zorgvuldigheid in het
geding te brengen: elke aanvraag wordt zorgvuldig door de MLA afgewogen en waar een
aanvraag strijdig is met wet, regelgeving of natuurwaarden, of als de belangen van omwonenden
of luchtvarenden onnodig worden geschaad, wordt een aanvraag beargumenteerd
terugverwezen naar de aanvrager. De aanvrager krijgt op basis van deze uitleg de mogelijkheid
om de aanvraag te herzien. Een herziene aanvraag wordt vervolgens opnieuw beoordeeld. De
ervaring leert dat de aangepaste aanvraag meestal zodanig is opgesteld dat de belangen van de
samenleving zo min mogelijk worden geschaad, terwijl de operationele behoefte voldoende kan
worden ingevuld.

2.3
-

-

De MLA monitort door audits en quick scans uit te voeren en voorvalsmeldingen te volgen. Daarbij
stelt zij zeker dat de nodige (correctieve) acties en borging plaatsvinden. Daarnaast monitort de
MLA de wijzigingen in civiele luchtvaartregelgeving die raakvlakken heeft met NLD-MASregelgeving. Waar nodig past de MLA de eigen regelgeving aan.
Geïntensiveerd toezicht houden, als dit nodig geacht wordt door D-MLA.
Gesprekken voeren met sleutelfunctionarissen binnen de militaire luchtvaartorganisaties bij
aanvang functie.
Door interne audits uit te voeren reflecteert de MLA op zichzelf en wordt continue verbetering
nagestreefd.
Erkenningsaudits door buitenlandse autoriteiten zijn ook aanleiding tot reflectie.

2.4
-

-

-

-

Overzicht voorgenomen onderzoeken

Binnen de NLD-MAS is de analyse en opvolging van voorvalsmeldingen van groot belang. Daarbij
geldt dat alle relevante partijen in het NLD-MAS hiervan op de hoogte worden gesteld en dat
eventuele verbetermaatregelen worden geborgd. De MLA is voornemens om hier binnen het
NLD-MAS in 2023 onderzoek naar te doen.
Uitvoeren van quick scans luchttransport gevaarlijke stoffen binnen het kader van uitgegeven
Special Permission, bij vertrek van of aankomst op een Nederlands militair vliegveld. Hiermee
controleert de MLA of bekend gemaakt is met welke non-compliant goederen in Nederlands
luchtruim wordt gevlogen.
Ketenonderzoek doen, als dit noodzakelijk wordt geacht als gevolg van gelijksoortige
constateringen in verschillende soorten militaire luchtvaartbedrijven.

2.5
-

Hoe wil de MLA in 2023 monitoren, signaleren en
reflecteren?

Verbeterdoelstellingen MLA

Militaire luchtvaarteisen verder synchroniseren met andere internationale militaire partnerautoriteiten. Het doel daarbij is een gemeenschappelijke set aan minimale eisen te ontwikkelen
en toe te passen ten behoeve van de militaire luchtvaartveiligheid. Hierdoor wordt internationale
operationele samenwerking op dit gebied eenduidiger en eenvoudiger.
De werklast in balans brengen met de beschikbare personele capaciteit is een terugkerende
verbeterdoelstelling. Zeker in het licht van de Defensienota 2022 en de introductie van nieuwe
wapensystemen is dit nog meer aan de orde. Het is nodig de personele capaciteit uit te breiden
om de toenemende werklast op te kunnen vangen.

7

3

Bijlage

3.1

Afkortingen

1ATM
BvL
D-MLA
EMAR
MAS
MLA
NLD-MAS
MTC
RPAS

1 Air Traffic Management
Bewijs van Luchtwaardigheid
Directeur Militaire Luchtvaart Autoriteit
European Military Airworthiness Requirements
Military Aviation System
Militaire Luchtvaart Autoriteit
Nederlands Military Aviation System
Militair Type Certificaat
Remote Piloted Aerial Systems

8

9