Tweede Kamer der Staten-Generaal

Vergaderjaar 2021–2022

2

Aanhangsel van de Handelingen

Vragen gesteld door de leden der Kamer, met de daarop door de
regering gegeven antwoorden

3239
Vragen van het lid Van Raan (PvdD) aan de Minister van Binnenlandse Zaken
en Koninkrijksrelaties over de beantwoording van de vragen over het bericht
«Zelfs milieuminister hoeft in Nederland niet elektrisch te rijden» (ingezonden
13 april 2022).
Antwoord van Minister Bruins Slot (Binnenlandse Zaken en
Koninkrijksrelaties), mede namens de Minister voor Volkshuisvesting en
Ruimtelijke Ordening (ontvangen 22 juni 2022). Zie ook Aanhangsel
Handelingen, vergaderjaar 2021–2022, nr. 2591.
Vraag 1
Kunt u aangeven waarom de schriftelijke vragen die op 11 februari 2022
gesteld zijn, zonder bericht van uitstel, ver na de standaardtermijn (op
11 april) werden beantwoord?1
Antwoord 1
Mijn uitgangspunt is dat ik uw vragen altijd tijdig beantwoord of een
uitstelbrief stuur indien meer tijd nodig is voor beantwoording. Vanwege
tijdelijke onderbezetting door de coronapandemie, is mij dat dit keer niet
gelukt.
Vraag 2
Kunt u aangeven voor hoeveel bewindspersonen het door u aangehaalde
argument van «onvoldoende ergonomische zitplek» het doorslaggevende
argument is om niet over te stappen op een zero-emissie voertuig?
Antwoord 2
Er is mij niet bekend dat het argument van «onvoldoende ergonomische
zitplek» heeft geleid tot het niet overstappen op een zero-emissie voertuig.
Bewindspersonen krijgen in verband met doelmatige besteding van middelen, in de regel de dienstauto van hun voorganger als het contract nog niet is
verstreken. Vervolgens moet bij de keuze van een nieuwe dienstauto aan een
aantal eisen worden voldaan, zoals het voldoen aan de voorschriften van de
arbeidsomstandighedenwet, (fysieke) veiligheid en duurzaamheid.

1

ah-tk-20212022-3239
ISSN 0921 - 7398
’s-Gravenhage 2022

Aanhangsel Handelingen, vergaderjaar 2021–2022, nr. 2383.

Tweede Kamer, vergaderjaar 2021–2022, Aanhangsel

1

Vraag 3
U geeft aan dat het aanbod van modellen met een gewenste ergonomische
inrichting «beperkt» is, maar een beperkt aanbod kan toch ook voldoende
zijn? Waarom is het voor 2 van de 31 bewindspersonen wel voldoende en
voor de andere 29 niet?
Antwoord 3
Bewindspersonen krijgen in verband met doelmatige besteding van middelen, in de regel de dienstauto van hun voorganger als het contract nog niet is
verstreken. Vervolgens moet bij de keuze van een nieuwe dienstauto aan een
aantal eisen worden voldaan, zoals het voldoen aan de voorschriften van de
arbeidsomstandighedenwet, (fysieke) veiligheid en duurzaamheid. De
uiteindelijke keuze voor een dienstauto is een (per bewindspersoon
gemaakte) afweging van verschillende factoren en eisen. Het resultaat
hiervan kan zijn dat er voor een zero-emissie variant wordt gekozen. Om de
ingeslagen weg naar uiteindelijk een zero-emissie civiel Rijkswagenpark een
impuls te geven, zal ik mijn collega bewindspersonen vragen het «zeroemissie, tenzij» principe – voor zover dit niet al gebeurt – bij de aanschaf van
nieuwe dienstauto’s te hanteren.
Vraag 4
Kunt u aangeven hoeveel modellen (en welke) aan de eisen voldoen?
Antwoord 4
Bij het aantreden van een nieuw kabinet krijgen bewindspersonen in beginsel
de auto van hun voorganger. Indien deze vervangen dient te worden, kan
gekozen worden uit verschillende modellen van de merken BMW, MercedesBenz en Jaguar/Landrover, die op basis van een onlangs gehouden aanbesteding zijn geselecteerd. Deze modellen betreffen naast fossiele brandstof
auto’s, ook hybride en volledig elektrische auto’s. In beginsel voldoen deze
auto’s aan de eisen, maar de uiteindelijke keuze voor een dienstauto is een
per bewindspersoon gemaakte afweging met inachtneming van de eisen op
het gebied van de arbeidsomstandighedenwet, (fysieke) veiligheid en
duurzaamheid.
Vraag 5
U stelt dat een bewindspersoon onder alle omstandigheden direct weg moet
kunnen rijden, maar kunt u aangeven waar dit vereiste is vastgelegd en hoe
dit uitgewerkt is (welke eisen zijn daaraan gesteld)?
Antwoord 5
De procedures voor de bewaking en beveiliging van personen, objecten en
diensten zijn geregeld in het zogeheten stelsel Bewaken en Beveiligen. In dit
stelsel werken Openbaar Ministerie, inlichtingen- en veiligheidsdiensten,
Nationale Politie, bestuurlijke organisaties en departementen samen. De
beveiligingsmaatregelen voor bewindspersonen zijn, voor zover mogelijk,
gestandaardiseerd zoals beschreven in het beleidskader Beveiliging bewindspersonen. De noodzaak om onder alle omstandigheden direct weg te kunnen
rijden vloeit hieruit voort. De standaardmaatregelen voor woning (inclusief
eventueel de pied-à-terre), vervoer en werkplek gelden gedurende de gehele
zittingsperiode.
Vraag 6
Bent u van mening dat het problematisch zou zijn wanneer een chauffeur
maximaal 2 kilometer verderop met de dienstauto aan een laadpaal staat,
terwijl de bewindspersoon op werkbezoek is?
Antwoord 6
Met betrekking tot het aspect veiligheid, kan in beginsel een bewindspersoon
vervoerd worden in een (volledig) elektrische auto. Van belang is echter dat
ten behoeve van de veiligheid van bewindspersonen in algemene zin, in
geval van voorstelbare dan wel concrete dreiging en risico, ten allen tijde
veiligheidsmaatregelen moeten kunnen worden getroffen. Deze kunnen ook
het vervoer van een bewindspersoon betreffen. Deze veiligheidsmaatregelen
zullen altijd prevaleren en kunnen derhalve een belemmering vormen voor

Tweede Kamer, vergaderjaar 2021–2022, Aanhangsel

2

zero-emissie rijden. Er kan dan gekozen worden om semi-elektrisch te rijden
of in het geheel niet elektrisch te rijden.
Vraag 7
Deelt u de mening dat het netwerk van (snel)laders ruim toereikend wordt
bevonden door tal van vertegenwoordigers uit het bedrijfsleven en kunt u
aangeven in hoeverre de eisen voor een dienstauto voor een bewindspersoon
daarvan afwijken?
Antwoord 7
Ja, op dit moment voldoet het (snel)laadnetwerk in Nederland en is praktisch
elke rit te berijden met een zero-emissievoertuig. Nederland is een van de
koplopers als het gaat om laadinfrastructuur in Europa. Voor de toekomstige
groei van het aantal elektrische voertuigen wordt er gewerkt aan uitbreiding
van het laadnetwerk, onder andere via de Nationale Agenda Laadinfrastructuur2. Voor wat betreft de (veiligheids)eisen voor een dienstauto voor een
bewindspersoon, zie het antwoord op vraag 6.
Vraag 8
Hoe doen de andere 2 bewindspersonen, die wel zero-emissie rijden, dit?
Moeten zij niet ook altijd op elk moment wegkunnen?
Antwoord 8
Bij gebruik van een zero-emissie dienstauto wordt extra inspanning geleverd
om er voor te zorgen dat de dienstauto voldoende is opgeladen, zodat
gewaarborgd kan worden dat vertrek op elk moment mogelijk is. Van belang
hierbij is wel dat ten behoeve van de veiligheid van bewindspersonen in
algemene zin (in geval van voorstelbare dan wel concrete dreiging en risico)
ten allen tijde veiligheidsmaatregelen moeten kunnen worden getroffen. Deze
kunnen ook het vervoer van een bewindspersoon betreffen. Er kan dan
worden gekozen voor een alternatieve dienstauto (semi-elektrisch of in het
geheel niet elektrisch).
Vraag 9
Kunt u aangeven hoe het staat met de afspraak uit het Klimaatakkoord dat de
rijksoverheid bij rijksgebouwen en rijkskantoren 2.400 laadpunten zou
realiseren?
Antwoord 9
Momenteel zijn er 900 laadpunten gerealiseerd bij rijksgebouwen en zijn er
nog 300 extra laadpunten in opdracht verleend. Daarmee is ongeveer de helft
gerealiseerd van het aantal laadpunten dat in het Klimaatakkoord als doel
wordt gesteld. Om het doel te realiseren staan we nog voor de uitdaging om
de daarvoor benodigde elektriciteitscapaciteit door de netbeheerders
beschikbaar te krijgen. Om deze reden wordt een combinatie met thuisladers
en openbare laders beoogd en wordt getest met aansluiting op zonnepanelen
en dynamic load balancing3.
Vraag 10
Is het waar dat de ontwerpers van de tijdelijke huisvesting van de Tweede
Kamer opdracht hebben gekregen het ontwerp «functioneel, fris en herkenbaar te maken, met de focus op transparantie en duurzaamheid»?
Antwoord 10
In het functioneel programma van eisen dat in april 2017 is vastgesteld is de
opdracht voor de ontwerpers als volgt beschreven: Een zoveel mogelijk
1-op-1 functionele kopie, sober en doelmatig uitgevoerd, zodat de bedrijfsvoering van het constitutionele proces gedurende de renovatie van het
Binnenhof ongestoord doorgang kan vinden.

2
3

www.agendalaadinfrastructuur.nl.
Dynamic Load Balancing is een techniek die ervoor zorgt dat het stroomnetwerk in een kantoor
of ander gebouw niet overbelast raakt. Deze functie meet elke seconde de belasting van het
stroomnetwerk en stemt daar de laadsnelheid van de laadpaal op af.

Tweede Kamer, vergaderjaar 2021–2022, Aanhangsel

3

Het hergebruik van bestaande materialen, aanwezig in Bezuidenhoutseweg 67
te Den Haag, is ook een uitgangspunt.
Vraag 11
Kunt u aangeven hoeveel laadpunten voor elektrische auto’s zijn aangebracht
in de parkeergarage van de tijdelijke huisvesting van de Tweede Kamer?
Antwoord 11
Er zijn vier laadpalen geplaatst. Elke laadpaal heeft twee aansluitpunten,
waardoor er in totaal acht oplaadpunten zijn.
Vraag 12
Kunt u aangeven hoeveel van die laadpunten op dit moment operationeel
zijn? Op welk moment waren voor het laatst alle laadpunten operationeel?
Antwoord 12
Zie antwoord vraag 13.
Vraag 13
Is het waar dat de laadpunten in de parkeergarage van de tijdelijke huisvesting van de Tweede Kamer op dit moment geheel buiten gebruik zijn, de
laadpunten zijn afgeplakt met vuilniszakken en de betreffende parkeerplaatsen
zijn afgezet met rood-wit lint als waren ze een crime scene?
Antwoord 13
Op dit moment werken de vier laadpalen niet. Dit tot spijt van alle betrokken
partijen. De vier laadpalen waren werkend ten tijde van de oplevering, vorig
jaar. Het is het Rijksvastgoedbedrijf bekend dat de laadpalen kort na de
oplevering van de tijdelijke huisvesting voor de Tweede Kamer meerdere
malen in storing hebben gestaan. De storingen zijn verschillend van aard. Het
Rijksvastgoedbedrijf heeft dezelfde zorgen als de gebruikers. Tot op heden is
de oorzaak van de storingen niet gevonden, waardoor het Rijksvastgoedbedrijf recentelijk heeft besloten de laadpalen te vervangen en opdracht heeft
verstrekt aan de leverancier. De nieuwe laadpalen worden voor het zomerreces van uw Kamer geplaatst en geïnstalleerd.
Vraag 14
Is het waar dat de afdeling bedrijfsvoering van de Tweede Kamer in antwoord
op vragen door gebruikers van elektrische laadpunten heeft aangegeven dat
de Rijksgebouwendienst op dit moment onvoldoende menskracht en budget
zou hebben om de kennelijk defecte laadpalen te repareren of te vervangen?
Zo ja, hoe valt dat te rijmen met de focus op duurzaamheid?
Antwoord 14
Voor het eerste deel van het antwoord op deze vraag wil ik u graag doorverwijzen naar uw eigen Kamer.
Naar aanleiding van het contact tussen het Rijksvastgoedbedrijf en de
afdeling bedrijfsvoering van de Tweede Kamer over de defecte laadpunten, is
door het Rijksvastgoedbedrijf besloten om alle vier de laadpalen te vervangen. De vervanging van de laadpalen is afhankelijk van de capaciteit in de
markt. Het Rijksvastgoedbedrijf heeft budget om de laadpalen te vervangen.
De storingen waren telkens van andere aard. Om een desinvestering te
voorkomen is er gezocht naar de oorzaak, maar tot op heden is de oorzaak
niet gevonden.
Om deze reden heeft het Rijksvastgoedbedrijf besloten dat de laadpalen
vervangen worden. Zie ook het antwoord op vraag 13.
Vraag 15
Kunt aangeven hoe gebruikers van de parkeergarage van de tijdelijke
huisvesting van de Tweede Kamer hun elektrische voertuigen kunnen laden
zodat fatsoenlijk gebruik van het vervoermiddel gegarandeerd is? Hoe gaan
de bewindspersonen die zero-emissie rijden om met een bezoek aan de
Kamer, aangezien zij op elk moment moeten kunnen vertrekken?

Tweede Kamer, vergaderjaar 2021–2022, Aanhangsel

4

Antwoord 15
In nauw overleg met de gebruikers is besproken om buiten de tijdelijke
huisvesting de elektrische auto’s op te laden. Op straat en in de naastgelegen
parkeergarage zijn laadpalen aanwezig waar elektrische auto’s opgeladen
kunnen worden.
Ten aanzien van de bewindspersonen die zero-emissie rijden en een bezoek
brengen aan de Tweede Kamer, is het van belang dat ten behoeve van de
veiligheid van bewindspersonen in algemene zin (in geval van voorstelbare
dan wel concrete dreiging en risico) ten allen tijde veiligheidsmaatregelen
moeten kunnen worden getroffen. Deze kunnen ook het vervoer van een
bewindspersoon betreffen.
Vraag 16
Bent u bereid de laadpunten in de parkeergarage van de tijdelijke huisvesting
van de Tweede Kamer op zo kort mogelijke termijn te repareren of te
vervangen door moderne, werkende laadpunten? Zo nee, waarom niet? Zo ja,
op welke termijn en wijze?
Antwoord 16
Zie het antwoord op de vragen 13 en 14.
Vraag 17
Hoe staat het met de beschikbaarheid van laadpunten bij andere Rijksgebouwen?
Antwoord 17
Zie het antwoord op vraag 9.
Vraag 18
Deelt u de mening dat het niet past bij de voorbeeldfunctie en beleidsvoornemens van de rijksoverheid om elektrisch vervoer enerzijds aan te moedigen
en anderzijds niet te voorzien in adequate laadmogelijkheden?
Antwoord 18
Het huidige laadpuntenprogramma bij Rijkskantoren is afgestemd op de
vraag naar laadpunten zoals die zich de afgelopen jaren heeft ontwikkeld. Om
de doelstellingen voor 2028 te realiseren, is het nodig om aanvullende
afspraken te maken over realisatie van laadinfrastructuur, passend bij een
zero-emissie rijkswagenpark in 2028. Het Rijksvastgoedbedrijf werkt momenteel een voorstel hiervoor uit, dat medio 2022 gereed zal zijn.
Vraag 19
Bent u bereid deze vragen een voor een te beantwoorden en, voor afloop van
het meireces, zodanige maatregelen te treffen dat Kamerbewoners in het
vervolg elektrische auto’s adequaat kunnen opladen? Zo nee, waarom niet?
Antwoord 19
Ja, bovenstaande vragen heb ik een voor een beantwoord. Voor het opladen
van elektrische auto’s van Kamerbewoners verwijs ik u naar het antwoord op
vraag 13 en 15.

Tweede Kamer, vergaderjaar 2021–2022, Aanhangsel

5