Op weg naar een rookvrije generatie

Opties om sigaretten minder
aantrekkelijk en verslavend
te maken

Het ontwerp van sigaretten is erop gericht om beginnen
met roken zo aantrekkelijk mogelijk te maken (1). Roken
is verslavend, waardoor het daarna moeilijk is om weer te
stoppen. Roken is veruit de meest schadelijke en dodelijke
leefstijlfactor (2). Ruim één vijfde van de volwassenen in
Nederland rookt (3) en elke week raken er honderden jongeren
verslaafd aan roken. Het Nationaal Preventieakkoord is gericht
op een gezonder Nederland in 2040 (4). Een speerpunt is het
realiseren van een rookvrije generatie: 0% van de kinderen en
zwangeren en minder dan 5% van de Nederlanders van 18 jaar
en ouder rookt. Maatregelen, zoals hogere belastingen op tabak
en rookwaren, minder verkooppunten en stoppen met roken
makkelijker maken, dragen hieraan bij. Maar ook aanpassingen
aan de sigaret kunnen roken minder aantrekkelijk maken voor
jongeren. Deze factsheet beschrijft hoe strengere eisen aan
uiterlijk en samenstelling sigaretten minder aantrekkelijk en
verslavend kunnen maken.

Opties om sigaretten minder aantrekkelijk en verslavend te maken

2

Filter
Sigarettenfilters maakten een opmars in de jaren 50,
toen mensen zich meer bewust werden van de
schadelijke gevolgen van roken. Filters houden
tijdens het roken een deel van de schadelijke
stoffen tegen, inclusief nicotine. Na zo’n 60 jaar aan
onderzoek is er echter nog steeds geen overtuigend
bewijs dat ze de schadelijke gezondheidsgevolgen
van roken verminderen (5).

Hierdoor komen bepaalde schadelijke stoffen in
grotere hoeveelheden vrij. Verschillende studies
tonen aan dat het roken van sigaretten met
meer filterventilatie geen gezondheidsvoordelen
heeft (8-10). Er zijn zelfs sterke aanwijzingen
dat filterventilatie in sigaretten bijdragen aan
de toename van het risico op een bepaald type
longkanker (adenocarcinoom) onder rokers (10).

Filters bevatten ventilatiegaatjes waardoor er
extra lucht wordt aangezogen tijdens het roken.
Hierdoor wordt de rook verdund, en daarmee ook
de concentratie nicotine per trekje. Rokers ervaren
sigaretten met veel ventilatiegaatjes daardoor als
lichter en milder van smaak. Ook worden ze als
minder schadelijk ervaren (6-8). Deze sigaretten
werden vroeger verkocht als ‘light’ of ‘mild’. Dat
mag sinds 2002 niet meer omdat deze termen
onterecht de indruk wekken dat deze sigaretten
minder schadelijk zijn.

Het verbieden van filterventilatie zal het voor
de tabaksindustrie moeilijker maken om
sigarettenvarianten te produceren die de indruk
wekken minder schadelijk te zijn dan anderen,
terwijl ze minstens even schadelijk zijn.

Door de verdunde rook passen rokers hun
rookgedrag aan om toch dezelfde hoeveelheid
nicotine binnen te krijgen (6, 7). Zo inhaleren ze
dieper inhaleren en nemen meer en/of langere
trekjes. Vingers en mond bedekken ook een deel van
de ventilatiegaatjes tijdens het roken. Hierdoor krijgt
een roker alsnog veel schadelijke stoffen (zoals teer
en koolmonoxide) binnen. Bovendien beïnvloedt
de extra aangezogen lucht de verbranding van de
sigaret en daarmee de samenstelling van de rook.

Filterventilatie heeft ook invloed op de
resultaten uit machinale metingen van
sigarettenrook. Bij metingen volgens de
wettelijk voorgeschreven ISO-methode
blijven de ventilatiegaatjes open. De WHO
heeft een methode ontwikkeld die meer
en grotere trekjes neemt en waarbij de
gaatjes dicht worden gehouden. Daarmee
wordt de werkelijkheid beter benaderd.
De gemeten hoeveelheden teer, nicotine en
koolmonoxide liggen met deze methode 2 tot
26 keer hoger dan met de ISO-methode (11).
De Nederlandse overheid pleit ervoor om
deze methode op te laten nemen in de
Europese tabakswet.

Sigarettenfilters zijn ook schadelijk voor het
milieu. In Nederland komen er jaarlijks miljarden
sigarettenpeuken met filters in de natuur terecht.
De filters bestaan uit slecht afbreekbare kunststoffen
die als microplastics jarenlang in het milieu
achterblijven. Giftige stoffen zoals nicotine en teer die
tijdens het roken in het filter achterblijven, komen ook
in de bodem en in het water terecht (12). Aangezien
er geen overtuigend bewijs is dat filters roken minder
schadelijk maken, kunnen regulatoren overwegen ze
te verbieden om het milieu te beschermen.

Opties om sigaretten minder aantrekkelijk en verslavend te maken

3

Uiterlijk
Sinds 2020 hebben sigaretten een neutrale verpakking,
en sinds 1 juli 2022 ook een standaard­uiterlijk (13).
Een sigaret moet onder meer standaard­afmetingen
hebben, onbedrukt wit papier en een wit of imitatie­
kurkprint filter. De merknaam en merkvariant mogen
nog wel getoond worden, in een standaardlettertype
op een voorgeschreven plek op de sigaret.
Dit kan het roken van sigaretten minder aantrek­
kelijk maken, want het uiterlijk van sigaretten
beïnvloedt de aantrekkelijkheid (6). Vooral vrouwen
vinden lange, dunne sigaretten, zogenaamde
‘slim’ sigaretten, stijlvol (14). Dit blijkt ook uit
consumentenonderzoek uitgevoerd door de
tabaksindustrie (15). Vrouwelijke rokers associeerden
slim sigaretten met vrouwelijkheid, sierlijkheid en
hoge kwaliteit. Een onafhankelijke studie liet zien
dat slim sigaretten als aantrekkelijk en minder
schadelijk werden ervaren door jongeren (16).

Opties om sigaretten minder aantrekkelijk en verslavend te maken

Ook de kleur en het patroon van sigarettenpapier
en filter hebben invloed op de aantrekkelijkheid
en verwachte schadelijkheid. Met het oog op het
verminderen van de aantrekkelijkheid is een donkere
kleur een betere keuze dan de witte sigaret die nu
door de wetgeving wordt voorgeschreven (17). Roze
sigaretten worden bijvoorbeeld aantrekkelijker en
lekkerder gevonden door jonge vrouwen en de kleur
wekt de indruk dat de sigaret minder schadelijk is.
Witte sigaretten worden ook gezien als een veiliger
product. Donkere kleuren daarentegen worden
geassocieerd met een sterke smaak en hogere
schadelijkheid (14).
Een andere mogelijke toevoeging aan de wetgeving
over het standaarduiterlijk is een verplichte waarschuwing op de sigaret. Deze zou de roker tijdens
het roken kunnen wijzen op de gevaren van roken.
Sigaretten met een dergelijke waarschuwing worden
minder aantrekkelijk gevonden en minder graag
uitgeprobeerd door zowel rokers als niet-rokers (17).

4

Samenstelling
Tabak wordt gemaakt van de gedroogde en
gefermenteerde bladeren van de tabaksplant.
De manier van drogen heeft invloed op de smaak,
het suikergehalte, het nicotinegehalte, en de kleur
van tabak (18). Aan tabak worden ook smaak- en
geurstoffen toegevoegd om de bittere smaak
te verhullen en om het product een herkenbare
eigen smaak te geven. Veel toegevoegde stoffen,
zoals vanille, drop en cacao, maken het roken
aantrekkelijker. Ze zorgen er bijvoorbeeld voor dat
een sigaret lekkerder smaakt en ruikt. Andere stoffen
kunnen de keel en luchtwegen verdoven zodat een
roker de rook beter kan verdragen (19). Dit maakt
het makkelijker om te gaan roken, te blijven
roken of zelfs méér te gaan roken. Door sommige
toegevoegde stoffen raakt een roker sterker
verslaafd aan roken. Ze zorgen er bijvoorbeeld voor
dat het lichaam nicotine beter kan opnemen (20).

Nicotine
Vooral de stof nicotine maakt roken verslavend.
Nicotine zit van nature in tabaksbladeren en dus
ook in tabak. Het zorgt ervoor dat een roker blijft
verlangen naar een nieuwe sigaret. Er is onderzocht
of het mogelijk is om sigaretten minder verslavend
te maken door de hoeveelheid nicotine te verlagen.
Hiervoor werden sigaretten gebruikt met een zeer
laag nicotinegehalte (ZLN) van bijvoorbeeld 0.4 mg
per gram tabak. Ter vergelijking; gewone sigaretten
bevatten rond de 16 mg nicotine per gram tabak.
Verschillende studies toonden aan dat rokers die in
het onderzoek overstapten naar sigaretten met een
zeer laag nicotinegehalte (ZLN), minder sigaretten
rookten per dag, minder afhankelijk waren van
nicotine en vaker een stoppoging deden (21-23).
Ook werd onderzocht of mensen niet juist méér
gingen roken om te compenseren voor de lagere
hoeveelheid nicotine. Waar dit voor sigaretten met
veel filterventilatie wel het geval is, geldt dat niet
voor de ZLN-sigaretten (22, 24). Dit komt omdat
de hoeveelheid nicotine in ZLN-sigaretten zo laag
is dat het onmogelijk is om door aanpassingen
in rookgedrag een hoeveelheid nicotine binnen

Opties om sigaretten minder aantrekkelijk en verslavend te maken

te krijgen die vergelijkbaar is met het roken van
sigaretten met een normaal nicotine gehalte (25).
De Amerikaanse Food and Drug Administration
(FDA) kondigde daarom wetgeving aan om de
maximale hoeveelheid nicotine in sigaretten te
verlagen tot niet-verslavende hoeveelheden (26).
Naast nicotine bevat sigarettenrook ook andere
stoffen die verslavend kunnen zijn of op verschillende
manieren de verslavende werking van nicotine kunnen versterken (20). Bijvoorbeeld tabaksalkaloïden,
stoffen met een vergelijkbare chemische structuur
als nicotine, maar ook menthol en aceetaldehyde,
dat vrijkomt bij verbranding van suikers.

Stoffen die de inhalatie
makkelijker maken
Menthol in tabaksproducten heeft al bij minimale
hoeveelheden een verzachtende werking. Zelfs
als het niet te proeven is, maakt menthol het
gemakkelijker om tabaksrook te inhaleren (27).
Menthol maakt roken hierdoor aantrekkelijker voor
jonge en beginnende rokers die nog niet gewend
zijn aan het inhaleren van scherpe tabaksrook (28).
Ook andere stoffen kunnen inhalatie van
sigarettenrook faciliteren, zoals mentholachtige
verkoelende stoffen en pH-verlagende stoffen.
Stoffen die de pH van sigarettenrook verlagen
maken de rook milder, waardoor het gemakkelijker
wordt om tot in de longen te inhaleren. Voorbeelden
zijn nicotinezouten, zuren en suikers. Het verbieden
van dit soort stoffen maakt roken minder
aantrekkelijk, vooral voor beginnende rokers.
Volgens de Europese tabakswetgeving mogen
sigaretten onder meer geen stoffen bevatten die de
inhalatie faciliteren (29). Deze categorieën stoffen
zijn genoemd in artikelen 7.6, 7.9 en 20.3 van de
Tabaksproductenrichtlijn (TPD) (30). Er worden
in deze artikelen echter geen concrete stoffen
genoemd, waardoor dit verbod lastig te handhaven
is. Het RIVM stelt daarom in opdracht van het
ministerie van Volksgezondheid, Welzijn en Sport,
ter verduidelijking van de TPD, een lijst op met
additieven die onder deze categorieën vallen (31).

5

Suikers
Suikers zitten al van nature in tabak, maar worden
ook toegevoegd als smaakstof, als bindmiddel
en om de tabak vochtig te houden (32). Van alle
toevoegingen die een sigaret bevat, vormen
suikers het grootste aandeel. Bij verbranding van
suikers ontstaan karamelachtige stoffen, die een
aantrekkelijke, zoete smaak aan de rook geven en de
bittere smaak van rook maskeren. Bij verbranding
van suikers komen ook zuren vrij die de pH verlagen,
waardoor de rook minder scherp van smaak wordt
en gemakkelijker te inhaleren is. Ook ontstaat
aceetaldehyde, een stof die de verslavende werking
van nicotine versterkt (33). Door alle suikers te
reguleren, dus zowel de natuurlijk aanwezige als de
toegevoegde suikers, wordt roken naar verwachting
minder aantrekkelijk en mogelijk minder
verslavend (34).

Smaakstoffen
Aan bijna alle tabaksproducten worden smaak­
stoffen toegevoegd (35). Deze stoffen geven
een lekkere smaak aan de rook en maskeren de
scherpte en het prikkelende effect van tabaksrook.
Hierdoor kun je gemakkelijker inhaleren waardoor
het eenvoudiger wordt om te beginnen met roken.
Vooral tabaksproducten met zoete, snoepachtige
Opties om sigaretten minder aantrekkelijk en verslavend te maken

smaken zijn aantrekkelijk voor jongeren. Sinds
mei 2016 is de productie van sigaretten en shag
met een kenmerkend aroma anders dan tabak,
zoals vanille, verboden (29). Sigaretten met een
kenmerkend menthol aroma waren tijdelijk
uitgezonderd van dit verbod, maar zijn sinds mei
2020 ook verboden. Smaakstoffen mogen nog wel
toegevoegd worden, maar niet in hoeveelheden die
tot een kenmerkend aroma leiden. Sinds dit verbod
worden diverse andere producten aangeboden om
sigaretten en shag te voorzien van smaken (36).
Deze smaakaccessoires variëren van inlegkaartjes
en capsules met een smaak tot sprays en aroma­
vloeistoffen die aan de tabak kunnen worden
toegevoegd. Omdat ze geen tabak bevatten, vallen
deze producten niet onder de Tabakswet.
Om vast te stellen of een tabaksproduct een
kenmerkend aroma heeft, is volgens EU-wetgeving
een getraind expertpanel nodig om de geur
van het product te beoordelen (37). Een minder
tijdrovende aanpak is om de toevoeging van alle
smaakstoffen in elke hoeveelheid te verbieden.
Dit kan met analytisch-chemisch onderzoek
gecontroleerd worden. Een ander argument is dat
ook smaakstoffen in kleinere hoeveelheden dan die
een kenmerkend aroma veroorzaken, een sigaret
aantrekkelijker kunnen maken (20). Daarom valt het
te overwegen om toevoeging van alle smaakstoffen
te verbieden, zoals in Brazilië en Canada (38).
6

Conclusies en
aanbevelingen
Tabaksproducten worden ontworpen om
aantrekkelijk en verslavend te zijn, zodat jonge
mensen beginnen en doorgaan met roken (1).
Om ervoor te zorgen dat in 2040 minder jongeren
en volwassenen roken, kunnen beleidsmakers
strengere eisen aan uiterlijk en samenstelling stellen
om de aantrekkelijkheid en verslavendheid van
sigaretten te verminderen. Dit kan bijvoorbeeld
door:
• Het verbieden van filterventilatie om te
voorkomen dat fabrikanten de indruk wekken
dat bepaalde sigaretten minder schadelijk zijn.
Bovendien kan er overwogen worden filters in
hun geheel te verbieden om ook het milieu te
beschermen.
• Het uitbreiden van de standaardeisen aan het
uiterlijk van een sigaret om deze nog minder
aantrekkelijk te maken. Dit kan bijvoorbeeld door
fabrikanten te verplichten sigaretten een donkere
kleur te geven of een gezondheidswaarschuwing
op de sigaret te laten plaatsen.
• Het nicotinegehalte in sigaretten te verlagen
tot een zeer laag gehalte om de verslavende

Opties om sigaretten minder aantrekkelijk en verslavend te maken

werking te verminderen. Hierbij is het belangrijk
om door middel van publiekscommunicatie
duidelijk te maken dat deze sigaretten niet minder
schadelijk zijn dan sigaretten met een ‘gewone’
hoeveelheid nicotine, maar dat ze alleen minder
verslavend zijn.
• Het verbieden van ingrediënten, zoals suikers
en smaakstoffen, die sigaretten aantrekkelijker
maken voor beginnende rokers, of het moeilijker
maken voor gevestigde rokers om te stoppen.
Stoffen die inhalatie makkelijker maken zijn om
deze redenen al verboden. Regulatoren moeten
erop toezien dat het duidelijk is voor welke stoffen
een verbod geldt en dat deze niet meer worden
toegevoegd aan sigaretten. Bijvoorbeeld door een
lijst op te stellen met stoffen waarop gehandhaafd
kan worden.
• Een mogelijk gevolg van strengere producteisen
voor sigaretten is dat rokers overstappen naar
minder gereguleerde producten, zoals cigarillos.
Om dit te voorkomen, kunnen regulatoren ervoor
kiezen de aanbevelingen uit deze factsheet ook op
andere typen tabaks- en aanverwante producten
toe te passen.

7

Referenties
1. Designed for addiction: how the tobacco
industry has made cigarettes more addictive,
more attractive to kids and even more deadly.
Campaign for Tobacco-Free Kids; 2014.
2. VZinfo.nl. Ziektelast in daly’s | Bijdrage
risicofactoren Bilthoven: RIVM; 2022 [Available
from: https://www.vzinfo.nl/ziektelast-in-dalys/
bijdrage-risicofactoren.]
3. VZinfo.nl. Roken Bilthoven: RIVM; 2022
[Available from: https://www.vzinfo.nl/roken.]
4. Ministerie van Volksgezondheid WeS. Nationaal
Preventieakkoord. 2018.
5. Harris B. The intractable cigarette ‘filter
problem’. Tobacco Control. 2011;20(Suppl
1):i10-i6.
6. Talhout R, Richter PA, Stepanov I, Watson CV,
Watson CH. Cigarette Design Features: Effects on
Emission Levels, User Perception, and Behavior.
Tob Regul Sci. 2018;4(1):592-604.
7. Report of the meeting to review the latest
scientific evidence on the impact of cigarette
ventilation on cigarette use, 18–19 November
2019. Geneva; 2022.
8. Carroll DM, Stepanov I, O’Connor R, Luo X,
Cummings KM, Rees VW, et al. Impact of
Cigarette Filter Ventilation on U.S. Smokers’
Perceptions and Biomarkers of Exposure
and Potential Harm. Cancer Epidemiology,
Biomarkers & Prevention. 2021;30(1):38-44.
9. Carroll DM, Tessier K, Luo X, Stepanov IS, Shields
PG, O’Connor R, et al. Switching to cigarette
brand variants with different filter ventilation
levels: a descriptive analysis. Tobacco Control.
2023:tobaccocontrol-2022-057571.
10. Song MA, Benowitz NL, Berman M, Brasky
TM, Cummings KM, Hatsukami DK, et al.
Cigarette Filter Ventilation and its Relationship
to Increasing Rates of Lung Adenocarcinoma.
J Natl Cancer Inst. 2017;109(12).
11. rivm.nl/nieuws. RIVM meet veel hogere waarden
van teer, nicotine en koolmonoxide in sigaretten
Bilthoven: RIVM; 2018 [Available from: https://
www.rivm.nl/nieuws/rivm-meet-veel-hogerewaarden-van-teer-nicotine-en-koolmonoxidein-sigaretten.]

Opties om sigaretten minder aantrekkelijk en verslavend te maken

12. van Aerde M, Koopman E., Bommelé J.,
Willemsen M., Croes E. Milieuschade door
peukenafval. Utrecht; 2022.
13. Regeling van de Staatssecretaris van
Volksgezondheid, Welzijn en Sport van
7 februari 2022, kenmerk 3302750-1022554-WJZ,
houdende publicatie en inwerkingtreding van de
wijziging van het Tabaks- en rookwarenregeling
ter regulering van elektronische verhittings­
apparaten en een standaard uiterlijk voor
sigaretten, (2022).
14. Moodie C, Ford A, Mackintosh A, Purves R. Are all
cigarettes just the same? Female’s perceptions
of slim, coloured, aromatized and capsule
cigarettes. Health Educ Res. 2015;30(1):1-12.
15. Carpenter CM, Wayne GF, Connolly GN. Designing
cigarettes for women: new findings from
the tobacco industry documents. Addiction.
2005;100(6):837-51.
16. Ford A, Moodie C, MacKintosh AM, Hastings G.
Adolescent perceptions of cigarette appearance.
Eur J Public Health. 2014;24(3):464-8.
17. Moodie C, Gendall P, Hoek J, MacKintosh AM,
Best C, Murray S. The Response of Young
Adult Smokers and Nonsmokers in the United
Kingdom to Dissuasive Cigarettes: An Online
Survey. Nicotine Tob Res. 2019;21(2):227-33.
18. Leffingwell J.C. Leaf chemistry: basic chemical
constituents of tobacco leaf and differences
among tobacco types. In: Davis D.L. NML, editor.
Tobacco: Production, Chemistry and Technology.
Oxford: Wiley-Blackwell; 1999. p. 265-84.
19. Risks SCoEaNIH. Addictiveness and
Attractiveness of Tobacco Additives. Brussels:
European Commission; 2010.
20. van de Nobelen S, Kienhuis AS, Talhout R.
An Inventory of Methods for the Assessment
of Additive Increased Addictiveness of Tobacco
Products. Nicotine Tob Res. 2016;18(7):1546-55.
21. Donny EC, Denlinger RL, Tidey JW, Koopmeiners JS,
Benowitz NL, Vandrey RG, et al. Randomized Trial
of Reduced-Nicotine Standards for Cigarettes.
N Engl J Med. 2015;373(14):1340-9.

8

22. Hatsukami DK, Kotlyar M, Hertsgaard LA,
Zhang Y, Carmella SG, Jensen JA, et al. Reduced
nicotine content cigarettes: effects on toxicant
exposure, dependence and cessation. Addiction.
2010;105(2):343-55.
23. Smith TT, Koopmeiners JS, Tessier KM, Davis EM,
Conklin CA, Denlinger-Apte RL, et al. Randomized
Trial of Low-Nicotine Cigarettes and Transdermal
Nicotine. Am J Prev Med. 2019;57(4):515-24.
24. Macqueen DA, Heckman BW, Blank MD,
Janse Van Rensburg K, Evans DE, Drobes DJ.
Transient compensatory smoking in response to
placebo cigarettes. Psychopharmacology (Berl).
2012;223(1):47-54.
25. Benowitz NL, Donny EC, Edwards KC,
Hatsukami D, Smith TT. The Role of
Compensation in Nicotine Reduction.
Nicotine Tob Res. 2019;21(Suppl 1):S16-s8.
26. FDA Announces Plans for Proposed Rule to
Reduce Addictiveness of Cigarettes and Other
Combusted Tobacco Products [press release].
2022.
27. Havermans A, Mallock N, Zervas E, Caillé-Garnier
S, Mansuy T, Michel C, et al. Review of industry
reports on EU priority tobacco additives part
A: Main outcomes and conclusions. Tob Prev
Cessat. 2022;8:27.
28. Food and Drug Administration. Scientific Review
of the Effects of Menthol in Cigarettes on
Tobacco Addiction: 1980-2021. 2022.
29. European Tobacco Products Directive, (2014).
30. Bakker-’t Hart PJLA, Havermans A., Staal Y.,
Visser W., Klerx W.N.M., Talhout R. Lijst met
niet-toegestane additieven in tabaks- en
aanverwante producten. Bilthoven: Rijksinstituut
voor Volksgezondheid en Milieu; 2023 (in
preparation).

Opties om sigaretten minder aantrekkelijk en verslavend te maken

31. M. van Ooijen svV, Welzijn en Sport; . Op weg
naar de rookvrije generatie. In: Ministerie van
Volksgezondheid WeS, editor. 2022.
32. Talhout R, Opperhuizen A, van Amsterdam
JG. Sugars as tobacco ingredient: Effects on
mainstream smoke composition. Food Chem
Toxicol. 2006;44(11):1789-98.
33. Talhout R, Opperhuizen A, van Amsterdam
JG. Role of acetaldehyde in tobacco smoke
addiction. Eur Neuropsychopharmacol.
2007;17(10):627-36.
34. Rezk-Hanna M, Talhout R, Jordt SE. Sugars and
Sweeteners in Tobacco and Nicotine Products:
FDA Regulatory Implications. Nicotine Tob Res.
2022.
35. Milieu; RvVe. Smaakstoffen in tabaks- en
aanverwante producten. Bilthoven; 2018.
36. Pauwels C.G.G.M. HA, Klerx W.N.M., van Nierop
L.E., Hegger I., Talhout R.,. Tabaksaccessoires.
Producten die tabak aantrekkelijk maken.
Bilthoven: Rijksinstituut voor Volksgezondheid
en Milieu; 2022.
37. Independent Advisory Panel on characterising
flavours in tobacco products. Methodology to
support the decision whether a tobacco product
has a characterising flavour. Brussels: European
Commission; 2020.
38. Erinoso O, Clegg Smith K, Iacobelli M, Saraf S,
Welding K, Cohen JE. Global review of
tobacco product flavour policies. Tob Control.
2020;30(4):373-9.

9

Dit is een uitgave van:
Rijksinstituut voor Volksgezondheid
en Milieu
Postbus 1 | 3720 BA Bilthoven
www.rivm.nl
februari 2023

013920

De zorg voor morgen
begint vandaag