Tweede Kamer der Staten-Generaal

Vergaderjaar 2009–2010

2

Aanhangsel van de Handelingen

Vragen gesteld door de leden der Kamer, met de daarop door de
regering gegeven antwoorden

2361
Vragen van het lid Ouwehand (PvdD) aan de minister van Landbouw, Natuur
en Voedselkwaliteit over het stoppen van de afschot van ganzen in
weidevogelgebieden (ingezonden 9 maart 2010).
Antwoord van minister Verburg (Landbouw, Natuur en Voedselkwaliteit)
(ontvangen 29 april 2010).
Vraag 1
Bent u op de hoogte van de stellingname van LTO Noord dat de provincie in
de broedperiode geen ontheffing meer moet verlenen van afschot van ganzen
in weidevogelgebieden?1
Antwoord 1
Ja.
Vraag 2
Deelt u de mening dat afschot in weidevogelgebieden in de broedperiode
voor weidevogels ongewenst is? Zo ja, bent u bereid aanvullende regels ten
aanzien van afschot in weidevogelgebieden in te stellen? Zo nee, waarom
niet?
Antwoord 2
Het afgeven van een dergelijke ontheffing is een aangelegenheid van de
provincies, het is dan ook aan hen hierover te beslissen. Richtinggevend
moet zijn dat de weidevogels niet verstoord worden.
Vraag 3, 5 en 7
Onderschrijft u de uitkomst van de Weidevogelbalans 2010 dat de toegenomen mestgift een belangrijke factor is bij de achteruitgang van de weidevogels?2
Ziet u naar aanleiding van het bovenstaande redenen om de mestgift op
weidevogelgebieden te beperken? Zo nee, waarom niet?
Acht u het denkbaar dat een scherper mestbeleid zowel de weidevogelstand
ten goede komt als de «problemen» met foeragerende ganzen vermindert,

1

2

ah-tk-20092010-2361
ISSN 0921 - 7398
’s-Gravenhage 2010

AGD.nl, 2 maart 2010: «Geen afschot van ganzen in weidevogelgebieden» http://www.agd.nl/
1096198/Nieuws/Artikel/Geen-afschot-van-ganzen-inweidevogelgebieden.htm
SOVON, Weidevogelbalans 2010.

Tweede Kamer, vergaderjaar 2009–2010, Aanhangsel

1

tegen geringere maatschappelijke kosten? Zo ja, bent u bereid uw beleid naar
deze inzichten aan te passen? Zo nee, waarom niet?
Antwoord 3, 5 en 7
Ten aanzien van de foeragerende ganzen is geen directe relatie aangetoond
tussen het mestbeleid en het aantal ganzen.
Het is mij bekend dat onderzoek een relatie indiceert tussen de weidevogelstand en de mestgift; de Weidevogelbalans verwijst daarnaar. Aangetoond is
dat het intensieve agrarische grondgebruik bijdraagt aan de achteruitgang
van de weidevogels. Mestgift heeft zijn weerslag op de weidevogelstand.
Echter niet alleen de mestgift zorgt voor deze achteruitgang, ook de toename
van het aantal predatoren en de grondwaterstand zijn belangrijke factoren.
Vanaf 2010 heeft er een stelselwijziging plaatsgevonden van de agromilieuverbintenissen. De Provinciale Subsidieregeling Agrarisch Natuurbeheer
(2007–2009) is vervangen door het Provinciale Subsidiestelsel Natuur- en
Landschapsbeheer. Op basis van de opgedane ervaringen zijn in dit nieuwe
stelsel een aantal verbeteringen doorgevoerd, die betrekking hebben op het
mestbeleid.
Eén van de verbeteringen is de uitbreiding van de rustperioden in het
beheerpakket «Weidevogelgrasland met rustperiode». In deze rustperiode
wordt het land niet bemest. Ik wacht de resultaten van de doorgevoerde
verbeteringen af.
Verder wijs ik op de maatregelen die in het kader van het mestbeleid worden
genomen ten behoeve van de verbeteringen van de kwaliteit van grond- en
oppervlaktewater. In het vierde actieprogramma Nitraatrichtlijn heb ik verdere
aanscherpingen aangekondigd om het mestgebruik terug te dringen.
Vraag 4
Deelt u de opvatting dat ganzen juist foerageren in de weidevogelgebieden
vanwege de voedselrijkheid van de graslanden? Zo nee, waar baseert u dat
op?
Antwoord 4
Grasetende ganzen (Brandgans, Kolgans, Kleine Rietgans en Rotgans) komen
in sterke mate in dezelfde gebieden voor als de weidevogels en dit geldt met
name voor steltlopers. De Grauwe gans en Rietgans komen met name voor in
gebieden met hoge dichtheden zangvogels (Gele Kwikstaart, Graspieper en
Veldleeuwerik). Habitatvoorkeur van de weidevogels en foerageerstrategie
van de ganzen lijken hierin bepalend te zijn.3
Vraag 6
Hoe succesvol vindt u, mede gelet op het bovenstaande, uw weidevogelbeleid tot nu toe? Kunt u dat toelichten?
Antwoord 6
Het initiatief om de achteruitgang een halt toe te roepen, is in 2006 genomen
met de oprichting van het Weidevogelverbond. In dit verbond wordt de
samenwerking van alle betrokken partijen; onder anderen boeren, natuurbeheerders, weidevogelbeherende organisaties, kennisinstellingen, provincies,
gebundeld om te komen tot een succesvol weidevogelbeleid. Met de
invoering van het nieuwe Subsidiestelsel Natuur- en Landschapsbeheer,
onder regie van de provincies, wordt een intensiever weidevogelbeheer
gevoerd. Dit beleid gaat uit van een gebiedsgerichte benadering die
effectiever is voor het behoud van weidevogels. Door samen te blijven
werken in de gebieden waar de weidevogels de meeste kans hebben te
overleven, zie ik de toekomst voor weidevogels positief tegemoet. De
afgelopen jaren is de weidevogelstand nog gedaald, maar ik ben van oordeel
dat we de goede weg zijn ingeslagen met het gevoerde weidevogelbeleid.

3

Evaluatie Opvangbeleid 2005–2008 overwinterende ganzen en smienten; deelrapport 10
(Alterra-rapport 1771, ISSN 1566–7179)

Tweede Kamer, vergaderjaar 2009–2010, Aanhangsel

2