Tweede Kamer der Staten-Generaal

2

Vergaderjaar 2016–2017

34 733 (R2090)

Bepalingen ter implementatie van Richtlijn (EU)
2015/637 van de Raad van de Europese Unie
betreffende de coördinatie- en
samenwerkingsmaatregelen ter
vergemakkelijking van de consulaire
bescherming van niet-vertegenwoordigde
burgers van de Unie in derde landen en tot
intrekking van besluit 95/553/EG (Rijkswet
consulaire bescherming EU-burgers

Nr. 4

VERSLAG
Vastgesteld 10 juli 2017
De vaste commissie voor Buitenlandse Zaken, belast met het voorbereidend onderzoek van dit wetsvoorstel, heeft de eer verslag uit te
brengen van haar bevindingen. Onder het voorbehoud dat de regering de
gestelde vragen tijdig en afdoende zal hebben beantwoord, acht de
commissie de openbare behandeling van dit wetsvoorstel voldoende
voorbereid.
De fungerend voorzitter van de vaste commissie voor Buitenlandse Zaken,
Omtzigt
De griffier van de vaste commissie voor Buitenlandse Zaken,
Van Toor

kst-34733-4
ISSN 0921 - 7371
’s-Gravenhage 2017

Tweede Kamer, vergaderjaar 2016–2017, 34 733 (R2090), nr. 4

1

Inbreng van de leden van de VVD-fractie
De leden van de VVD-fractie hebben met belangstelling kennisgenomen
van de bepalingen ter implementatie van Richtlijn (EU) 2015/637 van de
Raad van de Europese Unie betreffende de coördinatie- en samenwerkingsmaatregelen ter vergemakkelijking van de consulaire bescherming
van niet-vertegenwoordigde burgers van de Unie in derde landen en tot
intrekking van besluit 95/553/EG (Rijkswet consulaire bescherming
EU-burgers).
Aangezien miljoenen burgers van de Europese Unie – en dus ook
Nederlanders – reizen of verblijven op plekken buiten de Unie waar hun
eigen lidstaat geen ambassade of consulaat heeft, is het van het allergrootste belang dat consulaire bescherming door een andere lidstaat,
waar burgers van de Unie krachtens artikel 23 van het Verdrag betreffende
de werking van de Europese Unie recht op hebben, adequaat wordt
gereguleerd. De leden van de VVD-fractie hebben wel een vraag over de
consultatienorm. In de richtlijn is bepaald dat voorafgaand aan het
uitvoering geven aan een bijstandsverzoek consultatie kan plaatsvinden,
indien geen levensbedreigende situatie ontstaat als het verzoek niet
onmiddellijk wordt uitgevoerd. In een eerder persbericht van het
Ministerie van Buitenlandse Zaken1 staat dat deze consultatie zelfs een
verplichting is. Derhalve vragen de leden van de VVD-fractie zich af in
hoeverre hier sprake is van een verplichting tot consultatie, aangezien dit
onvoldoende uit het voorstel van rijkswet zelf blijkt. Ook vernemen de
leden van de VVD-fractie graag hoe en door wie wordt bepaald wanneer
sprake is van extreem dringende gevallen, en of het Ministerie van
Buitenlandse Zaken voornemens is een protocol op te stellen om dit vast
te stellen en of consultatie vooraf derhalve noodzakelijk is. Verder zien de
leden van de VVD-fractie geen aanleiding tot het maken van inhoudelijke
opmerkingen.
Inbreng van de leden van de fractie van D66
De leden van de D66-fractie hebben kennis genomen van de implementatiewetgeving van de richtlijn consulaire bescherming van niet-vertegenwoordigde burgers van de Unie in derde landen. Graag willen zij de
regering nog enkele vragen voorleggen.
Algemeen
De leden van de D66-fractie vragen de regering toe te lichten in welke
landen in de wereld Nederland niet is vertegenwoordigd. Kan de regering
daarbij tevens aangeven, per land waar Nederland niet is vertegenwoordigd, op welke andere diplomatieke en consulaire instanties van
EU-lidstaten, die dus wel in het betreffende land aanwezig zijn, Nederlanders dan een beroep kunnen doen voor consulaire bescherming, zo
vragen deze leden. Kan de regering daarbij ook uiteenzetten of deze
diplomatieke en consulaire instanties van andere EU-lidstaten een zelfde
mate van consulaire bescherming bieden als Nederland doet?
De leden van de D66-fractie constateren dat de richtlijn niet voorschrijft in
welke mate en onder welke voorwaarden consulaire bescherming moet
worden geboden. De genoemde leden vragen de regering toe te lichten
wat hiervan de reden is. Is het niet beter om een minimumniveau af te
spreken waarin de mate van consulaire bescherming wordt vastgelegd,
net als de voorwaarden voor het aanspraak maken daarop, zo vragen deze
1

http://www.minbuza.nl/ecer/nieuws/2015/04/verbeterde-toegang-van-eu-burgers-tot-consulairebescherming-buiten-de-eu.html

Tweede Kamer, vergaderjaar 2016–2017, 34 733 (R2090), nr. 4

2

leden. Is nu niet het risico dat er willekeur ontstaat in het bieden van
consulaire bescherming? Kan de regering toezeggen dat Nederlanders
ook in de landen waar Nederland niet is vertegenwoordigd redelijkerwijs
aanspraak kunnen maken op voldoende mate van consulaire bescherming?
De leden van de D66-fractie constateren dat in Nederlandse wetgeving
geen juridisch afdwingbaar recht op consulaire bescherming is verankerd.
Kan de regering toelichten wat hiervan de beweegreden is? Is de regering
van mening dat het recht op consulaire bescherming voldoende is
gewaarborgd, of zou een wetswijziging toch uitkomst bieden om te
garanderen dat alle Nederlanders te allen tijde waar ook ter wereld recht
hebben op consulaire bescherming? Graag ontvangen de genoemde
leden een heldere uiteenzetting op dit punt.
Artikel 4
De leden van de D66-fractie ontvangen graag ene toelichting op het
vraagstuk van identificatie. Immers, voor aanspraak op consulaire
bescherming dienen burgers zich deugdelijke te kunnen identificeren. De
genoemde leden zouden graag een toelichting willen ontvangen of de
mogelijkheid tot het niet deugdelijk kunnen identificeren of de identiteit of
nationaliteit te bewijzen, bijvoorbeeld door verlies van alle reisdocumenten, een reden is om consulaire bescherming te (kunnen) weigeren.
Artikel 5
De leden van de D66-fractie vragen de regering nader toe te lichten welke
kosten derde landen in rekening kunnen brengen voor het bieden van
consulaire bescherming aan Nederlanders? Worden deze kosten volledig
verhaald op de betreffende Nederlander(s) die consulaire bescherming
hebben ontvangen, of komt dit voor rekening van de Nederlandse staat?
Indien dit wordt verhaald op de Nederlandse burger(s), zit hieraan dan
een maximumbedrag verbonden, om op die manier te voorkomen dat
Nederlanders achteraf voor geboden hulp een fikse rekening krijgen
gepresenteerd? Zo nee, op welke wijze wordt dan voorkomen dat
Nederlanders onevenredig veel moeten betalen voor de ontvangen
consulaire bescherming door derde landen die op dat moment noodzakelijk was?
Overig
De leden van de D66-fractie merken op dat in de toelichting op het
wetsvoorstel ter implementatie van de richtlijn consulaire bescherming
nergens iets staat over de rol van de Europese Dienst voor Extern
Optreden (EDEO) voor het bieden van consulaire bescherming aan
EU-burgers. Graag ontvangen de genoemde leden alsnog een uiteenzetting welke rol is weggelegd voor EDEO, bijvoorbeeld op het terrein van
informatie-uitwisseling en coördinatie tussen EU-lidstaten.
Inbreng van de leden van de fractie van GroenLinks
De leden van de fractie van GroenLinks verwelkomen de implementatie
van deze richtlijn en steunen derhalve het wetsvoorstel. Zij vragen de
regering welke praktische gevolgen de implementatie naar verwachting
heeft. Zullen veel EU-burgers een beroep doen op Nederlandse consulaire
ondersteuning? Hoe verloopt de implementatie van de richtlijn in andere
lidstaten? Kan de regering toelichten in hoeverre de richtlijn nu al
praktische voordelen heeft voor Nederlandse burgers ten opzichte van de
oude situatie?

Tweede Kamer, vergaderjaar 2016–2017, 34 733 (R2090), nr. 4

3