Tweede Kamer der Staten-Generaal

2

Vergaderjaar 2020–2021

31 322

Kinderopvang

Nr. 429

BRIEF VAN DE MINISTER VAN SOCIALE ZAKEN EN
WERKGELEGENHEID
Aan de Voorzitter van de Tweede Kamer der Staten-Generaal
Den Haag, 8 april 2021
In de procedurevergadering van 11 februari 2021 heeft de vaste
commissie van Financiën van uw Kamer verzocht om het ontwerp van het
besluit van 14 december 2021 tot wijziging van het Uitvoeringsbesluit
Algemene wet inkomensafhankelijke regelingen (hierna: ontwerpwijziging
UB Awir1) bij wet te regelen. Middels deze brief informeer ik uw Kamer,
mede namens de Staatssecretaris van Toeslagen & Douane, over de
verdere vormgeving van de maandelijkse gegevenslevering van kinderopvangorganisaties in het verbetertraject kinderopvangtoeslag.
In de verzamelbrief kinderopvang van december jl. is uw Kamer geïnformeerd over de stand van zaken van de implementatie van de maandelijkse gegevenslevering door kinderopvangorganisaties.2 Eerder signaleren is een belangrijk onderdeel van het verbetertraject
kinderopvangtoeslag om hoge terugvorderingen bij ouders terug te
dringen. Met de gegevenslevering wordt beoogd ouders te ondersteunen
en te ontzorgen bij het actueel houden van hun kinderopvangtoeslaggegevens. Met actuele gegevens kan de Belastingdienst/Toeslagen namelijk
eerder signaleren dat de gegevens van kinderopvangorganisaties sterk
afwijken van de kinderopvangtoeslaggegevens.
Ouders krijgen in dat geval een attendering van de Belastingdienst/
Toeslagen en worden gevraagd om te controleren of het voorschot nog
steeds op basis van de juiste gegevens wordt verstrekt. Op het moment
dat de toeslaggegevens achterhaald zijn, kunnen ouders dit aanpassen in
het toeslagenportaal of via de kinderopvangtoeslag app. Ouders blijven
zelf verantwoordelijk voor het doorgeven van wijzigingen. Dit zal
Belastingdienst/Toeslagen niet eigenstandig doen.

1
2

kst-31322-429
ISSN 0921 - 7371
’s-Gravenhage 2021

Bijlage bij Kamerstuk 35 574, nr. 20.
Kamerstuk 31 322, nr. 422.

Tweede Kamer, vergaderjaar 2020–2021, 31 322, nr. 429

1

Het jaar 2020 was een ingroeijaar waarin geleidelijk is gestart met de
aansluiting van kinderopvangorganisaties op maandelijkse gegevenslevering. Ook ontvingen in 2020 de eerste ouders al een attendering van
Belastingdienst/Toeslagen. Dit werd gedaan in voorbereiding op de
inwerkingtreding van de verplichting per 1-1-2021 voor alle kinderopvangorganisaties om maandelijks uit eigener beweging gegevens te
verstrekken. Het ingroeijaar is zeer succesvol gebleken.
Eind 2020 leverde ongeveer 85% van de kinderopvangorganisaties al
maandelijks gegevens aan de Belastingdienst/Toeslagen. Ook lieten de
pilots rondom het eerder signaleren richting ouders zien dat een groot
deel van de ouders dat een signaal van de Belastingdienst/Toeslagen
ontving in actie kwam en het voorschot naar beneden bijstelde. Dit
aandeel was aanzienlijk hoger bij de groep ouders die een signaal ontving
(25%) dan bij een vergelijkbare groep ouders die geen signaal ontving
(6%). Hiermee kunnen (hoge) terugvorderingen worden voorkomen.
De ontwerpwijziging UB Awir beoogde een maandelijkse gegevenslevering uit eigener beweging voor alle kinderopvangorganisaties verplicht
te stellen. Het doel daarvan was om bovenstaande resultaten voor alle
ouders te kunnen realiseren; om hoge terugvorderingen te reduceren én
ouders te ondersteunen waar mogelijk. Naar aanleiding van het verzoek
van uw Kamer om deze verplichting per wet te regelen, zal deze
verplichting in 2021 niet meer in werking kunnen treden. De Staatssecretaris van Toeslagen & Douane en ik bereiden op dit moment een
wetsvoorstel ten behoeve van de verplichte maandelijkse gegevenslevering uit eigener beweging voor. Ik ga graag met uw Kamer in gesprek
over de maatregel.
De Staatssecretaris van Toeslagen & Douane en ik zijn tot het besluit
gekomen om, in anticipatie op het wetsvoorstel, de ingroeiperiode te
verlengen. Dit betekent dat de Belastingdienst/Toeslagen tot de wetswijziging en het moment van inwerkingtreding van de verplichting, op basis
van artikel 38, eerste lid, van de Awir, kinderopvangorganisaties zal
vragen om maandelijks gegevens te blijven verstrekken. De
Belastingdienst/Toeslagen zal deze gegevens gebruiken voor het proces
van eerder signaleren richting ouders. Belastingdienst/Toeslagen zal de
gegevens niet gebruiken om eigenstandig de gegevens van ouders of het
voorschot aan te passen. Ook zal Belastingdienst/Toeslagen in de
ingroeiperiode niet overgaan tot handhaven bij kinderopvangorganisaties
die niet aansluiten op maandelijkse gegevenslevering.
Het verlengen van de ingroeiperiode is in het belang van ouders en de
kinderopvangsector. Een actueel beeld van de afgenomen kinderopvang is
van groot belang om het aantal (hoge) terugvorderingen te kunnen
terugdringen. Het niet tijdig doorgeven van wijzigingen in het gebruik van
kinderopvang is een belangrijke oorzaak van (hoge) terugvorderingen,
zoals ook in de rapporten van IBO Toeslagen en de Scenariostudie
Vormgeving Kindvoorzieningen opnieuw naar voren is gekomen. Met
maandelijkse gegevenslevering door kinderopvangorganisaties kan hier
meer grip op komen, en kunnen ouders door vroegsignalering beter
ondersteund worden bij het actueel houden van hun toeslaggegevens.
Ook zorgt het verlengen van de ingroeiperiode voor stabiliteit van beleid
richting de sector. 85% van de kinderopvangorganisaties kunnen de
gegevens blijven leveren in plaats van dit nu af te bouwen en het daarna
weer opnieuw op te starten.

Tweede Kamer, vergaderjaar 2020–2021, 31 322, nr. 429

2

Tot slot
Ik waardeer de betrokkenheid van de sector en de wijze waarop zij
meewerken binnen het verbetertraject, ook als het gaat om de maandelijkse gegevenslevering. Ik heb er vertrouwen in dat met eerder signaleren
het aantal (hoge) terugvorderingen bij ouders verminderd kan worden. De
diverse pilots die op dit vlak zijn uitgevoerd laten dit ook zien. Daarom is
de inzet van mijn collega van Financiën en mij erop gericht dat zo spoedig
mogelijk een wetsvoorstel kan worden ingediend waarover met het
parlement het gesprek wordt gevoerd, en de maatregel zo spoedig
mogelijk te realiseren. Ik informeer uw Kamer later dit voorjaar over de
stand van zaken en het vervolg van het verbetertraject.
De Minister van Sociale Zaken en Werkgelegenheid,
W. Koolmees

Tweede Kamer, vergaderjaar 2020–2021, 31 322, nr. 429

3