Tweede Kamer der Staten-Generaal

2

Vergaderjaar 2023–2024

21 501-34

Raad voor Onderwijs, Jeugd, Cultuur en Sport

Nr. 411

VERSLAG VAN EEN SCHRIFTELIJK OVERLEG
Vastgesteld 24 november 2023
De vaste commissie voor Onderwijs, Cultuur en Wetenschap heeft een
aantal vragen en opmerkingen voorgelegd aan de Minister van Onderwijs,
Cultuur en Wetenschap over de:
– brief van de Minister van Onderwijs, Cultuur en Wetenschap van
8 november 2023, inzake Geannoteerde agenda OJCS-Raad van 23 en
24 november 2023 (Kamerstuk 21 501-34, nr. 410);
– brief van de Minister voor Langdurige Zorg en Sport van 2 november
2023, inzake Geannoteerde Agenda Sportraad 24 november 2023
(Kamerstuk 21 501-34, nr. 407);
– brief van de Staatssecretaris van Volksgezondheid, Welzijn en Sport
van 2 november 2023, inzake Geannoteerde Agenda OJCS Raad
(onderdeel Jeugd), 23 november 2023 (Kamerstuk 21 501-34, nr. 408);
– brief van de Staatssecretaris van Onderwijs, Cultuur en Wetenschap
van 5 september 2023, inzake Geannoteerde Agenda Informele Raad
Cultuur in Cáceres, Spanje, 26 september 2023 (Kamerstuk 21 501-34,
nr. 403).
De vragen en opmerkingen zijn op 14 november 2023 aan de Minister van
Onderwijs, Cultuur en Wetenschap voorgelegd. Bij brief van 22 november
2023 zijn de vragen beantwoord.
De voorzitter van de commissie,
Michon-Derkzen
Adjunct-griffier van de commissie,
Bosnjakovic

kst-21501-34-411
ISSN 0921 - 7371
’s-Gravenhage 2023

Tweede Kamer, vergaderjaar 2023–2024, 21 501-34, nr. 411

1

Inbreng van de leden van de VVD-fractie
De leden van de VVD-fractie hebben met interesse kennisgenomen van de
geannoteerde agenda voor de OJCS-Raad en hebben hierover nog enkele
vragen en opmerkingen.
De leden van de VVD-fractie hebben met interesse gelezen dat de
onderhandelingen met de Raad rondom de definitieve versie van de
Media Freedom Act van start zijn gegaan en hopen tot een voorspoedige
afronding van deze onderhandelingen waarbij de eerder geuite zorgen en
vragen voldoende geadresseerd worden. Op welke termijn zal het kabinet
de Kamer over de voortgang op deze punten informeren?
De leden van de VVD-fractie lezen, voor wat betreft de Nederlandse inzet
tijdens het beleidsdebat over het verbeteren van de arbeidsomstandigheden van kunstenaars en andere culturele professionals, dat Nederland
een platform voorstelt om goede voorbeelden van arbeidsmarktomstandigheden te delen. Deze leden vragen welke voorbeelden het kabinet zal
aandragen voor dit platform.
Daarnaast hebben de leden van de VVD-fractie enkele vragen over de
geagendeerde onderwerpen op het dossier onderwijs. Wat gaat de
Minister van Onderwijs, Cultuur en Wetenschap in Nederland doen om de
privacy in het onderwijs te verbeteren?
Op welke manier gaat de Minister van Onderwijs, Cultuur en Wetenschap
invulling geven aan de raadsaanbeveling over het meer aandacht
besteden aan het professionaliseren van onderwijspersoneel en het
vergroten van de capaciteiten van onderwijsinstellingen? Hoe verwacht de
Minister van Onderwijs, Cultuur en Wetenschap een bijdrage te leveren
aan de ontwikkeling van een Europese aanpak omtrent de sekseverschillen in de STEAM1-disciplines?
Inbreng van de leden van de D66-fractie
De leden van de D66-fractie hebben met belangstelling kennisgenomen
van de stukken ten behoeve van de OJCS-Raad van 23 en 24 november
2023. Zij hebben daarover nog de volgende vragen. Waarom laat de
Staatssecretaris van Volksgezondheid, Welzijn en Sport zich ambtelijk
vertegenwoordigen bij het onderdeel Jeugd van de OJCS-Raad en hoe
weegt hij dat tegen het belang van de geagendeerde onderwerpen?
Jeugd
De leden van de D66-fractie ondersteunen de aandacht die uitgaat naar de
impact van geestelijke gezondheidsproblemen op Europese jongeren. Het
is goed om te lezen dat de voorgestelde raadsconclusies lidstaten en de
Europese Commissie uitnodigen om aandacht te besteden aan de mentale
gezondheid en het versterken van de geestelijke weerbaarheid van
jongeren. Kan de Staatssecretaris van Volksgezondheid, Welzijn en Sport
aangeven op welke manier het kabinet opvolging zal geven aan deze
oproep? Verder merken deze leden op dat de Europese Commissie wordt
verzocht om onderzoek naar de mentale gezondheid van jongeren te
bevorderen en te verspreiden, en goede praktijkvoorbeelden van de
lidstaten te verzamelen en te verspreiden. Kan de Staatssecretaris van
Volksgezondheid, Welzijn en Sport voorbeelden geven van best practices
uit andere lidstaten waar Nederland eventueel bij zou kunnen aansluiten?

1

STEAM: Science, Technology, Engineering, Art en Mathematics

Tweede Kamer, vergaderjaar 2023–2024, 21 501-34, nr. 411

2

De leden van de D66-fractie merken op dat het kabinet belang hecht aan
het onderwerp van mentale weerbaarheid onder jongeren, maar dat
Nederland er ook voor pleit dat de Raadsconclusies rekening houden met
diversiteit in bevoegdheden binnen lidstaten en het subsidiariteitsbeginsel. Is dat op dit moment voldoende volgens de Staatssecretaris van
Volksgezondheid, Welzijn en Sport of stelt Nederland specifieke aanpassingen voor? En zo ja, welke?
De leden van de D66-fractie merken op dat één van de uitkomsten van het
Europees Jaar van de Jeugd (2022) en de Conferentie over de toekomst
van de EU2 het verkennen van de mogelijkheid van een EU-jeugdtest was.
Het kabinet stelt daarbij dat ze geen bezwaar heeft tegen het ontwikkelen
van zo’n jeugdtest, maar deze niet op nationaal niveau te hebben.
Waarom is Nederland geen proactieve aanjager van zo’n jeugdtest op
Europees en nationaal niveau? Vindt de Staatssecretaris van Volksgezondheid, Welzijn en Sport het niet belangrijk dat de belangen van
jongeren en toekomstige generaties goed meegenomen worden in
beleidskeuzes? Hoe verhoudt deze stellingname zich tot de aangenomen
motie van de leden Segers en Jetten3 over het instellen van een generatietoets? Wat is het verschil volgens de Staatssecretaris van Volksgezondheid, Welzijn en Sport tussen een jeugdtoets en een generatietoets
vanuit de positie van jongeren?
Sport
De leden van de D66-fractie onderschrijven het belang van een veilige
sport voor iedereen, waar een beleidsdebat over plaatsvindt. Voornoemde
leden maken zich zorgen over de toename van meldingen van grensoverschrijdend gedrag in de afgelopen jaren. Is deze toename te zien in
meerdere landen? Hoe wordt er invulling gegeven aan het Europese
Sportmodel uit november 2021 in concreet beleid om de sport veiliger te
maken voor iedereen? Kan de Minister voor Langdurige Zorg en Sport
daar voorbeelden van geven? De voornoemde leden onderschrijven de
oproep van de Minister voor Langdurige Zorg en Sport dat we van elkaar
moeten leren in Europees verband. Kan de Minister voor Langdurige Zorg
en Sport enkele voorbeelden geven van beleid in andere Europese landen
waar Nederland een voorbeeld aan kan nemen om de sport veiliger te
maken? Hoe verhoudt deze discussie zich tot de vraag of de organisatie
van grote sporttoernooien kan plaatsvinden in landen die onveilig zijn
voor (vrouwelijke of lhbti4-)sporters en zal Nederland dat punt inbrengen
in de discussie?
Reactie van de Minister van Onderwijs, Cultuur en Wetenschap,
de Minister voor Primair en Voortgezet Onderwijs en de Staatssecretaris van Onderwijs, Cultuur en Wetenschap.
Ik wil de leden van de VVD-fractie bedanken voor hun inbreng.
De leden van de VVD-fractie hebben met interesse gelezen dat de
onderhandelingen met de Raad rondom de definitieve versie van de
Media Freedom Act van start zijn gegaan en hopen tot een voorspoedige
afronding van deze onderhandelingen waarbij de eerder geuite zorgen en
vragen voldoende geadresseerd worden. Op welke termijn zal het kabinet
de Kamer over de voortgang op deze punten informeren?

2

EU: Europese Unie
Kamerstuk 35 300, nr. 24
4
lhbti: lesbische vrouwen, homoseksuele mannen, biseksuelen, transgender- en intersekse
personen
3

Tweede Kamer, vergaderjaar 2023–2024, 21 501-34, nr. 411

3

Het kabinet zal u in elk geval voor het einde van het jaar een stand van
zaken sturen. Afhankelijk van de snelheid van het Brusselse onderhandelingsproces zal het kabinet proberen om deze brief te sturen voorafgaand
aan het bereiken van overeenstemming over de tekst van de verordening
in het Comité van permanente vertegenwoordigers.
De leden van de VVD-fractie lezen, voor wat betreft de Nederlandse inzet
tijdens het beleidsdebat over het verbeteren van de arbeidsomstandigheden van kunstenaars en andere culturele professionals, dat Nederland
een platform voorstelt om goede voorbeelden van arbeidsmarktomstandigheden te delen. Deze leden vragen welke voorbeelden het kabinet zal
aandragen voor dit platform.
Het culturele veld heeft recent het platform «This Is How We Work»
opgericht. Dit platform heeft tot doel om informatie over de culturele en
creatieve sector in verschillende lidstaten overzichtelijk te publiceren.
Deze informatie wordt door met name experts en veldpartijen aangedragen. Het CULT-comité en het EMPL-comité van het Europees Parlement
hebben daarnaast de Europese Commissie via een initiatiefrapport uit
oktober jl. over de arbeidsmarktomstandigheden van culturele en
creatieve professionals ook aanbevolen om eenzelfde soort platform op te
richten. Dat zou als doel hebben om goede voorbeelden tussen lidstaten
uit te wisselen. Het is op dit moment niet zeker of dit laatste platform ook
opgericht zal worden. In het geval dat de Europese Commissie hier het
initiatief toe neemt, zou Nederland o.a. de gedragscodes binnen de
Nederlandse culturele sector, zoals de Fair Practice Code, de Code Inclusie
en Diversiteit en de Governance Code Cultuur, kunnen aandragen.
Daarnaast zou Nederland het werktuig Permanente Professionele
Ontwikkeling van het Platform ACCT en de leer- en ontwikkelfaciliteiten
die beschikbaar worden gesteld via Cultuur + Ondernemen kunnen
aandragen. Een eventuele Nederlandse inbreng zou in samenwerking met
relevante partijen, zoals de organisaties die betrokken zijn bij de
voorbeelden alsmede sociale partners, tot stand komen.
Wat gaat de Minister van Onderwijs, Cultuur en Wetenschap in Nederland
doen om de privacy in het onderwijs te verbeteren?
Zoals eerder aan uw Kamer gemeld in de kamerbrief Aandachtig
digitaliseren in het funderend onderwijs5 van 6 juli 2023 worden er in het
funderend onderwijs een aantal activiteiten ondernomen om de privacy in
het onderwijs te verbeteren. Met name in deze sector bestaat meer
behoefte aan ondersteuning op dit gebied. Vanuit het programma Digitaal
Veilig Onderwijs wordt door SIVON, samen met SURF gewerkt aan het
uitvoeren van Data Protection Impact Assesments (DPIA’s) op producten
die in het onderwijs gebruikt worden, zoals via Microsoft 365 en Google
Workspace. Het collectief uitvoeren van DPIA’s neemt individuele scholen
veel werk uit handen. DPIA’s leiden tot goede privacy-afspraken met
leveranciers en OCW ziet erop toe dat hiermee wordt doorgegaan.
Op dit moment wordt er een analyse uitgevoerd naar internationale
gegevensdoorgifte (Data Transfer Impact Assessment – DTIA) van Google
Workspace. Zoals gemeld in de Kamerbrief Resultaten DPIA op Google
Workspace for Education en Chromebooks (ChromeOS) van 5 juli 20236 is
de verwachting dat u voor het einde van dit kalenderjaar over de
uitkomsten daarvan geïnformeerd wordt. Ook wordt uitvoering gegeven
aan de aankondiging in deze brief om in Europees verband de resultaten
5

Aandachtig digitaliseren in het funderend onderwijs: kwaliteit voor iedere leerling met
menselijkheid als kompas. 6 juli 2023, 36 200-VIII-251.
6
Resultaten DPIA op Google Workspace for Education en Chromebooks (ChromeOS). 5 juli 2023.

Tweede Kamer, vergaderjaar 2023–2024, 21 501-34, nr. 411

4

van deze DPIA onder de aandacht te brengen, onder meer door het
inbrengen van dit agendapunt in deze OJCS-Raad, maar daarnaast door
het initiatief vanuit Nederland en Vlaanderen om met experts uit een
aantal andere geïnteresseerde Europese landen informatie uit te wisselen.
Daarnaast is dit jaar een normenkader informatiebeveiliging en privacy
voor scholen gelanceerd. Voor elke school moet duidelijk zijn waar ze aan
moeten voldoen om veilig digitaal onderwijs te verzorgen. Het normenkader IBP FO helpt daarbij en is in april 2023 gepubliceerd. Scholen
kunnen hiermee aan de slag om, aanvullend op wat ze al doen, hun
digitale veiligheid en weerbaarheid te verhogen. Op dit moment worden
aanvullende handreikingen ontwikkeld voor scholen om verder aan de
slag te gaan met dit normenkader. Om zicht te houden op de voortgang
op privacygebied, worden schoolbesturen verplicht om in hun jaarverslag
vanaf het verslagjaar over 2024 expliciet aandacht te besteden aan
informatiebeveiliging en privacy.
Op welke manier gaat de Minister van Onderwijs, Cultuur en Wetenschap
invulling geven aan de raadsaanbeveling over het meer aandacht
besteden aan het professionaliseren van onderwijspersoneel en het
vergroten van de capaciteiten van onderwijsinstellingen?
Zoals het kabinet destijds heeft aangegeven over de oorspronkelijke
Commissievoorstellen sloten veel van de aanbevelingen daarin al aan op
bestaand Nederlands beleid, al waren er ook elementen die inspiratie
zouden kunnen geven voor mogelijk nieuw beleid. In Nederland dragen
ook verschillende programma’s die vanuit het Nationaal Groeifondsprogramma (NGF) zijn gestart bij aan modernisering en kwaliteitsverhoging
van digitaal onderwijs en professionalisering van docenten. In het mbo en
hoger onderwijs wordt geïnvesteerd in de professionalisering van
docenten. Zo wordt met het programma Npuls ingezet op Centers for
Teaching and Learning (CTL). Deze CTL hebben onder meer als doel om
de ontwikkeling en professionalisering van docenten te bevorderen. Npuls
zet daarnaast ook in op het bevorderen van de kennisinfrastructuur.
Hierbinnen werken instellingen aan het opbouwen van nieuwe kennis,
alsook aan het ontsluiten en benutten van de kennis die er al is. Een
concreet doel hiervan is dat er over twee jaar een sterk, actief landelijk
netwerk is van onderwijskundige ict-professionals in het mbo, hbo en wo
die zich direct of indirect bezighouden met het faciliteren en professionaliseren van (teams van) docenten op het gebied van onderwijs(innovatie)
met ict.
In de visiebrief Aandachtig digitaliseren7 is uiteengezet hoe we de leraar
kunnen helpen het beste uit zijn of haar leerlingen te halen met behulp
van digitale technologie, en ook waar nodig, het gebruik van digitale
technologie aan banden te leggen. Daarvoor is het nodig dat de leraar de
ruimte krijgt om te leren en innoveren en kan begrenzen waar nodig; kan
vertrouwen op eigen digitale vaardigheden; beschikt over een rijk aanbod
van kwalitatief goede en betaalbare (digitale) leer- en hulpmiddelen; en
kan rekenen op een goede, veilige en toekomstbestendige infrastructuur.
Concretisering van deze elementen van de digitaliseringsvisie voor het
funderend onderwijs heeft onze volle aandacht. In het funderend
onderwijs werken leraren, schoolleiders en ander onderwijspersoneel in
het Nationaal Onderwijslab AI (NOLAI), dat eveneens wordt ondersteund
vanuit het NGF, samen met wetenschappers en mensen uit het bedrijfsleven om de kwaliteit van basis- en voortgezet (speciaal) onderwijs te
verbeteren met AI. Het Ministerie van OCW zet ook in op het stimuleren
van open lesmateriaal op scholen via het NGF-programma Impuls Open
Leermateriaal, waar veel partijen samenwerken en investeren in het
7

Kamerstukken II, vergaderjaar 2022–2023, 36 200 VIII, nr. 251.

Tweede Kamer, vergaderjaar 2023–2024, 21 501-34, nr. 411

5

ondersteunen van docenten in het gebruik hiervan. Samen met Vlaanderen verkennen wij momenteel ook de mogelijkheid van Europese
ondersteuning voor het versterken van innovatieve docentprofessionalisering.
Daarnaast is het ook van belang dat over een aantal strategische
onderwerpen intensievere uitwisseling tussen lidstaten gaat plaatsvinden.
Zoals ook in de geannoteerde agenda is aangegeven gaat het bijvoorbeeld om digitale leermiddelen en de integratie van AI in het onderwijs. In
dit kader zal Nederland ook informatie uitwisselen over de bovengenoemde nationale initiatieven om afstemming te bevorderen en bij te
dragen aan beleidsinitiatieven elders. Zoals ook in de raadsaanbeveling is
aangekondigd, zal de Europese Commissie ook Europees vergelijkbare
data over digitaal onderwijs verzamelen, waarvan het Nederlandse beleid
kan profiteren.
Hoe verwacht de Minister van Onderwijs, Cultuur en Wetenschap een
bijdrage te leveren aan de ontwikkeling van een Europese aanpak omtrent
de sekseverschillen in de STEAM8-disciplines?
Het bevorderen van gendergelijkheid is een belangrijk onderwerp voor
Nederland. Het bevorderen van gendergelijkheid in het onderwijs is daar
onderdeel van. Specifiek op het gebied van sekseverschillen in de
STEM-disciplines is de Nederlandse inzet in de Europese Unie primair
gericht op het delen van kennis en ervaring. Zoals beschreven in de
geannoteerde agenda zal Nederland tijdens het beleidsdebat over het
aantrekken van meer vrouwen voor STEM-disciplines ingaan op nationale
ervaringen die zijn opgedaan. Het kabinet acht het daarbij van belang dat
iedereen studie- en beroepskeuzes kan maken, los van genderstereotype
normen en verwachtingspatronen, om het eigen potentieel ten volle te
benutten en te worden wie men wil zijn. Het kabinet wijst hier ook
regelmatig op in EU-verband en onderstreept de inzet van de Europese
Commissie middels de Campagne End Gender Stereotypes9. Daarnaast
dringt Nederland binnen de EU aan op het beter uitvoeren en verlengen
van de Gendergelijkheidsstrategie 2020–202510 en de lhbtiq gelijkheidstrategie 2020–202511.
Reactie van de Minister voor Langdurige Zorg en Sport en de
Staatssecretaris van Volksgezondheid, Welzijn en Sport
Waarom laat de Staatssecretaris van Volksgezondheid, Welzijn en Sport
zich ambtelijk vertegenwoordigen bij het onderdeel Jeugd van de
OJCS-Raad en hoe weegt hij dat tegen het belang van de geagendeerde
onderwerpen?
Vanwege agendatechnische redenen zal Nederland vertegenwoordigd
worden door de Plaatsvervangend Permanent Vertegenwoordiger. Dit zal
geen invloed hebben op de inzet en strategische doelen van Nederland op
de geagendeerde onderwerpen.
De leden van de D66-fractie ondersteunen de aandacht die uitgaat naar de
impact van geestelijke gezondheidsproblemen op Europese jongeren. Het
is goed om te lezen dat de voorgestelde raadsconclusies lidstaten en de
Europese Commissie uitnodigen om aandacht te besteden aan de mentale
gezondheid en het versterken van de geestelijke weerbaarheid van
8

STEAM: Science, Technology, Engineering, Art en Mathematics.
End Gender Stereotypes [87435474] (Europa.eu).
10
Gendergelijkheidsstrategie 2020–2025 | Rapport | rijksoverheid.nl.
11
kst-22112–3002.pdf (officielebekendmakingen.nl)
9

Tweede Kamer, vergaderjaar 2023–2024, 21 501-34, nr. 411

6

jongeren. Kan de Staatssecretaris van Volksgezondheid, Welzijn en Sport
aangeven op welke manier het kabinet opvolging zal geven aan deze
oproep?
Het kabinet deelt de zorgen van de Europese Commissie over de mentale
gezondheid van jongeren en zet zich hier dan ook voor in.
Daarom ben ik in 2022 de kabinetsbrede aanpak en beweging «Mentale
Gezondheid: van ons allemaal» gestart om de veerkracht van inwoners
(en in het bijzonder van jongeren) te versterken, mentale gezondheid
bespreekbaar te maken en handvatten te bieden voor zowel jongeren als
opvoeders. Voorbeelden van initiatieven binnen de aanpak zijn het
versterken van laagdrempelige inloopvoorzieningen, het opschalen van
het programma Welbevinden op School en het BZK-initiatief van het
opstarten van een Expertisecentrum Digitalisering en Gezondheid.
Ook vragen we met de «Hey, het is oké» campagne aandacht voor het
bespreekbaar maken van mentale problematiek bij jongeren.
De beweging naar een mentaal gezonde samenleving en mentaal
veerkrachtige jongeren is ook met het oog op de toekomst zeer belangrijk.
Dit vergt een lange termijnaanpak van landelijke en lokale overheden en
maatschappelijke partijen en vraagt om een (structurele) lange termijn
aanpak.
Kan de Staatssecretaris van Volksgezondheid, Welzijn en Sport
voorbeelden geven van best practices uit andere lidstaten waar Nederland
eventueel bij zou kunnen aansluiten?
De resultaten van de oproep hiertoe (call for best practices) die door de
Europese Commissie werd uitgezet, zijn nog niet gepubliceerd. De
inschrijvingen worden momenteel beoordeeld door de Europese
Commissie. Ik kijk uit naar deze resultaten. Naast de informatie die uit
deze oproep zal gaan komen, kijkt Nederland al naar andere landen, zowel
voor internationaal vergelijkend onderzoek als voor goede voorbeelden.
Een voorbeeld is het HBSC-onderzoek. Ook is naar IJslands voorbeeld de
aanpak Opgroeien in een Kansrijke Omgeving – gericht op middelengebruik maar ook mentaal welbevinden – geïmplementeerd op gemeentelijk
niveau in Nederland. Via het RIVM zijn we bijvoorbeeld betrokken bij het
SHE netwerk (Schools for Health in Europe), waarin ook goede
voorbeelden uitgewisseld worden.
De leden van de D66-fractie merken op dat het kabinet belang hecht aan
het onderwerp van mentale weerbaarheid onder jongeren, maar dat
Nederland er ook voor pleit dat de Raadsconclusies rekening houden met
diversiteit in bevoegdheden binnen lidstaten en het subsidiariteitsbeginsel. Is dat op dit moment voldoende volgens de Staatssecretaris van
Volksgezondheid, Welzijn en Sport of stelt Nederland specifieke aanpassingen voor? En zo ja, welke?
Er wordt op dit moment voldoende rekening gehouden met de diversiteit
in bevoegdheden in de lidstaten en het subsidiariteitsbeginsel. Daarom
worden er geen specifieke aanpassingen voorgesteld. Het delen van
kennis en ervaringen met andere lidstaten vind ik belangrijk en kan de
aanpak versterken.
Waarom is Nederland geen proactieve aanjager van zo’n jeugdtest op
Europees en nationaal niveau? Vindt de Staatssecretaris van Volksgezondheid, Welzijn en Sport het niet belangrijk dat de belangen van
jongeren en toekomstige generaties goed meegenomen worden in

Tweede Kamer, vergaderjaar 2023–2024, 21 501-34, nr. 411

7

beleidskeuzes? Hoe verhoudt deze stellingname zich tot de aangenomen
motie van de leden Segers en Jetten over het instellen van een generatietoets? Wat is het verschil volgens de Staatssecretaris van Volksgezondheid, Welzijn en Sport tussen een jeugdtoets en een generatietoets
vanuit de positie van jongeren?
Ik vind het van belang dat jongeren en toekomstige generaties worden
betrokken bij beleidskeuzes. Ik voer met de NJR verkennende gesprekken
over het ontwikkelen van een nationale jeugdstrategie.
Ook bij de Hervormingsagenda is aandacht voor het perspectief van
jongeren. Zo wordt een leefwereldtoets ontwikkeld, samen met jongeren,
ouders en naasten. Met deze leefwereldtoets worden ervaringen van
jongeren en ouders opgehaald en wordt getoetst of de maatregelen uit de
Hervormingsagenda leiden tot zichtbare verbeteringen in hun leefwereld.
Conform de motie van de leden Segers en Jetten is een generatietoetsmethodiek ontwikkeld die beleidsambtenaren en wetgevingsjuristen inzicht
geeft in de (kwantitatieve en kwalitatieve) effecten van nieuw beleid en
nieuwe wetgeving op verschillende generatiegroepen aan de hand van
negen thema’s, vijf leeftijdsgroepen en twee meetmomenten. Bij de
ontwikkeling van een generatietoets worden ook jongerenorganisaties
betrokken. Deze generatietoets is toegepast in het kader van het Nationaal
Groeifonds; het Wetsvoorstel Herinvoering Basisbeurs Hoger Onderwijs;
en het Klimaatbeleid. In het kader van Brede Welvaart en de SDG’s wordt
gewerkt aan een analysekader en indicatoren, waarmee de generatietoets
in de toekomst kan worden uitgebreid en versterkt.
In Nederland doen we eerste ervaringen op met de hierboven genoemde
voorbeelden. Over de vorm van een eventuele jeugdtest op EU niveau is
nog niet besloten. Het verschil is derhalve nog niet goed te duiden,
behalve dat de generatietoets naar de impact op verschillende generaties
kijkt en daarmee dus breder van opzet lijkt. Daarom wacht ik eerst de
verdere uitwerking af.
De leden van de D66-fractie onderschrijven het belang van een veilige
sport voor iedereen, waar een beleidsdebat over plaatsvindt. Voornoemde
leden maken zich zorgen over de toename van meldingen van grensoverschrijdend gedrag in de afgelopen jaren. Is deze toename te zien in
meerdere landen?
Ja, er lijkt een tendens te zijn in meer landen. Net als in Nederland zijn ook
andere landen bezig met het proces om het gemakkelijker te maken om
grensoverschrijdend gedrag in de sport te kunnen melden.
Hoe wordt er invulling gegeven aan het Europese Sportmodel uit
november 2021 in concreet beleid om de sport veiliger te maken voor
iedereen? Kan de Minister voor Langdurige Zorg en Sport daar
voorbeelden van geven?
Het Europese Sportmodel omvat meerdere kernwaarden, waaronder het
belang van een veilige sportomgeving en respect voor fundamentele
rechten. Nederland zet zich hier op verschillende manieren voor in, zoals
het opzetten van een onafhankelijk integriteitscentrum, in het Sportakkoord zijn afspraken gemaakt over het s thema sociaal veilige sport, en in
het Nationaal Actieprogramma tegen seksueel en grensoverschrijdend
gedrag is ook aandacht voor sport. Een concreet voorbeeld is het
keurmerk van de vechtsportautoriteit, dat is ingesteld om de vechtsport
veiliger te maken.

Tweede Kamer, vergaderjaar 2023–2024, 21 501-34, nr. 411

8

De voornoemde leden onderschrijven de oproep van de Minister voor
Langdurige Zorg en Sport dat we van elkaar moeten leren in Europees
verband. Kan de Minister voor Langdurige Zorg en Sport enkele
voorbeelden geven van beleid in andere Europese landen waar Nederland
een voorbeeld aan kan nemen om de sport veiliger te maken?
Meerdere landen zijn bezig met de ontwikkeling van een integriteitscentrum of hebben er al een operationeel. Zo ben ik eerder dit jaar op
bezoek geweest in Finland om te leren van hun aanpak. Ik kijk ernaar uit
om tijdens de raad meer voorbeelden te horen van andere landen.
Hoe verhoudt deze discussie zich tot de vraag of de organisatie van grote
sporttoernooien kan plaatsvinden in landen die onveilig zijn voor
(vrouwelijke of lhbti12-)sporters en zal Nederland dat punt inbrengen in de
discussie?
Atleten moeten altijd veilig hun sport kunnen uitoefenen, dat staat
voorop. Met betrekking tot de discussie rondom de toewijzing van
internationale sportevenementen heb ik u, naar aanleiding van de motie
van het lid van der Laan op 28 maart geïnformeerd over de strategie
internationale topsportevenementen13.
Allereerst zou Nederland in lijn met het Europese Sportmodel graag een
Europese standaard zien voor de organisatie van internationale sportevenementen in Europa. Hieronder valt het stellen van minimale eisen met
betrekking tot de sportieve omstandigheden, veiligheid, duurzaamheid,
inclusie en toegankelijkheid, acceptabele kosten en gezondheidspromotie.
Maar ook zeker op het gebied van een aantal morele uitgangspunten.
Gesprekken hierover zijn al langer gaande, en we hopen dat hier in de
toekomst een concrete uitkomst op zal komen.
Daarnaast is onderdeel van deze strategie het maatschappelijk verantwoord deelnemen. Daar waar we maar zeer beperkt tot geen zeggenschap
hebben over de toewijzing van internationale sportevenementen, hebben
we wel invloed op wat voor manier we deelnemen aan deze evenementen, waar dan ook in de wereld. Dit gaat niet alleen over mensenrechten, maar ook over thema’s als duurzaamheid, inclusie en veiligheid.
Samen met de KNVB en NOC*NSF werken we dit onderdeel nader uit.

12

lhbti: lesbische vrouwen, homoseksuele mannen, biseksuelen, transgender- en intersekse
personen
13
TK 2022–2023, Kamerstuk 30 234, nr. 340.

Tweede Kamer, vergaderjaar 2023–2024, 21 501-34, nr. 411

9