Tweede Kamer der Staten-Generaal

2

Vergaderjaar 2021–2022

29 282

Arbeidsmarktbeleid en opleidingen zorgsector

Nr. 464

BRIEF VAN DE MINISTER VAN VOLKSGEZONDHEID, WELZIJN EN
SPORT
Aan de Voorzitter van de Tweede Kamer der Staten-Generaal
Den Haag, 24 mei 2022
Op 25 juni 2015 heeft het Nederlands Instituut van Psychologen (NIP)
verzocht om opname van de kinder- en jeugdpsycholoog NIP
(K&J-psycholoog NIP) in artikel 3 van de Wet op de beroepen in de
individuele gezondheidszorg (Wet BIG). De K&J-psycholoog NIP verleent
psychologische zorg in ieder werkveld en iedere omgeving die met
kinderen en jongeren te maken heeft, met als doel om de ontwikkeling
van kinderen te optimaliseren. De K&J-psycholoog NIP kan hiertoe
uiteenlopende rollen en functies vervullen.
In de periode tussen juni 2015 en december 2019 is meermaals met het
NIP gesproken over de criteria en noodzakelijkheid om in de Wet BIG te
worden opgenomen. Op 4 december 2019 heeft de toenmalig Minister
van Volksgezondheid, Welzijn en Sport het Zorginstituut Nederland
(Zorginstituut) gevraagd advies uit te brengen met betrekking tot het al
dan niet opnemen van de K&J-psycholoog NIP in artikel 3 Wet BIG. Met
deze brief informeer ik uw Kamer over het advies van het Zorginstituut
van 14 maart 2022 (bijlage) en vervolgens mijn besluit ten aanzien van het
verzoek van het NIP.
Doel en uitgangspunt Wet BIG
De Wet BIG is een kwaliteitswet ter bescherming van patiënten. De Wet
BIG heeft een tweeledige doelstelling: het bewaken en het bevorderen van
de kwaliteit van de beroepsuitoefening én het beschermen van de patiënt
tegen ondeskundig en onzorgvuldig handelen door beroepsbeoefenaren.
De Wet BIG laat de uitoefening van de individuele gezondheidszorg in
principe vrij voor iedereen. De gedachte hierachter is dat hiermee
flexibiliteit van zorginzet wordt behouden. Deze flexibiliteit moet de zorg
duurzaam houden. Een uitzondering hierop vormen de beroepen waarbij
beroepsbeoefenaren zelfstandig dusdanige handelingen verrichten dat
wettelijk reguleren nodig is om patiënten adequaat te beschermen tegen
ondeskundig en onzorgvuldig handelen. Hierbij gaat het doorgaans om

kst-29282-464
ISSN 0921 - 7371
’s-Gravenhage 2022

Tweede Kamer, vergaderjaar 2021–2022, 29 282, nr. 464

1

het zelfstandig verrichten van voorbehouden handelingen of de noodzaak
voor het tuchtrecht vanwege de zeer kwetsbare relatie tussen patiënt
en-zorgverlener.
De criteria die bepalend zijn voor de vraag of een beroep wettelijk moet
worden gereguleerd in de Wet BIG zijn neergelegd in de «Beleidslijn voor
het reguleren van beroepen in de Wet BIG»1. De criteria zijn als volgt:
1. Is het beroep gericht op de individuele gezondheidszorg?
2. Is het beroep een basisberoep en is het voldoende onderscheidend?
3. Is wettelijke regulering van het beroep noodzakelijk om patiënten
adequaat te beschermen?
Bij de beroepenregulering wordt de «nee, tenzij systematiek» gehanteerd:
alleen reguleren als dit vanuit patiëntveiligheid strikt noodzakelijk is.
Advies Zorginstituut
Het Zorginstituut adviseert de K&J-psycholoog NIP niet op te nemen in
artikel 3 van de Wet BIG omdat aan de hand van de criteria uit de eerder
genoemde beleidslijn voor het reguleren van beroepen in de Wet BIG,
geconcludeerd wordt dat wettelijke regulering van dit beroep niet
noodzakelijk is om patiënten adequaat te beschermen tegen onzorgvuldig
handelen. Dit neemt niet weg dat de K&J-psycholoog NIP een belangrijke
bijdrage levert aan psychologische zorg aan jeugdigen en jongvolwassenen in Nederland.
De K&J-psycholoog NIP voldoet aan het eerste criterium: de werkzaamheden zijn merendeels gericht op individuele gezondheidszorg, er wordt
reguliere zorg verleend en er is sprake van regelmatig direct patiëntcontact.
Er wordt echter niet voldaan aan het tweede criterium. Hoewel de
beroepsgroep van voldoende omvang is, concludeert het Zorginstituut dat
er geen sprake is van een breed basisberoep zoals bedoeld in de Wet BIG.
De werkzaamheden zoals de K&J-psycholoog NIP die uitvoert kunnen
bijvoorbeeld ook worden uitgevoerd door iemand met een professionele
achtergrond als gz-psycholoog met de differentiatie kinderen en jeugd.
Het deskundigheidsgebied van de K&J-psycholoog NIP is onvoldoende
uitontwikkeld en onderscheidend van andere professionele groepen die
werkzaam zijn in de psychologische gezondheidszorg. Hiernaast is er geen
sprake van een eenduidige opleiding, waarvan de kwaliteit afdoende en
onafhankelijk geborgd is. Er zijn drie verschillende opleidingen, met
verschillende eindtermen, die kunnen leiden tot professie of registratie als
K&J-psycholoog NIP.
Ten slotte voldoet de K&J-psycholoog NIP niet aan het derde criterium. De
K&J-psycholoog NIP is weliswaar vrij toegankelijk voor patiënten en de
werkzaamheden bevatten substantiële risico’s voor de patiëntveiligheid,
maar de kwaliteit van de beroepsuitoefening wordt op andere wijzen
voldoende geborgd. Het Zorginstituut acht dat de risico’s voldoende zijn
afgedekt door registratie van de K&J-psycholoog NIP in het Kwaliteitsregister Jeugd en door het tuchtrecht in de jeugdzorg. Hierdoor is wettelijke
regulering in de Wet BIG niet strikt noodzakelijk.
Voor het volledige overzicht van de overwegingen van het Zorginstituut
verwijs ik naar het bijgevoegde advies.

1

Kamerstuk 29 282, nr. 211.

Tweede Kamer, vergaderjaar 2021–2022, 29 282, nr. 464

2

Regulering K&J-psycholoog NIP
Het advies van het Zorginstituut volgend heb ik besloten de
K&J-psycholoog NIP niet als zelfstandig beroep op te nemen in artikel 3
van de Wet BIG.
De voormalig Staatssecretaris van VWS heeft van de samenwerkende
beroepsverenigingen in de ggz een advies mogen ontvangen om tot een
meer overzichtelijke beroepenstructuur voor de psychologische zorg te
komen. Op 27 oktober 2020 is uw Kamer over dit advies geïnformeerd2,
waarbij de toenmalig Staatssecretaris aangaf dit initiatief van harte te
ondersteunen. Een onderdeel van dit advies betreft het doen opgaan van
het beroep K&J-psycholoog NIP en het beroep gezondheidszorgpsycholoog in één basisberoep voor psychologen in de ggz: «gz-psycholoog
generalist». Zoals in december 2021 is toegezegd3, ben ik voornemens om
uw Kamer in de zomer van 2022 nader te informeren over het in te zetten
traject naar aanleiding van dit advies.
De Minister van Volksgezondheid, Welzijn en Sport,
E.J. Kuipers

2
3

Kamerstuk 29 282, nr. 414
Kamerstuk 35 925 XVI, nr. 164

Tweede Kamer, vergaderjaar 2021–2022, 29 282, nr. 464

3