Tweede Kamer der Staten-Generaal

2

Vergaderjaar 2019–2020

35 300 IV

Vaststelling van de begrotingsstaten van
Koninkrijksrelaties (IV) en het BES-fonds (H)
voor het jaar 2020

Nr. 51

BRIEF VAN DE MINISTER VAN BINNENLANDSE ZAKEN EN
KONINKRIJKSRELATIES
Aan de Voorzitter van de Tweede Kamer der Staten-Generaal
Den Haag, 5 maart 2020
Tijdens de begrotingsbehandeling van Koninkrijksrelaties en het
BES-fonds voor het jaar 2020 is op 10 oktober 2019 een aantal moties
ingediend door uw Kamer (Handelingen II 2019/20, nr. 12, item 15). In deze
brief ga ik nader in op de voortgang ten aanzien van de motie van het lid
Kuiken (over een Nationaal Programma Curaçao, Kamerstuk 35 300 IV, nr.
27), de motie van de leden Kuiken en Van der Graaf (over schuldhulpverlening in Caribisch Nederland, Kamerstuk 35 300 IV, nr. 26) en de motie
van het lid Van der Graaf c.s. (over verbetering data-infrastructuur in
Caribisch Nederland, Kamerstuk 35 300 IV, nr. 28). De beantwoording van
de motie van de leden Kuiken en Van der Graaf en de motie van het lid
Van der Graaf is mede namens de Staatssecretaris van Sociale Zaken en
Werkgelegenheid (SZW).
Motie Kuiken over Nationaal Programma Curaçao
De motie verzoekt de regering om in samenspraak met alle betrokken
organisaties in aanvulling op het bestaande Groeiakkoord tot een
vergelijkbare verkenning te komen van het Nationaal Programma
Rotterdam-Zuid voor Curaçao. Een eventueel Nationaal Programma
Curaçao zou in het verlengde van het Groeiakkoord moeten plaatsvinden.
Sinds de aangenomen motie van het lid Kuiken hebben verschillende
gesprekken plaatsgevonden op ambtelijk niveau met de gemeente
Rotterdam en heeft de directeur van het Nationaal Programma
Rotterdam-Zuid een verkenning verstuurd naar stakeholders op Curaçao.
Het is nu aan Curaçao om te reageren op deze verkenning. Belangrijk bij
dit programma is dat het eigenaarschap bij het land Curaçao ligt.

kst-35300-IV-51
ISSN 0921 - 7371
’s-Gravenhage 2020

Tweede Kamer, vergaderjaar 2019–2020, 35 300 IV, nr. 51

1

Motie Kuiken/Van der Graaf over schuldhulpverlening
De motie verzoekt de regering een regeling voor schuldhulpverlening te
ontwikkelen voor Caribisch Nederland. Het voorkomen van schulden en
het helpen van mensen met financiële problemen is cruciaal om armoede
en andere maatschappelijke problemen tegen te gaan. Schuldhulpverlening is een eilandelijke taak. Het Ministerie van SZW ondersteunt actief
de expertise-ontwikkeling rond schuldhulpverlening in Caribisch
Nederland.
Het ministerie organiseerde hiertoe in 2019 een werkbezoek aan Europees
Nederland voor schuldhulpprofessionals van Bonaire, Saba en Sint
Eustatius. Daarbij werd duidelijk dat de schuldenproblematiek op alle
eilanden speelt en dat de openbare lichamen bij de aanpak hiervan
verschillende keuzes maken en accenten plaatsen. Een one-size-fits-all
benadering ligt daarmee niet voor de hand waar het gaat om de ondersteuning aan de eilanden. Net zoals gemeenten vrijheid hebben om lokaal
invulling te geven aan de integrale schuldhulpverlening aan hun
inwoners, zal ook op de eilanden het aanbod moeten passen bij de lokale
situatie.
In 2020 zal het Ministerie van SZW de openbare lichamen verder
ondersteunen bij de ontwikkeling van het eilandelijke armoede- en
schuldenbeleid. Hierbij zijn de ondersteuningsverzoeken van de drie
eilanden leidend. Daarbij kan het bijvoorbeeld gaan om ondersteuning bij
het verbeteren van voorlichting en bewustwording, vroegsignalering, of
de professionalisering van schuldhulpprofessionals en om inhoudelijke
ondersteuning bij beleidsontwikkeling.
In het kader van het eilandelijke armoede- en schuldenbeleid is op alle
drie de eilanden aandacht voor verbeteringen in de samenwerking tussen
alle stakeholders, inclusief schuldeisers. Voor snellere en betere dienstverlening aan mensen met financiële problemen is deze samenwerking
cruciaal.
Specifiek voor Bonaire geldt nog het volgende: in het Bestuursakkoord
2018–2022 (Kamerstuk 31 568, nr. 207) is afgesproken dat het Openbaar
Lichaam Bonaire (OLB) zorg draagt voor professionalisering van de
eilandelijke armoede- en schuldenaanpak en het vastleggen van beleid in
een verordening of algemeen kenbare beleidsregel. Zo weten mensen
waar ze op kunnen rekenen. Daarbij is afgesproken dat het Ministerie van
SZW desgevraagd ondersteuning zal leveren of helpen die ondersteuning
te organiseren. Dergelijke ondersteuning door het Ministerie van SZW
heeft in het verleden de vorm aangenomen van een twinning met het
Nibud en ondersteuning vanuit de gemeente Den Haag. Op Bonaire heeft
het Ministerie van SZW in 2019 inhoudelijke ondersteuning geboden bij
de doorontwikkeling van het eilandelijke beleid rond de aanpak van
schulden en bij de organisatie van een brede stakeholderconferentie, die
in december heeft plaatsgevonden. Bij de opvolging van deze conferentie
zal het Ministerie van SZW nauw betrokken blijven.
Motie Van der Graaf over verbetering data-infrastructuur
De motie verzoekt de regering te bezien hoe de systematische
data-infrastructuur kan worden verbeterd. Daarbij heeft de vaste
commissie voor Koninkrijksrelaties van de Tweede Kamer mij op
18 december 2019 verzocht om een reactie op het meerjarenprogramma
Caribisch Nederland 2020–2023 van het Centraal Bureau voor de Statistiek
(CBS).

Tweede Kamer, vergaderjaar 2019–2020, 35 300 IV, nr. 51

2

Het CBS concludeert dat het statistische programma voldoet aan de
behoeften van de gebruikers én dat de behoefte aan informatie de
afgelopen jaren groter is geworden. Om die reden wordt een aantal
onderwerpen als additionele statistische dienstverlening door het Rijk
gefinancierd. Het gaat voor 2020 om circa 400.000 euro extra aan
statistieken (o.a. BBP, inkomen/koopkracht, banen/lonen en een enquête
onder de jeugd). Dit budget is voor 2020 beschikbaar naast het reguliere
EZK budget van jaarlijks 675.000 euro.
Daarnaast sta ik positief tegenover het specifieke verzoek dat het OLB aan
mij heeft gedaan om een samenwerkingsprogramma tussen het OLB en
CBS te faciliteren. Voldoende en inzichtelijke data is belangrijk voor het
afwegen van lokale beleidsbeslissingen, het formuleren van ambities en
het gevolg geven aan uitvoeringsprogramma’s en het monitoren van de
effecten. Dat wil ik ondersteunen en daarom heb ik in oktober 2019 een
bedrag van 90.000 euro ter beschikking gesteld aan het OLB om hulp van
het CBS te krijgen bij de beschikbaarheid en gebruik van data voor lokaal
beleid op Caribisch Nederland.
Samenvattend wordt met deze impuls een bijdrage geleverd aan het
verbeteren van de systematische data-infrastructuur, in lijn met de motie
Van der Graaf. Indien blijkt dat er in aanvulling op het extra pakket (nog)
meer statistieken nodig zijn, dan kan het verantwoordelijke departement –
in overleg met het CBS – hiertoe een opdracht aan het CBS verstrekken.
De Minister van Binnenlandse Zaken en Koninkrijksrelaties,
R.W. Knops

Tweede Kamer, vergaderjaar 2019–2020, 35 300 IV, nr. 51

3