Tweede Kamer der Staten-Generaal

2

Vergaderjaar 2013–2014

29 362

Modernisering van de overheid

Nr. 225

BRIEF VAN DE MINISTERS VAN ECONOMISCHE ZAKEN, VAN
BINNENLANDSE ZAKEN EN KONINKRIJKSRELATIES EN VOOR
WONEN EN RIJKSDIENST
Aan de Voorzitter van de Tweede Kamer der Staten-Generaal
Den Haag, 19 december 2013
Hierbij bieden wij u de najaarsrapportage Regeldruk aan.
Centraal in deze brief staat de voortgang van de regeerakkoorddoelstelling om de regeldruk in deze kabinetsperiode met € 2,5 miljard te
verminderen.
Daarnaast komen aan de orde: de voortgang van de maatwerkaanpak,
regeldrukvermindering op decentraal niveau en de nadere uitwerking van
eerder gedane voorstellen ter verbetering van de wetgevingskwaliteit.
De Minister van Economische Zaken,
H.G.J. Kamp
De Minister van Binnenlandse Zaken en Koninkrijksrelaties,
R.H.A. Plasterk
De Minister voor Wonen en Rijksdienst,
S.A. Blok

kst-29362-225
ISSN 0921 - 7371
’s-Gravenhage 2013

Tweede Kamer, vergaderjaar 2013–2014, 29 362, nr. 225

1

Najaarsrapportage Regeldruk
1. Inleiding
Hierbij ontvangt uw Kamer, zoals toegezegd in de antwoorden op de
vragen naar aanleiding van de programmabrief «Goed Geregeld1», de
najaarsrapportage over de voortgang van het regeldrukprogramma.
De kabinetsaanpak van regeldruk is erop gericht om meer ruimte te
creëren voor ondernemers, professionals en burgers. Vermindering van
regeldruk draagt bij aan de groei van onze economie, innovatie en de
versterking van een vitale samenleving. Het kabinet zet daarbij in op zes
sporen:
1. Structurele verlaging van de regeldruk met € 2,5 miljard in de periode
2012–2017 voor burgers, bedrijven en professionals.
2. Betere (digitale) dienstverlening.
3. Minder stapeling van – en slimmer toezicht.
4. Merkbare regeldrukvermindering in regeldichte domeinen (maatwerkaanpak).
5. Minder regeldruk door bestuurlijke samenwerking (mede-overheden,
Europa).
6. Minder regeldruk door een beter georganiseerde Rijksoverheid
(voorkomen van nieuwe regeldruk en het verbeteren van de wetgevingskwaliteit).
Centraal in deze brief staat de voortgang van de kwantitatieve doelstelling
van het programma (€ 2,5 miljard regeldrukvermindering in de periode
2012–2017). Daarnaast komen aan de orde: de voortgang van de
maatwerkaanpak, regeldrukvermindering bij mede-overheden en nadere
uitwerking van de voorstellen ter verbetering van de wetgevingskwaliteit.
Zoals in de beantwoording van Kamervragen naar aanleiding van de brief
«Goed Geregeld» is aangegeven, betreft dit een beknopte rapportage van
de huidige stand van zaken. Voor de zomer van 2014 ontvangt u een
uitgebreidere rapportage. Het kabinet gaat daarbij ook in op voortgang
van de overige onderdelen van het regeldrukprogramma.
2. Voortgang verlaging van de regeldruk met 2,5 miljard
(2012–2017)
Het regeerakkoord schetst als opgave een structurele verlaging van de
regeldruk per 2017 met € 2,5 miljard (ten opzichte van 2012) voor
bedrijven, professionals en burgers. In april is in de programmabrief Goed
Geregeld aangegeven dat de € 2,5 miljard reductiedoelstelling voor het
grootste gedeelte is ingevuld (€ 1,743 miljard). De afgelopen maanden is
deze doelstelling verder ingevuld tot € 1,777 miljard, waarvan
€ 1,425 miljard voor bedrijven en € 352 miljoen voor burgers en
professionals. De teruggang in het cijferbeeld voor burgers en professionals wordt verklaard doordat de regeldrukeffecten van enkele
maatregelen door beleidsverandering in negatieve zin moesten worden
bijgesteld. In bijlage I zijn de onderliggende maatregelen in beeld
gebracht met regeldrukeffecten zoals die op dit moment bekend zijn of
worden ingeschat2. Ter illustratie is hieronder een voorbeeld opgenomen
van een recente reductiemaatregel op het gebied van bouwregelgeving.

1
2

Kamerstuk 29 362, nr. 212.
Ter inzage gelegd bij het Centraal Informatiepunt Tweede Kamer.

Tweede Kamer, vergaderjaar 2013–2014, 29 362, nr. 225

2

Voor de resterende opgave van ruim € 700 miljoen geldt dat maatregelen
in beeld worden gebracht die de komende jaren hieraan mogelijk gaan
bijdragen. Dit betreft diverse ICT-maatregelen, mogelijke verdere
vereenvoudigingen in het fiscale domein en de kwantitatieve effecten van
zowel de maatwerkaanpak als de Hervormingsagenda Rijksdienst.

De generieke verlaging van de regeldruk met € 2,5 miljard is een netto
doelstelling. Aandachtspunt voor het realiseren van deze doelstelling is
dat nieuwe beleidsvoornemens en maatregelen uit het regeerakkoord en
aanvullend gesloten akkoorden of wetgevingsamendementen kunnen
leiden tot toenames van regeldruk, die gecompenseerd zullen moeten
worden om deze netto doelstelling te halen.
Bouwregelgeving
De plannen voor de bouwregelgeving hebben concreet vorm
gekregen. De Minister van W&R heeft zijn plannen hiervoor onlangs
aan de Tweede Kamer gestuurd. Belangrijkste onderdelen hiervan
zijn, de mogelijkheid om bouwplannen privaat te toetsen op de
bouwtechnische aspecten (waardoor de vergunningverlening op dit
onderdeel kan komen te vervallen) en het versterken van de positie
van de bouwconsument (middels de verzekerde garantie). Op
termijn ziet de Minister van W&R ook mogelijkheden om bruikbaarheideisen (zoals bijvoorbeeld plafondhoogte) niet langer verplicht te
stellen. Naar schatting zal de regeldruk hiermee in totaal met circa
€ 300 miljoen worden verminderd. Zowel de bouwsector als
woonconsument zijn actief betrokken bij totstandkoming van de
plannen. De verwachting is dat de eerste merkbare wijzigingen
inwerking zullen treden in 2015.
Regeldrukeffecten van de Hervormingsagenda Rijksdienst
In de Hervormingsagenda Rijksdienst werkt het kabinet aan een compacte
en efficiënte rijksdienst. De focus ligt daarbij op de interne organisatie.
Een deel van de projecten zal echter ook de interactie tussen samenleving
en rijksoverheid raken en daarmee de regeldruk die bedrijven en burgers
ervaren beïnvloeden. Zoals aangekondigd in de programmabrief «Goed
Geregeld» wordt thans onderzocht welke regeldrukeffecten dat zijn.
Hierbij is allereerst geïdentificeerd welke regeldrukeffecten van de
afzonderlijke projecten worden verwacht. Deze eerste stap is onlangs
afgerond. Op grond van de voorliggende projectplannen worden mogelijk
effecten verwacht van:
• De versnelde effectieve inzet van het stelsel van basisregistraties
(SGO3).
• Een versterking van de samenwerking tussen rijksinspecties (SGO6).
• Digitaal Rijk 2017 (SGO9).

Tweede Kamer, vergaderjaar 2013–2014, 29 362, nr. 225

3

Aan de hand van een verdere uitwerking van de projectplannen zullen de
regeldrukeffecten van bovenstaande drie SGO-projecten verder worden
geduid en gekwantificeerd. Naar verwachting is deze kwantificering in het
voorjaar van 2014 gereed. Op basis daarvan kan dan in de volgende
rapportage met meer zekerheid worden gerapporteerd of en in hoeverre
deze projecten bijdragen aan de vermindering van regeldruk.
3. Merkbare regeldrukvermindering via de maatwerkaanpak
In de afgelopen jaren hebben verschillende kabinetten aantoonbare
kwantitatieve resultaten geboekt in de vermindering van regeldruk. Van
burgers, bedrijven en professionals komt evenwel vaak de reactie dat zij
hier te weinig van merken. Daarom richt dit kabinet zich ook op het
verminderen van regeldruk in regeldichte sectoren en domeinen waar de
regeldruk als onevenredig hoog wordt ervaren. Het uitgangspunt bij de
aanpak van deze domeinen en sectoren zijn de ervaringen van partijen uit
het veld zelf. In deze paragraaf wordt een beeld geschetst van de stand
van zaken van de zogenaamde maatwerkaanpak (zie ook de tabel in
bijlage II3).
Voortgang van de maatwerkaanpak
De eerste tranche maatwerksectoren is met veertien sectoren en
domeinen van start gegaan. De departementen zijn samen met de
doelgroepen in gesprek om op basis van een inventarisatie van
knelpunten en belemmeringen tot actieplannen te komen waarmee de
regeldruk merkbaar wordt verminderd. De fasen waarin de veertien
projecten zich op dit moment bevinden verschillen. Er zijn sectoren en
domeinen, zoals de schuldhulpverlening en de sectoren Agrifood en
banken waar de inventarisatie van knelpunten en belemmeringen nog
loopt. In een aantal sectoren, zoals chemie, logistiek, langdurige zorg,
vervoer voor mensen met een beperking en vrijwilligers, zijn de inventarisatie en analyse van knelpunten afgerond en vindt de uitwerking plaats.
Tenslotte zijn er sectoren en domeinen waar de acties zijn benoemd en de
uitvoering kan starten. Dat is het geval bij de bouw, waar de inventarisatie
van praktijkknelpunten voortbouwt op overleg in het kader van de
Omgevingswet en overleg in de Stichting van de Arbeid. In de strafrechtketen is de uitvoering van de maatwerkaanpak al gestart met het
actieprogramma «Sneller recht doen, sneller straffen» zodat de prestaties
in de strafrechtketen in 2016 aanzienlijk versterkt zijn. De doorlooptijden
van strafzaken worden verkort, meer zaken worden succesvol afgerond,
veroordeelden ondergaan hun straf werkelijk en de burger kan eenvoudig
aangifte doen. Het actieprogramma «Minder regels, meer op straat» is
bezig de bureaucratie bij de politie terug te dringen, wat moet leiden tot
een productiviteitswinst voor de politie van 5000 fte die eind 2014
beschikbaar komt voor de primaire politietaken. Dit conform de afspraak
hierover met uw Kamer4.
Voor het onderwijsdomein heeft het benoemen van knelpunten en
maatregelen deels al plaatsgevonden. De bewindspersonen van OCW
hebben met hun brief van 8 juli 20135 uw Kamer geïnformeerd over de
resultaten. In het Nationaal Onderwijsakkoord is afgesproken dat OCW, de
sectororganisaties en vakbonden uiterlijk in 2014 gezamenlijk zullen
verkennen welke daarop aanvullende maatregelen wenselijk zijn.

3

Ter inzage gelegd bij het Centraal Informatiepunt Tweede Kamer.
Kamerstuk 29 628, nr. 238 en Kamerstuk 29 628, nr. 285.
5
Kamerstuk 29 362, nr. 221.
4

Tweede Kamer, vergaderjaar 2013–2014, 29 362, nr. 225

4

De maatregelen voor de verschillende domeinen zullen te zijner tijd nader
worden gekwantificeerd en worden meegenomen in de invulling van de
kwantitatieve doelstelling.
Een tweede tranche maatwerkaanpak voor regeldichte sectoren of
domeinen start medio 2014. Rekening houdend met de signalen vanuit uw
Kamer is het kabinet met branches in gesprek over een maatwerkaanpak
voor de metaalsector en de kinderopvang, naast andere regeldichte
sectoren en domeinen.
4. Minder regeldruk door samenwerking met mede-overheden
Tijdens het AO Ondernemen en Regeldruk van 9 oktober jl. heeft uw
Kamer aandacht gevraagd voor regeldrukvermindering op lokaal niveau,
onder meer ten aanzien van de mogelijke regeldrukgevolgen van
aangekondigde decentralisaties in het sociale domein en een mogelijke
rol van Actal als lokale waakhond.
Uitgangspunt van het kabinet is dat decentralisaties uiteindelijk zullen
leiden tot minder bureaucratie6. Tegelijk is het kabinet zich ervan bewust
dat de plek waar regeldruk ontstaat kan verschuiven van rijk naar
gemeenten, waardoor ervaren regeldruk voor bedrijven en burgers gelijk
kan blijven, of zelfs kan toenemen.
Gemeenten zijn zelf verantwoordelijk voor het verminderen en voorkomen
van regeldruk en het verbeteren van de dienstverlening, ook op gedecentraliseerde beleidsterreinen. Het kabinet heeft verschillende programma’s,
zoals Goed Opgelost, Beter & Concreter en Prettig Contact met de
overheid, om gemeenten hierin te ondersteunen. Deze programma’s
ondersteunen de gemeenten rechtstreeks en werken samen met de
Transitiebureaus, waarin de verantwoordelijke departementen en de VNG
samenwerken om de transitie zo goed mogelijk te laten verlopen.
Het kabinet wil bij de decentralisaties zicht houden op de regeldrukeffecten voor burgers, professionals en bedrijven, die worden veroorzaakt
door rijk en gemeenten. Daarom zal het kabinet vanaf 2015, als de
betreffende transities zijn afgerond, met gemeenten monitoren wat per
saldo de regeldrukeffecten van deze decentralisaties zijn en welke
inspanningen moeten worden geleverd om de eventuele negatieve
effecten te verminderen.
In de volgende regeldrukrapportage zal verder worden ingegaan op de
lokale regeldrukaanpak en de mogelijke rol van Actal hierbij. Ook komt in
deze rapportage de stand van zaken van het programma Beter &
Concreter aan de orde.
5. Voorkomen regeldruk door transparantie van wet- en regelgeving
In aanvulling op de programmabrief Goed Geregeld heeft het kabinet in
de zogenoemde Verzamelbrief Regeldruk7 aangegeven nog scherper te
willen inzetten op het voorkomen van nieuwe regeldruk door het
transparanter maken van de afwegingen die zijn gemaakt bij nieuwe of
wijzigende wet- en regelgeving.

6
7

Kamerstuk 33 400 VII, nr. 59.
Kamerstuk 29 362, nr. 224.

Tweede Kamer, vergaderjaar 2013–2014, 29 362, nr. 225

5

Belangrijke instrumenten hierbij zijn het Integraal Afwegingskader voor
beleid en regelgeving (IAK), de Bedrijfseffectentoets (BET) en internetconsultatie. De Minister van Veiligheid en Justitie is verantwoordelijk voor de
instrumentontwikkeling van het IAK en internetconsultatie. De Minister
van Economische Zaken is verantwoordelijk voor de BET.
Het kabinet benadrukt dat internetconsultatie het uitgangspunt moet zijn
bij voorgenomen regelgeving die een significante verandering betekent
voor bedrijven of burgers of die grote gevolgen heeft voor de uitvoeringspraktijk. Met ingang van 1 januari 2014 worden internetconsultaties op
grotere schaal toegepast en worden bij nieuwe internetconsultaties de
antwoorden gepubliceerd op de verplichte vragen van het IAK. Bovendien
worden bij internetconsultaties de uitkomsten van de relevante en
beschikbare effecttoetsen gepubliceerd.
Een van deze effecttoetsen is de BET. De uitkomsten van de BET worden
voortaan openbaar gepubliceerd als zelfstandig leesbaar achtergronddocument bij de internetconsultatie. Verder wordt de BET aangescherpt
zodat de regeldrukeffecten voor het MKB nadrukkelijker in kaart worden
gebracht en wordt ook explicieter ingegaan op de vraag of Europese
regelgeving zo lastenluw mogelijk is geïmplementeerd. Deze maatregelen
dragen bij aan het voorkomen van onnodige regeldruk en zijn in lijn met
eerdere Actal-adviezen.
Het kabinet bewaakt de toepassing van deze instrumenten om de
transparantie bij de voorbereiding van wet- en regelgeving te versterken.
6. Tenslotte
Met het uitvoeren van bovenstaande maatregelen wil het kabinet
bijdragen aan een succesvolle uitvoering van het programma «Goed
Geregeld, een verantwoorde vermindering van regeldruk 2012–2017».
Voor de zomer van 2014 zal aan uw Kamer nader en uitgebreid worden
gerapporteerd over de voortgang van het gehele programma.

Tweede Kamer, vergaderjaar 2013–2014, 29 362, nr. 225

6