Tweede Kamer der Staten-Generaal

Vergaderjaar 2011–2012

2

Aanhangsel van de Handelingen

Vragen gesteld door de leden der Kamer, met de daarop door de
regering gegeven antwoorden

462
Vragen van het lid Leijten aan de minister van Veiligheid en Justitie en de
staatssecretaris van Volksgezondheid, Welzijn en Sport over opsporing van
fraude in de thuiszorg door de SIOD en politie Rotterdam Rijnmond
(ingezonden 8 september 2011).
Antwoord van minister Opstelten (Veiligheid en Justitie), mede namens de
staatssecretaris van Volksgezondheid, Welzijn en Sport (ontvangen 28 oktober
2011). Zie ook Aanhangsel Handelingen, vergaderjaar 2011–2012, nr. 162.
Vraag 1
Bent u bekend met het rapport «Fraude in de thuiszorg. Bestuurlijke
rapportage van de Regionale Recherche Dienst en de Sociale Inlichtingen- en
Opsporingdienst» (d.d. 8 december 2008)? Zo ja, wat is uw oordeel over het
rapport? Zo nee, waarom niet?1
Antwoord 1
Ja, dit rapport is mij bekend. Deze rapportage is opgesteld door de politie
Rotterdam-Rijnmond en had als doel het ministerie van Volksgezondheid,
Welzijn en Sport (VWS), de Nederlandse Zorgautoriteit (NZA) en de Inspectie
voor de Gezondheidszorg te informeren over door de verdachten in dit
onderzoek gebruikte constructie en de bevindingen die voort zijn gekomen uit
het opsporingsonderzoek. De rapportage geeft het ministerie, de NZA en de
Inspectie aanbevelingen, zodat dergelijke vermeende frauduleuze handelingen
in het vervolg beter kunnen worden voorkomen. Het rapport heeft ertoe
geleid dat er stappen zijn gezet om de gedane aanbevelingen te concretiseren. Eén van deze stappen betreft het instellen van de regiegroep verbetering
bestrijding zorgfraude. Onder regie van VWS werken diverse private en
publieke organisaties samen om verbeteringen in de preventie, opsporing en
bestraffing van zorgfraude te realiseren. De organisaties die zijn vertegenwoordigd in deze regiegroep zijn: de toezichthouders in de zorg (NZa, IGZ en
DNB), de zorgverzekeraars (het Verbond van Verzekeraars, ZN en CZ
zorgverzekeraar), de bijzondere opsporingsdiensten (FIOD en SIOD) en de
overheid (Belastingdienst, Openbaar Ministerie en de ministeries van
Veiligheid en Justitie en VWS).

1

ah-tk-20112012-462
ISSN 0921 - 7398
’s-Gravenhage 2011

«Fraude in de thuiszorg. Bestuurlijke rapportage van de Regionale Recherche Dienst en
Sociale Inlichtingen- en Opsporingdienst». Auteurs: Kees Groen (RRD) en Henk Oosting
(SIOD). 8 december 2008.

Tweede Kamer, vergaderjaar 2011–2012, Aanhangsel

1

Vraag 2
Zijn de analyse en de conclusies van het rapport ter beschikking gesteld van
andere opsporingsregio’s? Zo nee, waarom niet? Bent u bereid dat alsnog te
doen?
Antwoord 2
De rapportage is openbaar gemaakt op de internetsite van het Openbaar
Ministerie.
Vraag 3
Hebben de analyse en de aanbevelingen in het rapport tot vervolging van
personen geleid die met Persoonsgebonden budget (PGB) of AWBZ-geld
gefraudeerd hebben? Zo nee, waarom niet? De kwestie rond UenZo toch
betiteld als «fraude»? Zo ja, tot welke rechterlijke uitspraak heeft dit geleid?
Antwoord 3
De fraudezaak naar aanleiding waarvan de bestuurlijke rapportage is
opgesteld is nog niet afgerond. De concept tenlastelegging is begin 2011
opgesteld en verzonden naar de raadslieden en het kabinet van de rechtercommissaris. De raadslieden hebben naar aanleiding van deze concept
tenlastelegging onderzoekswensen ingediend. De rechter-commissaris
oordeelt over de uitvoering van deze verzoeken. Het Openbaar Ministerie zal
hierna zo snel mogelijk een beslissing nemen in deze zaak.
Vraag 4
Acht u de analyse van de fraudegevoeligheid van de PGB- en AWBZregelingen ook toepasbaar op de overige financieringsvormen in de zorg?
Kunt u uw antwoord toelichten?
Antwoord 4
Het SIOD-rapport analyseert de fraudegevoeligheid van de pgb- en AWBZregelingen door te wijzen op mogelijke zwakke plekken in de wijze waarop
enerzijds de toegang tot zorg en anderzijds de verantwoording van gebruikte
middelen is vormgegeven. Daarnaast plaatst het rapport vraagtekens bij hoe
de kwaliteit van de zorg wordt gegarandeerd en hoe het streven naar meer
concurrentie in de praktijk uitwerkt. De controle van deze aspecten en het
toezicht daarop moeten effectief zijn.
De langdurige zorg in de AWBZ is wat betreft de aspecten toegang, verantwoording, kwaliteitsbewaking, concurrentiemogelijkheden, controle en
toezicht, niet een op een te vergelijken met de op genezing gerichte zorg in
de Zorgverzekeringswet (Zvw). Daarbij komt dat ook binnen de Zvw de
diverse onderdelen, zoals medisch specialistische zorg, fysiotherapie en
tandheelkunde, elk hun specifieke invulling van bovengenoemde aspecten
kennen. Daarom vindt er in het kader van de eerder genoemde Regiegroep
verbetering zorgfraudebestrijding, een brede frauderisicoanalyse plaats. Voor
de diverse onderdelen van zowel de AWBZ als de Zvw worden de risico’s op
fraude momenteel in kaart gebracht.
Vraag 5
Bent u van mening dat de analyse, de conclusies en de aanbevelingen van
dienst kunnen zijn bij een fraudeonderzoek bij H+B-zorg in Den Haag? Kunt u
uw antwoord toelichten?2
Antwoord 5
De informatie die is voortgekomen uit dit opsporingsonderzoek en de inhoud
van de bestuurlijke rapportage geven inzicht in het verloop van dit soort
binnen de AWBZ voorkomende fraude. Uiteraard is deze informatie waardevol voor de opsporing van soortgelijke frauduleuze handelingen, aangezien
inzicht wordt gegeven in de werkwijze van deze fraudeurs, zodat de politie en
het Openbaar Ministerie op grond hiervan gerichter onderzoek kunnen doen
bij de verdenking van dergelijke fraude.
Het Openbaar Ministerie is bekend met een strafrechtelijk onderzoek naar
H+B-zorg, waarin de rechtbank in 2005 vonnis heeft gewezen. Voor dat
onderzoek kan de bestuurlijke rapportage niet meer van dienst zijn.
2

2011D28729.

Tweede Kamer, vergaderjaar 2011–2012, Aanhangsel

2

Vraag 6
Hoeveel opsporingszaken met betrekking tot fraude met zorggelden zijn er in
de afgelopen 10 jaar geweest? Kunt u een overzicht geven van het aantal
veroordelingen dat voortkomt uit de opsporingszaken?
«Fraude in de thuiszorg. Bestuurlijke rapportage van de Regionale Recherche
Dienst en Sociale Inlichtingen- en Opsporingdienst». Auteurs: Kees Groen
(RRD) en Henk Oosting (SIOD). 8 december 2008
Antwoord 6
De juridische kwalificatie van de tenlastelegging en veroordeling worden
geregistreerd. In dit soort zaken is dat bijvoorbeeld «oplichting» of «valsheid
in geschrifte» . «Fraude» is geen kwalificatie in de zin van het Wetboek van
Strafrecht en wordt als zodanig niet geregistreerd. Bovendien wordt binnen
de juridische kwalificaties niet geregistreerd op «fraude op zorggelden». Ik
kan u derhalve geen overzicht geven.
Tot slot merk ik op dat, als dat mogelijk is, het Openbaar Ministerie ontneming van wederechtelijk verkregen voordeel zal vorderen en dat het
slachtoffer zich met een schadeverzoek in de strafzaak kan voegen.

Tweede Kamer, vergaderjaar 2011–2012, Aanhangsel

3