Tweede Kamer der Staten-Generaal

Vergaderjaar 2015–2016

2

Aanhangsel van de Handelingen

Vragen gesteld door de leden der Kamer, met de daarop door de
regering gegeven antwoorden

3110
Vragen van het lid Dik-Faber (ChristenUnie) aan de Ministers van
Infrastructuur en Milieu, van Veiligheid en Justitie en van Volksgezondheid,
Welzijn en Sport over de gevolgen van extreme weersomstandigheden
(ingezonden 10 juni 2016).
Antwoord van Minister Schultz van Haegen-Maas Geesteranus
(Infrastructuur en Milieu), mede namens de Minister van Veiligheid en Justitie
(ontvangen 5 juli 2016).
Vraag 1
Kent u de berichten «Tourstart Utrecht kostte vier ton meer dan gedacht»1,
«Tientallen gewonden door bliksem bij Rock am Ring»2, «Kelders onder
water, straten blank door noodweer»3, «Regen en onweer veroorzaken
overlast in zuidoost-Nederland»4, «De oplossing voor wateroverlast? De
regenpijp afzagen»5 en «Er is een oplossing voor wateroverlast in de stad»6
en herinnert u zich het interview met de Minister van Infrastructuur en Milieu
in het NOS-journaal?7
Antwoord 1
Ja.

1

Algemeen Dagblad, 14 januari 2016 (http://www.ad.nl/ad/nl/1039/Utrecht/article/detail/4224488/
2016/01/14/Tourstart-Utrecht-kostte-vier-ton-meer-dan-gedacht.dhtml)
NOS, 3 juni 2016 (http://nos.nl/artikel/2109055-tientallen-gewonden-door-bliksem-bij-rock-amring.html)
3
Omroep Brabant, 30 mei 2016 (http://www.omroepbrabant.nl/?news/249930882/
Kelders+onder+water,+straten+blank+door+noodweer+%E2%80%98Nog+nooit+zo+extreem+
meegemaakt%E2%80%99.aspx)
4
NU.nl, 7 juni 2016 (http://www.nu.nl/binnenland/4274204/regen-en-onweer-veroorzakenoverlast-in-zuidoost-nederland.html)
5
Omroep Brabant, 6 juni 2016 (http://www.omroepbrabant.nl/?news/250285902/
De+oplossing+voor+wateroverlast+De+regenpijp+afzagen.aspx)
6
Stadszaken, 8 juni 2016 (http://www.stadszaken.nl/ruimte/openbare-ruimte/de-oplossing-voorwateroverlast)
7
NOS, 3 juni 2016 (http://www.npo.nl/nos-journaal/03-06-2016/POW_02990813)
2

ah-tk-20152016-3110
ISSN 0921 - 7398
’s-Gravenhage 2016

Tweede Kamer, vergaderjaar 2015–2016, Aanhangsel

1

Vraag 2
Kunt u aangeven op welke wijze u de KNMI-klimaatscenario’s 2014 die wijzen
op een toename van extreme weerspatronen heeft betrokken in beleidsontwikkeling en welke maatregelen u daarop heeft ingezet?
Antwoord 2
Voor het komen tot de deltabeslissingen waterveiligheid, zoetwater en
ruimtelijke adaptatie binnen het Deltaprogramma (september 2014) is
gebruikt gemaakt van de destijds geldende KNMI-scenario’s. Na het uitkomen
van de KNMI-scenario’s 2014 zijn deze deltabeslissingen vorig jaar gecheckt
op eventuele wijzigingen; deze bleken binnen de bandbreedte te vallen van
de verwachte toekomstige ontwikkelingen. De deltabeslissingen en bijbehorende voorkeursstrategieën zijn dus nog steeds een goede basis voor de
nadere uitwerking en uitvoering van de benodigde maatregelen. Ook dienen
de KNMI-klimaatscenario’s 2014 als basis voor de Nationale Adaptatie
Strategie welke in het najaar naar de kamer zal worden gezonden.
Vraag 3
Bent u ermee bekend dat nog niet de helft van de gemeenten klimaatrisicoanalyses heeft gedaan en dat bij gemeenten vooral wateroverlast in beeld is,
maar andere risico’s als hitte, droogte en insectenplagen veel minder?8
Antwoord 3
Ik ben bekend met het door het Klimaatverbond uitgevoerde onderzoek. Een
door het Ministerie van Infrastructuur en Milieu zelf uitgevoerde monitor laat
een vergelijkbaar beeld zien.
Toch zijn naast wateroverlast ook andere risico’s in beeld bij lokale overheden. Het RIVM heeft de taak om de verschillende (branche)organisaties in de
zorg, waaronder de lokale GGD, te adviseren over onder meer de risico’s op
het gebied van hitte en insectenplagen.
Vraag 4
Deelt u de mening dat overheden en uitvoerende diensten, zoals de
veiligheidsregio’s en de GGD’en, zich met de huidige klimaataanpassingsmaatregelen tot nu toe onvoldoende hebben voorbereid op de gevolgen van
klimaatverandering?
Antwoord 4
Door het ondertekenen van het bestuursakkoord Deltaprogramma in 2014
hebben gemeentes, provincies, waterschappen en het Rijk zich gecommitteerd aan de deltabeslissingen en voorkeursstrategieën zoals beschreven in
het Deltaprogramma 2015. De ambitie hierbij is dat in 2020 klimaatbestendig
handelen en waterrobuust inrichten een integraal onderdeel van hun beleid
en handelen is, zodat Nederland in 2050 ook daadwerkelijk klimaatbestendig
is ingericht. Ik zie nog wel een grote opgave om dit doel in 2020 te behalen.
Daarnaast is er de algemene Intentieverklaring Ruimtelijke adaptatie. Deze is
door een aantal marktpartijen, maatschappelijke organisaties, kennisinstellingen en individuele overheden ondertekend, waaronder ook GGD-GHOR
Nederland. Door het ondertekenen van de intentieverklaring vormen zij
samen een «coalition of the willing» rondom klimaatbestendig en waterrobuust inrichten van het stedelijk gebied. Zij gaan voor de periode van 2015
tot 2020 een inspanningsverplichting aan en spreken de bereidheid uit om
met anderen te komen tot uitvoeringsafspraken rondom dit thema.
Op dit moment wordt een evaluatie voorbereid die eind 2016 gereed moet
zijn. In deze evaluatie wordt gekeken naar de voortgang van de in de
Deltabeslissing afgesproken maatregelen.
Ter voorbereiding op de gevolgen van klimaatverandering voert het Ministerie van Veiligheid en Justitie in samenwerking met het veiligheidsberaad (de
25 voorzitters van de veiligheidsregio’s) en de waterpartners (verenigd via de
Stuurgroep Management Watercrises en Overstromingen) het project «Water
en Evacuatie» uit. Water en Evacuatie» is één van de projecten van de

8

Klimaatverbond Nederland en Universiteit van Utrecht 2015, «Voetje voor voetje op weg naar
een klimaatbestendig Nederland» (http://www.klimaatverbond.nl/images/uploads/
Voetje_voor_voetje.pdf)

Tweede Kamer, vergaderjaar 2015–2016, Aanhangsel

2

Strategische Agenda Versterking Veiligheidsregio’s van het Veiligheidsberaad.
In de Strategische Agenda zijn prioriteiten opgenomen voor de veiligheidsregio’s met als doel het tegengaan van maatschappelijke ontwrichting door de
crisis- en risicobeheersing te versterken.
Vraag 5
Wat is volgens u de verklaring dat zoveel gemeenten nog onvoldoende zijn
voorbereid? Zijn de beperkte landelijke middelen voor capaciteitsontwikkelingen bij gemeenten voor klimaatadaptatie hiervoor een verklaring? Bent u
ermee bekend dat gemeenten in het onderzoek van het Klimaatverbond ook
aangeven dat gebrek aan capaciteit een belangrijke reden is waarom geen
actie is ondernomen?
Antwoord 5
Ik zie dat er veel initiatieven in gemeentes, provincies en waterschappen
ontstaan. In de door het ministerie uitgevoerde monitor wordt door gemeenten aangegeven dat ze een gebrek aan capaciteit voor klimaatadaptatie als
barrière ervaren. De capaciteitsinzet van lokale overheden is echter de
verantwoordelijkheid van de lokale overheid.
Vraag 6
Bent u bereid om bovenop de inspanningen in het Deltaprogramma extra
middelen beschikbaar te stellen welke decentrale overheden en andere
betrokken overheidsdiensten in staat zal stellen om in samenwerking met
relevante organisaties zich beter voor te bereiden op extremen in ons
weerpatroon?
Antwoord 6
Binnen het huidige, tot 2017 lopende, stimuleringsprogramma is er veel
aandacht voor projecten op het gebied van klimaatbestendige stad, waterrobuust inrichten, vitale en kwetsbare objecten en slimme combinaties voor
meerlaagsveiligheid. In de op dit moment in voorbereiding zijnde evaluatie
zal worden meegenomen hoe de samenwerking tussen de betrokken
overheidsdiensten en relevante organisaties wordt ervaren.
Vraag 7
Bent u voorts bereid het stimuleringsprogramma ruimtelijke adaptatie te
verbreden tot een stimuleringsprogramma adaptatie waarin naast ruimtelijke
ordeningsoplossingen voor wateroverlast ook gezondheid en veiligheid
worden meegenomen?
Antwoord 7
Het stimuleringsprogramma ruimtelijke adaptatie maakt onderdeel uit van het
Deltaprogramma en loopt tot 2017. Na afloop van deze periode zal moeten
worden bezien of en hoe er vervolg wordt gegeven aan het stimuleringsprogramma.
Vraag 8
Bent u bereid in overleg te gaan met veiligheidsregio’s en organisatoren van
grote evenementen over de vraag hoe beter geanticipeerd kan worden op
extreme weersomstandigheden bij evenementen?
Antwoord 8
Ik zie de laatste tijd veel voorbeelden van een goede samenwerking tussen
evenementenorganisatoren en lokale overheden om overlast door weersomstandigheden tijdens het festival zoveel mogelijk te beperken. Bij evenementen ligt de verantwoordelijkheid voor de veiligheid bij het lokale bestuur. Bij
de beoordeling van een evenementenvergunning is de veiligheid een
belangrijke factor.

Tweede Kamer, vergaderjaar 2015–2016, Aanhangsel

3