Tweede Kamer der Staten-Generaal

2

Vergaderjaar 2021–2022

21 501-04

Ontwikkelingsraad

Nr. 243

BRIEF VAN DE MINISTER VOOR BUITENLANDSE HANDEL EN
ONTWIKKELINGSSAMENWERKING
Aan de Voorzitter van de Tweede Kamer der Staten-Generaal
Den Haag, 4 november 2021
Hierbij bied ik u de geannoteerde agenda aan voor de Raad Buitenlandse
Zaken Ontwikkelingssamenwerking van 19 november 2021.
De Minister voor Buitenlandse Handel en Ontwikkelingssamenwerking,
T.J.A.M. de Bruijn

kst-21501-04-243
ISSN 0921 - 7371
’s-Gravenhage 2021

Tweede Kamer, vergaderjaar 2021–2022, 21 501-04, nr. 243

1

GEANNOTEERDE AGENDA RAAD BUITENLANDSE ZAKEN
ONTWIKKELINGSSAMENWERKING VAN 19 november 2021
Introductie
Op 19 november 2021 vindt de Raad Buitenlandse Zaken Ontwikkelingssamenwerking (RBZ/OS) plaats. Tijdens de RBZ/OS zal gesproken worden
over EU-VS samenwerking op het gebied van ontwikkelingssamenwerking. Hierbij zal Samantha Power, Administrator van USAID, aanwezig
zijn. Ook zal gesproken worden over het belang van water voor ontwikkeling en stabiliteit, in bijzonder de casus van Centraal-Azië. Onder Any
Other Business zal de Raad kort van gedachten wisselen over de
wereldwijde beschikbaarheid van COVID-19 vaccins. Naar verwachting zal
Eurocommissaris Urpilainen onder AOB ook kort terugkoppelen over haar
recente bezoek aan Ethiopië, samen met de EU Speciaal Vertegenwoordiger voor de Hoorn van Afrika, Annette Weber. Zij spraken daar met de
Ethiopische autoriteiten onder meer over het conflict en de ernstige
situatie in het noorden van Ethiopië, en de mogelijke gevolgen voor de EU
ontwikkelingsprogrammering in het land. Naar verwachting zal de
Commissie ook een korte update geven van ontwikkelingen met
betrekking tot de inzet in Afghanistan sinds de informele RBZ/OS van
11 oktober die geheel gewijd was aan Afghanistan (Kamerstuk 21 501-04,
nr. 242).
EU-VS samenwerking
De Raad zal een informeel onderhoud hebben met Samantha Power,
Administrator van USAID, over versterkte EU-VS samenwerking op gebied
van ontwikkelingssamenwerking. Nederland waardeert de aanwezigheid
van Samantha Power in de RBZ/OS. Vanwege de gelijkgezindheid met de
VS en omwille van effectiviteit is Nederland voorstander van versterkte
EU-VS samenwerking op OS-terrein. Op dit moment is het nog niet
bekend op welke thema’s de bespreking in de Raad zich zal focussen. De
slotverklaring van de EU-VS Top van afgelopen juni benadrukte enkele
thema’s, zoals samenwerking op het gebied van klimaat en de wereldwijde COVID-19-bestrijding en -aanpak1. Met de huidige VS-administratie
onderhoudt Nederland goede contacten op OS-vlak, zowel bilateraal als in
EU-verband. Daarbij is voor Nederland ook nauwe coördinatie belangrijk
tussen de VS en EU waarbij de gezamenlijke OS-inzet onderdeel kan zijn
van een geïntegreerde benadering gericht op het bevorderen van
veiligheid en stabiliteit, met oog voor bredere doelstellingen, zoals
bijvoorbeeld in de Sahel, Sudan en Ethiopië. Ook zal het kabinet de VS
aanmoedigen diens ambitieuze externe inzet op gendergelijkheid en
seksuele reproductieve gezondheid en rechten (SRGR) verder uit te
breiden. Het kabinet waardeert in dit kader de recentelijk uitgebrachte
nationale strategie van de VS op gendergelijkheid2.
Water
De Raad zal op strategisch niveau van gedachten wisselen over de
belangrijke rol die water speelt in het bereiken van de SDG-agenda, van
biodiversiteit en armoedebestrijding tot vrede en veiligheid. Zo kunnen
toenemende tekorten van water zorgen voor spanningen en conflict. Ook
doelen met betrekking tot gezondheid, voedselzekerheid en klimaatadaptatie zijn nauw verweven met het zorgvuldig omgaan met water. Om de
discussie te concretiseren zal de focus liggen op Centraal-Azië, een
relevante casus voor de connectie tussen waterbeheer en conflict.
1
2

eu-us-summit-joint-statement-15-june-final-final.pdf (europa.eu)
National-Strategy-on-Gender-Equity-and-Equality.pdf (whitehouse.gov)

Tweede Kamer, vergaderjaar 2021–2022, 21 501-04, nr. 243

2

Nederland zal de discussie aangrijpen om de urgentie te benadrukken van
het versnellen van de wereldwijde inzet op waterbeheer. De wereld ligt
ver achter wat betreft de implementatie van SDG 63. Dit is ook problematisch voor de overige SDG’s, omdat genoeg, schoon, en veilig water een
cruciale voorwaarde is voor de hele SDG-agenda. Om deze versnelling te
bewerkstelligen organiseert Nederland in 2023 samen met Tadzjikistan de
2023 UN Water Conference. Deze Conferentie moet aandacht genereren
en zodoende nieuwe financiering en commitments mobiliseren op
watergebied. Tijdens de discussie zal Nederland de lidstaten en de
Commissie vragen een proactieve en gezamenlijke rol te nemen in de
aanloop naar de Conferentie. Er zijn Raadsconclusies in voorbereiding op
het thema water, waarin onder meer aandacht wordt besteed aan de
voorbereiding van de VN Waterconferentie, het dichten van het financieringsgat op SDG 6, het belang van het voeren van een multi-sectorale
aanpak en aan waterdiplomatie.
AOB: Wereldwijde beschikbaarheid vaccins
De Raad zal kort stilstaan bij de Europese bijdrage aan de bestrijding van
COVID-19 wereldwijd, waaronder via de donatie van vaccins. Sinds het
begin van de coronacrisis heeft de EU zich actief ingezet om vaccins
wereldwijd beschikbaar te stellen, met een centrale rol voor multilaterale
samenwerking en de WHO. Zo heeft de EU inmiddels ruim EUR 3 miljard
bijgedragen aan COVAX, de vaccinpijler van de Access to COVID-19 Tools
Accelerator. Daarnaast streven de Europese lidstaten naar de donatie van
(een belangrijk deel van) het surplus van Europese vaccins aan partnerlanden, bij voorkeur via COVAX. Inmiddels hebben de EU lidstaten en de
Commissie toegezegd om halverwege 2022 500 miljoen doses te hebben
gedoneerd aan partnerlanden waarvan idealiter 250 miljoen doses voor
het einde van 2021 worden geleverd aan COVAX of partnerlanden. Het
doel van COVAX is om eind 2022 tenminste 70% van de bevolking in 92
lagere en middeninkomenslanden, die vallen onder de COVAX Advance
Market Commitment (AMC) pijler, gevaccineerd te hebben. De totstandkoming van Europese vaccindonaties is vertraagd door juridische en
logistieke belemmeringen maar de leveringen zullen naar verwachting de
komende weken in een versnelling komen. Het kabinet zal tijdens de Raad
zijn inzet toelichten en aangeven dat er inmiddels is gestart met het
doneren van de AZ-vaccins aan COVAX. Ook de donatie van Pfizer-vaccins
aan COVAX gaat spoedig van start en de onderhandelingen met Moderna
en Janssen zijn bijna afgerond. Het kabinet zet zich er voor in om dit jaar
in totaal even veel vaccins te doneren als dat we in Nederland gebruiken4.
Daarnaast zal het kabinet benadrukken dat inzet op de brede versterking
van gezondheidszorg in lage inkomenslanden van groot belang blijft. Dit
is niet alleen nodig voor de effectieve bestrijding van COVID-19, maar ook
voor het in stand houden van reguliere gezondheidszorg, zoals seksuele
en reproductieve gezondheidszorg en het beter voorbereid zijn op
toekomstige pandemieën.

3
4

Goal 6 | Department of Economic and Social Affairs (un.org)
Kamerbrief van de Minister van Volksgezondheid, Welzijn en Sport «Stand van zaken vaccindonatie», Kamerstuk 25 295, nr. 1461, 30 september 2021

Tweede Kamer, vergaderjaar 2021–2022, 21 501-04, nr. 243

3