Tweede Kamer der Staten-Generaal

2

Vergaderjaar 2010–2011

32 532

Wijziging van de Wet op de accijns in verband
met de implementatie van de Richtlijn
2010/12/EU van de Raad van 16 februari 2010
tot wijziging van Richtlijnen 92/79/EEG,
92/80/EEG en 95/59/EG wat betreft de structuur
en de tarieven van de accijns op
tabaksfabrikaten en Richtlijn 2008/118/EG
(PbEU L 50) (Implementatie wijziging
tabaksaccijns)

Nr. 3

MEMORIE VAN TOELICHTING
I ALGEMEEN
I.1 Inleiding

1
Richtlijn 2010/12/EU van de Raad van
16 februari 2010 (PBEU 2010, L 50) tot
wijziging van Richtlijnen 92/79/EEG, 92/80/EEG
EN 95/59/EG wat betreft de structuur en de
tarieven van de accijns op tabaksfabrikaten en
Richtlijn 2008/118/EG.
2
Richtlijn 92/79/EEG, van de Raad van
19 oktober 1992, (PBEG 1992, L 316/8).
3
Richtlijn 92/80/EEG, van de Raad van
19 oktober 1992, (PBEG 1992, L 316/10).
4
Richtlijn 95/59/EG, van de Raad van
27 november 1995, (PBEU 1995, L 291/40).

kst-32532-3
ISSN 0921 - 7371
’s-Gravenhage 2010

Dit wetsvoorstel bevat de wettelijke bepalingen die dienen ter implementatie van de herziening van de tabaksrichtlijnen. Het bevat een wijziging
van de definitie van sigaren en een herziening van de methode om de
tarieven aan te passen aan prijswijzigingen van tabaksproducten. In
december 2009 hebben de Europese ministers van Financiën een politiek
akkoord bereikt over de herziening van de richtlijnen inzake de belasting
van tabaksproducten. Naar aanleiding hiervan heeft de Raad van de
Europese Unie op 16 februari 2010 Richtlijn 2010/12/EU1 tot wijziging van
Richtlijnen 92/79/EEG2, 92/80/EEG3 en 95/59/EG4 wat betreft de structuur
en de tarieven van de accijns op tabaksfabrikaten en Richtlijn 2008/118/EG
(hierna: de richtlijn) aangenomen.De tekst van de richtlijn is op 27 februari
2010 gepubliceerd in het Publicatieblad van de Europese Unie (L 50).
De richtlijn voorziet in een aantal wijzigingen in de structuur en tarieven
van de accijns op tabaksproducten, teneinde de bestaande voorschriften
te moderniseren, te vereenvoudigen, transparanter te maken en gezondheidsoverwegingen beter in het beleid te integreren. Onder meer worden
de EU-minimumtarieven voor de verschillende tabaksproducten
verhoogd.
De richtlijn geeft aanleiding tot wijziging van de Wet op de accijns.
Onderhavig wetsvoorstel strekt ertoe de richtlijn te implementeren in de
Wet op de accijns. In het kader van richtlijnconformiteit is ervoor gekozen
om de bepalingen van het wetsvoorstel zoveel mogelijk te laten
aansluiten bij de tekst van de richtlijn, hierbij rekening houdende met de
consistentie van formulering in de te wijzigen wet. De voorgenomen
datum van inwerkingtreding van het wetsvoorstel is overeenkomstig de
implementatiedatum 1 januari 2011. In paragraaf I.6 is een transponeringstabel opgenomen. In deze tabel wordt aangegeven of, en zo ja op
welke plaats in de wet de verschillende bepalingen uit de richtlijn worden

Tweede Kamer, vergaderjaar 2010–2011, 32 532, nr. 3

1

geïmplementeerd. In een aparte kolom is aangegeven of er nationale
beleidsruimte is gebruikt.
I.2 Hoofdpunten Richtlijn 2010/12/EU
De richtlijn brengt enkele wijzigingen aan in de communautaire wetgeving
op het gebied van de structuur en tarieven van de accijns op tabaksfabrikaten. De meest gevraagde prijsklasse is vervangen door de gewogen
gemiddelde kleinhandelsprijs, de EU-minimumtarieven voor zowel
sigaretten als rooktabak zijn naar boven bijgesteld en de bandbreedte van
het specifieke deel van de accijns is vergroot. Genoemde wijzigingen
worden hierna toegelicht.
Vervanging meest gevraagde prijsklasse door gewogen gemiddelde
kleinhandelsprijs
Momenteel is voor sigaretten de meest gevraagde prijsklasse (hierna:
MPPC, most popular price category) uitgangspunt bij de berekening van
de accijnstarieven. De huidige richtlijn bevat geen definitie van dat begrip.
In verschillende lidstaten worden dan ook verschillende betekenissen aan
dat begrip toegekend. Ingevolge de Nederlandse wetgeving wordt onder
meest gevraagde prijsklasse verstaan de combinatie van de verpakkingseenheid en de kleinhandelsprijs waartegen in een kalenderjaar de meeste
sigaretten respectievelijk rooktabak worden verkocht. De meest gevraagde
prijsklasse geldt thans als maatstaf voor de vaststelling van de verplichte
EU-minimumaccijnsdruk, en is het referentiepunt voor het bepalen van de
toedeling van het ad valorem deel1 en het specifieke deel2 van de accijns
in de totale belastingdruk. Met ingang van 1 januari 2011 wordt de meest
gevraagde prijsklasse in de richtlijn vervangen door een gewogen
gemiddelde kleinhandelsprijs (hierna: WAP, weighted average price). De
gewijzigde richtlijn bevat een definitie van dat begrip. De gewogen
gemiddelde kleinhandelsprijs is gelijk aan de op basis van de kleinhandelsprijs inclusief alle belastingen berekende totale waarde van de tot
verbruik uitgeslagen sigaretten (of rooktabak) gedeeld door de totale
hoeveelheid tot verbruik uitgeslagen sigaretten (of rooktabak).
De huidige richtlijn relateert de minimumaccijnsdruk voor sigaretten dus
aan een MPPC, straks aan de gewogen gemiddelde kleinhandelsprijs.
Voor rooktabak is de minimumaccijnsdruk op basis van de huidige
richtlijn niet aan een MPPC gekoppeld. Door de gewijzigde richtlijn wordt
ook de minimumaccijnsdruk voor rooktabak gekoppeld aan de gewogen
gemiddelde kleinhandelsprijs.
EU minimumtarieven sigaretten
De huidige richtlijn schrijft voor dat de accijns op sigaretten ten minste 57
procent van de MPPC dient te bedragen. Met ingang van 1 januari 2011
dient die totale accijns op sigaretten ten minste 57 procent te bedragen
van de gewogen gemiddelde kleinhandelsprijs. Daarbij geldt als aanvullende voorwaarde dat de accijnsdruk in absolute zin niet minder mag
bedragen dan € 64 per 1 000 sigaretten. Op 1 januari 2014 dient het
genoemde percentage 60 procent te zijn en dient de accijnsdruk ten
minste € 90 euro per 1 000 sigaretten te bedragen. Wanneer echter op
1 januari 2011 respectievelijk 1 januari 2014 de totale accijns ten minste
€ 101 respectievelijk ten minste € 115 per 1 000 sigaretten bedraagt dan
hoeft niet te worden voldaan aan de bovengenoemde minimumpercentages.
1

Deel van de accijns dat afhankelijk is van de
kleinhandelsprijs van het product.
2
Deel van de accijns dat bestaat uit een
nominaal tarief per hoeveelheid van het
product.

EU minimumtarieven rooktabak
Ingevolge de huidige richtlijn bedraagt de minimumaccijnsdruk op
rooktabak ten minste 36% van de kleinhandelsprijs of € 32 per kilogram.
Deze minimumaccijnsdruk was derhalve niet, zoals bij sigaretten,
gekoppeld aan een MPPC. De gewijzigde richtlijn biedt de mogelijkheid

Tweede Kamer, vergaderjaar 2010–2011, 32 532, nr. 3

2

om de structuur van de accijns op rooktabak meer in overeenstemming te
brengen met die op sigaretten. Met ingang van 1 januari 2011 voorziet de
richtlijn erin dat de accijns op rooktabak ten minste 40 procent van de
gewogen gemiddelde kleinhandelsprijs bedraagt (overeenkomstig de
structuur voor sigaretten), of ten minste € 40 per kilogram.1 In 2013, 2015,
2018 en 2020 worden dit percentage en tarief stapsgewijs verhoogd zodat
zij uiteindelijk op 1 januari 2020 in alle lidstaten 50 of ten minste € 60 per
kilogram bedragen. De richtlijn biedt aan de lidstaten derhalve de
mogelijkheid om voor zowel sigaretten als rooktabak te kiezen voor een
op eenzelfde manier vormgegeven minimumaccijnsdruk. In dit
wetsvoorstel wordt voorgesteld van die mogelijkheid gebruik te maken
(zie hierna).
Mogelijkheid tot grotere specifieke component in het accijnstarief
De huidige richtlijn verplicht de lidstaten om de accijns op sigaretten
zodanig vorm te geven dat het tarief deels bestaat uit een specifiek deel
en een ad valorem deel. Voor het specifieke deel stelt de huidige richtlijn
dat dit minimaal 5 en maximaal 55% moet respectievelijk mag bedragen
van de totale belastingdruk (accijns en BTW) op de MPPC. In Nederland
bedraagt het specifieke deel van de accijns op sigaretten thans 50% van
de totale belastingdruk op de MPPC. De gewijzigde richtlijn biedt lidstaten
meer speelruimte om een hogere specifieke accijns toe te passen. De
huidige bandbreedte voor het specifieke deel van de accijns van 5 – 55
procent van de totale belastingdruk (accijns + BTW) op MPPC-niveau is
verruimd tot 5 – 76,5 procent tot en met 31 december 2013 en 7,5 – 76,5
procent vanaf 1 januari 2014 op WAP-niveau.
Wat betreft rooktabak geldt ingevolge zowel de huidige als de gewijzigde
richtlijn een ander regime. Aan de lidstaten wordt de mogelijkheid
geboden om voor de accijns op rooktabak (onder andere) te kiezen voor
een combinatie van een ad valorem recht en een specifiek recht. Voor
rooktabak gelden geen specifieke eisen wat betreft de hoogte van het
specifieke deel van de accijns. Nederland heeft voor de rooktabak gekozen
voor een combinatie van een ad valorem recht en een specifiek recht en
daarbij bepaald dat het specifiek recht – net als voor de sigaretten – 50%
bedraagt van de totale belastingdruk op de MPPC. Zoals gezegd is de
richtlijn op dit punt voor de rooktabak niet gewijzigd. De lidstaten zijn
derhalve vrij om zelf de hoogte van het specifieke deel van het tarief te
bepalen.
I.3 Hoofdlijnen van het wetsvoorstel

1

Voor sigaretten dient op grond van de
richtlijn dus zowel een bepaald minimumpercentage te gelden, als te worden voldaan aan
een EU-minimumtarief. Bij rooktabak mag de
lidstaat kiezen: er dient of te worden voldaan
aan een vastgesteld minimumpercentage of
het tarief dient hoger of gelijk te zijn aan het
EU-minimumtarief.

Nederland hanteert momenteel, op grond van de huidige tabaksrichtlijn,
de MPPC als uitgangspunt. Dat is de combinatie van de verpakkingseenheid waarin en de kleinhandelsprijs waartegen in een kalenderjaar de
meeste sigaretten respectievelijk rooktabak worden verkocht. De MPPC
vormt de basis voor de vaststelling van het accijnstarief voor sigaretten en
rooktabak. Met de implementatie van de richtlijn wordt de bestaande
tariefstructuur op hoofdlijnen gehandhaafd, met dien verstande dat de
MPPC als referentiepunt voor de vaststelling van de accijnstarieven per
1 juli 2011 wordt vervangen door de WAP. De WAP is gelijk aan de op
basis van de kleinhandelsprijs berekende totale waarde van alle in
Nederland in een kalenderjaar tot verbruik uitgeslagen sigaretten
respectievelijk rooktabak, gedeeld door de totale hoeveelheid in
Nederland afgezette sigaretten respectievelijk rooktabak. Daarnaast wordt
voor rooktabak ook een minimumaccijnspercentage in de Nederlandse
accijnswetgeving ingevoerd. Verder wordt er een aantal technische
wijzigingen doorgevoerd waartoe de richtlijn verplicht.
In Europees verband is mede voor vervanging van de MPPC door de WAP
gekozen omdat in veel lidstaten de MPPC-houder in het huidige systeem
grote invloed kan uitoefenen op het accijnstarief en daarmee op de

Tweede Kamer, vergaderjaar 2010–2011, 32 532, nr. 3

3

accijnsdruk van zijn concurrenten. Een wijziging van de kleinhandelsprijs
van de MPPC heeft een accijnsaanpassing tot gevolg die naar de gehele
markt doorwerkt. Op grond van de MPPC wordt namelijk de minimaal
verschuldigde accijns bepaald. De minimale accijns is gelijk aan de totale
accijns die drukt op de MPPC en bedraagt in het huidige systeem voor
sigaretten 57 procent van de kleinhandelsprijs van de MPPC. Voor
sigaretten waarvan de kleinhandelsprijs lager is dan de kleinhandelsprijs
van de MPPC dient deze minimale accijns te worden afgedragen. De
MPPC houder kan dus indirect de verschuldigde accijns van het
goedkopere segment bepalen. Vervanging van de MPPC door de WAP
neemt dit nadelige effect weg.
Een van de uitgangspunten bij de implementatie van de richtlijn is
budgetneutraliteit. Hiervoor is een aanpassing van de opbouw van de
accijnstarieven nodig, omdat de WAP lager is dan de MPPC. De WAP is
een gemiddelde van de gehele markt. De WAP voor sigaretten over 2009
bedroeg € 227,54 per 1 000 stuks. De gewogen MPPC over 2009 bedroeg
€ 239,04 per 1 000 stuks. Toepassing van de huidige percentages en
tarieven (gebaseerd op de MPPC) op deze lagere WAP zou dus leiden tot
een accijnsverlaging. Om tot een zelfde verschuldigde accijns te komen
moet de totale accijns voor de WAP voor sigaretten ten minste 60% van
de WAP gaan bedragen. Het uit dit percentage voortvloeiende bedrag van
de totale accijns zal tegelijkertijd gaan gelden als minimumaccijns voor
alle andere prijscategorieën. Het tarief van het specifieke gedeelte van de
accijns voor de WAP van voorheen 50 procent wordt gebracht op 70
procent van de totale belastingdruk (inclusief BTW). De rest van de
belasting is het ad valorem deel van het tarief.
Hetzelfde geldt ook voor rooktabak. De WAP 2009 bedraagt € 110,82 per
1 000 gram. De gewogen MPPC 2009 bedraagt € 114,34 per 1 000 gram.
De totale accijns voor de WAP zal ten minste 52 procent van de WAP gaan
bedragen en het bijbehorende tarief zal tegelijkertijd gaan gelden als
minimumaccijns voor alle andere prijscategorieën.Het tarief van het
specifieke gedeelte van de accijns voor de WAP wordt voor rooktabak
gebracht op 60 procent (voorheen 50 procent) van de totale belastingdruk
(inclusief BTW). De rest van de belasting is het ad valorem deel van het
tarief. De tariefstelling in dit wetsvoorstel is gebaseerd op de ten tijde van
de indiening meest recent bekende WAP, namelijk die van het jaar 2009.
In het voorstel wordt ervan uitgegaan dat jaarlijks per 1 april de tariefaanpassingen als gevolg van de dan vastgestelde nieuwe WAP worden
doorgevoerd. De tariefaanpassingen in het jaar 2011 treden in afwijking
hiervan echter éénmalig in werking op 1 juli van dat jaar. In het Belastingplan 2011 is een autonome accijnsverhoging op de MPPC per 1 maart
2011 voorgesteld. Zonder nadere aanpassing zou dit leiden tot twee
accijnsaanpassingen binnen één maand (per 1 maart als gevolg van het
Belastingplan en per 1 april als gevolg van de aanpassing aan de WAP).
Om dat te voorkomen is er thans voor gekozen om zowel de overgang
naar de WAP als de daaraan gekoppelde accijnsaanpassing te voorzien
per 1 juli 2011.
I.4 Handhavings- en uitvoeringsaspecten en administratieve
lasten
De uit de implementatie van de richtlijn voortvloeiende aanpassingen in
de Wet op de accijns hebben voor de overheid geen personele gevolgen
of gevolgen voor de uitvoeringskosten. De aanpassingen als zodanig
leiden ook niet tot nieuwe administratieve lasten voor het bedrijfsleven.

Tweede Kamer, vergaderjaar 2010–2011, 32 532, nr. 3

4

I.5 Budgettaire aspecten
Bij de implementatie van de richtlijn is het uitgangspunt dat deze
budgettair neutraal gebeurt. Er zijn aan het voorstel geen budgettaire
effecten verbonden.
I.6 Transponeringstabel in verband met de implementatie van de
bepalingen van Richtlijn 2010/12/EU
Overeenkomstig punt 34 van het Interinstitutioneel Akkoord Beter
Wetgeven wordt in deze paragraaf een tabel weergegeven die het verband
tussen de bepalingen uit de richtlijn en de omzettingsmaatregelen
weergeven.
Richtlijn 2010/12/EU van de
Raad van 16 februari 2010 tot
wijziging van Richtlijnen
92/79/EEG, 92/80/EEG en
95/59/EG wat betreft de
structuur en de tarieven van
de accijns op tabaksfabrikaten
en Richtlijn 2008/118/EG
(PbEU L 50)

Wet op de accijns.

Gebruik nationale
beleidsruimte

Artikel 1, eerste lid

Artikelen 35 en 36

Artikel 1, tweede lid

Artikel 36, vijfde lid

Specifiek deel accijns
sigaretten verhoogd tot
70%, rooktabak tot 60%.
Afwijkende termijn, jaarlijks
aanpassen op 1 april

Artikel 1, derde lid

Behoeft geen implementatie
Behoeft geen implementatie
Artikelen 35 en 36
Behoeft geen implementatie
Behoeft geen implementatie
Behoeft geen implementatie
Artikel 30, eerste lid
Artikel 35, vierde lid
Behoeft geen implementatie
Behoeft geen implementatie
Artikel 30, tweede lid
Artikelen 35 en 36
Artikelen 35 en 36
Behoeft geen implementatie
Behoeft geen implementatie
Behoeft geen implementatie
Behoeft geen implementatie
Behoeft geen implementatie

Artikel 1, vierde lid
Artikel 2, eerste lid
Artikel 2, tweede lid
Artikel 2, derde lid
Artikel 2, vierde lid
Artikel 3, eerste lid
Artikel 3, tweede lid
Artikel 3, derde lid
Artikel 3, vierde lid
Artikel 3, vijfde lid
Artikel 3, zesde lid
Artikel 3, zevende lid
Artikel 3, achtste lid
Artikel 4
Artikel 5
Artikel 6
Artikel 7

II TOELICHTING OP DE ARTIKELEN
Artikel I
Artikel I, onderdeel A (artikel 30 van de Wet op de accijns)
In artikel 30 van de Wet op de accijns wordt omschreven wat onder
«sigaren» wordt verstaan. Artikel 30 wordt gewijzigd met als doel de

Tweede Kamer, vergaderjaar 2010–2011, 32 532, nr. 3

5

opgenomen definitie van sigaren in overeenstemming te brengen met de
gewijzigde richtlijn. De richtlijn bevat namelijk een herziening van de
definitie van sigaren, zoals opgenomen in artikel 3 van Richtlijn 95/59/EG.
De definitie van sigaren is zodanig aangescherpt dat een product dat qua
presentatie feitelijk als sigaret zou moeten worden aangemerkt, buiten de
definitie van sigaren valt.
De achtergrond van de wijziging is de volgende: in diverse lidstaten wordt
een tabaksproduct op de markt gebracht dat wat betreft functie, smaak,
filter en presentatie als een sigaret zou moeten worden beschouwd. Het
product is feitelijk ook bestemd als een alternatief voor de sigaret. Omdat
het product echter voorzien is van een dekblad (in plaats van het voor een
sigaret gebruikelijke vloeipapier) en er voornamelijk sprake is van
gebroken tabak in plaats van gesneden tabak, wordt het onder de huidige
wetgeving beschouwd als een sigaar. Dientengevolge wordt het belast
tegen het lage accijnstarief van 5% voor sigaren. De wijziging richt zich
tegen deze oneigenlijke interpretatie van de richtlijntekst.
Artikel I, onderdeel B (artikel 35, vierde lid, van de Wet op de accijns)
De berekening voor de accijns op sigaretten met een grotere lengte dan
acht centimeter wordt aangepast in overeenstemming met de richtlijn.
Een sigaret van 9 centimeter zonder filter en mondstuk werd voorheen als
één sigaret aangemerkt, na de wijziging als twee. Een sigaret van meer
dan 11 centimeter werd voorheen als twee sigaretten, en na de wijziging
als drie sigaretten aangemerkt, waardoor langere sigaretten effectief
zwaarder worden belast.
Artikel I, onderdeel C (artikel 35a van de Wet op de accijns)
Als gevolg van de vervanging van de MPPC door de WAP kan het huidige
artikel 36 komen te vervallen. Dit artikel regelt namelijk de aanpassing van
de tarieven bij wijziging van de kleinhandelsprijs van de MPPC. In de
nieuwe structuur speelt de MPPC echter geen rol meer. Om de Wet op de
accijns zo overzichtelijk mogelijk te houden is voor hernummering
gekozen. Artikel 35a verdwijnt en dat wat voor deze wijziging in artikel 35a
was opgenomen voor de MPPC zal nu, voor het WAP-systeem in artikel 36
worden geregeld.
Artikel I, onderdeel D (artikel 36 van de Wet op de accijns)
Tot en met 30 juni 2011 blijft de huidige tariefstructuur van toepassing.
Het huidige accijnstarief van zowel sigaretten als rooktabak is opgebouwd
uit twee componenten die samen de totale accijns vormen: het ad
valorem- en het specifieke deel. Het specifieke tarief van de accijns
bedraagt in het huidige systeem 50 procent van de totale belastingdruk
(inclusief de BTW) op MPPC-niveau. Verder geldt voor sigaretten nog een
minimum accijnspercentage voor de totale accijns. Dit minimumpercentage bedraagt ten minste 57 procent van de kleinhandelsprijs van de
MPPC. Voor rooktabak geldt in de huidige Nederlandse tariefstructuur
geen minimumpercentage voor de totale accijns, echter wel een
minimumbedrag. Dit minimumbedrag is gelijk aan de totale accijns die
drukt op rooktabak van de MPPC.
Op basis van de huidige MPPC sigaretten (€ 4,80 per 19 stuks) bedraagt
het ad valorem tarief voor sigaretten momenteel 20,52 procent van de
kleinhandelsprijs en het specifieke deel € 92,17 per 1 000 stuks. De
minimumaccijns bedraagt € 144,00 per 1 000 stuks. Op basis van de op
1 april 2010 vastgestelde MPPC rooktabak (€ 5,50 per 45 gram) bedraagt
het ad valorem tarief voor rooktabak momenteel 16,33 procent van de
kleinhandelsprijs en het specifieke deel € 39,48 per 1 000 gram. De
minimumaccijns bedraagt € 59,44 per 1 000 gram. Voor sigaren bestaat
de verschuldigde accijns alleen uit een ad valorem tarief, namelijk 5
procent van de kleinhandelsprijs.

Tweede Kamer, vergaderjaar 2010–2011, 32 532, nr. 3

6

Met de implementatie van de richtlijn wordt de bestaande tariefstructuur
op hoofdlijnen gehandhaafd, met het belangrijkste verschil dat de MPPC
als referentiepunt wordt vervangen door de WAP. Uitgaande van de MPPC
is het marktaandeel van sigaretten respectievelijk rooktabak die tegen een
lagere prijs worden afgezet dan de MPPC groter dan het marktaandeel van
sigaretten respectievelijk rooktabak die tegen een hogere prijs worden
afgezet. Daardoor is de WAP lager dan de huidige MPPC. Wijziging van de
gehanteerde tarieven is dus noodzakelijk, aangezien het hanteren van de
huidige tarieven zal leiden tot een lagere accijnsopbrengst. In het zevende
lid van artikel 36 wordt voorgeschreven dat voor sigaretten het totale
bedrag van de accijns ten minste 60 procent van de gewogen gemiddelde
kleinhandelsprijs voor sigaretten dient te bedragen. Het minimumaccijnspercentage bedraagt in de huidige tariefstructuur 57 procent van de
MPPC. Het percentage van 60 van de WAP als minimumaccijns voor
sigaretten is bepaald door de gemiddelde minimumaccijns 2009 af te
zetten tegen de WAP 2009. De WAP over 2009 bedroeg € 227,54 per 1 000
stuks en de gemiddelde minimumaccijns € 137,21 per 1 000 stuks. Dit
leidt tot een percentage van afgerond 60.
Verder bepaalt het zevende lid van artikel 36 dat bij wijziging van de
tarieven voor rooktabak het totale bedrag van de accijns ten minste 52
procent van de gewogen gemiddelde kleinhandelsprijs voor rooktabak
dient te bedragen. Voor rooktabak ontbrak tot nu toe een procentueel
minimum voor de totale accijns. Door de werking van het specifieke deel
en het ontbreken van een wettelijk procentueel minimum heeft de
accijnsdruk in procenten van de MPPC de neiging in de loop van de tijd te
dalen, zodat het verschil in accijnsdruk met sigaretten toeneemt. De
invoering van een minimumpercentage voorkomt dit. Verder wordt door
invoering van een minimumpercentage voor de totale accijns voor
rooktabak de tariefstructuur meer gelijk aan die van sigaretten. Als de
gemiddelde minimumaccijns 2009 (€ 57,59 per 1 000 gram) wordt afgezet
tegen de WAP 2009 (€ 110,82 per 1 000 gram) komt dit afgerond neer op
een minimumpercentage voor de totale accijns van 52.
Daarnaast wordt bij zowel sigaretten als rooktabak het belang van het
specifieke deel van de accijns vergroot. Bij een minimumaccijns van 60
procent voor sigaretten dient het specifieke deel te worden gesteld op 70
procent van de totale belastingdruk (accijns en BTW) op het niveau van de
WAP en voor rooktabak op 60 procent van de totale belastingdruk op het
niveau van de WAP. Op deze manier blijft de accijnsdruk bij de diverse
prijsklassen ten opzichte van de huidige structuur zo veel mogelijk gelijk.
Verder is ervoor gekozen om de tarieven niet te wijzigen bij bijvoorbeeld
daling van de WAP. Deze maatregel wordt niet voorgeschreven door de
richtlijn, maar volgt wel uit de overgang van het MPPC-systeem naar het
WAP-systeem. Onder het MPPC-systeem was een daling van de accijns als
gevolg van een daling van de kleinhandelsprijs van de MPPC niet te
verwachten. De WAP kan wel dalen, omdat in de berekening ook een
eventuele toename van het aandeel van de goedkopere prijscategorie
meeweegt. Een daling van de WAP zou tot gevolg hebben dat de totale
verschuldigde accijns naar beneden dient te worden bijgesteld. De
regering acht dit om redenen van budgettaire houdbaarheid en volksgezondheid onwenselijk. Ter illustratie: Stel de minimumaccijns bedraagt in
jaar t € 150 per 1 000 stuks sigaretten. In jaar t+1 is de WAP gedaald en
daardoor bedraagt de verschuldigde accijns op de WAP € 148 per 1 000
stuks sigaretten. Op grond van artikel 36, eerste en tweede lid, blijft dan
de minimale accijns van € 150 per 1 000 stuks van toepassing en geldt het
bij dit minimum behorende specifieke en ad valorem deel.
De datum waarop een wijziging van de WAP jaarlijks doorwerkt wordt
vastgesteld op 1 april van het jaar volgend op het jaar waarover de WAP
wordt vastgesteld, zoals dat al was bij wijzigingen van de MPPC.

Tweede Kamer, vergaderjaar 2010–2011, 32 532, nr. 3

7

Artikel I, onderdeel E (artikel 95a van de Wet op de accijns)
Als gevolg van de implementatie is artikel 35a komen te vervallen.
Daarom is de verwijzing in artikel 95a, tweede lid, onderdeel a verwijderd.
Artikel II en III
Artikel II en III
In het Belastingplan 2011 is een voorstel opgenomen voor een autonome
verhoging op MPPC-niveau per 1 maart 2011. In dit implementatiewetsvoorstel is omwille van een neutrale omzetting geen rekening gehouden
met deze autonome verhoging. Dit heeft hoogstwaarschijnlijk tot gevolg
dat de totale verschuldigde accijns op WAP-niveau op 1 juli 2011 lager uit
zou komen dan de totale verschuldigde accijns op 30 juni 2011. De
artikelen II en III strekken ertoe een accijnsverlaging voor sigaretten en
rooktabak te voorkomen.
Artikel IV
Artikel IV (toelichting op de inwerkingtreding)
Artikel 5, eerste lid, van richtlijn 2010/12/EU bepaalt dat de lidstaten de
nodige wettelijke en bestuursrechtelijke maatregelen in werking doen
treden om met ingang van 1 januari 2011 aan deze richtlijn te voldoen. Het
wetsvoorstel treedt overeenkomstig de richtlijn in werking met ingang van
1 januari 2011.
De in artikel I, onderdelen C, D en E, opgenomen wijzigingen van de Wet
op de accijns treden in werking met ingang van 1 juli 2011. Genoemde
onderdelen betreffen de bepalingen die zien op het laten vervallen van de
MPPC en de invoering van de WAP. De richtlijn biedt ruimte voor een
latere invoering van de WAP, omdat de Nederlandse accijnstarieven al
voldoen aan de geldende EU minimumtarieven gebaseerd op de WAP. De
reden voor overgang van de MPPC op de WAP op 1 juli 2011 is toegelicht
in het algemeen deel van deze toelichting.
De minister van Financiën,
J. C. de Jager

Tweede Kamer, vergaderjaar 2010–2011, 32 532, nr. 3

8