Toeslagen. Besluit Compensatieregeling CAF 11 en vergelijkbare (CAF)zaken
Directoraat-generaal Belastingdienst/Corporate Dienst Vaktechniek
Besluit van 20 mei 2020, nr. 2020-95373, Staatscourant 2020, …
De Staatssecretaris van Financiën heeft het volgende besloten.
Dit besluit bevat beleidsregels voor de verstrekking van een compensatie aan
ouders vanwege de institutioneel vooringenomen handelswijze van de
Belastingdienst/Toeslagen in het kader van CAF 11 en vergelijkbare (CAF)zaken.
1.

Inleiding

De Adviescommissie uitvoering toeslagen (hierna: de Adviescommissie) heeft
op 14 november 2019 het interimadvies “Omzien in Verwondering”1 en op 12
maart 2020 het eindadvies “Omzien in Verwondering 2”2 uitgebracht. De
Adviescommissie doet een voorstel voor een compensatieregeling voor ouders
die deel uitmaakten van het onderzoek in CAF 11 of in vergelijkbare (CAF)zaken (betreffende de behandeling van aanvragen kinderopvangtoeslag). De
aanbevelingen uit de adviezen voor de compensatie van deze groep ouders zijn
door het Kabinet overgenomen. Voor het toekennen van deze compensatie zal
in een wettelijke grondslag worden voorzien. De Staatssecretaris van Financiën
heeft goedgekeurd dat de Belastingdienst/Toeslagen de compensatieregeling al
vooruitlopend op deze wettelijke grondslag mag uitvoeren.
De Adviescommissie geeft in haar advies concrete aanknopingspunten voor de
bepaling van de reikwijdte van de compensatieregeling. De hierop gebaseerde
vaststelling van de doelgroep van de compensatieregeling is verwerkt in
onderdeel 2 van dit besluit.
De Adviescommissie onderscheidt zes elementen van compensatie:
a.
b.
c.
d.
e.
f.

Compensatie voor correctiebesluiten.
Compensatie voor veronderstelde immateriële schade.
Compensatie voor veronderstelde materiële schade.
Compensatie voor invorderingskosten.
Compensatie voor proceskosten.
Bedragen die in mindering worden gebracht.

Bovengenoemde elementen a t/m e van de compensatie komen terug in
onderdeel 3 van dit besluit. Onderdeel f dat ziet op de eventuele vermindering
van de uit de elementen a t/m e opgebouwde compensatie, komt aan de orde
in onderdeel 5.
In aanvulling op bovenstaande elementen van compensatie voorziet dit besluit
in de mogelijkheid van een aanvullende compensatie indien de geleden schade
als gevolg van de institutioneel vooringenomen handelswijze van de
Belastingdienst/Toeslagen hoger is dan de compensatie die op grond van de
bovenstaande elementen van compensatie wordt toegekend. Deze aanvullende
compensatie voor de werkelijke schade is opgenomen in onderdeel 4.
Onderdeel 6 van dit besluit voorziet in een extra forfaitaire vergoeding voor de
mogelijk hogere vermogensrendementsheffing als gevolg van de compensatie
en – daaruit voortvloeiende – lagere aanspraak op toeslagen.

1

Interimadvies Omzien in verwondering van 14 november 2019 van de Adviescommissie uitvoering toeslagen
(bijlage bij Kamerstukken II 2019/20, 31 066, nr. 546).
2
Eindadvies Omzien in verwondering 2 van 12 maart 2020 van de Adviescommissie uitvoering toeslagen (bijlage
bij Kamerstukken II 2019/20, 31 066, nr. 608).

Tot slot wordt in onderdeel 7 van dit besluit ingegaan op de gevolgen van de
compensatie voor de inkomstenbelasting en toeslagen.
Gebruikte begrippen en afkortingen:
Awb

Algemene wet bestuursrecht

CAF

Combiteam Aanpak Facilitators

Neerwaarts

Het besluit om de aanspraak op kinderopvangtoeslag

correctiebesluit

te verminderen - met inbegrip van het besluit tot
stopzetting - naar aanleiding van het (CAF-)onderzoek

Ouder

Ouder als bedoeld in artikel 1.1 van de Wet
kinderopvang

Wet IB 2001

2.

Wet inkomstenbelasting 2001

Doelgroep

Dit besluit voorziet in een compensatie voor de ouder die deel uitmaakte van
het CAF 11-onderzoek (onderdeel 2.1), die deel uitmaakte van een
vergelijkbaar (CAF-)onderzoek (onderdeel 2.2) of die aannemelijk maakt dat de
vaststelling van zijn aanspraak op kinderopvangtoeslag in enig jaar onderdeel
is geweest van een institutioneel vooringenomen handelswijze van de
Belastingdienst/Toeslagen (onderdeel 2.3). De compensatieregeling geldt in
deze situaties niet als er sprake is van een ernstige onregelmatigheid aan de
kant van de ouder (onderdeel 2.4).
2.1 CAF 11
Dit besluit voorziet in een compensatie voor de ouder die deel uitmaakte van
het CAF 11-onderzoek bij de vaststelling (van het voorschot) van de aanspraak
op kinderopvangtoeslag. Het gaat dan om de ouder ten aanzien waarvan de
Belastingdienst/Toeslagen op basis van dit onderzoek correctiebesluiten over
de berekeningsjaren 2012, 2013 en/of 2014 heeft genomen en (het voorschot
op) de kinderopvangtoeslag is stopgezet of is teruggevorderd. Voor de
toepassing van dit compensatiebesluit bij ouders die deel uitmaakten van het
CAF 11-onderzoek wordt ervan uitgegaan dat de ouder die een
vooraankondiging van de compensatie heeft ontvangen van de
Belastingdienst/Toeslagen een aanvraag voor compensatie heeft ingediend.
2.2 Vergelijkbare (CAF-)onderzoeken
Dit besluit voorziet ook in een compensatie voor de ouder die deel uitmaakte
van een (CAF-)onderzoek bij de vaststelling (van het voorschot) van de
aanspraak op kinderopvangtoeslag waarin op vergelijkbare wijze als in het CAF
11-onderzoek sprake is geweest van institutionele vooringenomenheid van de
Belastingdienst/Toeslagen.
De Adviescommissie heeft in haar advies de (CAF-)onderzoeken geïdentificeerd
waarin waarschijnlijk sprake is geweest van een institutioneel vooringenomen
handelswijze of waarin mogelijk sprake is geweest van een institutioneel
vooringenomen handelswijze. De Belastingdienst/Toeslagen zal voor deze
(CAF-)onderzoeken aan de hand van de door de Adviescommissie beschreven
kenmerken beoordelen of daadwerkelijk sprake was van een institutioneel
vooringenomen handelswijze. Het gaat hierbij om de volgende kenmerken:
1. Een collectieve stopzetting zonder een voorafgaande individuele
beoordeling die dit rechtvaardigde (‘zachte stop’).
2. Het breed uitvragen van bewijsstukken over één of meerdere jaren.
3. Een zero tolerance-onderzoek naar fouten, tekortkomingen en
ontbrekende bewijsstukken met (soms/veelal) een tweede check
wanneer bij eerste lezing geen grond voor afwijzing was gevonden.

4. Het niet nader uitvragen van informatie bij gebleken tekortkoming in de
door de ouder verstrekte bewijsstukken.
5. Het afwijzen of reduceren van de aanspraak op kinderopvangtoeslag bij
de minste of geringste onregelmatigheid in de door de ouder verstrekte
bewijsstukken.
Bij de beoordeling van de (CAF-)onderzoeken aan deze kenmerken gaat het
niet om de optelsom van deze kenmerken of het afzonderlijk aanwezig zijn
daarvan, maar om het in samenhang voorkomen daarvan in een onderzoek. De
afwezigheid van één kenmerk betekent niet dat er geen sprake is van een
institutioneel vooringenomen handelswijze evenmin als dat de aanwezigheid
van meerdere kenmerken per definitie een institutioneel vooringenomen
handelswijze betekent.
De procedure voor de beoordeling van de onderzoeken verschilt voor
(CAF-)onderzoeken die volgens de Adviescommissie behoren tot de categorie
waarschijnlijk vergelijkbaar met CAF 11 (onderdeel 2.2.1) en de
(CAF-)onderzoeken die volgens de Adviescommissie behoren tot de categorie
mogelijk vergelijkbaar met CAF 11 (onderdeel 2.2.2).
2.2.1 Waarschijnlijk vergelijkbaar met CAF 11
De volgende onderzoeken zijn door de Adviescommissie aangemerkt als
waarschijnlijk vergelijkbaar met CAF 11:
- Tonga-2014 (07-04-2014)
- CAF-Swierigheid (08-04-2014)
- CAF-Beilen (18-04-2014)
- CAF-Tonga2 (09-05-2014)
- CAF-Danny De (18-04-2014)
- CAF-Danny De Twins (14-11-2014)
- CAF-Vanuatu (16-03-2015)
- CAF-Horseshoe Bay (16-04-2015)
- CAF-Caledonie 2015 (09-07-2015)
- CAF-Kuil (09-07-2015)
De Belastingdienst/Toeslagen beoordeelt of in het betreffende (CAF-)onderzoek
in het algemeen sprake is geweest van een institutioneel vooringenomen
handelswijze van de Belastingdienst/Toeslagen. Als de
Belastingdienst/Toeslagen voornemens is te oordelen dat geen sprake is
geweest van een institutioneel vooringenomen handelswijze, dan wordt deze
conclusie voorgelegd aan de commissie van onafhankelijke deskundigen. Het
oordeel van deze commissie over dit voornemen is voor de
Belastingdienst/Toeslagen leidend.
Als de Belastingdienst/Toeslagen – al dan niet na het voorleggen aan de
commissie van onafhankelijke deskundigen – oordeelt dat er in het betreffende
(CAF-)onderzoek wel sprake is geweest van een institutioneel vooringenomen
handelswijze, ontvangen de betreffende ouders van de
Belastingdienst/Toeslagen een mededeling dat zij mogelijk voor compensatie in
aanmerking komen. De ouder kan vervolgens een aanvraag voor compensatie
indienen bij de Belastingdienst/Toeslagen. De ouder kan deze aanvraag tot en
met 31 december 2023 bij de Belastingdienst/Toeslagen indienen.
Als de Belastingdienst/Toeslagen – na het voorleggen aan de commissie van
onafhankelijke deskundigen – oordeelt dat er in het betreffende
(CAF-)onderzoek geen sprake is geweest van een institutioneel vooringenomen
handelswijze, dan komt de ouder niet in aanmerking voor de
compensatieregeling. De betreffende ouder ontvangt hiervan een mededeling.
Een ouder die van mening is dat hij ten onrechte niet tot de doelgroep van de
compensatieregeling wordt gerekend, kan bij de Belastingdienst/Toeslagen een
aanvraag indienen tot compensatie, zodat de afwijzing in een beschikking
wordt vastgelegd. De ouder kan bezwaar maken bij de
Belastingdienst/Toeslagen tegen deze beschikking. Een onafhankelijke
bezwaarschriftenadviescommissie als bedoeld in artikel 7:13 Awb brengt advies

uit over dit bezwaar. In de regel zal de Belastingdienst/Toeslagen dit advies
volgen bij het nemen van de beslissing op bezwaar.
De onderzoeken CAF Swierigheid, CAF Beilen en CAF Vanuatu hebben niet
(enkel) betrekking op de kinderopvangtoeslag. Deze onderzoeken behoren tot
de reikwijdte van dit besluit voor zover ze betrekking hebben op de
kinderopvangtoeslag. Hoe moet worden omgegaan met het deel van deze
onderzoeken dat betrekking heeft op de huurtoeslag, zorgtoeslag en/of het
kindgebonden budget, wordt nader onderzocht.
2.2.2 Mogelijk vergelijkbaar met CAF 11
De volgende onderzoeken zijn door de Adviescommissie aangemerkt als
mogelijk vergelijkbaar met CAF 11:
- Bebegim (2011)
- Caledonie (19-02-2014)
- CAF-Namdrik (24-04-2014)
- CAF-Punta (09-05-2014)
- CAF-Lanai (28-05-2014)
- CAF-Oahu (25-07-2014)
- CAF-Danny De Fase 2 (21-10-2014)
- CAF-Anker (Florien) (10-12-2015)
- CAF-Inverness (10-12-2015)
- CAF-Balmaha (19-02-2016)
- CAF-Mundo (18-03-2016)
- CAF-Kidzzl/Kidzz, Palace (11-04-2016)
De Belastingdienst/Toeslagen beoordeelt of in het betreffende (CAF-)onderzoek
in het algemeen sprake is geweest van een institutioneel vooringenomen
handelswijze van de Belastingdienst/Toeslagen. Het voorlopige oordeel van de
Belastingdienst/Toeslagen wordt voorgelegd aan de commissie van
onafhankelijke deskundigen. Het oordeel van deze commissie is voor de
Belastingdienst/Toeslagen leidend.
Als de Belastingdienst/Toeslagen – na het voorleggen aan de commissie van
onafhankelijke deskundigen – oordeelt dat er in het betreffende (CAF)onderzoek sprake is geweest van een institutioneel vooringenomen
handelswijze, ontvangen de betreffende ouders van de
Belastingdienst/Toeslagen een mededeling dat zij mogelijk voor compensatie in
aanmerking komen. De ouder kan vervolgens een aanvraag voor compensatie
indienen bij de Belastingdienst/Toeslagen. De ouder kan deze aanvraag tot en
met 31 december 2023 bij de Belastingdienst/Toeslagen indienen.
Als de Belastingdienst/Toeslagen – na het voorleggen aan de commissie van
onafhankelijke deskundigen – oordeelt dat er in het betreffende
(CAF-)onderzoek geen sprake is geweest van een institutioneel vooringenomen
handelswijze, dan komt de ouder niet in aanmerking voor de
compensatieregeling. De betreffende ouder ontvangt daarvan een mededeling.
Een ouder die van mening is dat hij ten onrechte niet tot de doelgroep van de
compensatieregeling wordt gerekend, kan bij de Belastingdienst/Toeslagen een
aanvraag indienen tot compensatie, zodat de afwijzing in een beschikking
wordt vastgelegd. De ouder kan bezwaar maken bij de
Belastingdienst/Toeslagen tegen deze beschikking. Een onafhankelijke
bezwaarschriftenadviescommissie als bedoeld in artikel 7:13 Awb brengt advies
uit over dit bezwaar. In de regel zal de Belastingdienst/Toeslagen dit advies
volgen bij het nemen van de beslissing op bezwaar.
De onderzoeken CAF Namdrik en CAF Punta hebben niet enkel betrekking op de
kinderopvangtoeslag. Deze onderzoeken behoren tot de reikwijdte van dit
besluit voor zover ze betrekking hebben op de kinderopvangtoeslag. Hoe moet
worden omgegaan met het deel van deze onderzoeken dat betrekking heeft op
de huurtoeslag, zorgtoeslag en/of het kindgebonden budget, wordt nader
onderzocht.

2.3 Ouders die zich melden
Een ouder die aannemelijk kan maken dat de beoordeling van zijn aanspraak
op kinderopvangtoeslag in enig jaar onderdeel is geweest van een breder
onderzoek waarin een institutioneel vooringenomen handelswijze is gehanteerd
(onderdeel 2.3.1) of een ouder die aannemelijk kan maken dat hij behoort tot
de doelgroep van een (CAF-)onderzoek waarvan de Belastingdienst/Toeslagen
heeft geoordeeld dat sprake is van een institutioneel vooringenomen
handelswijze (onderdeel 2.3.2), kan een aanvraag tot compensatie indienen.
2.3.1 Overige (CAF-)onderzoeken
Een ouder die van mening is dat hij eveneens tot de doelgroep van de
compensatieregeling behoort, kan tot en met 31 december 2023 bij de
Belastingdienst/Toeslagen een aanvraag tot compensatie indienen. De ouder
zal in dat geval op basis van de in onderdeel 2.2 genoemde kenmerken
aannemelijk moeten maken dat de beoordeling van zijn aanspraak op
kinderopvangtoeslag in enig jaar onderdeel is geweest van een breder
onderzoek waarin een institutioneel vooringenomen handelswijze is
gehanteerd. De Belastingdienst/Toeslagen beoordeelt of in het betreffende
(CAF-)onderzoek in het algemeen sprake is geweest van een institutioneel
vooringenomen handelswijze van de Belastingdienst/Toeslagen. Het voorlopige
oordeel van de Belastingdienst/Toeslagen wordt voorgelegd aan de commissie
van onafhankelijke deskundigen. Het oordeel van deze commissie is voor de
Belastingdienst/Toeslagen leidend.
Als de Belastingdienst/Toeslagen – na het voorleggen aan de commissie van
onafhankelijke deskundigen – oordeelt dat in het betreffende onderzoek sprake
is geweest van een institutioneel vooringenomen handelswijze, ontvangt de
betreffende ouder van de Belastingdienst/Toeslagen hiervan een melding. De
andere bij het betreffende onderzoek betrokken ouders krijgen eveneens een
mededeling dat zij mogelijk voor compensatie in aanmerking komen. Deze
andere betrokken ouders kunnen vervolgens tot en met 31 december 2023 een
aanvraag voor compensatie indienen bij de Belastingdienst/Toeslagen.
Als de Belastingdienst/Toeslagen – na het voorleggen aan de commissie van
onafhankelijke deskundigen – oordeelt dat in het betreffende onderzoek geen
sprake is geweest van een institutioneel vooringenomen handelswijze, dan
wordt de aanvraag tot compensatie afgewezen. De afwijzing van de aanvraag is
een beschikking in de zin van de Awb. De ouder kan bezwaar maken bij de
Belastingdienst/Toeslagen tegen deze beschikking. Een onafhankelijke
bezwaarschriftenadviescommissie als bedoeld in artikel 7:13 Awb brengt advies
uit over dit bezwaar. In de regel zal de Belastingdienst/Toeslagen dit advies
volgen bij het nemen van de beslissing op bezwaar.
2.3.2 Ouders die ten onrechte niet tot een (CAF-)onderzoek zijn
gerekend
Ten slotte kan een ouder die van mening is dat hij ten onrechte niet is
gerekend tot een in de onderdelen 2.1 en 2.2 of in dit onderdeel genoemd
(CAF-)onderzoek, waarvan de Belastingdienst/Toeslagen heeft geoordeeld dat
sprake is geweest van een institutioneel vooringenomen handelswijze,
eveneens tot en met 31 december 2023 bij de Belastingdienst/Toeslagen een
aanvraag tot compensatie indienen. De ouder zal in dat geval aannemelijk
moeten maken dat hij behoort tot de doelgroep van dat betreffende (CAF)onderzoek.
Als de Belastingdienst/Toeslagen oordeelt dat de ouder tot de doelgroep van
het betreffende (CAF-)onderzoek behoort, dan ontvangt de ouder een
mededeling dat hij mogelijk voor compensatie in aanmerking komt.
Als de Belastingdienst/Toeslagen voornemens is te oordelen dat de ouder geen
deel uitmaakt van het betreffende (CAF-)onderzoek, dan wordt deze conclusie
voorgelegd aan de commissie van onafhankelijke deskundigen. Het oordeel van

deze commissie over dit voornemen is voor de Belastingdienst/Toeslagen
leidend. Als de commissie besluit dat de ouder geen deel uitmaakt van het
betreffende (CAF-)onderzoek, dan wordt de aanvraag tot compensatie door de
Belastingdienst/Toeslagen afgewezen. De afwijzing van de aanvraag is een
beschikking in de zin van de Awb. De ouder kan bezwaar maken bij de
Belastingdienst/Toeslagen tegen deze beschikking. Een onafhankelijke
bezwaarschriftenadviescommissie als bedoeld in artikel 7:13 Awb brengt advies
uit over dit bezwaar. In de regel zal de Belastingdienst/Toeslagen dit advies
volgen bij het nemen van de beslissing op bezwaar.
2.4 Ernstige onregelmatigheden
Als op grond van de onderdelen 2.1, 2.2 en 2.3 van dit besluit de
Belastingdienst/Toeslagen heeft geoordeeld dat in het betreffende
(CAF-)onderzoek sprake is geweest van een institutioneel vooringenomen
handelswijze, beoordeelt de Belastingdienst/Toeslagen of sprake is van een
ernstige onregelmatigheid die aan de ouder toerekenbaar is, die in de weg
staat aan het toekennen van compensatie.3
Hiervan is sprake:
- als blijkt dat de ouder evident geen recht op kinderopvangtoeslag had in het
onderzochte berekeningsjaar; of
- als de ouder ook na verzoeken om informatie of het maken van een afspraak
niets van zich heeft laten horen, niet op ingeplande afspraken is verschenen en
ook nooit bezwaar heeft gemaakt tegen de betreffende beschikkingen van de
Belastingdienst/Toeslagen.
Als de Belastingdienst/Toeslagen oordeelt dat geen sprake is van een ernstige
onregelmatigheid, dan behoort de betreffende ouder tot de doelgroep van deze
compensatieregeling.
De commissie van onafhankelijke deskundigen wordt geraadpleegd als de
Belastingdienst/Toeslagen voornemens is vanwege ernstige onregelmatigheden
geen compensatie te verlenen. Het oordeel van deze commissie is voor de
Belastingdienst/Toeslagen leidend. Indien de Belastingdienst/Toeslagen op
basis van het oordeel van de commissie vaststelt dat de ouder geen recht heeft
op compensatie ingevolge deze regeling, dan stelt de Belastingdienst/Toeslagen
dit bij voor bezwaar vatbare beschikking vast. De ouder kan bezwaar maken bij
de Belastingdienst/Toeslagen tegen deze beschikking. Een onafhankelijke
bezwaarschriftenadviescommissie als bedoeld in artikel 7:13 Awb brengt advies
uit over dit bezwaar. In de regel zal de Belastingdienst/Toeslagen dit advies
volgen bij het nemen van de beslissing op bezwaar.
3.

Compensatie

Een ouder die op grond van onderdeel 2 tot de doelgroep van deze
compensatieregeling behoort, heeft recht op een compensatie.
3.1 Elementen van de compensatie
De compensatie bestaat uit een geldbedrag dat de Belastingdienst/Toeslagen
uitbetaalt aan de betreffende ouder. De compensatie bevat zes elementen,
waarvan het zesde element in onderdeel 5 wordt behandeld:
1.
2.
3.
4.
5.

3

Compensatie voor correctiebesluiten (onderdeel 3.1.1).
Compensatie voor veronderstelde immateriële schade (onderdeel 3.1.2).
Compensatie voor veronderstelde materiële schade (onderdeel 3.1.3).
Compensatie voor invorderingskosten (onderdeel 3.1.4).
Compensatie voor proceskosten (onderdeel 3.1.5).

Op grond van onderdeel 2.1 wordt ervan uitgegaan dat de ouder die een vooraankondiging in het kader van
CAF 11 heeft ontvangen, een aanvraag voor compensatie heeft ingediend.

De hoogte van de compensatie is de optelsom van de bedragen voor de
verschillende elementen. Het bedrag van de compensatie wordt in bepaalde
situaties verminderd (onderdeel 5).
3.1.1 Compensatie voor correctiebesluiten
Deze compensatie is het totaalbedrag waarmee de aanspraak van de ouder op
kinderopvangtoeslag is stopgezet of neerwaarts is gecorrigeerd als direct
gevolg van het (CAF-)onderzoek.
Het gaat hierbij niet om het herzien van onherroepelijke
vaststellingsbeschikkingen. Het betreft dus niet het alsnog uitkeren van de
kinderopvangtoeslag voor de betreffende berekeningsjaren, maar om een
compensatie voor correctiebesluiten.
3.1.2 Compensatie voor veronderstelde immateriële schade
Deze compensatie betreft een vergoeding voor veronderstelde stress, ongemak
en onzekerheid waarmee de ouder is geconfronteerd in de (lange) tijd die is
verstreken vanaf het eerste neerwaartse correctiebesluit in het kader van het
(CAF-)onderzoek.
De compensatie voor veronderstelde immateriële schade bedraagt per
aanvrager € 500 voor ieder half jaar dat is verstreken tussen het eerste
neerwaartse correctiebesluit en de dagtekening van de beschikking met
betrekking tot de compensatie.
De bovengenoemde periode wordt naar boven afgerond op halve jaren.
De compensatie voor veronderstelde immateriële schade kan niet meer
bedragen dan het bedrag aan compensatie voor correctiebesluiten.
De vergoeding geldt per aanvrager, ongeacht het aantal gecorrigeerde
berekeningsjaren.
3.1.3 Compensatie voor veronderstelde materiële schade
Deze compensatie betreft een vergoeding voor veronderstelde materiële
schade die is ontstaan door de handelswijze van de Belastingdienst/Toeslagen
in het kader van het (CAF-)onderzoek.
De compensatie bedraagt 25% van het bedrag van de compensatie voor
correctiebesluiten.
3.1.4 Compensatie voor invorderingskosten
Deze compensatie betreft een vergoeding van de kosten met betrekking tot
invorderingshandelingen van de na het (CAF-)onderzoek teruggevorderde
kinderopvangtoeslag over de betreffende berekeningsjaren, die de
Belastingdienst/Toeslagen aan de ouder in rekening heeft gebracht.
Hierbij gaat het bijvoorbeeld om kosten die in rekening zijn gebracht voor
aanmaningen en dwangbevelen en de invorderingsrente die is gerekend.
Als dwanginvordering heeft geleid tot gedwongen verkoop van bezittingen van
de ouder, kan de ouder een aanvraag tot aanvullende compensatie indienen bij
de Belastingdienst/Toeslagen (onderdeel 4).
3.1.5 Compensatie voor proceskosten
Deze compensatie betreft een forfaitaire vergoeding voor de kosten van
beroepsmatig verleende rechtsbijstand, voor zover deze kosten niet eerder zijn
vergoed. Deze forfaitaire proceskostenvergoeding wordt vastgesteld op grond
van het Besluit proceskosten bestuursrecht. Hierbij zal een wegingsfactor van 2
(gewicht van de zaak: zeer zwaar) worden toegepast. Daarbij wordt
aangenomen dat er geen sprake is van samenhangende zaken.
Hierbij gelden de volgende voorwaarden:

-

De ouder heeft kosten gemaakt voor beroepsmatig verleende rechtsbijstand
met betrekking tot de kinderopvangtoeslag over de betreffende
berekeningsjaren.
Het eventueel eerder ontvangen bedrag of nog te ontvangen bedrag aan
proceskostenvergoeding wordt in mindering gebracht op de forfaitaire
proceskostenvergoeding.

3.2 Procedure
De Belastingdienst/Toeslagen berekent de voorlopige hoogte van de
compensatie – waarbij ook rekening wordt gehouden met eventuele
verminderingen van de compensatie (onderdeel 5) en de toekenning van extra
compensatie (onderdeel 6) – en informeert de ouder hierover schriftelijk door
middel van een vooraankondiging. Met uitzondering van de dossiers in het
kader van het CAF 11-onderzoek wijst de Belastingdienst/Toeslagen de ouder
in de vooraankondiging ook op de mogelijkheid van een aanvraag van
aanvullende compensatie voor de werkelijke schade.
Het in de vooraankondiging genoemde bedrag aan compensatie wordt door de
Belastingdienst/Toeslagen, vooruitlopend op de beschikking, zo spoedig
mogelijk uitbetaald. Dit bedrag wordt uitbetaald op het bij de
Belastingdienst/Toeslagen bekende rekeningnummer van de ouder.
De ouder krijgt de mogelijkheid om binnen zes weken na dagtekening van de
vooraankondiging zijn zienswijze hierop te geven. Tegen de vooraankondiging
staat geen bezwaar open.
Vervolgens neemt de Belastingdienst/Toeslagen een besluit over de aanspraak
op compensatie. Dit besluit is een beschikking in de zin van de Awb. De ouder
kan bezwaar maken bij de Belastingdienst/Toeslagen tegen deze beschikking.
Een onafhankelijke bezwaarschriftenadviescommissie als bedoeld in artikel
7:13 Awb brengt advies uit over dit bezwaar. In de regel zal de
Belastingdienst/Toeslagen dit advies volgen bij het nemen van de beslissing op
bezwaar.
Het in de beschikking genoemde bedrag aan compensatie wordt – voor zover
het niet reeds bij de vooraankondiging is uitbetaald – door de
Belastingdienst/Toeslagen uitbetaald op het bij de Belastingdienst/Toeslagen
bekende rekeningnummer van de ouder.
4.

Aanvullende compensatie voor de werkelijke schade

4.1 De aanvullende compensatie voor de werkelijke schade
Een ouder die op grond van onderdeel 2 tot de doelgroep van deze
compensatieregeling behoort, kan in aanmerking komen voor een aanvullende
compensatie voor de werkelijke schade. De ouder komt hiervoor in aanmerking
als hij aannemelijk maakt dat zijn werkelijke schade als gevolg van het
handelen door de Belastingdienst/Toeslagen hoger is dan het geheel aan
compensatie waarop hij op grond van onderdeel 3 van dit besluit aanspraak
maakt. Voor zover de ouder reeds een bedrag aan schadevergoeding heeft
ontvangen in verband met de gedragingen en/of besluiten waarvoor op grond
van onderhavig besluit compensatie wordt geboden, wordt tot dat bedrag geen
aanvullende compensatie voor de werkelijke schade toegekend.
Op basis van dit onderdeel is onder meer aanvullende compensatie mogelijk
voor de schade die is ontstaan door gedwongen verkoop van bezittingen als
gevolg van dwanginvordering door de Belastingdienst/Toeslagen. Ook kan
worden gedacht aan de ouder die aannemelijk kan maken dat in het
kalenderjaar na het verkrijgen van het recht op compensatie, bedoeld in
onderdeel 3, door overschrijding van de vermogensgrens als gevolg van die
compensatie geen aanspraak bestaat op zorgtoeslag (op grond van de Wet op
de zorgtoeslag), huurtoeslag (op grond van de Wet op de huurtoeslag) of
kindgebonden budget (op grond van de Wet op het kindgebonden budget). Een

ander voorbeeld betreft de aan de ouder in rekening gebrachte bedragen voor
door een derde (beroepsmatig) verleende bijstand. Naast de juridische
proceshandelingen in een gerechtelijke procedure over de kinderopvangtoeslag
kan het daarbij gaan om – de betaalde bedragen – voor het daarbuiten door de
bijstandsverlener begeleiden van de ouder bij het halen van zijn recht (met
inachtneming van de al verleende forfaitaire vergoedingen). Voor vergoeding
komen in aanmerking redelijke kosten in die zin dat het in de gegeven
omstandigheden redelijk moet zijn geweest om kosten te maken en dat de
kosten naar hun omvang redelijk zijn.
4.2 Procedure
De ouder kan tot en met 31 december 2023 bij de Belastingdienst/Toeslagen
een verzoek tot vergoeding van de werkelijke schade indienen. Hierbij zal de
ouder aannemelijk moeten maken dat (en in welke mate) hij recht heeft op
aanvullende compensatie voor werkelijke schade. De ouder zal informatie
moeten verschaffen waaruit met toepassing van het civielrechtelijke
schadevergoedingsrecht aannemelijk wordt dat en in welke mate daadwerkelijk
sprake is van aanvullende schade en dat die schade het gevolg is van een
institutioneel vooringenomen handelswijze van de Belastingdienst/Toeslagen.
De Belastingdienst/Toeslagen zal het verzoek voor advies voorleggen aan de
Commissie aanvullende schadevergoeding werkelijke schade.
De Belastingdienst/Toeslagen neemt vervolgens een besluit met betrekking tot
de aanvullende compensatie waarbij het advies van de Commissie aanvullende
schadevergoeding werkelijke schade leidend is. Dit besluit is een beschikking in
de zin van de Awb. De ouder kan bezwaar maken bij de
Belastingdienst/Toeslagen tegen deze beschikking. Een onafhankelijke
bezwaarschriftenadviescommissie als bedoeld in artikel 7:13 Awb brengt advies
uit over dit bezwaar. In de regel zal de Belastingdienst/Toeslagen dit advies
volgen bij het doen van uitspraak op bezwaar.
Het in de beschikking genoemde bedrag aan compensatie wordt door de
Belastingdienst/Toeslagen uitbetaald op het bij de Belastingdienst/Toeslagen
bekende rekeningnummer van de ouder.
5.
Vermindering van de compensatie en de aanvullende compensatie
voor werkelijke schade
Van de compensatie die aan de hand van de hiervoor gestelde elementen is
bepaald en de aanvullende compensatie voor de werkelijke schade, moet in
sommige gevallen nog een bedrag worden afgetrokken. Dit geschiedt om te
voorkomen dat een ouder materieel meer kinderopvangtoeslag of compensatie
ontvangt dan waar hij recht op heeft. De Belastingdienst/Toeslagen vermindert
de toe te kennen compensatie (onderdeel 3) en toe te kennen aanvullende
compensatie voor werkelijke schade (onderdeel 4) op de hierna beschreven
wijze.
De Belastingdienst/Toeslagen vermindert de compensatie (onderdeel 3) als
volgt:
-

-

Als de ouder een terugvordering kinderopvangtoeslag over de betreffende
berekeningsjaren niet (volledig) heeft betaald, vermindert de
Belastingdienst/Toeslagen de compensatie met het nog niet betaalde
bedrag van de terugvordering. Dit geldt bijvoorbeeld ook in de situatie
waarin de Belastingdienst/Toeslagen heeft toegezegd geen
invorderingsmaatregelen te nemen voor de nog openstaande schuld
(beschikking niet verder bemoeilijken). Het bedrag van de terugvordering
wordt verlaagd met het bedrag van de vermindering van de compensatie.
Als na een neerwaartse correctiebeschikking de ouder in bezwaar en beroep
is gegaan en hij daardoor een opwaartse correctiebeschikking heeft
ontvangen, vermindert de Belastingdienst/Toeslagen de compensatie met
het bedrag van de opwaartse correctiebeschikking. Hetzelfde geldt voor de

-

-

situatie waarin de ouder een nieuwe tegemoetkoming tot een hoger bedrag
heeft gekregen.
Als de Belastingdienst/Toeslagen de toegekende, of herziene definitieve
vaststellingsbeschikking kinderopvangtoeslag alsnog op een hoger bedrag
vaststelt dan waarmee bij de bepaling van de compensatie voor
correctiebesluiten rekening is gehouden, vermindert de
Belastingdienst/Toeslagen het bedrag van de compensatie op basis van dit
besluit alsnog met dat verschil, met dien verstande dat de vermindering
maximaal het bedrag aan compensatie voor correctiebesluiten bedraagt
(onderdeel 3.1.1). Hetzelfde geldt als de Belastingdienst/Toeslagen de
toegekende, of herziene definitieve terugvorderingsbeschikking op een lager
bedrag vaststelt dan waarmee bij de bepaling van de compensatie voor
correctiebesluiten rekening is gehouden. De te compenseren
invorderingsrente wordt verminderd met de rente die ten aanzien van de
kinderopvangtoeslag voor hetzelfde berekeningsjaar wordt vergoed
ingevolge artikel 27 Awir. Indien achteraf blijkt dat de compensatie op
grond van het voorgaande tot een te hoog bedrag is uitbetaald, kan dat
bedrag worden verrekend met aan de ouder uit te betalen bedragen op
grond van de Awir.
Als reeds een bedrag aan tegemoetkoming over de betreffende
berekeningsjaren is toegekend op basis van een wettelijke
hardheidsregeling, vermindert de Belastingdienst/Toeslagen de compensatie
met dit bedrag. Hetzelfde geldt voor het gedeelte van de compensatie dat
betrekking heeft op de invorderingsrente.

De Belastingdienst/Toeslagen vermindert de aanvullende compensatie voor
werkelijke schade (onderdeel 4) met het openstaande bedrag van de
terugvordering van de toeslagen waarop de aanvullende compensatie voor
werkelijke schade betrekking heeft. Het bedrag van de terugvordering wordt
afgeboekt met het bedrag van de vermindering.
De Belastingdienst/Toeslagen verrekent de compensatie en de aanvullende
compensatie voor werkelijke schade niet met andere openstaande
terugvorderingen of met belastingschulden.
6.

Extra compensatie

Ter compensatie van de mogelijke gevolgen van een vermogenstoename, zoals
de mogelijk hogere vermogensrendementsheffing in box 3 of een lagere
aanspraak op toeslagen, wordt een extra forfaitaire compensatie toegekend. De
ouder krijgt 1% over het bedrag van de compensatie (onderdeel 3) minus de
verminderingen (onderdeel 5). Toekenning van dit bedrag maakt deel uit van
de beschikking met betrekking tot de compensatie.
Het voorgaande geldt ook voor de ontvangen aanvullende compensatie voor
werkelijke schade (onderdeel 4) minus de verminderingen (onderdeel 5).
Toekenning van dit bedrag maakt deel uit van de beschikking met betrekking
tot de aanvullende compensatie voor de werkelijke schade.
7.

Gevolgen voor de inkomstenbelasting en de toeslagen

De toegekende compensatie op grond van deze regeling vormt geen inkomen
uit werk en woning (box 1) in de zin van de Wet IB 2001. De compensatie, de
aanvullende compensatie voor werkelijke schade en de extra compensatie
vinden namelijk niet hun grond in een bron van inkomen.
Nadat de ouder de vooraankondiging met betrekking tot het bedrag aan
compensatie heeft ontvangen, maakt dit bedrag voor het bepalen van het
inkomen uit sparen en beleggen (box 3) deel uit van de bezittingen van de
ouder. De compensatie, de aanvullende compensatie voor de werkelijke schade
en de extra compensatie kunnen als gevolg van het hogere inkomen uit sparen
en beleggen (box 3) leiden tot een (hogere) vermogensrendementsheffing en

kunnen – door de verhoging van het verzamelinkomen – ook leiden tot een
lagere aanspraak op toeslagen.
De hierboven beschreven mogelijke gevolgen voor de inkomstenbelasting en de
toeslagen worden gecompenseerd zoals beschreven in onderdelen 4.1 en 6 van
dit besluit.
8.

Ingetrokken besluit

Het besluit van 6 december 2019, nr. 2019-200258 (Stcrt. 2019, 66172) is
ingetrokken met ingang van de inwerkingtreding van dit besluit.
9.

Inwerkingtreding

Dit besluit treedt in werking met ingang van de dag na de datum van uitgifte
van de Staatscourant waarin het wordt geplaatst.
10. Citeertitel
Dit besluit wordt aangehaald als: Besluit Compensatieregeling CAF 11 en
vergelijkbare (CAF-)zaken.
Dit besluit zal in de Staatscourant worden geplaatst.
Den Haag, 20 mei 2020
De Staatssecretaris van Financiën,
namens deze,

mr. J. de Blieck
hoofddirecteur Fiscale en Juridische Zaken