Tweede Kamer der Staten-Generaal

Vergaderjaar 2010–2011

2

Aanhangsel van de Handelingen

Vragen gesteld door de leden der Kamer, met de daarop door de
regering gegeven antwoorden

1508
Vragen van de leden Smeets en Dikkers (beiden PvdA) aan de ministers van
Economische Zaken, Landbouw en Innovatie en van Buitenlandse Zaken over
misleidende cijfers van Shell over olielekkages in de Nigerdelta (ingezonden
28 januari 2011).
Antwoord van minister Verhagen (Economische Zaken, Landbouw en
Innovatie) en Rosenthal (Buitenlandse Zaken) (ontvangen 21 februari 2011).
Vraag 1
Bent u bekend met het persbericht «Shell misleidt met cijfers olielekkages»?1
Antwoord 1
Ja.
Vraag 2 en 3
Deelt u de mening dat Shell misleidende informatie verschaft door te zeggen
dat in de huidige cijfers bijna alle olielekkages (98%) zouden worden
veroorzaakt door sabotage, terwijl Shell in 2009 heeft gezegd dat 50% van de
olielekkages veroorzaakt was door sabotage?
Gaat u Shell aanspreken op het inzichtelijk maken van de basis waarop het
bedrijf de gepubliceerde cijfers baseert? Zo nee, waarom niet?
Antwoord 2 en 3
In zijn jaarlijkse «Sustainability report» rapporteert Shell over lekkages en
gelekte volumes op groepsniveau en specifiek over de operaties van Shell
Petroleum Development Company (SPDC), de operator van de joint-venture
met de Nigeriaanse overheid, Total en Agip in de Nigerdelta. Daarbij wordt
onderscheid gemaakt naar verschillende oorzaken. In het «Sustainability
report» over 2009 wordt het cijfer 98% genoemd met betrekking tot de
hoeveelheid olie die verloren gaat bij lekkages die te wijten zijn aan sabotage
en diefstal2. In hetzelfde rapport wordt melding gemaakt van een bijstelling in
negatieve zin van de cijfers over 2008 van de hoeveelheid gelekte olie die te
wijten is aan operationele oorzaken, dit naar aanleiding van een onderzoek
dat in 2009 werd voltooid. Er zijn ons geen gegevens bekend dat 50% van de
lekkages veroorzaakt wordt door sabotage.

1
2

ah-tk-20102011-1508
ISSN 0921 - 7398
’s-Gravenhage 2011

Persbericht Amnesty Interational en Milieudefensie, 25 januari 2011.
Sustainability report 2009, pagina 22

Tweede Kamer, vergaderjaar 2010–2011, Aanhangsel

1

Op 25 januari jl. hebben Amnesty International en Friends of the Earth
(internationaal en nationaal) formeel melding gemaakt bij het Nationaal
Contact Punt (NCP) van vermeende schending door Shell van de OESO
richtlijnen voor multinationale ondernemingen. In de melding wordt betoogd
dat Shell misleidende informatie geeft over de oorzaken van olielekkages in
Nigeria. Het NCP beraadt zich over de behandeling van de melding. Na de
eventuele behandeling van de melding door het NCP zal de minister van
Economische Zaken, Landbouw en Innovatie een NCP verklaring ontvangen.
Wij onthouden ons op dit moment van een oordeel en wachten vooralsnog
de resultaten af van de behandeling van deze melding door het NCP.
Vraag 4
Gaat u dit punt aankaarten tijdens het gesprek met Shell-topman Peter Voser
dat binnenkort op de agenda staat? Zo nee, waarom niet?
Antwoord 4
Het gesprek met Shell-topman Voser heeft reeds plaatsgevonden. Minister
Verhagen heeft zijn zorgen over de milieu-impact van olielekkages en
gasaffakkeling uitgesproken en aangedrongen op een actieve inzet van Shell
om – samen met de overige betrokkenen – tot een oplossing te komen voor
de geconstateerde problemen. De vraag naar de basis van de door Shell
gepubliceerde cijfers vormt onderdeel van de melding, waar het onafhankelijke NCP zich over buigt.
Vraag 5
Deelt u de mening van Amnesty International dat onafhankelijk onderzoek
naar de oorzaken van olielekkages volledig ontbreekt? Zo ja, gaat u Shell
daarop aanspreken?
Antwoord 5
Op dit moment vindt op verzoek van de Nigeriaanse overheid een onafhankelijk onderzoek plaats door het Milieuprogramma van de Verenigde Naties
(UNEP) naar de impact van oliewinning op het milieu in Ogoniland. Naar
verwachting zal UNEP de definitieve uitkomst van dit onderzoek in de eerste
helft van dit jaar aan de Nigeriaanse overheid aanbieden.
Zoals ook Shell in het rondetafelgesprek van 26 januari jl. heeft aangegeven,
worden de oorzaken en omvang van de olielekkages door een gezamenlijk
team, bestaande uit SPDC, relevante Nigeriaanse overheidsinstanties en
vertegenwoordigers van de getroffen gemeenschap, vastgesteld. Sinds
1 januari jongstleden publiceert SPDC op Shell’s website informatie over de
oorzaak van individuele olielekkages, inclusief onderzoeksrapportage en
foto’s3. Het is aan de Nigeriaanse overheid om te bepalen of in aanvulling
hierop ondersteuning en onderzoek door externe deskundigen nodig wordt
geacht. In haar contacten met de Nigeriaanse overheid zal de Nederlandse
overheid mogelijkheden bespreken om de transparantie omtrent melding van
oorzaken van olielekkages te verbeteren.
Vraag 6
Welke maatregelen treft u om Shell te dwingen tot volledige openheid en
transparantie over de gevolgen van de oliewinning in de Nigerdelta, zodat de
ernstige mensenrechtenschendingen in het gebied tot het verleden gaan
behoren?
Antwoord 6
De overheid vraagt bedrijven transparant te zijn over hun MVO-beleid en
activiteiten en hierover verantwoording af te leggen aan hun belanghebbenden. Door de Transparantiebenchmark biedt het ministerie van Economische
Zaken, Landbouw en Innovatie inzicht in de mate waarin Nederlandse
bedrijven verslag doen van hun MVO-activiteiten en belanghebbenden
betrekken bij het MVO-beleid. Ook Shell is opgenomen in de Transparantiebenchmark. Door alle scores openbaar te maken via de nieuwe website
www.transparantiebenchmark.nl wil het ministerie de dialoog over MVO
bevorderen. Uit de resultaten van de Transparantiebenchmark 2010 blijkt dat
3

http://www.shell.com.ng/home/content/nga/environment_society/respecting_the_environment/
oil_spills/monthly_data.html

Tweede Kamer, vergaderjaar 2010–2011, Aanhangsel

2

Shell relatief hoog scoort in de categorie «betrokkenheid van belanghebbenden» (18 van de 20 punten).
De score op de Transparantiebenchmark heeft betrekking op het wereldwijde
trackrecord van Shell, inclusief – maar niet specifiek gericht op – de activiteiten van Shell in de Nigerdelta. Wat betreft de Nigerdelta geldt dat Shell
aanspreekbaar is op zijn wijze van opereren in het gebied. Shell’s activiteiten
kunnen echter niet los gezien worden van de bestuurlijke context in Nigeria.
Zoals aangegeven in het antwoord op vraag vijf worden de oorzaken van
olielekkages vastgesteld door een samengesteld team. Initiatieven gericht op
het verhogen van de transparantie omtrent olielekkages dienen afgestemd te
worden met de Nigeriaanse overheid. In contacten met Shell én de Nigeriaanse overheid zal de Nederlandse regering het belang van transparantie, in
het bijzonder over de activiteiten in de Nigerdelta, blijven benadrukken.

Tweede Kamer, vergaderjaar 2010–2011, Aanhangsel

3