2021D25428

INBRENG VERSLAG VAN EEN SCHRIFTELIJK OVERLEG
Binnen de vaste commissie voor Infrastructuur en Waterstaat hebben
verschillende fracties de behoefte om vragen en opmerkingen voor te
leggen aan de Minister van Infrastructuur en Waterstaat over het
ontwerpbesluit tot wijziging van het RVV 1990 en het BABW in verband
met de invoering van de helmplicht voor snorfietsers en diverse andere
kleine aanpassingen (Kamerstuk 29 398, nr. 940).
De fungerend voorzitter van de commissie,
Agnes Mulder
De adjunct-griffier van de commissie,
Koerselman

nds-tk-2021D25428

1

I Vragen en opmerkingen vanuit de fracties
Inhoudsopgave

Blz.

Inleiding
VVD-fractie
D66-fractie
PVV-fractie
CDA-fractie
SP-fractie
PvdA-fractie
SGP-fractie

2
0
0
0
0
0
0
0

Inleiding
De leden van de VVD-fractie hebben kennisgenomen van het voorgehangen ontwerpbesluit invoering helmplicht voor snorfietsers en hebben
hierover nog enkele vragen.
De leden van de D66-fractie staan positief tegenover het ontwerpbesluit
invoering helmplicht voor snorfietsers. De invoering van de helmplicht
voor snorfietsers is een maatregel die de verkeersveiligheid positief kan
bevorderen. Deze leden hebben nog enkele vragen.
De leden van de PVV-fractie hebben kennisgenomen van de betreffende
beleidsbrieven en willen de Minister nog enkele vragen voorleggen.
De leden van de CDA-fractie hebben met belangstelling kennisgenomen
van het ontwerpbesluit. Deze leden hebben er via de motie-Von Martels
c.s. (Kamerstuk 29 398, nr. 652) in januari 2019 voor gepleit dat het dragen
van een helm verplicht wordt voor snorfietsers en dat er spoedig een
wetsvoorstel wordt voorgelegd waarmee dit wordt geregeld. Deze leden
vinden het verstandig dat de Minister nu via het ontwerpbesluit aan deze
wens tegemoetkomt.
De leden van de SP-fractie hebben met belangstelling kennisgenomen van
het voorstel tot invoering van de helmplicht voor snorfietsers. Deze leden
hebben hierbij nog enkele vragen en opmerkingen.
De leden van de PvdA-fractie hebben kennisgenomen van het ontwerpbesluit invoering helmplicht voor snorfietsers en hebben hierover enkele
vragen en opmerkingen.
De leden van de SGP-fractie hebben kennisgenomen van het voorliggende voorstel voor onder meer invoering van de helmplicht voor
snorfietsers. Zij hebben nog enkele vragen.
VVD-fractie
Type helm
De leden van de VVD-fractie lezen dat uit een eerste simulatiestudie die
TNO heeft uitgevoerd kan worden geconcludeerd dat de
speedpedelec-helm voor de bestuurders van alle soorten snorfietsen een
veilig alternatief ter preventie van hoofdletsel biedt, maar dat uit
aanvullend onderzoek moet blijken of deze helm ook geschikt is in het
geval een bestuurder met een passagier op een snorfiets zit. Deze leden
vragen de Minister waarom er mogelijk een andere uitkomst zou kunnen
zijn voor het type helm als er een passagier in het spel is? Welke factoren

2

komen hierbij kijken? Als blijkt dat de speedpedelec-helm niet geschikt is
voor de passagier, vervalt dit type helm op de snorfiets in zijn geheel?
Komt er een eenduidig beleid voor zowel bestuurder als passagier?
De leden van de VVD-fractie lezen ook dat, afhankelijk van het aanvullende
onderzoek door TNO, in de Regeling aanduiding motor- en bromfietshelmen wordt neergelegd of de bestuurders en passagiers van snorfietsen
een goedgekeurde speedpedelec-helm of een goedgekeurde brom-/
motorfietshelm mogen dragen en dat deze aangepaste regeling gelijktijdig met het onderhavige ontwerpbesluit in werking zal treden. Wanneer
verwacht de Minister dat dit aanvullende onderzoek is afgerond? Hoeveel
tijd mag er maximaal tussen de afronding van het onderzoek en de
inwerkingtreding zitten? Hoe wordt voorkomen dat op het laatste moment
vóór inwerkingtreding nog allerlei zaken wijzigen? Geldt hier ook dat dit
deel pas minimaal zes maanden na publicatie in werking treedt? Hoe kan
onrust en verwarring bij consumenten en ondernemers zo snel mogelijk
worden weggenomen, zodat zij weten welke helm zij moeten (in)kopen?
De leden van de VVD-fractie lezen daarnaast dat de categorie snorfiets een
breed scala aan voertuigen omvat met een maximum constructiesnelheid
van 25 km per uur, waarbij voor sommige soorten fysieke inspanning
wordt gevraagd en waarvoor de brom-/motorfietshelm niet geschikt is.
Deze leden vragen dan ook of de Minister zou kunnen kijken naar de
mogelijkheid om een type helm te kiezen dat ook bij andere, soortgelijke
voertuigen met dezelfde snelheid zou kunnen worden gebruikt. Dit is met
name bedoeld om te voorkomen dat producenten en consumenten op
extra, onnodige kosten worden gejaagd, doordat zij op verschillende
voertuigen, verschillende helmen moeten dragen. Dit met het oog op het
toekomstige kader voor lichte elektrische voertuigen (LEV-kader) en
voertuigen die mogelijk onder dezelfde categorie gaan vallen.
Plaats op de weg
De leden van de VVD-fractie lezen dat de helmplicht voor de snorfiets
geen betrekking heeft op de plaats op de weg van de snorfiets. Daarnaast
lezen deze leden dat wegbeheerders de mogelijkheid behouden om de
plaats op de weg van snorfietsers af te laten hangen van lokale situaties.
Dit betekent dat er geen regels komen om overal in Nederland de
snorfiets van het verplichte fietspad naar de rijbaan te verplaatsen. Deze
leden vragen de Minister of zij het ermee eens is dat consistentie in beleid
noodzakelijk is. Gebruikers van snorfietsen leggen vaak langere afstanden
af, waardoor het voor verkeersonveilige situaties zou kunnen zorgen als
de plaats van de snorfiets op de weg in iedere gemeente verschilt. In
hoeverre verwacht de Minister dat gemeenten ervoor gaan kiezen de
snorfiets te verplaatsen van het fietspad naar de rijbaan? Welke
gemeenten hebben kenbaar gemaakt dit van plan te zijn? Deze leden lezen
bijvoorbeeld dat de gemeente Utrecht groot voorstander is van de
helmplicht voor snorfietsers. Wat wordt bedoeld met de opmerking dat de
gemeente Utrecht rekening houdt met de beperkingen die de maatregelen
voor sommige inwoners kunnen opleveren? Volgens de gemeente Utrecht
is er mogelijk een groep waarvoor alternatieven minder aantrekkelijk zijn.
Op welke groep doelt deze gemeente? Kan de uitleg van de gemeente
Utrecht nader worden gespecificeerd?
Evaluatie
De leden van de VVD-fractie lezen dat een wettelijke evaluatiebepaling
met een vooraf vastgelegde termijn als knellend wordt ervaren en er in
ieder geval vijf jaar na inwerkintreding met het Ministerie van Justitie en
Veiligheid, het Openbaar Ministerie (OM) en de politie wordt bekeken of

3

aanpassing nodig is. Deze leden vragen de Minister of het mogelijk is om
na het vaststellen van het LEV-kader alsnog dit besluit te wijzigen en een
evaluatiebepaling op te nemen, zodat wettelijk een evaluatietermijn is
vastgelegd.
De leden van de VVD-fractie vragen daarnaast wat precies wordt bedoeld
met de opmerking dat de effecten van de wijziging zullen worden
gemonitord. Wat houdt deze monitoring in? Betekent dit dat, als het
LEV-kader op zich laat wachten, de monitoring ook vooruitgeschoven zal
worden? Hoe kijkt de Minister aan tegen jaarlijkse monitoring van de
helmplicht, in ieder geval tot de invoering van het LEV-kader, waarin
eventuele monitoring later wordt overgenomen? Hoe gaat de Minister de
Kamer informeren over de effecten van de invoering van de helmplicht?
Wanneer verwacht zij dat de eerste effecten zichtbaar zijn?
De leden van de VVD-fractie vragen de Minister om bij de monitoring
en/of evaluatie de effecten van de helmplicht voor snorfietsers op de
volledige verkeersveiligheid mee te nemen. Is de Minister bereid dit te
doen?
Snorfiets ombouwen tot bromfiets
De leden van de VVD-fractie lezen dat na het ombouwen van een
snorfiets, deze moet voldoen aan de toelatingseisen en de permanente
eisen die gelden voor een bromfiets. Deze leden lezen dat deze keuring
wordt uitgevoerd door de Rijksdienst voor het Wegverkeer (RDW). Deze
leden vragen of de Minister kan garanderen dat de RDW over voldoende
capaciteit beschikt om binnen de overgangstermijn alle snorfietsen te
keuren die worden omgebouwd.
Inwerkingtreding
De leden van de VVD-fractie lezen dat de helmplicht zes maanden na
publicatie in werking treedt. De reden hiervoor is dat verkeersdeelnemers
met een snorfiets voldoende tijd hebben om een geschikte helm aan te
schaffen. Ook wordt er gesproken over de invoeringsdatum 1 juli 2022. Is
in deze termijn ook rekening gehouden met importeurs, fabrikanten,
detailhandelaren en andere betrokkenen? Heeft de Minister gekeken naar
een gefaseerde invoering of een ruimere overgangsperiode door de
inwerkingtreding van het besluit minimaal zes maanden vooruit te
schuiven?
Campagne
De leden van de VVD-fractie roepen de Minister daarnaast op tot het
opzetten van een heldere campagne over de invoering van de helmplicht.
Deze leden achten het waarschijnlijk dat de consument door de bomen
het bos niet meer ziet, met daarbij als voorbeeld dat de snorfiets met drie
wielen, waarvan twee aan de achterkant en één aan de voorkant wel een
helmplicht krijgt en de brombakfiets met twee wielen aan de voorkant en
één aan de achterkant niet.
Handhaving
De leden van de VVD-fractie benadrukken nogmaals dat verkeersveiligheid niet alleen zit in het treffen van maatregelen, maar ook in de
handhaving daarvan. Deze leden vragen de Minister dan ook nogmaals
om ervoor te zorgen dat harder opgetreden wordt tegen snelheidsovertredingen en opgevoerde snorfietsen, zodat kan worden voorkomen dat we

4

in de toekomst problemen oplossen met het instellen van nog meer weten regelgeving, omdat handhaving tekortschiet.
D66-fractie
De leden van de D66-fractie zien in de invoering van de helmplicht een
positief effect op de verkeersveiligheid en vragen de Minister wanneer zij
de eerste positieve effecten verwacht te zien en of een evaluatiemoment
voorzien is.
De leden van de D66-fractie ontvangen meerdere vragen en zorgen over
welke helm uiteindelijk voorgeschreven zal worden en of deze de
veiligheid van de bestuurder voldoende zal beschermen. Kan de Minister
reflecteren op welke verschillende opties aan helmen er zijn en wat de
verwachte bescherming van de helmen tegen letsel zijn?
De leden van de D66-fractie vragen de Minister welke ondersteuning de
Minister biedt aan de handhaving van de helmplicht voor snorfietsers.
Tevens vragen deze leden of er naar de inschatting van de Minister
voldoende capaciteit is bij de RDW voor gebruikers die hun snorfietsen
willen laten omkeuren tot een bromfiets.
PVV-fractie
De leden van de PVV-fractie vragen aan de Minister waarom er een
onderscheid moet worden gemaakt tussen snorscooters en (elektrische)
fietsen, welke beide snelheden tot circa 30 km per uur halen in de praktijk.
Waarom geen advies om een fietshelm te dragen in plaats van een
verplichting alleen voor snorscooters?
De leden van de PVV-fractie constateren dat in het onderzoek dat
uitgevoerd is door Arcadis alleen een risicoanalyse is gemaakt voor de
fiets als modaliteit. Er zou echter een aantoonbaar verschil in risico
moeten zijn tussen de gewone fiets, elektrische fiets en de speedpedelec.
Deze leden vragen dan ook aan de Minister of zij onderzocht heeft hoeveel
extra verkeersdoden er gaan vallen door verschuivingen naar snellere
brommers en (meestal opgevoerde) elektrische fietsen en speedpedelecs.
De leden van de PVV-fractie vragen aan de Minister hoeveel snorscooterrijders zullen overstappen naar de auto.
De leden van de PVV-fractie vragen aan de Minister waarom de
speedpedelec-helm niet direct in dit ontwerpbesluit wordt meegenomen
en waarom er dus zoveel haast geboden is. Deze leden vragen tevens aan
de Minister of zij niet beter kan wachten, totdat het aanvullende onderzoek
van TNO is afgerond, alvorens dit ontwerpbesluit in de Kamer te
bespreken. Waarom is een normale fietshelm, zoals die in de handel te
verkrijgen is niet voldoende? Immers, zelfs racefietsers die veel hogere
snelheden halen dan 25 km per uur, hebben geen helmplicht.
De leden van de PVV-fractie vragen de Minister naar de effecten van het
invoeren van de helmplicht op de verkoop van snorscooters, inclusief de
veelbelovende elektrische snorscooters, de gevolgen voor bijvoorbeeld de
voorraad van ondernemers en de financiële consequenties ervan voor
deze branche.
De leden van de PVV-fractie vragen aan de Minister of zij bereid is om de
helmplicht, gezien de risico’s die worden veroorzaakt door verschuiving
van modaliteiten, niet in te voeren.

5

CDA-fractie
Inleiding
De leden van de CDA-fractie lezen dat het ontwerpbesluit ook een
onderhoudswijziging van het Reglement verkeersregels en verkeerstekens
1990 bevat. Kan de Minister de achtergrond toelichten waarom deze
wijzigingen zijn toegevoegd aan het ontwerpbesluit, dat gaat over de
invoering van de helmplicht voor snorfietsers, en niet in een apart
ontwerpbesluit?
De inhoud van de helmplicht voor snorfietsers
De leden van de CDA-fractie lezen dat TNO in opdracht van het Ministerie
van Infrastructuur en Waterstaat heeft onderzocht of de goedgekeurde
speedpedelec-helm vanuit het perspectief van veiligheid geschikt is voor
alle soorten snorfietsen. Deze leden zijn hierbij benieuwd of het onderzoek
is uitgegaan van de constructiesnelheid van 25 km per uur. Deze leden zijn
benieuwd of ook onderzoek is uitgevoerd naar de effecten van de helm,
als wordt uitgegaan van de werkelijke snelheid in het verkeer, die soms
hoger lijkt te liggen dan de 25 km per uur. Zo nee, waarom is dit niet
onderzocht? Zou de Minister aan TNO kunnen vragen of het verwacht dat
een speedpedelec-helm voor de bestuurders van alle soorten snorfietsen
ook een veilig alternatief ter preventie van hoofdletsel biedt, indien de
werkelijke snelheid hoger ligt dan 25 km per uur? Kan de Minister
aangeven welke cijfers er beschikbaar zijn over het percentage
snorfietsers dat harder rijdt dan de constructiesnelheid? Indien die er niet
zijn, is hier een inschatting van te geven?
De leden van de CDA-fractie lezen verder over snorfietsen waarbij fysieke
inspanning wordt gevraagd. Klopt het dat van de 790.000 snorfietsen er
ruim 60.000 snorfietsen zijn waarbij inspanning moet worden geleverd?
Wil de Minister de speedpedelec-helm ook toestaan bij snorfietsen
waarbij geen fysieke inspanning wordt gevraagd? Zo ja, om welke reden?
De leden van de CDA-fractie lezen dat in het onderhavige besluit wordt
neergelegd dat een helm verplicht is voor de bestuurders en passagiers
van alle snorfietsen. Afhankelijk van het aanvullende onderzoek door TNO
wordt in de Regeling aanduiding motor- en bromfietshelmen neergelegd
of de bestuurders en passagiers van snorfietsen een goedgekeurde
speedpedelec-helm of een goedgekeurde brom-/motorfietshelm mogen
dragen. Wanneer wordt het aanvullende onderzoek van TNO verwacht?
Deze leden lezen verder dat het besluit in werking treedt op een bij
koninklijk besluit te bepalen tijdstip, dat voor de verschillende artikelen of
onderdelen daarvan verschillend kan worden vastgesteld. Wat is de
planning van de Minister voor de inwerkingtreding van het onderhavige
besluit, met name het deel over de helmplicht voor snorfietsers? Is de
Minister het met deze leden eens dat het met het oog op de verkeersveiligheid verstandig is het deel over de helmplicht voor snorfietsers zo snel
als mogelijk in werking te laten treden?
Kosten en administratieve lasten
De leden van de CDA-fractie vragen naar meer achtergrond waarom niet
bekend is hoeveel snorfietsers voor de brom-/motorfietshelm zullen
kiezen en hoeveel voor de speedpedelec-helm. Deze leden lezen dat de
minimumprijs van een goedgekeurde brom-/motorfietshelm rond de 40
euro en een goedgekeurde speedpedelec-helm rond de 70 euro ligt. Kan
de Minister aangeven of dit een reden zou kunnen zijn dat snorfietsers
vooral zullen kiezen voor de brom-/motorfietshelm?

6

Advies en consultatie
De leden van de CDA-fractie lezen dat vanwege de reacties in de consultatie het verbod tot het voeren van verlichting op kleding of helm uit het
ontwerpbesluit is geschrapt. Deze leden zijn benieuwd of verlichting op
kleding of de helm mag knipperen. Zo ja, zou het verstandig zijn dit te
verbieden in verband met mensen met epilepsie die hier last van kunnen
hebben? Verder lezen deze leden dat het OM en de politie hebben
aangegeven dat de handhaving van de helmplicht voor snorfietsers
eenvoudiger wordt. Deze leden vragen of de pakkans op het niet naleven
ervan daardoor ook toe zal nemen. Verder vragen deze leden op welke
termijn de Minister verwacht de eerste effecten van een helmplicht op de
snorfiets te zullen zien.
SP-fractie
De leden van de SP-fractie staan positief ten aanzien van de plicht tot het
dragen van een helm voor snorfietsers. Deze leden delen de opvatting van
de Minister dat deze maatregel bijdraagt aan het verminderen van het
aantal verkeersdoden en -gewonden onder bestuurders van snorfietsen.
Voor de verkeersveiligheid zien deze leden dit voorstel dan ook als een
waardevolle toevoeging. De totstandkoming van dit voorstel heeft wat
deze leden betreft erg lang geduurd. Deze leden hopen dat deze
vertraging heeft geleid tot zorgvuldige regelgeving die de toets der kritiek
kan doorstaan en die uitwijkgedrag naar risicovollere vormen van
mobiliteit reduceert. Het is positief te noemen dat snorfietsers de
mogelijkheid krijgen om zelf een keuze te maken in het aan te schaffen
type helm.
De leden van de SP-fractie vragen de Minister of zij signalen heeft
ontvangen van wegbeheerders die in navolging van de gemeente
Amsterdam voornemens zijn om de snorfietsers te verplaatsen van het
fietspad naar de rijbaan. Deze leden zijn verder benieuwd in hoeverre deze
maatregel binnen Amsterdam heeft geleid tot handhavingsproblemen.
Kan de Minister hierover uitweiden? Veel handhavingsorganisaties
kampen met een gebrek aan medewerkers, en een handhavingsverplichting voor deze maatregel kan mogelijk leiden tot een tekort aan
capaciteit voor handhaving van andere verkeersveiligheidsproblematiek.
De Minister geeft aan dat overleg heeft plaatsgevonden tussen de politie
en de verantwoordelijke bestuursorganen. Kan de Minister toelichten of
hieruit de mogelijke knelpunten naar voren zijn gekomen? Tot slot spreken
deze leden de wens uit dat dit ontwerpbesluit zo spoedig mogelijk in
werking zal treden.
PvdA-fractie
De leden van de PvdA-fractie hebben zorgen over de mate waarin
snorfietsgebruikers wegens een helmplicht zullen overstappen op een
bromfiets en vragen hoe de Minister hiertegen aankijkt. Voorts vragen
deze leden om een reflectie op de extra kosten die snorfietsgebruikers
zullen moeten dragen wegens de helmplicht en of dit volgens de Minister
redelijk is voor mensen met een laag inkomen.
De leden van de PvdA-fractie merken op dat Amsterdam al eerder is
overgegaan tot een helmplicht voor snorfietsers en vragen welke lessen
de Minister uit deze casus kan trekken.
De leden van de PvdA-fractie hebben bezorgde berichten ontvangen van
aanbieders van elektrische deelscooters en vragen of de Minister in
voorbereiding op het voorliggende besluit heeft gesproken met deze

7

sector. Is de Minister anders bereid om dit te doen en obstakels voor zover
mogelijk weg te nemen? Deze sector heeft aangegeven een groot deel van
de elektrische snorfietsen wegens de helmplicht om te zullen zetten in
snorfietsen. Heeft RDW hier voldoende capaciteit voor?
De leden van de PvdA-fractie zijn van mening dat het wegens de
onzekerheid over alle gevolgen van de helmplicht goed zou zijn om na
enkele jaren een evaluatie te doen. Is de Minister bereid dit binnen drie
jaar te doen?
SGP-fractie
De leden van de SGP-fractie horen graag of overwogen is om ook ruimte
te bieden voor gebruik van de fietshelm, zoals die ook door racefietsers
gedragen wordt. Waarom is hier niet voor gekozen?
De leden van de SGP-fractie constateren dat door betrokken bedrijven en
de RDW nog veel werk verzet moet worden, terwijl er nog onduidelijkheden zijn rond de keuring en het helmtype. Deze leden noemen in dit
verband bedrijven met deelscooters die nog veel te doen hebben. Deze
leden vragen zich af of niet meer tijd nodig is dan zes maanden voor de
invoering. Heeft de RDW voldoende capaciteit om de mogelijk duizenden
snorfietsen van particulieren en deelscooterbedrijven binnen enkele
maanden om te zetten? Is de Minister bereid de helmplicht pas in te
voeren per 1 juli 2023?
De leden van de SGP-fractie constateren dat bij snorfietsen met trapondersteuning geen sprake is van het risico op hoge snelheden. Zij vragen
waarom de Minister niet gekozen heeft voor een vrijstelling van de
helmplicht voor deze categorie. Het verschil met snorfietsen zonder
trapondersteuning is duidelijk, zodat dit voor de handhaving geen
probleem hoeft te zijn.

8