Tweede Kamer der Staten-Generaal

Vergaderjaar 2010–2011

2

Aanhangsel van de Handelingen

Vragen gesteld door de leden der Kamer, met de daarop door de
regering gegeven antwoorden

2333
Vragen van het lid Jadnanansing (PvdA) aan de staatssecretaris van
Onderwijs, Cultuur en Wetenschap over niet bestrafte fraudegevallen aan de
Universiteit Maastricht (ingezonden 22 februari 2011).
Antwoord van staatssecretaris Zijlstra (Onderwijs, Cultuur en Wetenschap)
(ontvangen 26 april 2011).
Vraag 1
Heeft u kennisgenomen van berichtgeving over fraude aan de Rechtenfaculteit van de Universiteit Maastricht die wel vastgesteld is maar niet bestraft?1
Antwoord 1
Ja.
Vraag 2
Hoe beoordeelt u deze situatie waarbij besloten is studenten, die betrapt zijn
op fraude bij een tentamen, om «interne redenen» niet te bestraffen en hen
ook niet uit te sluiten van het tentamen?
Antwoord 2
De Inspectie van het Onderwijs heeft vanuit haar wettelijke toezichttaak het
signaal opgepakt en een onderzoek verricht. Zij concludeert op basis hiervan,
dat voor de opleiding als geheel op dit moment de garantie van het niveau
niet in het geding is. Daarbij is het van belang dat het om één van de
deelopdrachten van het eerstejaars 4 ECTS-vak «Vaardigheden voor juristen
A» gaat. Voor het vak als geheel kan een voldoende of een onvoldoende
worden behaald. Een student scoort een voldoende voor het vak als hij
minimaal 21 van de 38 te verdienen deelpunten behaalt. Dan is het vak pas
succesvol afgerond. Voor deze deelopdracht (het paper) geldt dat de student
een maximaal aantal van 82 van de 38 deelpunten kon behalen. Bij controle
van deze deelopdracht is bij 17 van de 276 studenten geconstateerd dat er
vergelijkbare passages in de opdrachten waren opgenomen. Deze constatering is aangekaart bij de betreffende examencommissie. De examencommissie heeft besloten dat de hierbij betrokken studenten bestraft worden met een
berisping die vervolgens wordt opgenomen in het dossier van de betrokken

1
2

ah-tk-20102011-2333
ISSN 0921 - 7398
’s-Gravenhage 2011

Nu.nl, «Maastrichtse rechtenstudenten krijgen allemaal een 8», 17 februari 2011.
Let op: dit is niet het cijfer 8.

Tweede Kamer, vergaderjaar 2010–2011, Aanhangsel

1

student. Deze berisping wordt zwaar meegewogen bij een eventueel
volgende overtreding.
Verder is het zo dat de in deze opdracht te demonstreren vaardigheid nog
ruim aan bod komt in het vervolg van het onderwijsprogramma namelijk o.a.
«Vaardigheden voor juristen B» en later in de scriptie. Daarom concludeert de
Inspectie dat de garantie van het niveau van de opleiding niet in het geding
is.
Vraag 3
Deelt u de mening dat dit een onverstandige en ergernis oproepende
handeling van de examencommissie van de faculteit is, aangezien zij
onduidelijkheid laat bestaan over de achtergronden van haar besluit, maar
hiermee wel het vertrouwen in de examenkwaliteit onder druk zet?
Antwoord 3
Ja, het is onverstandig dat de examencommissie onvoldoende heeft
toegelicht wat de achtergrond van haar besluit is geweest en dat er vervolgens onvoldoende is gecommuniceerd over de uitvoering van dit besluit
tussen de examencommissie en de docent.
Vraag 4
Hoe beoordeelt u verder de uitermate vreemde reactie van de faculteit op de
actie van de universitair hoofddocent die deze situatie aanhangig heeft
gemaakt en die als signaal alle studenten nu een ruime voldoende heeft
gegeven? Vindt u dit ook een vorm van druk zetten op personeel wat opkomt
voor onderwijskwaliteit en transparantie rond fraudegevallen die het
vertrouwen schaden?
Antwoord 4
Het valt zowel de examencommissie, de faculteit als de docent te verwijten
dat onvoldoende is gecommuniceerd over het besluit van de examencommissie en de uitvoering hiervan. Het kan niet zo zijn dat een docent op eigen
houtje elke student een voldoende geeft voor een deelopdracht. Overigens,
zoals aangegeven in het antwoord op vraag 2, is geen sprake geweest van
een ruime voldoende. Het staat een docent vrij om met deze kwestie naar
buiten te treden, maar het had mijn voorkeur gehad als het gesprek intern
adequaat was gevoerd. Daarnaast zijn er verschillende interne procedures
beschikbaar om een dergelijke kwestie aanhangig te maken. Ik heb geen
aanwijzingen, dat in dit geval sprake is van onoorbare druk op het personeel.
Op dit moment zijn er gesprekken gaande tussen de faculteit, de docenten en
de examencommissie over hoe men moet omgaan met dergelijke situaties.
Vraag 5
Welke mogelijkheden en bereidheid heeft u om duidelijk te maken aan de
betreffende universitaire faculteit dat hier minstens duidelijkheid over de
beweegredenen moet worden gegeven en dat aangetoonde fraude consequent en duidelijk bestraft moet worden?
Antwoord 5
Zie het antwoord op 4.
Verder wijs ik erop dat de wetgever bij gelegenheid van de wijziging van de
Wet op het Hoger onderwijs en Wetenschappelijk onderzoek (wet versterking
besturing, Stb. 2010, 119) de positie van de examencommissie heeft versterkt.
De examencommissie heeft een eigen verantwoordelijkheid om ten behoeve
van de kwaliteit van de examinering regels vast te stellen die een goede gang
van zaken rond de toetsen waarborgen.
Op basis van het onderzoek heeft de inspectie zich ervan vergewist dat het
niveau van de opleiding niet in het geding is. Het is niettemin van het
grootste belang dat in het gesprek tussen de inspectie en de instelling
expliciet aan de orde is op welke wijze de examencommissie in de toekomst
beter is voorbereid op dergelijke voorvallen. Hierover zal op korte termijn een
overleg plaatsvinden. Hiermee heeft de inspectie al haar wettelijke mogelijkheden benut. Ik zie geen mogelijkheid om verder in te grijpen.

Tweede Kamer, vergaderjaar 2010–2011, Aanhangsel

2