Position Paper Quality RTV BV / Stichting Middengolf
1) Afschakeling FM en AM geleidelijk laten verlopen, op basis van de luisteraarsmarkt het gebruik van DAB+
2) FM en AM effectief en doelmatig gebruiken.
3) Beleid voor niet publiek / niet commerciële zenders
1) De verkoop van DAB+ ontvangers in Nederland blijft achter, net als het gebruik. Het
gevolg van een ruim aanbod op FM en de zeer ruime aanwezigheid van FM
ontvangers, ca 6 per huishouden. De ontvangst van FM is vrijwel altijd goed op een paar
randgebieden na voor een aantal programma aanbieders.
De belangstelling voor radio neemt af, vooral onder jongeren. Radio zal meer en meer
door ouderen (50+) worden gebruikt - vergrijzing.
Afschakeling van FM zal leiden tot een sterk verminderde radiobeluistering - immers de
jongeren haken nu al af, de ouderen zullen niet snel overgaan op vervanging door
DAB+. Bij een zeer geleidelijke, niet gedwongen, transitie kan de consument gebruik
blijven maken van het radio ether aanbod.
Een geforceerde afschakeling is een dwangmaatregel voor de consument die leidt tot
ondoelmatigheid.
Daar komt bij dat de betere geluidskwaliteit ter discussie wordt gesteld, het grotere
aanbod heeft slechts zeer beperkte belangstelling. Deze 2 USP's van DAB+ hebben dus
voor de consument geringe waarde, de reden voor het achterblijven van verkoop,
belangstelling en bekendheid van DAB+.
2) Bij volledige afschakeling FM/AM zal op de DAB nog steeds sprake zijn van
schaarste. De vraag in de markt is het grootst voor landelijke zenders, publiek en
commercieel. Zeker als deze in betere kwaliteit, lees bitrate, willen zenden en de
features van DAB+ willen gebruiken. Verbeteringsvoorstellen zullen niet voorkomen dat
er voor iedereen plaats is, het BP voorstel is vooral een verschuiving van de schaarste
van landelijk naar lokaal en regionaal. Het gevolg is dat voor kleinere commerciële
partijen de schaarste zal leiden tot hogere verwervingskosten bij een veiling, waardoor
deze geen haalbare business case kunnen realiseren.
3) Bij afschakeling van FM/AM zal de bij 2 aangeven schaarste vooral leiden tot een
blokkade voor niet publieke en niet commerciële stations. Hiermee worden met name
doelgroep zenders bedoeld: gericht op een etnische/religieuze doelgroep of een niche
(muziek) format waarbij geen sprake is van commerciële exploitatie. Deze partijen zullen
niet de middelen hebben om mee te bieden met veilingen voor DAB+. Verwacht mag
worden dat de meeste landelijke kavels naar grote commerciële partijen zullen gaan,
(komt er concentratie beperking op DAB????) de regionale/lokale DAB+ kavels zullen
snel door publieke (voorkeursrecht) en commerciële partijen verworven worden.
Bovendien willen en kunnen zij niet voldoen aan de hoge eisen die mede gebruikers aan
het DAB netwerk zullen stellen.
Het gevolg is dat voor niet publiek / niet commercieel nauwelijks tot geen ruimte is om in
de ether te zenden, van landelijk tot klein lokaal.

Daarom pleiten de Stichting Middengolf en Quality RTV voor:
A) het beschikbaar houden van de middengolf voor landelijke programma's of voor grote
regio's.
B) Het beschikbaar stellen en houden van de FM voor kleine regionale en lokale
zenders.
Derhalve is het voorstel van Quality RTV / Stichting Middengolf
I ) DAB+ voor landelijke en groot regionale omroep, met SF netwerken.
II) FM band analoog voor kleine regionale en lokale stations, geen netwerken, slechts 1
frequentie/opstelpunt per zender, maximaal 1 kW. Hier kan zelfs ruimte komen in het
gedeelte 104.9 tot 107.9 voor kleine hobbyzenders, tot ca. 50 W.
III) De middengolf voor landelijke niet publieke/ niet commerciële omroep op de
frequenties 675, 747, 1008 kHz. 828 voor groot regionaal bereik. (Naast LPAM op
andere kanalen)
Op deze wijze, het naast elkaar gebruiken van omroepbanden zoals ook zeer lange tijd
voor FM naast AM gold, wordt het meest doelmatig gebruik gemaakt van het ether
omroepspectrum. Bovendien is er sprake van grote verscheidenheid aan aanbod en
goede toegang voor alle soorten en categorieën van partijen.
30 oktober 2017
Stichting Middengolf
Quality RTV BV
Drs. Ruud Poeze