Handreiking migranten en bijstand

April 2017 – versie 1

Colofon

Uitgave
Stimulansz
Postbus 2758
3500 GT Utrecht
T (030)2982800
F (030)2982801
www.stimulansz.nl
info@stimulansz.nl

Auteurs
Sanne Leijen – Stimulansz
Marie-Claire Freijser – Stimulansz
Deze handreiking is tot stand gekomen met dank aan de Wetstechnische groep en de volgende gemeenten:







Gemeente Arnhem
Gemeente Bergen op Zoom
Gemeente Den Haag
Gemeente Enschede
Gemeente Groningen
Gemeente Rotterdam

© Stimulansz, april 2017
Alle rechten voorbehouden. Niets uit deze uitgave mag worden verveelvoudigd, opgeslagen in een
geautomatiseerd gegevensbestand, of openbaar gemaakt, in enige vorm of op enige wijze, hetzij elektronisch,
mechanisch, door fotokopieën, opnamen of enige andere manier, zonder voorafgaande schriftelijke toestemming
van de uitgever.
Aan de totstandkoming van deze publicatie is de grootst mogelijke zorg besteed. Stimulansz en het ministerie
SZW kunnen echter niet aansprakelijk worden gesteld voor eventuele onjuistheden, noch kunnen aan de inhoud
rechten worden ontleend.

Handreiking migranten en bijstand, Stimulansz in opdracht van het ministerie SZW, april 2017 – versie 1

2

Inleiding
Iedereen die in Nederland woont en gelijk gesteld kan worden met een Nederlander, kan aanspraak maken op
bijstand op grond van de Participatiewet. Dit geldt zowel voor burgers van de Europese Unie (EU-burgers) als
voor vreemdelingen uit derde landen (derdelanders). Een beroep op bijstand kan echter wel gevolgen hebben
voor het verblijfsrecht.
In de praktijk blijkt het niet altijd duidelijk te zijn wanneer er nu wel en niet recht is op bijstand. Ook is niet altijd
duidelijk wanneer en hoe een melding gedaan moet worden bij de Immigratie- en Naturalisatiedienst (IND). In
deze handreiking wordt antwoord gegeven op deze vragen.
Leeswijzer
In het eerste hoofdstuk wordt beschreven in welke gevallen EU-burgers aanspraak kunnen maken op bijstand. De
beschreven stappen volgen het werkproces en elke stap is toegelicht en onderbouwd. Het tweede hoofdstuk gaat
in op de situatie van derdelanders. In het derde hoofdstuk wordt de melding bij de IND beschreven. Hoofdstuk
vier geeft antwoord op veel gestelde vragen. In het vijfde hoofdstuk zijn tot slot stroomschema’s opgenomen
waarmee u in één oogopslag kunt zien of er recht op bijstand bestaat.

Handreiking migranten en bijstand, Stimulansz in opdracht van het ministerie SZW, april 2017 – versie 1

3

Inhoud
Inleiding ....................................................................................................................................................................3
1

EU-burgers en hun familieleden ......................................................................................................................5
1.1

Verblijfsrecht voor EU-burgers en hun familieleden ................................................................................5

1.2

Recht op bijstand voor EU-burgers .........................................................................................................5

1.2.1

STAP 1: Verblijfsduur maximaal drie maanden of langer dan vijf jaar ............................................5

1.2.2

STAP 2: Woonachtig in Nederland .................................................................................................6

1.2.3

STAP 3: Valt de EU-burger onder een verblijfsgrond van de Richtlijn ............................................7

1.2.4

STAP 4: Beroep op bijstand kan leiden tot beëindiging van het verblijfsrecht ................................9

1.3

2

Bijzondere situaties ............................................................................................................................... 11

1.3.1

Ontheffing sollicitatieplicht wegens medische gronden ................................................................ 11

1.3.2

Bij ontheffing sollicitatieplicht alleenstaande ouder met kind jonger dan 5 jaar ............................ 11

1.3.3

Werknemers met de Bulgaarse, Roemeense of Kroatische nationaliteit ......................................11

Derdelanders (niet-EU) .................................................................................................................................12
2.1

Verblijfsrecht voor derdelanders (niet-EU) ............................................................................................ 12

2.2

Recht op bijstand voor derdelanders (niet-EU) ..................................................................................... 12

2.2.1

STAP 1: Geldig verblijfsdocument ................................................................................................ 12

2.2.2

STAP 2: Verblijfscode BRP (Basisregistratie Personen) .............................................................. 13

2.2.3

STAP 3: Beoordelen recht op bijstand.......................................................................................... 14

2.2.4

STAP 4: Beroep op bijstand kan leiden tot beëindiging verblijfsrecht ...........................................14

2.3

Bijzondere situaties ............................................................................................................................... 15

2.3.1

Geen geldig verblijfsdocument – (verlengings)procedure............................................................. 15

3

Melding IND ..................................................................................................................................................16

4

Veel gestelde vragen ....................................................................................................................................17

5

Stroomschema’s ...........................................................................................................................................19
Schema 1: recht op bijstand EU-onderdaan ......................................................................................................19
Schema 2: recht op bijstand derdelander ..........................................................................................................20

6

Bijlagen ......................................................................................................................................................... 21
Bijlage 1. BRP-codes .........................................................................................................................................21
Bijlage 2. Formulier IND .....................................................................................................................................23

Handreiking migranten en bijstand, Stimulansz in opdracht van het ministerie SZW, april 2017 – versie 1

4

1

EU-burgers en hun familieleden

Binnen de EU bestaat een vrij verkeer van personen. Dat betekent dat het verblijfsrecht voor EU-burgers soepeler
is dan dat voor derdelanders.

1.1

Verblijfsrecht voor EU-burgers en hun familieleden

Een EU-burger kan zijn verblijfsrecht rechtstreeks ontlenen aan de artikelen 6 en 7 en volgende van de Richtlijn
vrij verkeer van EU-burgers 2004/38/EG (hierna de Richtlijn). Hij hoeft zich bij binnenkomst in Nederland niet bij
de IND te melden voor een verklaring van inschrijving. Dat mag wel. Voor de beoordeling of sprake is van
rechtmatig verblijf maakt het niet uit of de EU-burger bekend is bij de IND en of het verblijfsrecht door de IND is
vastgesteld. De vaststelling van het verblijfsrecht is een momentopname. Ook als het verblijfsrecht al eerder door
de IND is vastgesteld moet dat opnieuw worden beoordeeld als bijstand wordt aangevraagd.
Familieleden van EU-burgers die zelf niet de nationaliteit van een EU/EER-lidstaat of Zwitserland hebben,
ontlenen hun verblijfsrecht aan artikel 6 en 7 van de Richtlijn. Zij zijn wel verplicht zich na binnenkomst bij de IND
te melden voor een toetsing aan het gemeenschapsrecht (verblijfsdocument). Vragen zij verblijf bij een EUburger, dan moet deze EU-burger zich inschrijven bij de IND (verklaring van inschrijving).
De verklaring van inschrijving van de IND heeft alleen betrekking op het bestaan van het verblijfsrecht op het
moment van de aanvraag van de inschrijving(sverklaring). Deze verklaring geldt dus niet op het moment dat
bijvoorbeeld bijstand of huurtoeslag wordt aangevraagd, als dat op een ander moment is.

1.2

Recht op bijstand voor EU-burgers

EU-burgers hebben dus geen verblijfsvergunning nodig en hoeven zich niet te melden bij de IND. Daarom is in
veel gevallen de EU-burger niet bekend bij de IND en als logisch gevolg daarvan is het verblijfsrecht nooit
daadwerkelijk door de IND vastgesteld (BRP-code 30 of 38). De aanvragers hebben alleen een paspoort van het
land van herkomst of een paspoort met een verlopen of ingetrokken verklaring van inschrijving. Voor de vraag of
recht op bijstand bestaat zijn verschillende omstandigheden van belang. Deze worden hierna besproken in een
stappenplan. Daarbij is ook meegenomen in welke gevallen aan de IND moet worden gemeld dat de EU-burger
een beroep op bijstand doet en deze is toegekend.

1.2.1

STAP 1: Verblijfsduur maximaal drie maanden of langer dan vijf jaar

De eerste vraag die beantwoord moet worden, is of iemand hier langer dan drie maanden verblijft. Verblijft
iemand maximaal drie maanden in Nederland, dan is er in ieder geval géén recht op bijstand. Dit volgt uit artikel
24, tweede lid, van de Richtlijn. Deze drie-maandentermijn is ook van toepassing op werknemers. Dit heeft het
Europese Hof van Justitie op 25 februari 2016 bevestigd in het arrest Garcia-Nieto (ECLI:EU:C:2016:114, zaak C299/14 (Garcia-Nieto e.a. t. Jobcenter Kreis Recklinghausen)).
Inschrijving BRP
Hoewel EU-burgers niet meer verplicht zijn zich bij de IND te melden, zijn zij wel net als iedereen verplicht zich
meteen in hun woonplaats in te schrijven in de BRP als zij van plan zijn hier ten minste vier maanden te
verblijven. Iemand die zich niet meteen heeft ingeschreven, kan een periode van verblijf voorafgaande aan de
BRP-inschrijving aantonen met andere bewijsstukken als bijvoorbeeld een huurcontract of overig bewijs van zijn
aanwezigheid in Nederland.
Termijn vijf jaar
Als de EU-burger vijf jaren onafgebroken rechtmatig in Nederland verblijft op grond van de Richtlijn, dan heeft hij
duurzaam verblijfsrecht, tenzij hij een verwijderingsmaatregel heeft gekregen. Of er sprake is geweest van een
verwijderingsmaatregel kan blijken uit de titel dat hij hier onrechtmatig verblijft. De EU-burger heeft in dat geval
code 41 of 98.

Handreiking migranten en bijstand, Stimulansz in opdracht van het ministerie SZW, april 2017 – versie 1

5

In artikel 8.17 van het Vreemdelingenbesluit is bepaald dat het rechtmatig verblijf niet wordt onderbroken door
uitzending om werkzaamheden te verrichten in een ander EU‑land of een derde land. En ook niet door:




tijdelijke afwezigheden van niet meer dan zes maanden per jaar; of
afwezigheden van langere duur voor de vervulling van de militaire dienstplicht; of
één afwezigheid van ten hoogste twaalf achtereenvolgende maanden om belangrijke redenen, zoals
zwangerschap en bevalling, ernstige ziekte, studie of beroepsopleiding.
Is er sprake van een verblijf in het buitenland om een andere dan hierboven genoemde redenen, of heeft de EUburger een periode in detentie doorgebracht, dan start de termijn van vijf jaar daarna opnieuw.
Als het duurzaam verblijfsrecht is getoetst door de IND, wordt de EU-burger en zijn familielid geregistreerd onder
verblijfscode 40. Iemand met een duurzaam verblijfsrecht wordt zonder meer met een Nederlander gelijk gesteld,
ongeacht of hij werknemer, zelfstandige of economisch inactief is. In dit geval bestaat dan aanspraak op bijstand
1
en hoeft geen melding aan de IND te worden gedaan, tenzij hij langer dan twee jaar in het buitenland is geweest .
Samengevat
Verblijft de EU-burger maximaal drie maanden in Nederland?
Verblijft de EU-burger vijf jaar of langer rechtmatig op grond
van de richtlijn ononderbroken in Nederland?
Verblijft de EU-burger langer dan drie maanden maar korter
dan vijf jaar in Nederland?

1.2.2






Geen recht op bijstand
Geen melding nodig bij de IND
Wel recht op bijstand
Geen melding nodig bij de IND.



Ga dan naar stap 2

STAP 2: Woonachtig in Nederland

EU-burgers die niet in Nederland wonen, maar hier alleen tijdelijk verblijven, hebben net als Nederlanders en
andere vreemdelingen die niet hun hoofdverblijf in Nederland hebben, geen recht op bijstand. Dat geldt óók als
het gaat om mensen met duurzaam verblijfsrecht. Denk aan iemand met een tijdelijk verblijf voor een naar zijn
2
aard tijdelijk doel, zoals studie , stage of een medische behandeling. Het hoofdverblijf is in dat geval nog in het
land van herkomst, tenzij er hele duidelijke signalen zijn dat dit niet het geval is.
Om te bepalen of iemand in Nederland woont, moet beoordeeld worden of er een persoonlijke band van
duurzame aard bestaat tussen de EU-burger en Nederland. Is iemand maatschappelijk, juridisch, economisch en
sociaal gebonden aan Nederland? Alle omstandigheden van het geval tellen mee. De duurzame band hoeft niet
sterker te zijn dan de band met een ander land, dus het is niet noodzakelijk dat het middelpunt van iemands
maatschappelijke leven in Nederland is. Ook als het gezin van de EU-burger in een ander land verblijft, hoeft dat
een duurzame band niet in de weg te staan.
Samengevat
Heeft de EU-burger geen hoofdverblijf in Nederland?
Heeft de EU-burger wel hoofdverblijf in Nederland?





Geen recht op bijstand
Geen melding nodig bij de IND
Ga dan naar stap 3

1

Als de EU-burger nog geen document heeft dat duurzaam verblijf aantoont, dan kan hij dat bij de IND opvragen tegen betaling
van Leges. De IND beoordeelt in dat geval of de EU-burger hier vijf jaar lang ononderbroken rechtmatig heeft verbleven. Let
wel, dit is een mogelijkheid, geen verplichting.
2
Zie paragraaf 1.3 voor meer informatie over studerende vreemdelingen.

Handreiking migranten en bijstand, Stimulansz in opdracht van het ministerie SZW, april 2017 – versie 1

6

1.2.3

STAP 3: Valt de EU-burger onder een verblijfsgrond van de Richtlijn

De Richtlijn kent in beginsel de volgende verblijfsgronden:
1. als werkzoekende
2. als werknemer of zelfstandige;
3. als economisch-niet actieve; dat is een persoon die zelf in zijn bestaan kan voorzien (o.a. via een
buitenlandse uitkering of vanuit vermogen);
4. als studerende die zelf in zijn bestaan kan voorzien; of
5. als familielid van een persoon als bedoeld onder 1-4.
Niet alle gronden voor een verblijfsrecht geven ook recht op bijstand. Het criterium op grond waarvan dat moet
worden beoordeeld is of de betrokken EU-burger door een beroep te doen op een bijstandsuitkering een
onredelijke belasting vormt voor het socialebijstandsstelsel van het gastland. Dit volgt uit artikel 14, eerste lid, van
de Richtlijn. Voor de werkzoekende geldt dat sprake is van een verblijfsrecht als hij zoekt naar werk en een reële
kans maakt om werk te vinden. Het kan dus zo zijn dat een EU-burger wel rechtmatig in Nederland verblijft maar
geen recht heeft op sociale bijstand.
Ad 1
Werkzoekende
Een EU-burger die Nederland binnenkomt, geen werk heeft (gehad), maar wel zoekt naar werk en een reële kans
maakt om werk te vinden heeft nog wel een verblijfsrecht op grond van artikel 14, vierde lid, onder b, van de
Richtlijn. Dit verblijfsrecht geeft geen recht op bijstand. Dit blijkt uit artikel 24, tweede lid, van de Richtlijn en is
bevestigd in de arresten Garcia-Nieto en Alimanovic, ECLI:EU:C:2015:597, zaak C-67/14 (Jobcenter Berlin
Neuköln) . Een dergelijk geval hoeft niet te worden gemeld bij de IND.
Ad 2
Status van werknemer of zelfstandige
De eerste situatie waarin iemand de status van werknemer of zelfstandige als bedoeld in de Richtlijn heeft, is het
geval waarin een EU-burger reële, daadwerkelijke arbeid verricht en een aanvullende bijstandsuitkering
aanvraagt. Van reële en daadwerkelijke arbeid is in ieder geval sprake als de inkomsten uit arbeid meer bedragen
dan 50% van de toepasselijke bijstandsnorm of de burger van de Unie ten minste 40% van de gebruikelijke
volledige arbeidstijd werkt. Dit volgt uit de Vreemdelingencirculaire 2000, onderdeel B10, paragraaf 2.2.
Beleidsregels. Een aanvraag om aanvullende bijstand hoeft in dit geval niet gemeld te worden bij de IND.
In het geval de EU-burger een aanvullende bijstandsuitkering aanvraagt en geen reële en daadwerkelijke arbeid
verricht, heeft het beroep op de aanvullende bijstand mogelijk wel gevolgen voor het verblijfsrecht. Een dergelijk
geval moet wel worden gemeld bij de IND.
De tweede situatie waarin een EU-burger de status van werknemer of zelfstandige heeft, is het geval waarin een
EU-burger die korter dan één jaar heeft gewerkt (reële en daadwerkelijke arbeid), onvrijwillig werkloos is en
ingeschreven is bij UWV. Deze EU-burger behoudt gedurende zes maanden na intreden van de werkloosheid de
status van werknemer. Die eerste zes maanden na het intreden van de werkloosheid heeft hij recht op bijstand
(tenzij er recht bestaat op WW) en hoeft dit niet gemeld te worden aan de IND. Uit de Richtlijn volgt dat de
gastlidstaat niet verplicht is na deze periode sociale uitkeringen te verstrekken. Een individueel onderzoek naar
de eventuele onredelijke belasting voor het socialebijstandsstelsel van de gastlidstaat is in deze situatie dan ook
niet nodig. Dit houdt in dat een gemeente in deze gevallen de bijstand zes maanden na intreden van
werkloosheid zonder tussenkomst van de IND mag beëindigen. De einddatum kan al bij aanvang van de bijstand
worden aangekondigd. (Dit is neergelegd in artikel 7, derde lid, onder c, van de Richtlijn en bevestigd in het arrest
Alimanovic, ECLI:EU:C:2015:597, zaak C-67/14 (Jobcenter Berlin Neuköln)).
Een EU-burger die één jaar of langer heeft gewerkt (reële en daadwerkelijke arbeid), die onvrijwillig werkloos is
en is ingeschreven bij UWV, behoudt zijn status van werknemer of zelfstandige voor onbepaalde tijd. Dit is
neergelegd in artikel 7, derde lid, onder b, van de Richtlijn. In deze situatie bestaat recht op bijstand en hoeft geen
melding aan de IND te worden gedaan.
In de bovenstaande situaties wordt er expliciet gesproken over onvrijwillige werkloosheid. Er is geen sprake van
onvrijwillige werkloosheid, wanneer de gemeente (in het kader van de Participatiewet, IOAW of IOAZ), of het

Handreiking migranten en bijstand, Stimulansz in opdracht van het ministerie SZW, april 2017 – versie 1

7

UWV (in het kader van de WW of IOW) de zwaarst mogelijke maatregel (afwijzing, beëindiging of 100% verlaging
van de uitkering) oplegt, omdat de werknemer te verwijten valt dat hij werkloos is geworden, of werkloos is en
blijft. We spreken in dit geval van verwijtbare werkloosheid. Deze zwaarst mogelijke maatregel kan opgelegd zijn
voorafgaand aan de aanvraag voor bijstand door UWV of door de gemeente tijdens de bijstandsuitkering. Als een
EU-burger verwijtbaar werkloos is, verliest hij de status van werknemer. Vervolgens kan een beroep op bijstand
gevolgen hebben voor het verblijfsrecht. Een dergelijk geval dient gemeld te worden aan de IND.
Bbz 2004
Een EU-burger die een aanvraag doet voor een Bbz-krediet of Bbz-krediet ontvangt heeft een verblijfsrecht als
zelfstandige. De aanvraagprocedure voor het Bbz voorkomt in voldoende mate dat daarop een onredelijk beroep
kan worden gedaan, nu er eisen worden gesteld aan de levensvatbaarheid van het bedrijf. Een toekenning van
het Bbz betekent dat het bedrijf levensvatbaar wordt geacht en dat aannemelijk is dat de EU-burger binnen korte
termijn zelfstandig in het bestaan kan voorzien. Een dergelijk geval hoeft niet gemeld te worden bij de IND.
Ad 3
Economisch niet-actieve
Aangezien het hier gaat om EU-burgers die in hun eigen bestaan kunnen voorzien, zou een beroep op bijstand
hier niet aan de orde moeten zijn.
Een EU-burger die na aankomst in Nederland financiële middelen heeft gehad, geen werk heeft (gehad) en niet
zoekt naar werk, heeft op basis van de Participatiewet recht op bijstand (er is geen uitsluitingsgrond). Deze zaken
moeten gemeld worden aan de IND. Zie verder onder stap 4.
EU-burgers die niet over voldoende middelen beschikken om in aanmerking te komen voor een verblijfsrecht, die
hier korter dan vijf jaar verblijven en hier naartoe gekomen zijn met als doel sociale bijstand te ontvangen, hebben
geen verblijfsrecht en kunnen worden uitgesloten van het recht op sociale voorzieningen. (ECLI:EU:C:2014:2358,
zaak C-333/13 (Dano en Dano t. Jobcenter Leipzig)).
Ad 4
Studerende die in eigen bestaan kan voorzien
Studenten hebben verblijfsrecht op basis van de Richtlijn (artikel 7, eerste lid, aanhef en onder c). In het geval ze
stoppen met hun studie kunnen er twee situaties ontstaan:
1. De gewezen student gaat op zoek naar werk en wordt dan werkzoekende. Zie verder onder ad 1.
2. De gewezen student zoekt niet naar werk en is dan economisch niet-actieve. Zie verder onder ad 3.
Ad 5
Familieleden van de EU-burger
Is een EU-burger familielid van een andere EU-burger die aan een van bovenstaande situaties voldoet, dan heeft
hij ook rechtmatig verblijf op grond van de Richtlijn als hij deze EU-burger begeleidt of zich bij hem voegt. Heeft
het familielid een afhankelijk verblijfsrecht, dan hoeft hij niet zelfstandig aan de voorwaarden te voldoen. Als
familielid worden beschouwd:
a. de echtgenoot van de EU-burger;
b. de partner met wie de EU-burger een geregistreerd partnerschap heeft gesloten;
3
c. de partner met wie de EU-burger een deugdelijk bewezen duurzame relatie heeft ;
d. de rechtstreekse bloedverwanten in neergaande lijn alsmede die van de echtgenoot of partner als
bedoeld onder b), beneden de leeftijd van 21 jaar of die te hunnen laste zijn;
e. de rechtstreekse bloedverwanten in opgaande lijn, alsmede die van de echtgenoot of partner als bedoeld
onder b), die te hunnen laste zijn.
Deze nadere invulling van het begrip familielid en andere begunstigden is neergelegd in artikel 2, onder 2, en
artikel 3 lid 2 van de Richtlijn.
Uit artikel 7, tweede lid, van de Richtlijn blijkt dat het verblijfsrecht ook van toepassing is op familieleden van een
EU-burger die zelf geen burger van de Unie zijn. Deze derdelander familieleden kunnen niet zelfstandig een
verblijfsrecht hebben. Als de EU-burger bij wie de derdelander verblijft, rechtmatig in Nederland verblijft, is er
geen melding van beroep op bijstand aan IND nodig van de derdelander. Is er sprake van een derdelander wiens
3

Zie 3.1.1. van de Vreemdelingencirculaire

Handreiking migranten en bijstand, Stimulansz in opdracht van het ministerie SZW, april 2017 – versie 1

8

relatie of huwelijk met een EU-burger is verbroken of waarvan de partner is overleden of vertrokken, dan moet de
derdelander gemeld worden aan de IND.

Samengevat
Is de EU-burger een werkzoekende en maakt hij een reële
kans om werk te vinden?
Is de EU-burger een werknemer die aanvullende bijstand
aanvraagt en reële daadwerkelijke arbeid verricht?

Is de EU-burger een werknemer die aanvullende bijstand
aanvraagt en geen reële arbeid verricht?
Is de EU-burger niet verwijtbaar werkloos en heeft hij korter
dan 1 jaar gewerkt?
Is de EU-burger niet verwijtbaar werkloos en heeft hij één jaar
of langer gewerkt?
Is sprake van verwijtbare werkloosheid?

Vraag de EU-burger een uitkering op grond van het Bbz aan?
Is de EU-burger inactief en heeft hij nooit financiële middelen
gehad?
Is de EU-burger economisch niet-actief en heeft hij dus wel
financiële middelen gehad?
Is de EU-burger hier voor zijn studie gekomen maar nu
gestopt met studeren?
Familieleden van EU-burger waarvoor geen melding nodig is
(kan zelf EU-burger of derdelander zijn)
Derdelander waarvan de relatie of het huwelijk is verbroken
of waarvan de partner is overleden of vertrokken

1.2.4




Geen recht op bijstand
Geen melding nodig bij de IND






Wel recht op bijstand
Geen melding nodig bij de IND
Wel recht op bijstand
Wel melding nodig bij de IND, ga naar
stap 4.
Wel recht op bijstand in de eerste 6
maanden van werkloosheid
Geen melding nodig bij de IND
Wel recht op bijstand
Geen melding nodig bij de IND
Wel recht op bijstand
Wel melding nodig bij de IND, ga naar
stap 4
Wel recht op bijstand
Geen melding nodig bij de IND
Geen recht op bijstand
Geen melding nodig bij de IND
Wel recht op bijstand
Wel melding nodig bij de IND, ga naar
stap 4
Zie werkzoekende of economisch
niet-actieve
Wel recht op bijstand
Geen melding nodig bij de IND
Melding nodig bij IND


















STAP 4: Beroep op bijstand kan leiden tot beëindiging van het verblijfsrecht

In die specifieke gevallen waarbij niet duidelijk is of het verblijfsrecht van de bijstandsgerechtigde EU-burger in
stand kan blijven nu er een beroep op bijstand wordt gedaan, moet een melding worden gedaan aan de IND. Het
gaat daarbij om de feitelijke situatie waarin het beroep op bijstand gevolgen kan hebben voor het verblijfsrecht.
Denk daarbij onder meer aan de volgende situaties (lijst is niet uitputtend):

De EU-burger is gedeeltelijk werkzaam, maar verdient minder dan 50% van de bijstandsnorm.

De EU-burger werkt minder dan 40% van de gebruikelijke arbeidstijd.

De EU-burger is verwijtbaar werkloos.

De EU-burger is economisch niet-actief en kon aanvankelijk in het eigen bestaan voorzien.
De EU-burger houdt verblijfsrecht, tot de IND heeft vastgesteld dat er geen verblijfsrecht (meer) bestaat. De
Centrale Raad van Beroep heeft in verschillende uitspraken (zie bijvoorbeeld ECLI:NL:CRVB:2013:BZ3854)
geoordeeld dat de EU-burger dan ook recht kan hebben op een bijstandsuitkering.
Bij twijfel of het recht op bijstand gevolgen heeft voor het verblijfsrecht, wordt altijd een melding gedaan aan de
IND. Voor die melding wordt het formulier van de IND gebruikt. Daarmee kan de IND beoordelen of sprake is van

Handreiking migranten en bijstand, Stimulansz in opdracht van het ministerie SZW, april 2017 – versie 1

9

een situatie waarin er gevolgen zijn voor het verblijfsrecht. Zijn er mogelijk wél gevolgen voor het verblijfsrecht,
dan ontvangt de EU-burger daarover bericht van de IND met het verzoek om op het voornemen tot
verblijfsbeëindiging te reageren en aanvullende informatie te verstrekken. De gemeente wordt over het besluit van
de IND geïnformeerd. Er moet bijstand worden verleend (tenzij het gaat om werkzoekenden) tot het moment dat
de IND heeft beslist dat het verblijfsrecht is vervallen. Dit blijkt ook uit een gewijzigde BRP-code.

Handreiking migranten en bijstand, Stimulansz in opdracht van het ministerie SZW, april 2017 – versie 1

10

1.3

Bijzondere situaties

1.3.1

Ontheffing sollicitatieplicht wegens medische gronden

Wordt aan een EU-burger tijdens de aanvraag voor bijstand of verstrekking van bijstand een ontheffing van de
sollicitatieplicht op medische gronden gegeven, dan wordt dit gemeld aan de IND. Dit geldt ook voor EU-burgers
die tijdelijk arbeidsongeschikt zijn. Er wordt melding gemaakt van de omstandigheid van medische gronden zodat
de IND hier rekening mee kan houden.

1.3.2

Bij ontheffing sollicitatieplicht alleenstaande ouder met kind jonger dan 5 jaar

Wordt een EU-burger ontheven van de sollicitatieplicht op de grond dat hij een alleenstaande ouder is met een
kind jonger dan vijf jaar, dan wordt dit gemeld aan de IND. De IND beoordeelt op basis daarvan het verblijfsrecht.

1.3.3

Werknemers met de Bulgaarse, Roemeense of Kroatische nationaliteit

Bulgaren en Roemenen die voor 1 januari 2014 arbeid in loondienst hebben verricht, moeten gemeld worden aan
de IND.
Werknemers uit Kroatië moeten tot 1 juli 2018 een vergunning hebben om in Nederland te werken. Kroatië is
sinds 1 juli 2013 lid van de EU. Kroaten hebben geen verblijfsvergunning nodig. Zij kunnen wel de IND vragen om
toetsing aan het EU-recht en daarmee een verblijfsdocument ontvangen als verklaring van inschrijving. Kroaten
die geen werk hebben, kunnen van de IND een verklaring van inschrijving (sticker) als werkzoekende krijgen met
een geldigheid van zes maanden. Zij kunnen deze alleen verlengen als zij met documenten kunnen aantonen dat
zij binnenkort een baan krijgen. Kroaten die arbeid in loondienst hebben verricht, moeten gemeld worden aan de
IND.
Is er sprake van een situatie als hiervoor genoemd, dan wordt bijstand toegekend en een melding gedaan bij de
IND.

Handreiking migranten en bijstand, Stimulansz in opdracht van het ministerie SZW, april 2017 – versie 1

11

2

Derdelanders (niet-EU)

2.1

Verblijfsrecht voor derdelanders (niet-EU)

Niet-Nederlanders die hier verblijven en geen EU-burger zijn, worden in deze handreiking aangeduid met de term
derdelanders. Dat geldt ook voor Turkse werknemers of familieleden met verblijfrechten op grond van het
Associatiebesluit EU-Turkije. Derdelanders hebben alleen recht op bijstand als zij met Nederlanders zijn
gelijkgesteld. Hieronder volgt een stappenplan om na te gaan of recht op bijstand bestaat.

2.2

Recht op bijstand voor derdelanders (niet-EU)

Derdelanders verblijven uitsluitend rechtmatig in Nederland als zij voldoen aan de gronden die zijn vermeld in
artikel 8 Vreemdelingenwet 2000. Zij hebben recht op een bijstandsuitkering als zij zijn gelijkgesteld aan
Nederlanders op grond van artikel 11 Participatiewet, lid 2 of 3 jo artikel 1 Besluit gelijkstelling vreemdelingen
Participatiewet, IOAW en IOAZ.

2.2.1

STAP 1: Geldig verblijfsdocument

Een derdelander wordt voor PW, IOAW en IOAZ met een Nederlander gelijkgesteld als hij rechtmatig in
4
5
Nederland verblijft met een geldig verblijfsdocument voor bepaalde of onbepaalde tijd . Het gaat hier om één
van de volgende verblijfsdocumenten:
Verblijfsdocument I (verblijfsvergunning regulier voor bepaalde tijd)
Verblijf voor bepaalde tijd op reguliere gronden, altijd verleend onder beperking zoals verblijf bij familie of gezin,
studie of arbeid in loondienst.
Verblijfsdocument II (verblijfsvergunning regulier voor onbepaalde tijd)
Verblijf voor onbepaalde tijd op reguliere gronden. Geen beperkingen en geen voorschriften.
Verblijfsdocument III (verblijfsvergunning asiel voor bepaalde tijd)
Verblijf voor bepaalde tijd op asielgronden ( in beginsel voor 3 of 5 jaar) .
Verblijfsdocument IV (verblijfsvergunning asiel voor onbepaalde tijd)
Verblijf voor onbepaalde tijd op asielgronden (na 5 jaar verblijfsvergunning asiel voor bepaalde tijd nog steeds
bescherming nodig).
Verblijfsdocument V (langdurig ingezeten derdelander)
Deze vergunning wordt verleend aan vreemdelingen die voor onbepaalde tijd in Nederland verblijven en de status
van EU-langdurig ingezetene hebben.
Europese Blauwe kaart
Werk- en verblijfsvergunning voor hoogopgeleide arbeidsmigranten van buiten de EU
W-documenten – identiteitsbewijs, géén verblijfsdocument!
Let op: Dit document is een identiteitsbewijs, geen verblijfsdocument. Het W-document wordt verstrekt aan
vreemdelingen die asiel hebben aangevraagd en nog geen (definitieve) beslissing op hun aanvraag hebben
ontvangen. Dit document is ook bestemd voor vreemdelingen die een aanvraag voor een verblijfsvergunning asiel
voor onbepaalde tijd hebben ingediend en nog geen (definitieve) beslissing op deze aanvraag hebben ontvangen.
Dit geeft géén recht op bijstand, aangezien het een identiteitsbewijs is en géén verblijfsdocument. Hetzelfde geldt
voor het W2-document. Ook dit document is een identiteitsbewijs, geen verblijfsdocument. Verblijf voor een

4
5

Zie voor voorbeelden: vreemdelingendocumenten.nl
Artikel 11 Participatiewet en Artikel 1 Besluit gelijkstelling vreemdelingen Participatiewet, IOAW en IOAZ

Handreiking migranten en bijstand, Stimulansz in opdracht van het ministerie SZW, april 2017 – versie 1

12

beperkte groep vreemdelingen die in Nederland het verloop van hun reguliere procedure mag afwachten en niet
in het bezit is van een paspoort.
Het gaat daarbij onder meer om vreemdelingen:

aan wie uitstel van vertrek is verleend wegens hun gezondheidstoestand of

die slachtoffer/getuige-aangever van mensenhandel zijn of

die voorheen in de asielprocedure zaten en nu een reguliere procedure volgen.
Dat zijn dus vreemdelingen die rechtmatig maar zonder Rijksvoorzieningen in Nederland verblijven. Deze groep
vreemdelingen krijgt bij het identiteitsbewijs een inlegvel met een sticker “verklaring van inschrijving algemeen”.
Verblijfsdocument

Recht op bijstand?

I

Ja – melding nodig als in verblijfsdocument is aangetekend dat een beroep op
algemene middelen verblijfsrechtelijke gevolgen kan hebben.
Ja
Ja
Ja
Ja
Ja – melding nodig
Nee
Nee

II
III
IV
V
Europese Blauwe kaart
W-document
W2-document

2.2.2

STAP 2: Verblijfscode BRP (Basisregistratie Personen)

De gemeente bekijkt of het verblijfsdocument overeenkomt met de verblijfstitelcode in de BRP. Wijkt de BRPcode af van het verblijfsdocument, dan neemt de gemeente contact op met de IND ketenservice om vast te
stellen of het verblijfsdocument in overeenstemming is met de daadwerkelijke verblijfsstatus van de derdelander.
Verblijfsdocument I, verblijfsvergunning regulier voor bepaalde tijd

code 21

code 22

code 23

code 24
Verblijfsdocument II

code 25
Verblijfsdocument III

code 26
Verblijfsdocument IV

code 27
Verblijfsdocument V

code 25
Europese Blauwe Kaart

code 21

code 23
W-document

code 32

code 33

Handreiking migranten en bijstand, Stimulansz in opdracht van het ministerie SZW, april 2017 – versie 1

13

W2-document

code 31
Verklaring van inschrijving/wijziging codes

code 31

code 32

code 33

code 34

code 35

code 41

code 42

code 43

code 98

2.2.3

STAP 3: Beoordelen recht op bijstand

Als het verblijfsdocument niet in overeenstemming is met de daadwerkelijke status van de derdelander, dan kan
het college:
1. op basis van de door de IND verstrekte gegevens het bijstandsrecht aanpassen/weigeren; dan wel
2. de derdelander met de gegevens van de IND confronteren om hem vervolgens – onder opschorting van
het bijstandsrecht - in de gelegenheid te stellen het tegendeel aan te tonen.
Een derdelander wordt voor PW, IOAW en IOAZ met een Nederlander gelijkgesteld als hij rechtmatig in
Nederland verblijft met een geldig verblijfsdocument voor bepaalde of onbepaalde tijd en de BRP-code komt
overeen met het verblijfsdocument. Hij heeft dan recht op uitkeringen en verstrekkingen. Een W(2)-document is
geen geldig verblijfsdocument. Een dergelijk document geeft geen recht op bijstand.
Bij een geldig verblijfsdocument hoort BRP-code 21 tot en met 27. In die gevallen bestaat recht op bijstand. Er
volgt alleen een melding naar de IND als in het verblijfsdocument is aangetekend dat een beroep op algemene
middelen verblijfsrechtelijke gevolgen kan hebben. Hier moet dus in alle gevallen naar gekeken worden.
Als een derdelander geen geldige verblijfsvergunning heeft, kan hij soms in aanmerking komen voor een
bijstandsuitkering. Dat kan in bepaalde omstandigheden als hij een (verlengings)procedure heeft lopen (zie
paragraaf 2.3, bijzondere situaties).

2.2.4

STAP 4: Beroep op bijstand kan leiden tot beëindiging verblijfsrecht

Voor personen met een verblijfsdocument regulier, bepaalde tijd (Verblijfsdocument I) geldt dat hun eventuele
bijstandsafhankelijkheid gevolgen kan hebben voor hun verblijfsrecht als dat op het verblijfsdocument is
aangetekend. Het betreft dan algemene bijstand. Bijzondere bijstand heeft – daargelaten de situatie dat de jong
meerderjarige bijzondere bijstand ontvangt voor zijn levensonderhoud – geen gevolgen voor het verblijfsrecht en
dat zelfde geldt ook voor een eventueel beroep op een participatievoorziening.
Een melding aan de IND is alleen noodzakelijk bij een verblijfsvergunning voor bepaalde tijd regulier. Er zijn drie
uitzonderingen:
1. Tijdelijke humanitaire gronden.
2. Het afwachten van een verzoek op grond van artikel 17 Rijkswet op het Nederlanderschap
3. Niet-tijdelijke humanitaire gronden.
In deze gevallen hoeft geen melding te worden gedaan bij de IND.
Voor inzet van de (algemene) bijstand wordt de derdelander er op gewezen dat de eventuele
bijstandsafhankelijkheid zal worden gemeld aan de IND en dat hier eventueel gevolgen aan vast kunnen zitten
voor wat betreft zijn verblijfsrecht. Het staat de vreemdeling op dat moment vrij om zijn aanvraag alsnog in te
trekken. Bij intrekking is geen melding richting IND nodig.
Besluit de desbetreffende vreemdeling zijn aanvraag door te zetten en komt het tot bijstandsverlening dan is wel
een melding noodzakelijk. Een eventuele wijziging van het verblijfsrecht wordt aan de sociale dienst kenbaar

Handreiking migranten en bijstand, Stimulansz in opdracht van het ministerie SZW, april 2017 – versie 1

14

gemaakt door wijziging van de BRP-verblijfstitelcode. Het is daarom in deze gevallen raadzaam om binnen 3
maanden na de melding de BRP-code te controleren. Gaat de derdelander in bezwaar tegen de wijziging, dan
blijft gedurende het bezwaar de verblijfstitel op rechtmatig staan.

2.3

Bijzondere situaties

2.3.1

Geen geldig verblijfsdocument – (verlengings)procedure

Is de derdelander in procedure over de intrekking, verlenging, of wijziging van zijn verblijfsvergunning, dan is de
gelijkstelling aan een Nederlander beperkt (Artikel 1 Besluit gelijkstelling vreemdelingen Participatiewet, IOAW en
IOAZ).
De gelijkstelling eindigt in twee gevallen:
1. Er is onherroepelijk op het eerste rechtsmiddel beslist. In reguliere zaken is bezwaar het eerste rechtsmiddel.
In asielzaken is beroep het eerste rechtsmiddel.
2. Er is een last tot uitzetting afgegeven en de werking daarvan is niet door een rechter opgeschort.
Het komt regelmatig voor dat de derdelander een voorlopige voorziening aanvraagt om de opgestarte procedure
in Nederland te kunnen afwachten. Hij kan zo voorkomen dat het besluit van de IND daadwerkelijk wordt
uitgevoerd. Daardoor verblijft hij wel rechtmatig in Nederland, maar dat betekent niet dat hij gelijkgesteld wordt
met een Nederlander.
De BRP-codes die aangeven dat iemand in procedure is, zijn 31, 32, 33 en 34.
Code 31 geeft wel recht op bijstand in het geval van een verlengingsaanvraag waarbij het doel is gewijzigd
(bijvoorbeeld iemand die is toegelaten voor verblijf bij partner wil een verblijfsvergunning voor zelfstandig verblijf).
In alle andere gevallen geeft code 31 geen recht op bijstand en is geen melding nodig bij de IND.
Bij code 32 en 34 is geen recht op bijstand en is geen melding nodig bij de IND.
Bij code 33 is recht op bijstand. Zowel bij code 31 als 33 is een melding nodig bij de IND als op het
verblijfsdocument een aantekening over de publieke middelen is opgenomen. Dit geldt voor code 31 uitsluitend
als wel recht op bijstand ontstaat.

Handreiking migranten en bijstand, Stimulansz in opdracht van het ministerie SZW, april 2017 – versie 1

15

3

Melding IND

Een melding van een beroep op bijstand gaat per post naar de IND. De melding wordt dan beoordeeld op
mogelijke gevolgen voor het verblijfsrecht van de betreffende vreemdeling. IND koppelt altijd terug aan
gemeenten of de melding en het beroep op bijstand gevolgen heeft voor het verblijfsrecht. Als de melding leidt tot
beëindiging of wijziging van het verblijfsrecht, dan stuurt de IND ook de bijbehorende BRP-code naar de
gemeenten. De IND streeft ernaar om dit binnen drie maanden na melding van een beroep op bijstand te doen.
Contactgegevens IND
Postbus 10
9560 AA Ter Apel
Contactgegevens – uitsluitend voor vragen (niet voor meldingen)
E-mail: GSDproject@ind.minvenj.nl
Telefoon: 088-0430500 (Klantinformatiecentrum Ketenpartners)

Handreiking migranten en bijstand, Stimulansz in opdracht van het ministerie SZW, april 2017 – versie 1

16

4

Veel gestelde vragen

Moet bij een afwijzing ook een melding aan de IND worden gedaan?
Nee, alleen in het geval de toekenning van de uitkering mogelijk gevolgen heeft voor het verblijfsrecht van de
betrokkene moet een melding aan de IND worden gedaan. Als de aanvraag wordt afgewezen, hoeft daarvan
geen melding te worden gemaakt. Immers, als de bijstand wordt afgewezen is er geen denkbaar gevolg voor het
verblijfsrecht, zodat een melding aan de IND niet nodig is.
Wanneer heeft iemand verblijfsrecht als werkzoekende?
Om te kunnen spreken van een verblijfsrecht als werkzoekende als bedoeld in artikel 14, vierde lid, onder b, van
de Richtlijn moet de EU-burger kunnen bewijzen dat hij nog altijd werk zoekt en een reële kans maakt om te
worden aangesteld. Een werkzoekende heeft geen recht op bijstand.
Is ingeschreven staan bij het UWV als werkzoekende voldoende of moet er aan meer voorwaarden worden
voldaan?
Artikel 7 van de Richtlijn stelt alleen de eis dat EU-burger zich als werkzoekende bij de bevoegde dienst voor
arbeidsvoorziening (UWV) heeft ingeschreven en als hij kan bewijzen dat er een reële kans op werk is.
De EU-burger heeft meerdere dienstverbanden gehad. Elk dienstverband afzonderlijk was korter dan één
jaar. Bij elkaar opgeteld is er wel langer dan één jaar gewerkt. Op welke wijze stel je vast of er langer dan
één jaar is gewerkt?
Het gaat om de situatie waarin er minstens twaalf maanden aangesloten is gewerkt. Korte dienstverbanden
kunnen dus niet worden opgeteld tenzij die elkaar direct opvolgen. Om hier aan te voldoen is het criterium dus
aaneengesloten, ongeacht bij welke werkgever het dienstverband was.
De EU-burger heeft korter dan één jaar gewerkt en is werkloos geworden. Hij meldt zich voor een
bijstandsuitkering. Moet in dit geval bijstand worden toegekend? Moet een melding aan de IND worden
gedaan?
Een EU-burger die korter dan één jaar heeft gewerkt, niet verwijtbaar werkloos is en ingeschreven is bij UWV
behoudt gedurende zes maanden na intreden van de werkloosheid de status van werknemer. Die eerste zes
maanden na het intreden van de werkloosheid heeft hij recht op bijstand en hoeft dit niet gemeld te worden aan
de IND. Na deze zes-maandentermijn wordt hij ‘werkzoekende’, en kan de bijstand worden beëindigd. Dat kan al
direct bij de toekenning worden aangekondigd. Dit is neergelegd in artikel 7, derde lid, onder c, van de Richtlijn en
nader uitgelegd in het arrest Alimanovic, ECLI:EU:C:2015:597, zaak C-67/14 (Jobcenter Berlin Neuköln).
Hoe kan de gemeente vaststellen of iemand al dan niet langer dan drie maanden rechtmatig in Nederland
verblijft als deze zich vanwege zijn dakloosheid (nog) niet heeft ingeschreven in de basisregistratie
personen (BRP)?
De bewijslast om aan te tonen dat het verblijf in Nederland langer dan drie maanden duurt rust op de aanvrager.
Als er sprake is van een inschrijving de BRP is dat eenvoudig vast te stellen. Als de EU-burger niet is
ingeschreven is het aan hem om met andere bewijsmiddelen aan te tonen dat hij langer dan drie maanden in
Nederland verblijft.

Handreiking migranten en bijstand, Stimulansz in opdracht van het ministerie SZW, april 2017 – versie 1

17

De EU-burger verblijft langer dan drie maanden in Nederland maar nog geen vijf jaar. De EU-burger heeft
niet gewerkt en zoekt ook niet naar werk. Moet bijstand worden toegekend en een melding worden gedaan
aan de IND?
Dat hangt af van de vraag of de EU-burger aanvankelijk over voldoende financiële middelen beschikte om in zijn
bestaan te kunnen voorzien. Daarbij kan worden aangesloten bij de bijstandsnorm. Een EU-burger die na
aankomst in Nederland financiële middelen heeft gehad, geen werk heeft (gehad) en niet zoekt naar werk, heeft
op basis van de Participatiewet recht op bijstand (er is geen uitsluitingsgrond). Deze zaken moeten gemeld
worden aan de IND.
EU-burgers die hier korter dan vijf jaar verblijven en hier naartoe gekomen zijn met als doel sociale bijstand te
ontvangen, hebben geen verblijfsrecht en kunnen worden uitgesloten van het recht op sociale voorzieningen. Dit
heeft het Hof van Justitie van de EU bepaald in het arrest Dano. (ECLI:EU:C:2014:2358, zaak C-333/13 (Dano en
Dano t. Jobcenter Leipzig). Deze zaken hoeven niet te worden gemeld aan de IND.

Handreiking migranten en bijstand, Stimulansz in opdracht van het ministerie SZW, april 2017 – versie 1

18

5

Stroomschema’s

Schema 1: recht op bijstand EU-onderdaan
Let op! Dit stroomschema is een hulpmiddel en geeft de informatie beknopt weer.

Handreiking migranten en bijstand, Stimulansz in opdracht van het ministerie SZW, april 2017 – versie 1

19

Schema 2: recht op bijstand derdelander
Stap 1: controle
verblijfsdocument

Stap 2: controle BRP-code

Stap 3: recht op bijstand?

I

21, 22, 23, 24, 33

II
III
IV
V
Europese Blauwe kaart
W-document
W2-document

25
26
27
25
21, 23
32, 33
31

Ja – melding nodig als in verblijfsdocument is
aangetekend dat een beroep op algemene
middelen verblijfsrechtelijke gevolgen kan
hebben.
Ja – geen melding nodig
Ja – geen melding nodig
Ja – geen melding nodig
Ja – geen melding nodig
Ja – melding nodig
Nee – geen melding nodig
Nee – geen melding nodig

Handreiking migranten en bijstand, Stimulansz in opdracht van het ministerie SZW, april 2017 – versie 1

20

6

Bijlagen

Bijlage 1. BRP-codes

Handreiking migranten en bijstand, Stimulansz in opdracht van het ministerie SZW, april 2017 – versie 1

21

Handreiking migranten en bijstand, Stimulansz in opdracht van het ministerie SZW, april 2017 – versie 1

22

Bijlage 2. Formulier IND
Melding aan IND van beroep op bijstand: vragenlijst
Dit meldingsformulier dient zowel voor EU-burgers als voor derdelanders te worden gebruikt.
Verstuur het volledig ingevulde formulier naar:
Immigratie- en Naturalisatiedienst, Postbus 10, 9560 AA Ter Apel
Retouradres Sociale Dienst:
……………………………………
……………………………………
……………………………………

contactpersoon:
naam:
tel.nr :

Gegevens vreemdeling:
naam:
geb. datum:
nationaliteit:
BSN:
BRP-code:
Datum aanvraag uitkering?
Datum aanvang uitkering?
Wat is de reden voor het aanvragen van
de uitkering?
Soort uitkering?
Wat is de hoogte van de uitkering die
maandelijks wordt verstrekt (bedrag in
euro)?
Welke norm is basis voor de uitkering?
Heeft de vreemdeling een
echtgenoot/partner, en/of kinderen in
Nederland die zijn inbegrepen in de
gezinsbijstand?
Heeft de vreemdeling een arbeidsverleden
in Nederland?
Zo ja graag een overzicht van de duur van
de arbeidsovereenkomst en de hoogte
van het inkomen*
Heeft de vreemdeling eerder een
Nederlandse uitkering ontvangen?
Zo ja, welke uitkering en graag een
overzicht van de duur van de uitkering en
de hoogte van de uitkering.*
Heeft de vreemdeling als zelfstandige
gewerkt?
Zo ja, graag inkomensgegevens
overleggen.*
Is de vreemdeling verwijtbaar werkloos?
Als sprake is van verwijtbare
werkloosheid, is die dan vastgesteld door
de gemeentelijke sociale dienst (GSD)?

o

Ja, omdat…
Nee

o
o

Ja
Nee, vastgesteld door UWV

o

Als vastgesteld door GSD, dan moet de
beschikking met rechtsgevolg van de
vastgestelde verwijtbare werkloosheid
(verlaging van de bijstand door toepassing
van een maatregel) met het meldformulier
te worden meegestuurd.
Is de vreemdeling ingeschreven als
werkzoekende bij het UWV Werkbedrijf?
Is de vreemdeling vrijgesteld van de
sollicitatieplicht?
Zo ja om welke reden?
Welke inspanningen verricht de
vreemdeling om werk te vinden?

Handreiking migranten en bijstand, Stimulansz in opdracht van het ministerie SZW, april 2017 – versie 1

23

Zijn er nog bijzonderheden waar de IND
van op de hoogte zou moeten zijn?
Bijvoorbeeld:
1. De vreemdeling heeft langere tijd in het
buitenland verbleven,
2. De vreemdeling heeft een ontheffing
van de plicht tot arbeidsinschakeling.
3. Er is sprake van algemene bijstand in
de vorm van een lening.
*Alleen invullen indien deze gegevens zijn opgegeven door de vreemdeling zelf of beschikbaar zijn
vanuit eerdere bijstandsaanvraag.

Handreiking migranten en bijstand, Stimulansz in opdracht van het ministerie SZW, april 2017 – versie 1

24