TER ONDERTEKENING

Aan de Minister voor Klimaat en Energie

Directoraat-generaal Klimaat
en Energie
Directie Energiemarkt
Auteur

TER BESLISSING
Datum
1 juni 2023

Versturen aan de Tweede Kamer van brief over
energiediplomatie en import van waterstof

Kenmerk
DGKE-DE / 27550453

Bijlage(n)
2

Parafenroute

Aanleiding
U heeft op 9 december in de Kamerbrief over gasleveringszekerheid aangegeven
de Kamer in het voorjaar van 2023 te informeren over een energiediplomatiestrategie voor met name LNG en waterstof. Bijgevoegd vindt u de Kamerbrief die
door u en de ministers van EZK, BZ en BHOS is opgesteld.

Geadviseerd besluit
U wordt geadviseerd de brief naar de Tweede Kamer te versturen.

Kernpunten






De ambitie om de inzet op de toekomstige leveringszekerheid op het gebied
van waterstof te vergroten is het centrale thema van deze brief. Met het
vaststellen van de EU richtlijn voor hernieuwbare energie en de aankomende
verplichtingen voor industrie en transport gaat de waterstofmarkt een nieuwe
fase van ontwikkeling in. Voor Nederland zijn de belangen groot: waterstof
speelt een cruciale rol bij de verduurzaming van de industrie en
transportsector. Naast eigen productie zal naar eerste grove inschatting rond
50% import nodig zijn.
De huidige aanpak van het kabinet is gericht op het bieden van zekerheid over
de belangrijkste randvoorwaarden: infrastructuur voor transport en opslag,
certificering, veiligheid en regulering. Hierbij is diversificatie van groot belang,
vandaar de noodzaak van een netwerk met een brede groep landen.
De brief stelt dat het kabinet meer zekerheid wil bieden dat de import ook
daadwerkelijk tijdig, duurzaam, veilig en grootschalig van de grond komt.

Daarom zal het kabinet de inspanningen intensiveren met een grotere rol voor
Pagina 1 van 2

Directoraat-generaal Klimaat
en Energie
Directie Energiemarkt













energiediplomatie gericht op leveringszekerheid en zo nodig aanvullend
Kenmerk
instrumentarium. Deze aanjagende rol is met name nu in de beginfase van
DGKE-DE / 27550453
belang, uiteindelijk is het aan marktpartijen om de markt te ontwikkelen.
Prioriteiten zijn 1) het adresseren van markt- en coördinatie-falen in de
beginfase van de ontwikkeling van import, 2) het realiseren van de eerste
import-exportketens, met aandacht voor diversificatie van waterstofdragers
en 3) aandacht voor internationaal maatschappelijk verantwoord ondernemen
(IMVO).
Voor het onderwerp markt- en coördinatie-falen wordt een onderzoek
aangekondigd naar huidig en eventueel aanvullend instrumentarium, waarvan
de resultaten rond de zomer zullen worden gedeeld.
Voor de keuze van import-exportketens wordt ingezet op strategische
waterstofcorridors: binnen Europa (Spanje, Portugal, Noorwegen en andere
landen in Scandinavië), met het Midden-Oosten, en met de Verenigde Staten
en Canada. Daarnaast verkenning van kansen met Afrika, Zuid-Amerika en
Australië.
Verder wordt uitgewerkt welke activiteiten de overheid zal ontplooien om via
energiediplomatie de ontwikkeling van import extra te stimuleren, en welke
rol staatsdeelnemingen kunnen spelen.
Ten slotte wordt ingegaan op IMVO-aspecten. N.a.v. een TK-motie (D66,
Groenlinks)1 uit 2022 heeft Arcadis een risicoanalyse uitgevoerd. Dit rapport
wordt meegestuurd, met in de brief een korte duiding en uitleg van de aanpak
van het kabinet, met verwijzing naar o.a. Europese wetgeving en het recente
convenant voor hernieuwbare energie, en met het benoemen van dat dit
onderwerp soms tot dillemma’s kan leiden.
Duidelijk is dat waterstof al een belangrijk onderwerp is geworden in de
buitenlandse relaties. Naast toekomstige import van waterstof gaat het hier
ook om internationaal klimaatbeleid en om handelsbevordering. Ook is het
een thema in diverse buitenlandse werkbezoeken van leden van het kabinet
en de Koning.

Toelichting op het proces

De brief is opgesteld in nauwe samenwerking met het ministerie van
Buitenlandse Zaken. De brief is behandeld in de ANVR van 17 mei en in de
MCKE van 30 mei. Opmerkingen op het gebied van IMVO en veiligheid zijn
verwerkt. Voor het opstellen van het rapport over IMVO zijn in samenwerking
met Arcadis experts van de SER (Sociaal Economische Raad) en SOMO
(Stichting Onderzoek Multinationale Ondernemingen) en deelnemers van de
import-werkgroep van het Nationaal Waterstof Programma geraadpleegd.



1
2

In de inleiding wordt ook kort ingegaan op de inzet van het kabinet op andere
energiebronnen, en op de samenhang met het beleid voor grondstoffen. Voor
deze onderwerpen wordt waar van toepassing verwezen naar andere recente
Kamerbrieven. In de Kamerbrief over gasleveringszekerheid van 14 april jl.2 is
het kabinet al ingegaan op de internationale inzet met betrekking tot aardgas
en LNG. Daarom is ervoor gekozen om deze brief alleen te richten op
waterstof.

Kamerstuk 32813-1025
Kamerstuk 29023-417
Pagina 2 van 2