Aan de Minister voor Klimaat en Energie

Directoraat-generaal Klimaat
en Energie
Directie Energiemarkt
Auteur

TER BESLISSING
Datum
16 september 2022

Beantwoording Kamervragen Grinwis over
aangescherpte eisen voor regelvermogen

Kenmerk
DGKE-DE / 22405524
Bhm: 22466882
Kopie aan

Parafenroute
Bijlage(n)

Aanleiding
Het Kamerlid Grinwis (ChristenUnie) heeft u vragen gesteld over aangescherpte
vereisten voor zogenaamde “regelvermogen” welke TenneT contracteert in het
kader van haar balanceringstaak.
Geadviseerd besluit
U wordt geadviseerd de bijgevoegde beantwoording ondertekenen.
Kernpunten
•
In het kader van haar balanceringstaak contracteert TenneT bij marktpartijen
zogenaamd “regelvermogen”. Het betreft vermogen dat TenneT op korte
termijn afroept bij marktpartijen wanneer een onbalans op het Nederlandse
elektriciteitssysteem dreigt te ontstaan.
•
De regels rond het regelvermogen zijn grotendeels neergelegd in Europese
wet- en regelgeving, in de zogenaamde “Electricity Balancing Guideline”
(EBGL). Deze guideline is een gedelegeerde Verordening die “onder” de
Elektriciteitsverordening hangt (vergelijkbaar met een AMvB in de
Nederlandse context).
•
De EBGL biedt vervolgens een grondslag voor uitwerking van meer
gedetailleerde regels in zogenaamde raamwerken, die door Europese,
landelijke netbeheerders en het Europese agentschap voor toezichthouders
(ACER) worden uitgewerkt. Het ministerie heeft daarbij geen formele
betrokkenheid (gehad).
•
De regels rond het regelvermogen zijn via aanpassing van een van deze
raamwerken vanaf 1 juli aangescherpt. De aanscherping houdt in dat
gecontracteerd regelvermogen voortaan binnen 5 minuten na afroep, in plaats
van 15 minuten na afroep, volledig ingezet moet kunnen worden.
•
Aanleiding van deze aanscherping is om landelijke netbeheerders in staat te
stellen om onbalansen die ontstaan door bijvoorbeeld zon- en windopwek op
te vangen en de betrouwbaarheid van het elektriciteitssysteem te waarborgen
terwijl zij verder verduurzaamt. Tevens worden op deze wijze de nationale
energiemarkten binnen de EU verder geharmoniseerd.
Ontvangen BBR
•
Op grond van informatie van TenneT blijkt dat de gemiddelde prijs voor
regelvermogen sinds de aanscherping op 1 juli fors is gestegen, hoewel het
totale aanbod min of meer gelijk is gebleven.
Pagina 1 van 2

Directoraat-generaal Klimaat
en Energie

•

•

•
•

Het is nog onduidelijk of deze verhoging tijdelijk of structureel is. Het is goed
mogelijk dat marktpartijen enige tijd nodig hebben om de verkorte afroeptijd
in de eigen systemen te verwerken en dat de gemiddelde prijs daarna daalt.
In augustus is volgens TenneT al sprake geweest van een lichte daling.
Los van deze aanscherping zijn in algemene zin de kosten voor het
regelvermogen sinds 2020 sterk gestegen. Dit heeft waarschijnlijk
voornamelijk te maken met de sterk gestegen energieprijzen en de bijzondere
situatie op de mondiale energiemarkt.
Het bovenstaande is in de beantwoording verwerkt.
Daarnaast geeft u aan:
o hoe in algemene zin de regels rond het regelvermogen de afgelopen
jaren zijn veranderd. Daaruit blijkt geen eenduidig effect op de prijs
en kosten van het regelvermogen van deze wijzigingen.
o dat het niet goed mogelijk is om een inschatting te maken van de
ontwikkeling van de regelgeving en kosten van het regelvermogen in
de toekomst.
o dat er geen reden is om aan te nemen dat vanwege deze
aanscherping, meer conventionele centrales zoals kolen en gas “aan
moeten blijven staan”. Hier is geen verband tussen.
o dat u, vanwege de Europese aard van deze regels, in beginsel geen
invloed heeft op deze regels of de implementatie daarvan kan
uitstellen.
o dat u de komende maanden de ontwikkeling van de prijzen van het
regelvermogen zult monitoren en de Kamer in 2023 zal informeren
over de ontwikkelingen.
o dat het kabinet op Prinsjesdag het pakket aan maatregelen inzake de
energierekening heeft toegelicht.

Kenmerk
DGKE / 22405524

Pagina 2 van 2