Tweede Kamer der Staten-Generaal

Vergaderjaar 2019–2020

2

Aanhangsel van de Handelingen

Vragen gesteld door de leden der Kamer, met de daarop door de
regering gegeven antwoorden

3815
Vragen van het lid Smals (VVD) aan de Minister van Onderwijs, Cultuur en
Wetenschap over de brief «Impuls Regeling Praktijkleren voor leerbedrijven»
(ingezonden 15 juli 2020).
Antwoord van Minister Van Engelshoven (Onderwijs, Cultuur en
Wetenschap) (ontvangen 19 augustus 2020)
Vraag 1
Kunt u onderbouwen waarop u de keuze maakt om de sectoren landbouw,
horeca en recreatie uit te sluiten om gebruik te maken van de extra impuls op
de regeling praktijkleren, jaarlijks goed voor 10,6 miljoen euro voor de
studiejaren 2020–2021 en 2021–2022?1
Antwoord 1
De nieuwe regeling impuls regeling praktijkleren is bedoeld om een aantal
(contact- en conjunctuurgevoelige) sectoren die als gevolg van de Coronacrisis ook met veel vraaguitval van doen hebben tijdelijk eveneens in aanmerking te laten komen voor een extra subsidie voor het realiseren van bblplekken. De regeling is dus in aanvulling op hetgeen in de regeling naar
aanleiding van de motie Heerma c.s. is gerealiseerd met dien verstande dat
de aanvullende impuls regeling enkel voor een periode van twee jaar is,
terwijl de drie genoemde sectoren landbouw, horeca en recreatie op basis
van de uitvoering van de motie Heerma c.s. voor vijf jaar extra subsidie
toegekend krijgen bovenop de standaardsubsidie.2
Vraag 2
Wat zijn de objectieve maatstaven die gebruikt worden om te bepalen of een
mbo-opleiding voldoende arbeidsmarktperspectieven geeft om gebruik te
kunnen maken van de impuls regeling praktijkleren voor leerbedrijven? Welke
sectoren worden door deze criteria dus uitgesloten van deelname aan deze
regeling? Kunt u hiervan een overzicht geven?

1
2

ah-tk-20192020-3815
ISSN 0921 - 7398
’s-Gravenhage 2020

Impuls regeling praktijkleren voor leerbedrijven Startdatum, 13-07-2020, 2020Z13935
Kamerstuk 35 074, nr. 50.

Tweede Kamer, vergaderjaar 2019–2020, Aanhangsel

1

Antwoord 2
Zoals in mijn brief is aangegeven, zijn de volgende criteria gehanteerd:
de arbeidsmarktperspectieven voor mbo’ers moeten goed zijn;
de sector is conjunctuurgevoelig of er komen veel contactberoepen voor;
de sector wordt voornamelijk privaat gefinancierd;
Dit in aanvulling op het buiten de selectie houden van de sectoren landbouw,
horeca en recreatie vallen omdat er voor deze sectoren al € 10,6 miljoen
beschikbaar is voor verhoging van de Subsidieregeling praktijkleren via de
motie-Heerma c.s. Hard cijfermateriaal ontbreekt nog in een aantal gevallen
en er is nog veel onduidelijk over hoe de situatie zich in economisch opzicht
gaat ontwikkelen. De sectoren die niet in aanmerking komen kunt u aantreffen in de SBI-overzichten van het CBS. Zie bijgaand overzicht waarin is
aangegeven welke sectoren niet in aanmerking komen voor een extra
impuls.3
Vraag 3
Bent u bekend met het bericht dat FNV Vakbond en branchevereniging ONCE
waarschuwen dat er een ontslaggolf dreigt in de horecasector? Wat zijn de
gevolgen hiervan voor het aantal mbo-stages binnen deze sector?4
Antwoord 3
Ja daarmee ben ik bekend. De mogelijke gevolgen voor de beschikbaarheid
van stage-, maar ook bbl-leerwerplekken zijn nu nog niet ten volle in te
schatten. Veel is afhankelijk van in hoeverre en hoe snel de economie weer
opstart en dus de mogelijkheden om de contact-beperkende maatregelen
(verder) af te bouwen. Momenteel staan meer sectoren onder druk waar het
de werkgelegenheid betreft. Door de extra middelen via de motie Heerma c.s.
en de impuls op de regeling praktijkleren geeft het kabinet een impuls om
juist in de sectoren waarvan verwacht wordt dat de bbl meer dan gemiddeld
onder druk staat te stimuleren. Ik waardeer ook zeer dat vanuit de sociale
partners daar waar mogelijk wordt geïnvesteerd om stage- en bblleerwerkplekken in stand te houden. In die zin is dan ook geleerd van de
ervaringen die zijn opgedaan ten tijde van de financiële crisis, waar in een
aantal sectoren de instroom (ook in stage en bbl-plekken) sterk was gereduceerd en vervolgens bij het aantrekken van de economie grote problemen
onderstonden om in de vacatures te voorzien.
Vraag 4
Op welke manier monitort u het aantal stageplekken voor mbo-studenten in
de verschillende sectoren en dan met name de sectoren landbouw, horeca en
recreatie? Wanneer kan de Kamer hiervan een overzicht verwachten?
Antwoord 4
Het totale aantal beschikbare stageplekken en leerbanen wordt gemonitord
door SBB. SBB heeft op 13 juli de laatste monitoring voor de vakantie
afgerond en zal in september wederom een monitor uitvoeren en daarover
verslag uitbrengen. In september zal dit worden gedeeld met de Kamer. Over
de monitoring van juli heeft SBB bericht op haar website.5 Er is op dit
moment nog een tekort van naar schatting 19.000 stages en leerbanen voor
het aankomend schooljaar voor het gehele mbo.
Vraag 5
Deelt u de mening dat het van belang is voor mbo-studenten dat stages,
ongeacht de sector, zoveel mogelijk behouden dienen te blijven? Bent u
eveneens van mening dat de «impuls regeling praktijkleren voor leerbedrijven» als doel moet hebben om zoveel mogelijk stageplekken voor mbostudenten te behouden, ongeacht de sector? Zo ja, waarom kiest u er dan
voor om drie specifieke sectoren uit te sluiten van deze regeling? Zo nee,
waarom niet?

3

Raadpleegbaar via www.tweedekamer.nl
NOS, 14 juli 2020, «Ontslagen in horeca en catering: «Dit is het begin van een golf»« https://
nos.nl/artikel/2340620-ontslagen-in-horeca-en-catering-dit-is-het-begin-van-een-golf.html
5
https://www.s-bb.nl/nieuws/ruim-19000-mbo-studenten-zoeken-nog-stage-of-leerbaan-voornieuw-schooljaar
4

Tweede Kamer, vergaderjaar 2019–2020, Aanhangsel

2

Antwoord 5
De impuls op de regeling praktijkleren is bedoeld om in de sectoren waar wel
een redelijk arbeidsmarktperspectief bestaat of naar verwachting weer zal
ontstaan, leerbanen te behouden. De impuls ziet niet op stageplekken. Om te
zorgen voor voldoende stageplekken heeft SBB een actieplan Stages en
leerbanen in gang gezet, waarvoor ook additionele middelen beschikbaar zijn
gesteld.6 De reden waarom de sectoren horeca, landbouw en recreatie niet
zijn meegenomen in deze impuls, is omdat er al in een eerder stadium een
omvangrijke impuls voor deze sectoren is geregeld via de uitvoering van de
motie Heerma c.s. Zie ook het antwoord op vraag 1.
Vraag 6
Op welke manier bent u in gesprek met werkgeversverenigingen binnen de
sectoren landbouw, horeca en recreatie over de manier waarop mbo-stages
het beste behouden blijven? Hoe kijken zij naar het feit dat ze nu uitgesloten
worden van deze extra impulsregeling?
Antwoord 6
Het kabinet is rondom de Coronacrisis met alle sectoren in nauw contact
geweest en is dat nog steeds. De werkgevers in de sectoren landbouw,
horeca en recreatie hebben positief gereageerd op de extra gelden die zijn
toegekend op basis van de motie Heerma c.s. Ook andere sectoren dan de in
de motie Heerma c.s. genoemde sectoren hebben momenteel echter grote
problemen als gevolg van vraaguitval door de Coronacrisis. De impulsregeling is dan ook bedoeld om ook deze sectoren tijdelijk te ondersteunen.
Vraag 7
Bent u bereid om de door u voorgestelde «impuls regeling praktijkleren voor
leerbedrijven» te verruimen naar de sectoren landbouw, horeca of recreatie,
indien blijkt dat ze meer middelen nodig hebben om het aantal mbo-stages te
kunnen behouden of eventueel uit te breiden? Zo ja, op basis van welke
criteria wordt dit besluit hiertoe genomen? Zo nee, waarom niet?
Antwoord 7
Nee, vooralsnog ben ik daar niet toe bereid, zie ook het antwoord op vraag 1.
De grootste tekorten worden volgens monitoringsgegevens van SBB
verwacht in andere sectoren dan die van landbouw, horeca of recreatie.7
Daarnaast wil ik er wel op wijzen dat ook extra financiële impulsen hun
beperkingen kennen. Daar waar door (fysieke) beperkingen stage- of
leerwerkplekken eenvoudigweg niet of minder gerealiseerd kunnen worden
helpt ook geen financiële impuls. Het moet immers ten alle tijden wel gaan
om zinvol werk met voldoende leerpotentieel. Ik verwacht – en de praktijk
wijst dat gelukkig ook uit – dat sociale partners en scholen grote creativiteit
tentoonspreiden om onze studenten in deze moeilijke omstandigheden van
goede praktijkleerervaring te voorzien.

6
7

Kamerstuk 35 300 VIII, nr. 184.
https://www.s-bb.nl/samenwerking/sbb-helpt-u-verder/actuele-cijfers

Tweede Kamer, vergaderjaar 2019–2020, Aanhangsel

3