Tweede Kamer der Staten-Generaal

Vergaderjaar 2021–2022

2

Aanhangsel van de Handelingen

Vragen gesteld door de leden der Kamer, met de daarop door de
regering gegeven antwoorden

1528
Vragen van het lid Ellian (VVD) aan de Minister voor Rechtsbescherming over
het artikel «Oud-tbs’er Zouo A. vrijdag voorgeleid in Nederland voor dodelijke
schietpartij» (ingezonden 12 januari 2022).
Antwoord van Minister Weerwind (Rechtsbescherming) (ontvangen 1 februari
2022).
Vraag 1
Bent u bekend met het artikel «Oud-tbs’er Zouo A. vrijdag voorgeleid in
Nederland voor dodelijke schietpartij»?1
Antwoord 1
Ja, ik heb hiervan kennisgenomen.
Vraag 2
Wat vindt u van het feit dat iemand aan wie tbs was opgelegd, meteen na
beëindiging van zijn behandeling in de criminaliteit terugvalt, terwijl het
Openbaar Ministerie daar uitdrukkelijk voor waarschuwde?
Antwoord 2
Het past mij niet om op een individuele casus in te gaan. In zijn algemeenheid kan ik zeggen dat de tbs-maatregel is gericht op het voorkomen van
recidive. Gedurende de tbs-maatregel worden de risico’s voor de veiligheid
van de samenleving altijd scherp in het oog gehouden, onder meer aan de
hand van risicotaxaties en klinische oordelen. Als iemand ondanks de
tbs-behandeling recidiveert is dat ernstig en moet de dader worden vervolgd
en gestraft. Iedereen zet zich maximaal in om recidive te voorkomen, maar
we kunnen nooit garanderen dat personen niet recidiveren.
Vraag 3, 4
Wat vindt u ervan dat Reclassering Nederland, herhaaldelijk beoordeelde dat
het risico op herhaling van het plegen van strafbare feiten laag zou zijn?
Welk toetsingskader hanteert Reclassering Nederland in dit soort gevallen om
tot een oordeel te komen? Acht u dit toetsingskader actueel en toereikend?

1

ah-tk-20212022-1528
ISSN 0921 - 7398
’s-Gravenhage 2022

De Telegraaf, 11 januari 2022, «Oud-tbs’er Zouo A. vrijdag voorgeleid in Nederland voor
dodelijke schietpartij», www.telegraaf.nl/nieuws/1278051518/oud-tbs-er-zouo-a-vrijdagvoorgeleid-in-nederland-voor-dodelijke-schietpartij

Tweede Kamer, vergaderjaar 2021–2022, Aanhangsel

1

Antwoord 3, 4
Zoals ik bij mijn antwoord op vraag 2 aangaf, past het mij niet om in te gaan
op de specifieke afwegingen in deze individuele casus. In het algemeen
maakt de reclassering voor het inschatten van het recidiverisico gebruik van
het risicotaxatie-instrument RISC. Met dit instrument brengt de reclassering
op gestructureerde wijze de risico- en beschermende factoren in beeld en
maakt een inschatting van het recidiverisico. Onderdeel van de RISC is de
OXREC, een risicotaxatie-instrument van de University of Oxford waarmee op
basis van statische en dynamische factoren een statistische berekening wordt
gemaakt van het recidiverisico.
De University of Oxford heeft de OXREC in 2017 gevalideerd voor Nederland
op basis van data van het CBS, het WODC en de drie reclasseringsorganisaties. Daarnaast heeft de Vrije Universiteit in 2021 een validatiestudie naar de
risico- en beschermende factoren van de RISC afgerond, waarin geconcludeerd is dat de leefgebieden de relevante risicofactoren omvatten.2 Indien
nodig kan de reclassering ook gebruik maken van verdiepende instrumenten,
bijvoorbeeld bij zedendelinquenten of relationeel geweld.
Gegeven de totstandkoming en wetenschappelijke validatie van het instrumentarium, de werkwijze van de reclassering en de kwaliteitsborging daarvan
acht ik dit instrumentarium actueel en toereikend.
Vraag 5
Wat vindt u van het feit dat een voormalig onder terbeschikkinggestelde
verdacht wordt van het doodschieten van iemand, een zeer ernstig strafbaar
feit?
Antwoord 5
Zie het antwoord op vraag 2.
Vraag 6
Hoe staat de implementatie van alle lessen en maatregelen naar aanleiding
van de zaak Michael P. ervoor?
Antwoord 6
Zoals vermeld in de voortgangsbrief forensische zorg van 12 mei 2021 op
basis van de onafhankelijke toets op de implementatie door Significant
Public, is de implementatie afgerond.3 De aanpassingen in regelgeving die
toen nog moesten worden doorgevoerd zijn inmiddels allemaal afgerond.
Vraag 7
Hoe beoordeelt u het feit dat de laatste jaren zeer ernstige strafbare feiten zijn
gepleegd door tbs-gestelden of voormalig tbs-gestelden?
Antwoord 7
Zie het antwoord op vraag 2. Daarbij vind ik van belang te vermelden dat uit
onderzoek door het WODC volgt dat de cijfers voor recidive voor een zeer
ernstig delict na tbs met dwangverpleging relatief laag zijn (binnen twee jaar
na uitstroom recidiveert 4,2 procent).4 Uit ditzelfde onderzoek blijkt bijvoorbeeld dat dit cijfer voor personen die alleen tijdens een detentie forensische
zorg hebben gekregen 11 procent is.
Vraag 8
Hoe gaat u de balans bewaken tussen het veilig houden van de samenleving
en de voorbereiding op een veilige terugkeer in de maatschappij van
tbs-gestelden?

2

Van den Berg, C., Bruggeman, M., Houston, R., Joosten, A., & Harte, JM. (2021). Validatiestudie
risico- en beschermende factoren van de RISC: Een evaluatieonderzoek naar de leefgebieden
van het risicotaxatie en adviesinstrument van de 3RO. Geraadpleegd via https://research.vu.nl/
3
Kamerstuk 33 628, nr. 81, 12 mei 2021.
4
Recidive na forensische zorgtrajecten met uitstroom 2013–2015. WODC, 2020.

Tweede Kamer, vergaderjaar 2021–2022, Aanhangsel

2

Antwoord 8
Zoals beschreven in de Visie forensische zorg is het voor de voorbereiding op
een veilige terugkeer in de maatschappij van tbs-gestelden van belang om
stapsgewijs vrijheden toe te kennen.5 Dit doen we door scherpe risicotaxatie,
goede informatieoverdracht en passende begeleiding en toezicht. Het
evenwicht tussen beveiliging, behandeling en rechtsbescherming moet
continu bewaakt worden zodat het past bij het rechtsgevoel in de samenleving én ruimte biedt voor verantwoorde terugkeer. Dit uitgangspunt is verder
uitgewerkt in het Kwaliteitskader Forensische Zorg. Na besluitvorming over
financiering van hieruit voortkomende meerkosten wordt het naar verwachting dit jaar ingevoerd. In het kwaliteitskader zijn door de sector normen
vastgelegd die bepalen wat kwalitatief goede forensische zorg is.
Vraag 9
Kunt u in gesprek gaan met de Inspectie J&V over onderhavige casus en
daarbij bespreken of de Inspectie J&V als toezichthouder op de tenuitvoerlegging van tbs-maatregelen aanleiding ziet om een (verkennend) onderzoek te
doen naar een betere bescherming van de samenleving tijdens het resocialisatietraject van tbs-gestelden? Zo nee, waarom niet?
Antwoord 9
De Inspectie is op de hoogte van deze casus, omdat de reclassering conform
protocol de Inspectie over deze casus heeft geïnformeerd. Daarbij heeft de
reclassering aangegeven – zoals vaker gebeurt – een interne evaluatie uit te
voeren. De Inspectie heeft – als onafhankelijk toezichthouder – bij mij
aangegeven de uitkomsten van de evaluatie af te wachten alvorens de
melding af te sluiten of verder in behandeling te nemen.
Vraag 10
Kunt u de Kamer op korte termijn informeren over de capaciteitsuitbreidingen
bij tbs-klinieken?
Antwoord 10
Ik informeer uw Kamer voor de zomer in de volgende voortgangsbrief
forensische zorg over capaciteitsuitbreidingen bij tbs-klinieken.

5

Visie forensische zorg. Ministerie van Justitie en Veiligheid, 2020. Bijlage bij Kamerstuk 33 628,
nr. 77.

Tweede Kamer, vergaderjaar 2021–2022, Aanhangsel

3