Aan de Minister van Landbouw, Natuur en Voedselkwaliteit

Directoraat-generaal Agro
Directie Europees,
Internationaal en Agro
economisch beleid
Auteur

TER BESLISSING
Datum
25 november 2022

Aankondiging website en aanbieding rapportage
'Staat van Landbouw, Natuur en Voedsel'

Kenmerk
DGA-EIA / 22561340
BHM 22563219

Parafenroute
Bijlage(n)
2

Aanleiding
Woensdag 30 november jl. zijn de website en gelijknamige publicatie ‘Staat van
Landbouw, Natuur en Voedsel’ respectievelijk gelanceerd en gepubliceerd. Samen
met de bijgevoegde aanbiedingsbrief wordt de website aangekondigd en het rapport
met de Tweede Kamer gedeeld. Via deze nota wordt u geïnformeerd over de
publicatie, de website en over de communicatie rondom dit project. Ook wordt u
gevraagd om de bijgevoegde Kamerbrief te ondertekenen en op 1 december aan de
Kamer te versturen.

Geadviseerd besluit
U kunt kennis nemen van de nota en de bijgevoegde Kamerbrief ondertekenen.

Kernpunten
Aanleiding en proces
•
Woensdag 30 november wordt de website ‘Staat van Landbouw, Natuur en
Voedsel’ gelanceerd.
•
Gelijktijdig publiceren Wageningen Economic Research (WEcR) en het CBS
de tweede editie van de gelijknamige publicatie.
•
Dit tweeledige project wordt uitgevoerd in opdracht van het ministerie van
LNV.
•
Redenen om dit project te starten zijn:
o de vraag van de Tweede Kamer om meer beleidsinformatie in de
begroting;
o het toegenomen belang van betrouwbare informatie;
o het toegenomen maatschappelijk en politiek belang van het LNVbeleidsterrein.
•
Het doel is om relevante kerncijfers op LNV-gebied op een actuele en
eenduidige wijze te presenteren, de weg te wijzen naar achterliggende
data en om de gepresenteerde cijfers van duiding en context te voorzien.
•
Er is veel data op verschillende plekken en in verschillende publicaties te
vinden. Op deze website en in deze publicatie wordt deze informatie
gebundeld weergegeven.

Pagina 1 van 4

Directoraat-generaal Agro
Directie Europees,
Internationaal en Agro
economisch beleid

•
•

Vooruitlopend op de website is in januari van dit jaar de eerste versie van
de publicatie verschenen. T.o.v. de eerste editie is de publicatie nu
uitgebreid met de thema’s natuur en visserij.
Zowel de website als de publicatie zullen in de komende jaren verder
ontwikkeld worden.

Kenmerk
DGA-EIA / 22561340

Inhoud
•
De website geeft toegang tot de meest relevante beschikbare informatie
over de thema’s waarvoor LNV beleidsmatig verantwoordelijk is met de
meest actuele data.
•
Deze data is overzichtelijk weergegeven en gemakkelijk te vinden in de
vorm van indicatoren met daarbij een toelichting op wat de indicator
inhoudt.
•
De jaarlijkse publicatie voorziet de beschikbare gegevens van duiding en
toelichting op de zichtbare trends.
•
In de toelichting onderaan deze nota worden de belangrijkste inhoudelijke
gegevens benoemd en in (de samenvatting van) de publicatie zelf (welke
is bijgevoegd) vindt u nadere inhoudelijke details.
Communicatie
•
Zowel de aanpak rondom communicatie als deze nota zijn afgestemd met
Directie Communicatie.
•
Om zowel de website als de publicatie intern onder de aandacht te
brengen wordt er vanuit SK&I en EIA een interne lunchlezing
georganiseerd.
•
Ook worden er berichten gemaakt om het project via het Rijksportaal
verder onder de aandacht van collega’s te brengen.
•
Aangezien de Tweede Kamer een belangrijke doelgroep is van zowel de
website als de publicatie is er contact met de kenniscoördinator van de
vaste Kamercommissie van LNV en met de Liaison Parlement en
Wetenschap over het organiseren van een ontbijtsessie met de Tweede
Kamerleden en de betrokken onderzoeksinstellingen.
•
Om dit te organiseren is het van belang dat er vanuit u een voorstel komt
om dit te organiseren waarna de Kamercommissie zelf kan bepalen of hier
voldoende behoefte aan is. Dit voorstel is in de bijgevoegde Kamerbrief
opgenomen.
•
Voor een verdere invulling van een dergelijke sessie met de vaste
Kamercommissie van LNV zal een voorstel worden gemaakt als er
voldoende behoefte aan is.
•
Om ook de andere doelgroepen (LNV-stakeholders, media en het bredere
publiek) te bereiken wordt er berichtgeving voorbereid voor online media
en worden vak-media actief benaderd.

Pagina 2 van 4

Directoraat-generaal Agro
Directie Europees,
Internationaal en Agro
economisch beleid

Toelichting

Kenmerk
DGA-EIA / 22561340

Inhoud website
De website bevat de meest relevante indicatoren en kengetallen voor de terreinen
landbouw, natuur en voedsel. De feiten en cijfers op de website worden zo
objectief mogelijk gepresenteerd, zonder duiding ervan. Duiding van trends en
ontwikkelingen die de cijfers laten zien, komen aan de orde in de jaarlijkse
publicatie. De website bevat geen nieuwe informatie, maar betrekt relevante data
van bestaande bronnen. De meerwaarde van de website is gelegen in de
bundeling van en eenvoudige toegang tot bestaande gegevens. Daarnaast heeft
het ook een verwijzende functie naar achterliggende databronnen via dit centrale
platform als toegangspoort.
Inhoud rapport
•
Onderstaand worden enkele hoofdpunten uit het rapport kort toegelicht. In de
bijlage vindt u een concept van het rapport, waarvan de opmaak nog
gefinaliseerd wordt, inclusief een samenvatting waar u de nadere inhoudelijke
details van het rapport kunt vinden.
•
Het Nederlandse agrocomplex, dus het complex van primaire landbouw,
verwerking en toelevering levert een toegevoegde waarde van 55 mrd. euro in
2020 (7% van het BBP). Het agrocomplex is in 2020 verantwoordelijk voor
7,6% van de nationale werkgelegenheid.
•
Nederland exporteerde in 2021 voor ongeveer 105 miljard euro aan
landbouwgoederen, de importwaarde van landbouwgoederen bedroeg 72,5
miljard euro.
•
In de land- en tuinbouw is in 2021:
o Het aantal bedrijven is met bijna 600 afgenomen (-1,1%).
o Het areaal cultuurgrond in gebruik met 2.600 ha afgenomen (-0,1%).
o Het arbeidsvolume met 1,7% gestegen.
o Het aantal melkkoeien, varken en kippen gedaald met respectievelijk
1,4%, 4,1% en 1,9%.
o Het aantal biologische bedrijven en het areaal biologische
landbouwareaal met respectievelijk 2% en 5% toegenomen.
o Gemiddeld een inkomen van €100.000,- verdient (dit inkomen kent
een sterke spreiding tussen en binnen sectoren en een grote fluctuatie
over de tijd – ramingen over 2022 worden in december verwacht)
•
Op 1 januari 2022 maakten in totaal 47.600 bedrijven deel uit van de overige
agribusiness, een groei ten opzichte van 2021 met bijna 3.000 bedrijven.
•
De toegevoegde waarde van het totale viscomplex is het laatste decennium
vrij stabiel en ligt rond de 0,9 mld. euro. De totale werkgelegenheid van het
viscomplex kwam in 2020 uit op ongeveer 10.400 arbeidsjaren.
•
Supermarkten zijn het belangrijkste afzetkanaal van voedsel met 53% van de
uitgaven in 2019.
•
De totale afzet van gewasbeschermingsmiddelen in Nederland (in en buiten de
landbouw) schommelt rond de 10 mln. kilo.
•
De broeikasgasemissie uit de land- en tuinbouw was in 2020 26,2 Mton CO2equivalenten. De broeikasgasemissie uit de land- en tuinbouw is ten opzichte
van 1990 met 19% gedaald.
•
De ammoniakemissie in de landbouw is in 2020 met 1 mln. kg gestegen tot
107 mln. kg.
•
In Nederland hebben 6 habitattypen (12%) een gunstige staat van
instandhouding. Dat betekent dat 88% een matige of zeer ongunstige staat
van instandhouding heeft.
Pagina 3 van 4

Directoraat-generaal Agro
Directie Europees,
Internationaal en Agro
economisch beleid

•
•

Van de habitatrichtlijnsoorten verkeert in Nederland 26% (21 soorten) in een
gunstige staat, terwijl 69% een matige of zeer ongunstige staat van
instandhouding heeft.
Op ruim 5% van het totale agrarische areaal is enige vorm van agrarisch
natuurbeheer plaats. Het grootste deel van dit areaal (circa 80%) wordt
beheerd voor weidevogels.
In 44 van de 710 waterlichamen in Nederland is de biologische kwaliteit van
het oppervlaktewater goed.

Kenmerk
DGA-EIA / 22561340

Pagina 4 van 4