Tweede Kamer der Staten-Generaal

2

Vergaderjaar 2009–2010

28 676

NAVO

Nr. 108

BRIEF VAN DE MINISTER VAN DEFENSIE
Aan de Voorzitter van de Tweede Kamer der Staten-Generaal
Den Haag, 26 mei 2010
Inleiding
Ingevolge het verzoek van uw Kamer om voorafgaand aan ministeriële
bijeenkomsten van de Navo-Raad te worden geïnformeerd over de
agenda en de Nederlandse inzet bericht ik u dat op 10 en 11 juni
aanstaande in Brussel een formele bijeenkomst wordt gehouden van de
Noord-Atlantische Raad (NAR) in de samenstelling van ministers van
Defensie. De agenda zal bestaan uit de twee bekende elementen,
operatiën en transformatie. In Brussel zal tevens de gebruikelijke jaarlijkse
bijeenkomst plaatsvinden van de Nuclear Planning Group. Daarnaast
zullen er mogelijk bijeenkomsten zijn van de Navo-Rusland raad en de
Navo-Georgië commissie. Deze moeten echter nog door Rusland en
Georgië worden bevestigd. De agenda ervan staat nog niet vast. Hoewel
de nieuwe Oekraïense regering heeft laten weten de plannen voor het
Navo-lidmaatschap op de lange baan geschoven te hebben, zet het land
naar eigen zeggen de bestaande samenwerking met de Navo wel voort
evenals de daarbij horende hervormingen. Een bijeenkomst van de
Navo-Oekraïne commissie op het niveau van ministers van Defensie in
Brussel wordt dan ook nog steeds zinvol geacht, indien de Oekraïne
daarmee kan instemmen. De secretaris-generaal van de Navo zal dat met
het land bespreken.
Operatiën
Operatiën zullen worden besproken in twee sessies. Eerst worden de
actuele ontwikkelingen in Kosovo besproken samen met de niet-Navo
landen die deelnemen aan KFOR. Vervolgens wordt de situatie in
Afghanistan aan de orde gesteld tijdens een bijeenkomst met niet-Navo
landen die deelnemen aan ISAF.
Tijdens de voorgaande bijeenkomst van Navo-ministers van Defensie in
Istanbul heeft SACEUR toegezegd zijn aanbeveling over de volgende stap
in het reductieproces van KFOR te zullen doen in het late voorjaar, of het

kst-28676-108
ISSN 0921 - 7371
’s-Gravenhage 2010

Tweede Kamer, vergaderjaar 2009–2010, 28 676, nr. 108

1

begin van de zomer. Naar verwachting zal hij in Brussel inzage geven in
zijn plannen.
De formele bijeenkomst van Navo-ministers van Defensie komt voor
Afghanistan op een belangrijk moment, namelijk tussen de nationale
vredesconferentie (Jirga) van eind mei en de ISAF-conferentie in Kaboel
van juli. In Brussel zal ik mij samen met mijn buitenlandse collega’s
beraden op een gezamenlijke boodschap in dat kader. Daarnaast zal
SACEUR zoals gebruikelijk een overzicht geven van de stand van zaken in
Afghanistan. Daarbij komt mogelijk ook de Nederlandse overdracht van
verantwoordelijkheden in de provincie Uruzgan aan de orde.
Transformatie
In het transformatiedeel van de bijeenkomst van Navo-ministers van
Defensie in Istanbul zal de vorig jaar juni in Brussel gestarte discussie
over de financiële problematiek van de Navo worden vervolgd. In januari
heeft de Navo-raad consensus bereikt over de herschikking van ongeveer
de helft van het pakket investeringen ter waarde van 1,2 miljard euro dat
door het Militair Comité was aanbevolen. Vervolgens is een groep hoge
ambtenaren uit de lidstaten er in geslaagd ook overeenstemming te
bereiken over vrijwel de gehele tweede helft van het pakket. Daarmee is
voor de langere termijn de druk op het Navo-budget verminderd.
Nederland heeft daarbij een leidende rol gespeeld. In Brussel zal ministers
worden gevraagd de uitkomst formeel te bekrachtigen.
Zoals eerder aan de Kamer gemeld in de geannoteerde agenda voor de
bijeenkomst van Navo-ministers van Defensie in Istanbul (Kamerstuk 28
676 nr. 98 van 21 januari 2010), resteert er ondanks de overeengekomen
maatregelen een aanzienlijk tekort als het gaat om verplichtingen op korte
termijn. De lidstaten zijn daarom overeengekomen in 2010 eenmalig een
bedrag van 296,6 miljoen euro aan extra contributie te betalen. Nederland
neemt daarvan een bedrag van ongeveer 10,5 miljoen euro voor zijn
rekening. Daarnaast zal een nog nader vast te stellen extra bijdrage nodig
zijn aan het militaire budget van de Navo waaruit onder meer
Navo-operaties worden bekostigd. Naar verwachting zal Nederland
daarvan een bedrag van ongeveer 2 miljoen euro voor zijn rekening
nemen. Ik heb ingestemd met deze eenmalige extra betalingen onder de
strikte voorwaarden dat het extra geld alleen wordt besteed aan de vooraf
vastgestelde, meest urgente projecten en dat het geld pas wordt
vrijgegeven als er tevens overeenstemming is over structurele verbeteringen van het financiële en het projectbeheer waardoor herhaling van de
huidige situatie wordt voorkomen.
De overeengekomen herschikkingmaatregelen en de eenmalige extra
contributiebetaling dragen bij aan het sluitend maken van de
Navo-begroting voor de komende jaren. In 2012 volgt, mede in het licht
van het nieuwe strategisch concept, een volledige herziening van het
Navo-investeringprogramma, alsmede een herbezinning op de
Navo-budgetplafonds. Deze herziening en structurele verbeteringen van
het financiële beheer zullen de Navo-inkomsten en uitgaven ook op de
lange termijn met elkaar in evenwicht moeten brengen. Een groep hoge
ambtenaren uit de lidstaten zal de secretaris-generaal van de Navo
daarover nog voor eind mei aanbevelingen doen.
Andere transformatieonderwerpen die mogelijk aan de orde worden
gesteld zijn het strategisch concept en organisatorische hervormingen.
In Tallinn heeft de seceretaris-generaal aangekondigd het rapport van de
groep van deskundigen onder leiding van Madeleine Allbright en Jeroen

Tweede Kamer, vergaderjaar 2009–2010, 28 676, nr. 108

2

van der Veer midden mei te verwachten. De formele bijeenkomst van
Navo-ministers van Defensie in Brussel biedt de gelegenheid daarover
voor de eerste maal van gedachten te wisselen.
In het verslag van de bijeenkomst van Navo-ministers van Defensie in
Istanbul (Kamerstuk 28 676 nr. 103 van 25 maart 2010) heb ik u gemeld dat
mijn collega’s en ik de secretaris-generaal van de Navo opdracht hebben
gegeven voor onze bijeenkomst in Brussel voorstellen te doen voor
ingrijpende structurele en organisatorische hervormingen van de Navo,
inclusief een aanzienlijke afslanking van de commandostructuur. Om deze
opdracht te concretiseren en nog eens krachtig te onderstrepen, heb ik op
21 april jl. samen met mijn Amerikaanse, Deense, Duitse, Engelse, Franse,
Italiaanse, Noorse en Tsjechische collega’s een brief geschreven aan de
secretaris-generaal van de Navo. Deze brief treft u als bijlage bij deze
geannoteerde agenda aan.1 Ik zie met belangstelling uit naar de
voorstellen van de secretaris-generaal en naar de discussie die wij
daarover in Brussel zullen voeren. Mijn inzet tijdens deze discussie zal zijn
het momentum van Istanbul vast te houden en parallel aan de discussie
over het Navo-strategisch concept zoveel mogelijk vooruitgang te boeken
met de hoogst noodzakelijke Navo-hervormingen. We kunnen het ons niet
veroorloven daarmee nog langer te wachten.
Nuclear Planning Group
En marge van de bijeenkomst van Navo-ministers van Defensie in Brussel
wordt de jaarlijkse bijeenkomst gehouden van de Nuclear Planning Group
(NPG). Daarbij zullen de ministers worden geïnformeerd over de
resultaten van de onlangs voltooide Amerikaanse Nuclear Posture
Review. Tevens zal worden besproken wat de gevolgen daarvan zijn voor
de nucleaire taak van de Navo. In de aanloop naar een nieuw Strategisch
Concept moet de Navo bespreken wat het minimum niveau van de
kernwapentaak is om vrede en stabiliteit te kunnen bewaren en hoe we
onze veiligheid en bescherming het beste kunnen blijven garanderen. In
Brussel hoop ik de in Tallinn door onze collega’s van Buitenlandse Zaken
gestarte discussie te kunnen voortzetten over een gefaseerde aanpak
waarmee de rol van kernwapens en hun aantallen in Europa geleidelijk
kunnen worden gereduceerd.
De minister van Defensie,
E. van Middelkoop

1
Ter inzage gelegd bij het Centraal Informatiepunt Tweede Kamer.

Tweede Kamer, vergaderjaar 2009–2010, 28 676, nr. 108

3