Vragen van het lid Brinkman aan de staatssecretaris van
Binnenlandse Zaken en Koninkrijksrelaties, bij haar
afwezigheid gesteld aan de minister van Binnenlandse
Zaken en Koninkrijksrelaties, over het bericht dat de
staatssecretaris van BZK toch geen corruptieonderzoek verricht aangaande Aruba.
©
De heer Brinkman (PVV): Voorzitter. Ik citeer de
staatssecretaris, mevrouw Bijleveld, die op 25 mei van
oordeel zei te zijn ″dat de combinatie van signalen
zodanig zorgwekkend is dat er reden is, een onderzoek te
doen instellen om een vollediger beeld van de staat van
Aruba te krijgen″. Letterlijk zei deze staatssecretaris op
27 mei dat corruptie een onderdeel zou moeten uitmaken
van het onderzoek op Aruba. Tevens heeft deze
staatssecretaris gezegd dat dit onderzoek onafhankelijk,
wetenschappelijk en diepgravend moet zijn, ongeveer
zoals het WODC-rapport over Sint Maarten.
Dit onderzoek is kennelijk niet geheel toevallig kenbaar
gemaakt een week voor de verkiezingen van het
Europees Parlement. Reacties van de Arubaanse minister
van Volksgezondheid: ″ratten zijn het, die Nederlanders″.
Premier Oduber noemt Nederland de uitvinders van
corruptie en piraterij en vraagt zich in het parlement af of
Jan van Traa daadwerkelijk aan een auto-ongeluk was
overleden. Ongehoord en schandalig. Ik heb deze
staatssecretaris de hemel in geprezen voor het initiatief
tot dit onderzoek, maar zij lijkt nu dubbel hard door de
mand te vallen. Na een paar dagjes Aruba en een bezoek
bij een van de grootste boeven van het eiland, de
minister-president Oduber, lijkt zij zwaar door de mand te
vallen. Van dat onderzoek schijnt geen spaan meer heel
te zijn. Volgens berichten gaat zij nu samen met Oduber
een plan van aanpak maken. Dat zou een zielige
vertoning zijn.
Voorzitter. Ik heb de volgende vragen. Klopt de
berichtgeving dat de staatssecretaris geen corruptieonderzoek meer gaat doen? Zo ja, wat zijn dan eigenlijk
de zorgwekkende redenen geweest voor het überhaupt
doen instellen van dat onderzoek? Wat is er in de
tussentijd gebeurd dat dit onderzoek nu kennelijk niet
meer nodig is? Als de berichtgeving waar is, is de
minister het dan met mij eens dat zij niet meer opgewassen is tegen die corrupte politici en dat zij de portefeuille
van de Antillen moet inleveren?
Ik hoop dat de minister gaat zeggen dat de berichtgeving niet juist is. Ik kan mij namelijk niet voorstellen, zo
te zijn beduveld door deze staatssecretaris.
©
Minister Ter Horst: Voorzitter. De hoop van de heer
Brinkman blijkt geheel bewaarheid te worden. De
berichtgeving waar hij naar verwijst, is inderdaad niet
juist. De staatssecretaris heeft in haar brief van 25 mei
aan de Kamer aangegeven dat zij zich zorgen maakt over
de rechtshandhaving en de deugdelijkheid van bestuur
op Aruba en dat zij het van belang vindt om onderzoek
te doen om een meer systematisch beeld te krijgen van
de situatie op Aruba. Zij heeft daar gisteren afspraken
over gemaakt met minister-president Oduber over het
opzetten van een plan van aanpak hoe dit onderzoek
vorm te geven. Tevens vormt onderdeel van het plan van

Tweede Kamer

Vragenuur

aanpak welke maatregelen genomen moeten worden om
het openbaar bestuur en de rechtshandhaving te
verbeteren.
Ik kan mij voorstellen dat op basis van een onvolledig
bericht van het ANP verwarring is ontstaan. De staatssecretaris zal in een brief over de reis die zij momenteel op
de Nederlandse Antillen maakt, ingaan op dit onderwerp.
De Kamer ontvangt die brief voor het algemeen overleg
van volgende week.
De heer Brinkman (PVV): Voorzitter. Ik ben blij dat ik
allerlei voorbehouden heb gemaakt in mijn eerste
termijn, dat ik heb aangegeven, blij te zullen zijn als de
berichtgeving niet juist blijkt en dat ik mij dat ook niet
kon voorstellen. Ik heb nog wel een paar vragen. Het
blijkt namelijk dat niet het ANP verkeerd geciteerd heeft,
maar dat de Arubaanse premier Nelson Oduber het
verkeerd gezegd heeft. Hij heeft gewoon gezegd dat het
onderzoek in zijn geheel van de wereld is. Ik vraag de
minister dan ook om de staatssecretaris even een
telefoontje te laten plegen teneinde de Arubaanse en
Antilliaanse media ervan te doordringen dat het
onderzoek naar de corruptie op die eilanden, in ieder
geval op Aruba, wel degelijk doorgaat.
Ik heb ook een inhoudelijke vraag. De minister zegt dat
bij het plan van aanpak de medewerking van Nelson
Oduber gewenst is en dat het plan in samenwerking met
hem wordt opgesteld. Let wel: premier Oduber maakt
juist onderdeel uit van het corrupte bestuur. Zijn zoon
heeft tegen het advies van de politie aldaar in een
vuurwapenvergunning gekregen waarmee hij politici
intimideert die tegenstander zijn van het beleid van
Nelson Oduber. Dat staat in de berichtgeving van de
eigen vertegenwoordiger van de minister. Hoe kan zij
iemand vertrouwen die onderdeel uitmaakt van zoiets?
Hoe kan zij zo iemand onderdeel laten uitmaken van haar
eigen plan van aanpak? Ik vind dat vreemd. Ik zou dat
niet doen, ik zou het geheel onafhankelijk maken, precies
zoals de staatssecretaris dat de Kamer heeft gezegd.
Minister Ter Horst: Voorzitter. Ten eerste staat het de
heer Oduber zoals iedereen vrij om de terminologie te
gebruiken die hij wil. De staatssecretaris spreekt over
″een onderzoek″. Bij die terminologie sluit ik mij aan. Ten
tweede hechten wij eraan dat het onderzoek samen met
Aruba kan worden vormgegeven, dus dat het gebeurt
namens beide opdrachtgevers. Als het zo zou moeten
zijn dat het niet samen met Aruba kan, dan kan de
Rijksministerraad opdrachtgever zijn voor een dergelijk
onderzoek. Ten derde doet de heer Brinkman een aantal
suggesties waarop ik hier niet inhoudelijk wil ingaan. Ik
wil er alleen maar over zeggen dat die juist onderdeel
van het onderzoek kunnen uitmaken.
De heer Remkes (VVD): Voorzitter. Wellicht kan de
minister bij de staatssecretaris bevorderen dat dit soort
gesprekken en werkbezoeken in de toekomst afgesloten
worden met een gezamenlijke persconferentie.
Minister Ter Horst: Ik zal de staatssecretaris van deze
suggestie op de hoogte stellen.
De heer Van Raak (SP): Voorzitter. Ik vind het jammer
als we het vragenuur moeten gebruiken voor debatten
over berichtgeving die niet blijkt te kloppen. Ik wil
suggereren dat men dergelijke berichten eerst checkt

23 juni 2009
TK 98

98-7729

Ter Horst
voordat men mondelinge vragen stelt. Nu we hier toch
staan, heb ik ook een vraag. De heer Oduber, premier
van Aruba, is een onbetrouwbare bestuurder. Als wij de
corruptie op Aruba gaan bestuderen samen met een
corrupte bestuurder, weet ik de uitkomst al. Mijn
suggestie is om zelf een onderzoek te doen náár de heer
Oduber, niet mét de heer Oduber.
Minister Ter Horst: Ik sluit mij geheel aan bij het eerste
deel van het betoog van de heer Van Raak. Wat het
tweede deel betreft het volgende. De staatssecretaris
hecht eraan om het onderzoek in gezamenlijk
opdrachtgeverschap van Aruba en Nederland te doen. Ik
denk dat de netheid aangeeft dat dit ook de wenselijke
variant is. Ik heb al gezegd dat als dit niet lukt, de
Rijksministerraad zijn verantwoordelijkheid in dezen zal
nemen.
Mevrouw Van Gent (GroenLinks): Voorzitter. Ik ben blij
dat de heer Brinkman een aantal keren een voorbehoud
maakte in zijn aanvankelijke vraag, zodat hij in zijn
nadere vraag een stuk genuanceerder kon zijn. De
minister zegt dat er voor het algemeen overleg een brief
komt van de staatssecretaris. Het lijkt mij goed, om te
voorkomen dat dit soort indianenverhalen een eigen
leven gaan leiden, dat we dit onderdeel van de brief echt
zo snel mogelijk krijgen. Er zijn nu verkeerde berichten
naar buiten gekomen. Het lijkt mij echt zinnig dat het
goede bericht zo snel mogelijk de Kamer bereikt. Het
liefst zou ik dat morgen krijgen.
Minister Ter Horst: We zullen proberen om dat zo snel
mogelijk te doen. De staatssecretaris bevindt zich op de
Antillen. Uiteraard kan er wel contact met haar worden
opgenomen. Ik zal kijken of dit onderdeel zo snel
mogelijk aan de Kamer kan worden gemeld. Als dat niet
voor morgen lukt, dan zal dat in ieder geval gebeuren
voor het AO van volgende week.
Mevrouw Verdonk (Verdonk): Voorzitter. Ik hoor de
minister net zeggen: als het gemeenschappelijk
opdrachtgeverschap niet lukt – de kans daarop lijkt mij
groot; ik denk dat zij en ik dat allebei inzien – komt het in
de Rijksministerraad. Mag ik haar vragen om de
staatssecretaris te vragen, het voorstel voor onderzoek
dat het kabinet maakt apart te beschouwen en naast het
voorstel te leggen zoals de heer Oduber en zijn mensen
dat willen hebben? Zo kan de Kamer altijd beoordelen
welke onderdelen van de inbreng van iedere partij in het
uiteindelijke onderzoeksvoorstel zitten.
Minister Ter Horst: Ik weet niet of er op dit moment
twee verschillende voorstellen zijn. Ik hoop niet dat dit zo
is. Nogmaals, ik ga ervan uit dat er een onderzoeksopdracht komt van Nederland en Aruba samen. Waar dat
niet mogelijk is, nogmaals, zal de Rijksministerraad zijn
verantwoordelijkheid nemen en zelf bepalen wat de
onderzoeksopdracht wordt.
De voorzitter: Ik dank de minister voor haar antwoorden
en voor het feit dat zij de staatssecretaris heeft willen
vervangen.

Tweede Kamer

Vragenuur

Vragen van het lid Vendrik aan de staatssecretaris van
Economische Zaken over het onderscheppen van
grote partijen medicijnen voor ontwikkelingslanden door de douane.
©
De heer Vendrik (GroenLinks): Voorzitter. Goedkope
medicijnen zijn voor mensen in ontwikkelingslanden
letterlijk van levensbelang. Er is vele jaren van harde
politieke strijd aan voorafgegaan voordat het zo ver was
dat belangrijke medicijnen patentvrij, goedkoop ter
beschikking gesteld konden worden aan veel mensen in
ontwikkelingslanden. Dat was ook de afspraak in 2001 in
Doha, na veel jaren van politieke strijd en volgens mij
ook na veel onnodige slachtoffers in de periode dat die
medicijnen nog veel te duur waren voor mensen die
nauwelijks van meer dan een dollar per dag moesten
rondkomen.
Uit diverse berichtgeving de afgelopen dagen blijkt dat
de douane in Europa en ook in Nederland verzending
van deze goedkope medicijnen, die bijvoorbeeld in India
worden gemaakt, tegenhoudt op verdenking van
schenden van het patentrecht. Dat is best belangrijk in
Europa. Dat leidt er vervolgens toe dat de medicijnen
een tijdje geparkeerd worden ergens in een haven, in
een loods, Joost mag weten waar. Ze worden dan weer
teruggestuurd naar het land van herkomst en ze bereiken
dus nooit de mensen waarvoor ze bedoeld zijn,
bijvoorbeeld in Afrika of Latijns-Amerika. Ik was het dan
ook volstrekt eens met de minister voor Ontwikkelingssamenwerking, de heer Koenders, die dit een belachelijke,
schandelijke aangelegenheid vond. Ik hoop dat de
staatssecretaris van Economische Zaken dat hier even wil
herhalen. Dat is mijn eerste vraag.
Mijn tweede vraag, beste staatssecretaris, is wat is
hier aan de hand? Een derde vraag/verzoek is: kunnen
wij hier zo snel mogelijk een einde aan maken? Dit was
een dure belofte, alweer zeven jaar geleden gedaan in
Doha aan ontwikkelingslanden. Het lijkt mij absurd dat
wij de farmaceutische industrie helpen om de afspraken
van Doha te schenden. Wij moeten juist zij aan zij
strijden met arme mensen in arme ontwikkelingslanden
die niet anders dan tegen weinig geld belangrijke
levensreddende medicijnen kunnen kopen.
Mijn laatste vraag. Ik hoor dat er geheim overleg is
tussen Europa en de Verenigde Staten over de internationale regels ter voorkoming van het namaken, het
schenden van patenten. Hoe staat het met dat geheim
overleg? Wanneer horen wij daar iets van? Wat is de
invloed van de uitkomst van dat overleg op deze
kwestie?
©
Staatssecretaris Heemskerk: Voorzitter. Vanzelfsprekend
deel ik geheel de verontwaardiging van collega Koenders
over deze zaak. Het is echt belachelijk, schandelijk, heel
vervelend, levensbedreigend als de legitieme doorvoer
van goedkope generieke medicijnen van bijvoorbeeld
India naar Afrika op oneigenlijke gronden in Nederland
tegengehouden wordt. Wat is er aan de hand? Het klopt
dat de douane enkele ladingen heeft gestopt vanwege
een mogelijke inbreuk op intellectuele eigendomsrechten, bijvoorbeeld hiv-medicijnen vanuit India

23 juni 2009
TK 98

98-7730