> Retouradres Postbus 20401 2500 EK Den Haag

Mevrouw drs. H.

Directoraat-generaal
Energie, Telecom &
Mededinging
Directie Energiemarkt
Bezoekadres
Bezuidenhoutseweg 73
2594 AC Den Haag
Postadres
Postbus 20401
2500 EK Den Haag
Factuuradres
Postbus 16180
2500 BD Den Haag
Overheidsidentificatienr
00000001003214369000

Datum
Betreft

Reactie op uw brief 'NAM stelt pga-norm naar beneden bij om het
schadeproces te kunnen versnellen'

Geachte mevrouw H.,

T 070 379 8911 (algemeen)
www.rijksoverheid.nl/ez

Ons kenmerk
DGETM-EM / 15012933

Op 22 oktober 2014 heeft u aan mij en aan diverse leden van de Tweede Kamer
een brief gestuurd waarin u uw zorgen uit over het bericht in het Dagblad van het
Noorden dat NAM de pga-norm naar benden heeft bijgesteld om het
schadeherstelproces te kunnen versnellen. U geeft daarbij aan dat u zich zorgen
maakt over de maatregelen die aan uw woning moeten worden getroffen om de
aardbevingbestendigheid te vergroten, over het onderzoek dat hiertoe moet
worden verricht en over de manier waarop u door NAM in dit proces begeleid
wordt. Graag ga ik hierbij in op de punten die u in uw brief noemt. Daarbij bied ik
u mijn excuses aan voor het feit dat u enige tijd heeft moeten wachten op een
reactie van mijn kant.
Ik waardeer het dat u uw zorgen bij mij onder de aandacht brengt. Er zijn meer
inwoners in Groningen die zich net als u zorgen maken over de schadeafhandeling
en over de versterking van hun woning. Op 17 december heb ik tijdens mijn
bezoek aan Groningen een aantal bewoners bezocht om te horen en te zien wat
het betekent om in een huis te wonen met schade. Die dag hebben wij elkaar ook
persoonlijk gesproken tijdens een debat over de situatie in Groningen. Dergelijke
bezoeken, gesprekken en brieven zoals die van u bieden mij waardevolle inzichten
over de praktijkervaringen van de bewoners in Groningen. Ik neem de zorgen van
bewoners serieus en gebruik deze ook bij mijn besluitvorming over de aanpak van
de aardbevingsproblematiek.
Inwoners moeten zich veilig kunnen voelen in hun eigen huis en leefomgeving.
Voor de afhandeling van schade en het versterken van woningen is per 1 januari
2015 een nieuwe organisatie opgericht, het Centrum Veilig Wonen (CVW). Het
CVW staat op afstand van NAM en opereert onder toezicht van een onafhankelijke,
door mij ingestelde commissie. De geleerde lessen van NAM met betrekking tot de
werkwijze ten aanzien van schadeafhandeling zijn verwerkt in de protocollen die
het CVW hanteert. Een werkgroep van de Dialoogtafel heeft naar deze protocollen
gekeken en hierover advies gegeven. De voorstellen van de Dialoogtafel voor
aanpassing van de protocollen zijn voor 70% direct overgenomen, de overige 30%
wordt de komende periode verwerkt. De afhandeling van schade en preventieve
versterking van woningen is voor mij prioriteit. In 2015 wordt bij het CVW de
capaciteit opgebouwd om 3000 huizen preventief te versterken. Die capaciteit
Pagina 1 van 3

Directoraat-generaal
Energie, Telecom &
Mededinging
Directie Energiemarkt

Ons kenmerk
DGETM-EM / 15012933

wordt verder uitgebouwd voor het aanpakken van 5000 huizen in 2016. Voor een
snelle en gedegen afhandeling van schade en versterking van woningen is
betrokkenheid van bewoners cruciaal. Dat heb ik ook benadrukt bij het CVW en de
toezichtscommissie.
Bij de preventieve versterking van woningen wordt begonnen met huizen die het
meeste risico lopen. Dat kan zijn omdat ze zich in de kern van het risicogebied (in
Loppersum) bevinden, of omdat er bij de inspecties kritieke elementen naar voren
komen. In 2014 zijn 4.917 inspecties uitgevoerd en in 2015 volgen er nog 11.000.
Uit de onderzoeken die ik in de periode van 2012 tot op heden heb laten
uitvoeren, komt onder meer naar voren welke maatregelen er gebruikt kunnen
worden om huizen te versterken. Op basis van deze informatie gaat de aanpak
van preventieve versterking van start. Door de ervaring die vanaf nu met het
preventief versterken van woningen wordt opgedaan en door verdergaand
onderzoek wordt steeds scherper inzicht verkregen in de benodigde maatregelen
en maatwerkoplossingen. Er wordt bijvoorbeeld gekeken naar de wijze waarop
vastgesteld kan worden tegen welke grondversnellingen huizen in het gebied
bestand zijn, welke rol het type ondergrond waarop gebouwen staan daarin speelt
en in welke mate bepaalde versterkingsmaatregelen bijdragen aan de
aardbevingbestendigheid van huizen. Er is dus sprake van een leerproces. Het is
essentieel dat nu snel begonnen wordt met de aanpak van huizen. Gaandeweg zal
de aanpak op basis van nieuwe inzichten verder kunnen verfijnen en verbeteren.
Op dit moment gaat NAM in de aanpak voor preventieve versterking uit van een
grondversnelling van maximaal 0.2g in Loppersum en 0.12g daarbuiten. Deze
waarden worden ook in het instemmingsbesluit met het winningsplan
gehanteerd.1 De waarde van 0.32g die in het door u aangehaalde artikel in het
Dagblad van het Noorden genoemd wordt, komt uit de interim-norm die het
Nederlands Normalisatie-instituut NEN in mei 2014 publiceerde. Deze interimnorm is in principe niet bedoeld voor bestaande bouw en vooralsnog ga ik er
vanuit dat de berekeningen voor deze norm op conservatieve schattingen
gebaseerd zijn. De interim-norm wordt verder uitgewerkt in een Nationale Praktijk
Richtlijn (NPR). Dit is een vertaling van de internationale norm voor
aardbevingbestendig bouwen naar de Nederlandse praktijk. In februari zal ik een
zogenaamde ‘groene versie’ van de NPR voor consultatie publiceren. Om ervoor te
kunnen zorgen dat de NPR in de eerste fase van grootschalige versterking al kan
worden ingezet, heb ik een stuurgroep ingesteld die mij adviseert over de
mogelijke te nemen maatregelen en een eerste indicatie geeft van het aantal te
versterken huizen. Ook dit advies zal ik in februari publiceren. Het verder
ontwikkelen van de NPR tot een bindende norm in het Bouwbesluit neemt daarna
nog geruime tijd in beslag. Samen met het ministerie van Binnenlandse Zaken en

1

Het ontwerp-instemmingsbesluit is in maart 2014 gepubliceerd en ter inzage gelegd in diverse gemeenten.

Iedereen heeft hierop kunnen reageren door middel van het indienen van een zienswijze. Op 30 januari a.s. zal ik
het definitieve instemmingsbesluit (inclusief reactie op de ingediende zienswijzen) publiceren.
Pagina 2 van 3

Directoraat-generaal
Energie, Telecom &
Mededinging
Directie Energiemarkt

Ons kenmerk
DGETM-EM / 15012933

Koninkrijksrelaties doe ik er alles aan om dit op een snelle en zorgvuldige manier
voor elkaar te krijgen.
De aanpak van de aardbevingen in Groningen is complex. De problematiek is
uniek in de wereld en er is veel nader onderzoek nodig om de(seismische)
ontwikkelingen in de ondergrond, de gevolgen voor huizen en andere gebouwen
en de benodigde maatregelen goed te kunnen doorgronden, te begrijpen en daar
vervolgens naar te handelen. Tegelijkertijd vind ik het essentieel om nu snel
maatregelen te nemen om de risico’s voor de mensen in Groningen gericht te
verkleinen. Daarbij bevinden we ons in een leerproces. Ik realiseer mij dat
hiermee onzekerheden en zorgen voor bewoners gepaard gaan. Ik blijf de regio
dan ook regelmatig te bezoeken, zodat ik zelf kan zien en beoordelen hoe de
aanpak in de praktijk verloopt. Ik waardeer het dat u het initiatief hebt genomen
om uw ervaringen met mij te delen en hoop u met deze brief inzicht geboden te
hebben in de wijze waarop ik met de onzekerheden en zorgen van de mensen in
Groningen omga.
Hoogachtend,

H.G.J. Kamp
Minister van Economische Zaken

Pagina 3 van 3