Tweede Kamer der Staten-Generaal

2

Vergaderjaar 2018–2019

35 060

Wijziging van de Wet luchtvaart (Omvorming
Stichting Airport Coordination Netherlands tot
publiekrechtelijk zelfstandig bestuursorgaan)

Nr. 5

VERSLAG
Vastgesteld 13 december 2018
De vaste commissie voor Infrastructuur en Waterstaat, belast met het
voorbereidend onderzoek van dit wetsvoorstel, heeft de eer verslag uit te
brengen van haar bevindingen. Het verslag behandelt alleen die onderdelen waarover door de genoemde fracties inbreng is geleverd.
Onder het voorbehoud dat de regering de vragen en opmerkingen in dit
verslag afdoende zal beantwoorden, acht de commissie hiermee de
openbare behandeling van het voorstel van wet voldoende voorbereid.
Inleiding
De leden van de VVD-fractie hebben met interesse kennisgenomen van
het wetsvoorstel Wijziging van de Wet luchtvaart (Omvorming Stichting
Airport Coordination Netherlands tot publiekrechtelijk zelfstandig
bestuursorgaan) (hierna: het wetsvoorstel) en willen de regering nog
enkele vragen voorleggen.
De leden van de CDA-fractie hebben met belangstelling kennisgenomen
van het wetsvoorstel tot omvorming van de Stichting Airport Coordination Netherlands (SACN) tot een publiekrechtelijk zelfstandig bestuursorgaan. Zij hebben evenwel nog enkele vragen.
De leden van de GroenLinks-fractie hebben kennisgenomen van het
wetsvoorstel en hebben hier enkele opmerkingen bij.
Algemeen
De leden van de CDA-fractie vragen waarom niet van de gelegenheid
gebruik wordt gemaakt om het publiekrechtelijk zbo een naam te geven
met Nederlandse woorden in plaats van «Airport Coordination Netherlands» (ACNL).

kst-35060-5
ISSN 0921 - 7371
’s-Gravenhage 2018

Tweede Kamer, vergaderjaar 2018–2019, 35 060, nr. 5

1

Achtergrond en hoofdlijnen van het voorstel
De leden van de VVD-fractie vragen hoe ervoor gezorgd wordt dat de
functionele en financiële onafhankelijkheid van SACN gewaarborgd blijft.
De leden van de CDA-fractie constateren dat momenteel naast de luchthavens alleen de luchtvaartmaatschappijen KLM, Martinair, Transavia en
TUIfly plaats hebben in de raad van toezicht. Daardoor zijn niet alle
relevante ondernemingen vertegenwoordigd, hetgeen deze leden als een
tekortkoming van het huidige systeem zien.
De leden van de CDA-fractie zien dat bij de keuze van de regering voor de
juridische omvorming van SACN in een publiekrechtelijk zbo de schaarste
aan slots terecht een rol speelt. Hierdoor zijn immers de belangen van
luchthavens en luchtvaartmaatschappijen bij het vergeven en verkrijgen
van slots vele malen groter geworden. Deze leden verwachten dat de
SACN-besluiten over slots vaker dan voorheen aangevochten zullen
worden door luchtvaartmaatschappijen. Graag vernemen zij hoe de
regering met die situatie denkt om te gaan.
De leden van de CDA-fractie constateren dat voor ACNL met dit wetsvoorstel slechts één orgaan wordt ingesteld, te weten een directie, en dat de
huidige raad van toezicht komt te vervallen. Tevens constateren zij dat met
het verdwijnen van de raad van toezicht diens bevoegdheden verschuiven
naar de Minister. Volgens deze leden worden beslissingen van de Minister
daardoor «politieke beslissingen». Graag vernemen zij de voor- en
nadelen van een dergelijke verschuiving.
De leden van de CDA-fractie vragen of in plaats van goedkeuring door de
Minister van de tarieven ook de jaarlijkse of periodieke vaststelling van
een maximumbedrag door de Minister als optie is overwogen, omdat dit
een grotere voorspelbaarheid geeft voor de sector.
De leden van de CDA-fractie vragen of in het nu gekozen systeem
mogelijkheden bestaan om slots onderling te verhandelen, wat in de
internationale luchtvaart steeds gebruikelijker is.
De leden van de GroenLinks-fractie kunnen zich goed vinden in de
uitgangspunten en doelen van het wetsvoorstel. De slotcoördinatie is een
publiek belang en moet daarom ook in handen van een publieke instelling
komen. Veel te lang is slotcoördinatie gezien als een zaak van de sector,
als een manier waarop luchtvaartpartijen onderling uitmaken hoe de taart
verdeeld moet worden. De leden van de GroenLinks-fractie zijn van
mening dat het aantal slots per definitie schaars hoort te zijn en dat de
verdeling ervan Nederland als geheel moet dienen; het meeste maatschappelijke nut voor de laagste maatschappelijke en ecologische kosten.
Die afweging zullen private belanghebbende altijd anders maken dan een
publiek orgaan.
De leden van de GroenLinks-fractie zijn blij dat met dit wetsvoorstel het
toezicht op de slotcoördinatie, en daarmee de verantwoordelijkheid, bij de
Minister komt te liggen en daarmee slottoewijzing niet alleen een sterkere
publieke verantwoording krijgt, maar ook een politieke sturing. Dat het
kader, de efficiënte, eerlijke en maatschappelijk nuttige verdeling van slots
nog steeds wordt belemmerd door de slottoewijzingsregels is uiteraard
jammer. Dit is een probleem dat spoedig moet worden opgepakt in
Europa. De leden van de GroenLinks-fractie verwachten dat de regering
zich sterk zal maken voor een modernisering van die regels en dat
Nederland voortvarend alle mogelijkheden zal benutten om actief te
sturen op de uitgifte van slots, volgens criteria die niet discrimineren naar
maatschappij, maar wel de belangen van Nederland dienen.

Tweede Kamer, vergaderjaar 2018–2019, 35 060, nr. 5

2

Financiële gevolgen
De leden van de VVD-fractie vragen welke kosten er door het Rijk in totaal
gemaakt gaan worden.
De leden van de CDA-fractie achten het positief dat de exploitatiekosten
van ACNL niet meer alleen voor rekening van de leden van de raad van
toezicht komen, maar volledig worden opgebracht door de luchtvaartmaatschappijen voor de slots die ze gebruiken en de slotgecoördineerde
luchthavens.
Evaluatie
De leden van de VVD-fractie lezen dat er vijf jaar na inwerkingtreding van
deze wet zal worden geëvalueerd. Hoe wordt bepaald of het zbo doeltreffend en doelmatig is geweest.
De voorzitter van de commissie,
Agnes Mulder
Adjunct-griffier van de commissie,
Koerselman

Tweede Kamer, vergaderjaar 2018–2019, 35 060, nr. 5

3