Tweede Kamer der Staten-Generaal

Vergaderjaar 2018–2019

2

Aanhangsel van de Handelingen

Vragen gesteld door de leden der Kamer, met de daarop door de
regering gegeven antwoorden

2558
Vragen van het lid Van Raak (SP) aan de Minister van Binnenlandse Zaken en
Koninkrijksrelaties over het bericht dat de gemeente Groningen een cursus
gemeentepolitiek aanbiedt (ingezonden 18 april 2019).
Antwoord van Minister Ollongren (Binnenlandse Zaken en Koninkrijksrelaties)
(ontvangen 7 mei 2019).
Vraag 1
Hoeveel geld hebben de cursussen «Politiek Actief voor de gemeente» gekost
die ruim 200 gemeenten de afgelopen jaren aan meer dan 6.000 mensen
hebben laten geven?1
Antwoord 1
Het Ministerie van BZK subsidieert de cursus «Politiek Actief voor de
gemeente» sinds 2015. Gemiddeld gaat het hierbij om een bedrag van
131.000 euro per jaar.
Vraag 2
Deelt u de opvatting dat de rekrutering van politieke volksvertegenwoordigers, die het lokale bestuur moeten controleren, niet een zaak is van die
gemeenten zelf maar vooral van politieke partijen en politieke bewegingen?
Vraag 3
Waarom zou ProDemos potentiële volksvertegenwoordigers ideologisch
kunnen vormen? Hoe weet ProDemos hoe een liberaal of een socialist politiek
zou moeten bedrijven? Leren raadsleden bij ProDemos ook actie voeren?
Antwoord 2 en 3
Het rekruteren van inwoners die politiek actief willen worden, is primair een
verantwoordelijkheid van de (lokale) politieke partijen. De cursussen Politiek
Actief hebben niet tot doel om mensen te werven voor kandidatenlijsten.
Deze cursussen zijn neutraal, dus niet politiek gekleurd, en richten zich vooral
op het vergroten van de kennis over de staatsinrichting, de werking van het
besluitvormingsproces in de gemeente en het laten kennismaken met de
gemeenteraad en haar instrumenten. Daar waar de cursussen aandacht

1

ah-tk-20182019-2558
ISSN 0921 - 7398
’s-Gravenhage 2019

https://www.oogtv.nl/2019/04/gemeente-groningen-gaat-cursus-gemeentepolitiek-aanbieden/

Tweede Kamer, vergaderjaar 2018–2019, Aanhangsel

1

besteden aan politieke standpunten en verschillen, wordt dit ingevuld in
samenwerking met de politieke partijen in de desbetreffende gemeenten.
Inwoners die geïnteresseerd zijn in en zich betrokken voelen bij de politiek en
het bestuur van hun gemeente zijn in algemene zin belangrijk voor de
gemeente. Deze betrokkenheid kan zich vertalen in bijvoorbeeld een actieve
inzet in de eigen wijk en lokale organisaties, en in een hoger opkomstpercentage bij gemeenteraadsverkiezingen. Uit lokaal kiezersonderzoek blijkt dat
veel mensen weliswaar positief staan ten opzichte van hun gemeente, maar
geen scherp beeld hebben van wat in politiek en bestuur van hun gemeente
gebeurt. Dat betekent dat er nog een potentieel aan betrokkenheid te
ontwikkelen is. De cursus «Politiek Actief voor de gemeente» draagt daaraan
bij.
Vraag 4
Hoe denkt u dat door het aanbieden van dezelfde ambtelijke cursussen, door
een niet-politieke organisatie als ProDemos, een politiek veelkleurige en
diverse volksvertegenwoordiging wordt bevorderd?
Antwoord 4
De cursussen hebben tot doel de interesse en betrokkenheid te vergroten van
brede groepen burgers bij de lokale samenleving en bij politiek en bestuur in
de ruimste zin van het woord. Dit draagt bij aan een vitale lokale democratie.
Bij de werving van deelnemers besteedt ProDemos samen met de betrokken
gemeente aandacht aan een diverse samenstelling van de cursistengroep.
Vraag 5
Bent u bereid ProDemos op te roepen om te stoppen met het aanbieden van
dit soort ambtelijke cursussen of anders de subsidievoorwaarden aan te
passen? Zo nee, waarom niet?
Antwoord 5
Nee. De cursussen van ProDemos dragen bij aan een vitale lokale democratie. ProDemos staat los van de politieke partijen, waardoor mensen niet op
voorhand gedwongen worden om «kleur te bekennen». Dit maakt de training
toegankelijker, ook voor mensen die een drempel ervaren om zich bij een
politieke partij aan te melden.

Tweede Kamer, vergaderjaar 2018–2019, Aanhangsel

2