Tweede Kamer der Staten-Generaal

Vergaderjaar 2015–2016

2

Aanhangsel van de Handelingen

Vragen gesteld door de leden der Kamer, met de daarop door de
regering gegeven antwoorden

231
Vragen van het lid Wolbert (PvdA) aan de Staatssecretaris van
Volksgezondheid, Welzijn en Sport over het toenemend aantal patiëntenstops
in de wijkverpleging (ingezonden 25 september 2015).
Antwoord van Staatssecretaris Van Rijn (Volksgezondheid, Welzijn en Sport)
(ontvangen 8 oktober 2015)
Vraag 1
Kent u het bericht «Thuiszorg kan instroom nieuwe patiënten niet aan»?1
Antwoord 1
Ja, ik ken het bericht.
Vraag 2
Klopt het dat Vierstroom Zorg Thuis een patiëntenstop heeft aangekondigd?
Bent u hiervan geschrokken? Zijn u andere aanbieders van wijkverpleging
bekend die een patiëntenstop overwegen?
Wat betekent het voor de kwaliteit en continuïteit van zorg als steeds meer
aanbieders een patiëntenstop overwegen?
Antwoord 2
Vierstroom heeft een tijdelijke patiëntenstop aangekondigd die inmiddels is
opgeheven. Ik vind het niet acceptabel dat patiënten die zorg nodig hebben,
de dupe worden van de patiëntenstops. Er mag niemand verstoken blijven
van zorg.
Ik krijg signalen dat de afgesproken contracten knellen bij sommige aanbieders. Deze signalen gaan niet zover dat ik inzicht heb in welke aanbieders dit
zijn.
Zorgverzekeraars hebben zorgplicht voor hun verzekerden. Daarmee dienen
zij verzekerden te voorzien van kwalitatief goede zorg die binnen hun bereik
is af te nemen en tijdig wordt geleverd. Het inkopen van voldoende zorg is
onderdeel van de zorgplicht. Als de continuïteit van zorg in het geding komt
in een regio zal de zorgverzekeraar overgaan tot bijcontractering om aan de
zorgplicht te blijven voldoen.

1

ah-tk-20152016-231
ISSN 0921 - 7398
’s-Gravenhage 2015

Thuiszorg kan instroom nieuwe patiënten niet aan, Trouw, 23 september 2015

Tweede Kamer, vergaderjaar 2015–2016, Aanhangsel

1

Vraag 3
Klopt het dat zorgverzekeraar CZ zijn zorgplicht niet nakomt, omdat Vierstroom de nodig gebleken zorg boven het budget grotendeels zelf moet
betalen?
Welke zorgverzekeraars laten aanbieders ook minimaal 5% van de budgetoverschrijding uit eigen zak betalen, ook als deze zorg benodigd is voor
behoevende patiënten?
Antwoord 3
Voor het bijcontracteren boven de overeengekomen contractafspraak geven
zorgverzekeraars aan dat maximaal de eerste 5% van de overschrijding voor
rekening zal zijn van de zorgaanbieder. Zorgverzekeraar CZ heeft in communicatie met de Vierstroom abusievelijk minimaal 5% genoemd. Verzekeraars
geven aan dat ze de overproductie niet bij voorbaat maximaal vergoeden om
de stimulans voor doelmatigheid te behouden. Tevens is aangegeven dat het
gesprek hierover mogelijk is.
Inmiddels heeft CZ met Vierstroom afspraken gemaakt over het bijcontracteren van extra budget. Daarbij is gebruik gemaakt van de mogelijkheid om te
schuiven tussen instellingen op basis van over- en onderproductie. Dit bleek
mogelijk omdat een andere aanbieder in de regio onder het overeengekomen
budget bleef. Zorgverzekeraar CZ komt de zorgplicht hiermee in de regio
Zoetermeer na. Overigens zou CZ ook aan de zorgplicht hebben voldaan als
de zorg bij een andere aanbieder zou zijn ingekocht. Met het nakomen van de
zorgplicht gaat het er om dat iedere verzekerde zorg kan ontvangen binnen
redelijke termijn en redelijke afstand. Dat betekent niet dat aanbieders
gegarandeerd worden bijgecontracteerd.
Vraag 4
In hoeverre bent u nog steeds van mening dat iedere patiënt die wijkverpleging nodig heeft deze zorg tijdig moet krijgen, en dat aanbieders deze zorg
vergoed moeten krijgen?
In hoeverre deelt u de mening dat het de wijkverpleegkundige moet zijn die
bepaalt welke zorg een patiënt nodig heeft?
Kunt u, samen met zorgverzekeraars en aanbieders, garanderen dat bovenstaande in de praktijk ook het geval is?
Antwoord 4
Iedereen die wijkverpleging nodig heeft moet dit krijgen. Als het nodig is kan
iedereen een beroep doen op het recht op wijkverpleging. Ik vind het niet
acceptabel dat patiënten die zorg nodig hebben, de dupe worden van de
patiëntenstops. Er mag niemand verstoken blijven van zorg.
Over de vergoeding voor geleverde zorg maken zorgverzekeraars afspraken
met zorgaanbieders. Overproductie is ook een onderwerp van deze afspraken.
Ik kan me voorstellen dat er in geen enkel contract is afgesproken dat
overproductie per definitie geheel wordt vergoed.
Met de overheveling van de wijkverpleging naar de Zorgverzekeringswet is
de wijkverpleegkundige weer aan zet. Zij kan zelfstandig bepalen welke zorg
voor een cliënt nodig is. Alle partijen dienen de wijkverpleegkundige ook het
vertrouwen te geven om deze rol in de praktijk uit te voeren. Ik heb geen
signalen ontvangen dat dit vertrouwen er niet is.
Vraag 5
Welke oorzaken geven aanbieders aan voor een patiëntenstop?
Wat gaat u concreet doen om dreigende patiëntenstops en wachtlijsten voor
wijkverpleging vroegtijdig in de kiem te smoren?
Antwoord 5
Ik begrijp van sommige aanbieders dat het oorspronkelijk overeengekomen
omzetplafond aan de lage kant was omdat dit gebaseerd is op de omzet van
de eerste twee kwartalen 2014. In de tweede helft van 2014 is de omzet hoger
gebleken. Ook in 2015 geven aanbieders aan dat sprake is van een hogere
toeloop van cliënten.
Er zijn op dit moment echter nog geen harde cijfers voorhanden die aantonen
dat sprake is van een overschrijding. Zorgverzekeraars zijn in gesprek met
aanbieders in de regio’s waar het momenteel knelt, over mogelijke bijcontractering.

Tweede Kamer, vergaderjaar 2015–2016, Aanhangsel

2

Met de partijen van het onderhandelaarsresultaat verpleging en verzorging ga
ik op korte termijn in overleg over de ontwikkelingen die gaande zijn in de
wijkverpleging.
Vraag 6
In hoeverre is het budget voor wijkverpleging voor 2015 en 2016 toereikend
voor voldoende wijkverpleging?
Kunt u aangeven op welke wijze dit budget voldoende rekening houdt met de
extramuralisering en toenemende vergrijzing?
Antwoord 6
Dat er meer mensen langer thuis blijven wonen is ook in de raming van het
kader wijkverpleging verwerkt. Zo is het kabinet bij Regeerakkoord ook een
intensivering van de wijkverpleging in 2016 van € 80 mln overeengekomen.
Vanaf 2017 loopt deze intensivering op tot € 200 mln. Volgend jaar zal
daarmee € 180 mln meer beschikbaar zijn voor wijkverpleging. Hiermee komt
het kader in 2016 uit op € 3.346 mld ten opzichte van € 3.167 mld in 2015.
Dit wordt voor een belangrijk deel veroorzaakt doordat rekening wordt
gehouden met de extramuralisering en daarmee een hoger beroep op de
extramurale zorgverlening. Tevens wordt rekening gehouden met demografische groei door vergrijzing.

Tweede Kamer, vergaderjaar 2015–2016, Aanhangsel

3