Tweede Kamer der Staten-Generaal

Vergaderjaar 2018–2019

2

Aanhangsel van de Handelingen

Vragen gesteld door de leden der Kamer, met de daarop door de
regering gegeven antwoorden

946
Vragen van de leden Ploumen (PvdA), Sjoerdsma (D66), Van Ojik
(GroenLinks) en Karabulut (SP) aan de Minister van Buitenlandse Zaken over
het bericht Saudi Arabia Allegedly Tortured Women’s Rights Activists Before
Khashoggi Murder (ingezonden 23 november 2018).
Antwoord van Minister Blok (Buitenlandse Zaken) (ontvangen 14 december
2018).
Vraag 1
Heeft u kennis genomen van het bericht «Saudi Arabia Allegedly Tortured
Women’s Rights Activists Before Khashoggi Murder»?1
Antwoord 1
Ja.
Vraag 2
Is het u bekend dat er acht vrouwelijke mensenrechtenactivisten op deze
wijze gevangen gezet zijn in Saoedi Arabië omdat zij gebruik maken van hun
recht op vrijheid van meningsuiting? En zo ja, wat is uw reactie hierop?
Antwoord 2
Het kabinet is bekend met de arrestatie van vrouwelijke activisten in
Saoedi-Arabië, zoals aangeven in antwoorden op eerdere Kamervragen
(Aanhangsel Handelingen, vergaderjaar 2017–2018, nummers 2419, 2895,
3228 en 3229). De berichten over de mogelijke martelingen van deze
activisten zoals gerapporteerd door Amnesty International en Human Rights
Watch zijn ronduit ernstig. Saoedi-Arabië zelf heeft de beschuldigingen
officieel ontkend. Deze laatste berichten zijn echter een verdere reden voor
Saoedi-Arabië om te zorgen dat de rechten van deze vrouwelijke activisten
niet geschonden worden.

1

ah-tk-20182019-946
ISSN 0921 - 7398
’s-Gravenhage 2018

Wall Street Journal van 20 november 2018; https://www.wsj.com/articles/saudi-arabia-accusedof-torturing-women-activists-in-widening-crackdown-on-dissent-1542743107 en
https://www.huffingtonpost.com/entry/saudi-arabia-torture-womens-rightsactivists_us_5bf572c8e4b03b230f9d8470?guccounter=1

Tweede Kamer, vergaderjaar 2018–2019, Aanhangsel

1

Vraag 3, 4
Heeft u contact opgenomen met Amnesty International en/of Human Rights
Watch om meer informatie te krijgen over de omstandigheden waaronder zij
gevangen zitten? En zo ja, wat gaat u doen met deze informatie? En zo nee,
waarom niet?
Op welke wijze gaat u bilateraal, in EU-verband en met andere partners
(waaronder Canada) aandacht vragen voor deze vrouwen, om de acties van
Saoedi Arabië af te keuren en te verzoeken om vrijlating?
Antwoord 3, 4
Nederland staat met verschillende landen en organisaties in contact over
ontwikkelingen in Saoedi-Arabië. De Nederlandse zorgen over de mensenrechtensituatie in Saoedi-Arabië worden zowel via politieke kanalen als op
(hoog)ambtelijke niveau aangekaart bij de Saoedische autoriteiten. Nederland
heeft, naar aanleiding van de berichtgeving, de Saoedische ambassadeur op
7 december jl. over de zaak gesproken. In dit gesprek zijn de Nederlandse
zorgen over deze ernstige berichtgeving gedeeld en het belang benadrukt van
een eerlijk en transparant proces, met proportionele strafbepalingen. Ook is
het belang van een breed maatschappelijk middenveld en open publiek debat
onderstreept, mede in het licht van de geplande hervormingen in het land.
In multilateraal verband heeft Nederland tijdens de recente Universal Public
Review van Saoedi-Arabië in de VN-Mensenrechtenraad gesproken over de
zorgelijke ontwikkelingen op mensenrechtenvlak. Daarnaast heeft Nederland
de mensenrechtensituatie in Saoedi-Arabië aangekaart tijdens de Raad
Buitenlandse Zaken van november jl., mede naar aanleiding van de moord op
de Saoedische journalist Jamal Khashoggi.
In navolging van de EU-mensenrechtendemarche bij de Saoedische autoriteiten op 8 augustus jl. heeft Nederland met een aantal andere Europese
gelijkgezinden gepleit voor het instellen van een formele mensenrechtendialoog tussen de EU en Saoedi-Arabië. In Brussel wordt momenteel in
raadskader besproken op welke wijze deze dialoog het beste kan worden
vormgegeven.
Vraag 5
Bent u bereid hier in alle mogelijke gremia aandacht voor te vragen en deze
mensenrechtenschendingen te veroordelen? En zo nee, waarom niet?
Antwoord 5
Zie antwoord 3 en 4. Nederland zoekt steeds naar de meest effectieve manier
om de mensenrechtensituatie in Saoedi-Arabië te adresseren en te kunnen
verbeteren, zonder ongewenst schade toe te brengen aan individuele zaken.
Dat betekent dat, in overleg met gelijkgezinde partners, ook bekeken wordt
wanneer en in welke gremia publiekelijk aandacht gevraagd wordt voor
berichten van mensenrechtenschendingen.
Vraag 6
Wat gaat u doen in reactie op de uitspraak van Michael Page van Human
Rights Watch «Any government that tortures women for demanding basic
rights should face withering international criticism, not unblinking U.S. and
U.K. support»?2 Gaat u bijvoorbeeld contact opnemen met uw Amerikaanse
en/of Britse collega om gehoor te geven aan deze oproep? En zo nee,
waarom niet?
Antwoord 6
Nederland spreekt in breed internationaal kader over de mensenrechtensituatie in Saoedi-Arabië, waaronder ook met het VK en de VS.
Vraag 7
Kunt u aangeven op welke wijze de Nederlandse ambassade zich inzet voor
de vrijlating van deze vrouwen?

2

https://www.hrw.org/news/2018/11/20/saudi-arabia-detained-women-reported-tortured

Tweede Kamer, vergaderjaar 2018–2019, Aanhangsel

2

Antwoord 7
De Nederlandse ambassade in Riyad onderhoudt contacten met verschillende
organisaties en gelijkgezinde partners over deze zaak, ook om zoveel mogelijk
informatie hierover te verzamelen. Die informatie wordt ook meegenomen in
gesprekken met de Saoedische autoriteiten over mensenrechten, bijvoorbeeld
tijdens EU-demarches zoals uitgevoerd in augustus jl. Het blijft daarbij een
uitdaging om in Saoedi-Arabië zelf met en over mensenrechtenverdedigers te
spreken, gelet op de risico’s voor de betrokkenen. Nederland maakt samen
met partners per geval de afweging welke mate van publieke aandacht het
meest effectief is, waarbij de wensen van de betrokkenen zelf, of hun
families, leidend zijn.

Tweede Kamer, vergaderjaar 2018–2019, Aanhangsel

3