Tweede Kamer der Staten-Generaal

Vergaderjaar 2013–2014

2

Aanhangsel van de Handelingen

Vragen gesteld door de leden der Kamer, met de daarop door de
regering gegeven antwoorden

2897
Vragen van de leden Bouwmeester en Wolbert (beiden PvdA) aan de
Minister van Volksgezondheid, Welzijn en Sport over verrassingsrekeningen na
bezoek aan spoedeisende hulp in het ziekenhuis (ingezonden 5 augustus 2014).
Antwoord van Minister Schippers (Volksgezondheid, Welzijn en Sport)
(ontvangen 4 september 2014)Zie ook Aanhangsel Handelingen, vergaderjaar
2013–2014, nr. 2683
Vraag 1
Herkent u signalen dat mensen onnodig op de spoedeisende hulp (SEH) van
een ziekenhuis komen, terwijl de huisartsenpost een passender alternatief is
qua behandeling en kosten, maar zij daar niet over worden geïnformeerd?
Antwoord 1
Samenwerking tussen Huisartsenpost (HAP) en spoedeisende hulpafdeling
van ziekenhuizen (SEH) is speerpunt van mijn beleid. In het Regeerakkoord
(2012) is een passage opgenomen over integratie van HAP en SEH. Ook in
het Convenant met Huisartsen (2012) zijn over substitutie van SEH naar HAP
specifieke afspraken gemaakt die de verdere implementatie en financiële
verschuiving van tweede naar eerste lijn bevorderen. Er is al veel in gang
gezet door zorgaanbieders en verzekeraars, maar ik ben het met u eens dat
aan de informatievoorziening over behandeling en kosten van HAP en SEH
nog meer aandacht gegeven kan worden. Daarom besteed ik hier samen met
veldpartijen in diverse trajecten expliciet aandacht aan. Zowel in de informatievoorziening van de aanbieders, de verzekeraars, de patiëntenverenigingen
als van het Ministerie van Volksgezondheid, Welzijn en Sport richting de
patiënten wordt dit punt de komende periode expliciet opgepakt. Zie hiervoor
ook mijn voortgangsbrief «Kostenbewustzijn» van 2 juli 2014 en mijn
voortgangsbrief «Aanpak verspilling in de zorg» van 28 mei, waarin hierop
ingegaan wordt.
Vraag 2
Herkent u ook de signalen dat mensen van tevoren de kosten van de SEH
voor henzelf niet kennen, waardoor zij achteraf worden verrast door een hoge
rekening?

ah-tk-20132014-2897
ISSN 0921 - 7398
’s-Gravenhage 2014

Tweede Kamer, vergaderjaar 2013–2014, Aanhangsel

1

Antwoord 2
Ik herken de signalen van mensen die onvoldoende inzicht hebben in de
kosten voorafgaand aan een behandeling. Zoals ik in mijn voortgangsbrief
kostenbewustzijn van 2 juli 2014 beschrijf ben ik met partijen aan de slag om
hier meer helderheid in te creëren. Hierbij dient wel het onderscheid te
worden gemaakt tussen electieve behandelingen, waarbij patiënt de tijd heeft
om zich in de kosten te verdiepen en een vergelijking tussen aanbieders te
maken, en spoedeisende vraagstukken, waarbij direct gestart moet worden
met de behandeling. Zo zal het opzetten van een site of omgeving waarin
patiënten inzicht krijgen in (gemiddelde) prijzen, patiënten helpen bij
besluitvorming rond electieve behandelingen. Voor spoedeisende zorg ligt er
vooral een verantwoordelijkheid bij de zorgaanbieders en zorgverzekeraars
om de zorg zo te organiseren dat patiënten automatisch bij de juiste
professional terecht komen en de patiënt vooraf afdoende geïnformeerd
wordt over de kosten.
Vraag 3 en 4
Op welke manier kunnen patiënten beter worden geïnformeerd over waar zij
terecht kunnen met een zorgvraag, en welke kosten hieraan verbonden zijn?
Wat is de verantwoordelijkheid van de zorgverzekeraar en de zorgverlener
hierin, en hoe gaat u hierop sturen?
Bent u ervan op de hoogte dat er gemeenten zijn waarin goede samenwerking bestaat tussen de huisartsenpost en de SEH, of waarbij deze onder één
dak werken, waardoor de patiënt op de juiste plek behandeld wordt, en niet
verrast wordt door een onnodig hoge rekening? Welke prikkels zijn mogelijk
om deze voorbeelden leidend te laten zijn?
Antwoord 3 en 4
Patiënten kunnen op verschillende manieren worden geïnformeerd over waar
zij terecht kunnen met een acute zorgvraag en de daaraan verbonden kosten.
Ik zie zowel een verantwoordelijkheid voor de verzekeraars als de zorgaanbieders.
Er zijn goede voorbeelden van huisartsenposten die op hun website of in de
wachtruimte prijslijsten hebben opgehangen van de kosten die in rekening
worden gebracht. Ook zijn er voorbeelden van zorgverzekeraars die een
informatiefolder hebben ontwikkeld over waar en wanneer men terecht kan
met een acute zorgvraag (bijvoorbeeld Achmea). Zo is er ook een app
beschikbaar (www.thuisarts.nl) waarbij de patiënt zelf beter kan inschatten of
spoedeisende hulp nodig is.
Wat de prikkels betreft merk ik het volgende op. Ik zie vooral een rol voor
verzekeraars als contracterende partij en als vertegenwoordiger van de
belangen van de patiënt om met zorgaanbieders afspraken te maken over de
toegang tot de acute zorg. Zorgverzekeraars Nederland heeft mij enige tijd
geleden al laten weten dat zij ernaar streven dat er in de toekomst geen
toegang tot de SEH meer is zonder dat de patiënt fysiek eerst huisartsgeneeskundig wordt getrieerd. Daarbij zal de patiënt zo mogelijk huisartsgeneeskundig worden behandeld. Zorgverzekeraars zetten in op de HAP/SEH met één
poort/loket.
Vraag 5
Is u bekend welke ziekenhuizen geen afspraken hebben gemaakt met
huisartsen over het terugdringen van het onnodig gebruik van SEH in
ziekenhuizen? Zo ja, kan de Kamer daarvan een overzicht ontvangen?
Antwoord 5
In 2013 is er onderzoek gedaan naar samenwerking tussen HAP en SEH
(Gupta Strategists). Daaruit bleek dat er 76 huisartsenposten en spoedeisende
hulpafdelingen van ziekenhuizen zijn in Nederland, die op één locatie zijn
gesitueerd. Daarvan werkt 70% samen. Op 31 locaties is sprake van geïntegreerde of seriële samenwerking (HAP vóór SEH). In nog eens 8 gevallen is
de samenwerking in 2013 gereed en in 9 gevallen zal die na 2013 zijn
gerealiseerd. Er zijn 5 locaties waar uit het Gupta-onderzoek uit 2013 bleek
dat er geen plannen voor samenwerking waren.
De informatie in welke ziekenhuizen geen afspraken zijn gemaakt met
huisartsen over het terugdringen van het onnodig gebruik van de SEH is mij
niet bekend.

Tweede Kamer, vergaderjaar 2013–2014, Aanhangsel

2

Vraag 6
Is via spiegelinformatie of anderszins bekend welke SEH-posten van
ziekenhuizen in verhouding meer patiënten behandelen, zodat zorgverzekeraars gaan sturen op het behandelen van mensen op de juiste plek?
Antwoord 6
Zorgverzekeraars beschikken over declaratiegegevens die inzicht bieden in
het aantal en soort behandelingen van patiënten in ziekenhuizen. Voor wat
betreft de SEH gegevens ligt dit moeilijker omdat er geen aparte DBC/DOT is
voor een SEH consult. Maar het doelmatig inrichten van de spoedeisende
zorg is een belangrijk thema waar zorgverzekeraars momenteel veel aandacht
aan schenken.
Zij zijn druk bezig vergelijkende gegevens te verzamelen en de contractering
met (huisartsen)posten en spoedeisende hulpafdelingen van ziekenhuizen
daarop aan te passen.

Tweede Kamer, vergaderjaar 2013–2014, Aanhangsel

3