Tweede Kamer der Staten-Generaal

2

Vergaderjaar 2016–2017

28 625

Herziening van het Gemeenschappelijk
Landbouwbeleid

Nr. 245

BRIEF VAN DE STAATSSECRETARIS VAN ECONOMISCHE ZAKEN
Aan de Voorzitter van de Tweede Kamer der Staten-Generaal
Den Haag, 8 mei 2017
De vaste commissie voor Economische Zaken heeft mij bij brief van
13 april 2017 verzocht uw Kamer te informeren over de stand van zaken
inzake de uitvoering van het Plattelandsontwikkelingsprogramma.
Uitvoering Plattelandsontwikkelingsprogramma 2014–2020
Het Plattelandsontwikkelingsprogramma 2014–2020 (POP3) is tot stand
gekomen in nauwe samenwerking van het Ministerie van Economische
Zaken (EZ), de twaalf provincies en landbouw- en natuurorganisaties. De
twaalf Colleges van Gedeputeerden Staten zijn verantwoordelijk voor de
programmering en uitvoering van deze POP-maatregelen om een
gebiedsspecifieke invulling aan het plattelandsbeleid mogelijk te maken.
Het gebiedsspecifieke plattelandsbeleid richt zich op de volgende thema’s:
1. Versterken van innovatie, verduurzaming en concurrentiekracht;
2. Jonge boeren;
3. Natuur en landschap (zoals afgesproken in het Natuurpact);
4. Verbetering van de waterkwaliteit;
5. LEADER (inclusief projecten onder het programma Duurzaam Door).
EZ voert de generieke maatregelen uit1.
Rijk en provincies bespreken periodiek de voortgang en de uitvoering van
POP3, zodat een goede en tijdige inzet van Europese middelen wordt
geborgd.
Voor de periode 2014–2020 is vanuit het Europese Landbouwfonds voor
Plattelandsontwikkeling (ELFPO) voor POP3 € 765 miljoen beschikbaar
gesteld. Dat is circa € 110 miljoen per jaar. Als gevolg van de decentrali-

1

kst-28625-245
ISSN 0921 - 7371
’s-Gravenhage 2017

Kamerstuk 28 625, nr. 168.

Tweede Kamer, vergaderjaar 2016–2017, 28 625, nr. 245

1

satie van de uitvoering van POP3 zijn de provincies verantwoordelijk voor
het overgrote deel van dit budget.
De uitvoering van de Brede weersverzekering wordt grotendeels door EZ
gefinancierd. In de periode tot en met 2020 zal de EU 40% van de kosten
financieren.
Daarnaast is EZ vanaf 2016 verantwoordelijk voor de uitvoering van
maatregelen speciaal gericht op de vleesveesector en kalversector. Deze
maatregelen zijn ontwikkeld om tegemoet te komen aan de inkomensdaling in de rundvee- en kalversector als gevolg van de convergentie naar
een gelijke hectarepremie in 20192. Met het oog hierop zijn middelen van
Gemeenschappelijk Landbouw Beleid pijler 1 overgeheveld naar pijler 2.
In totaal gaat het van 2016–2020 jaarlijks om een budget van € 10,5
miljoen, waarvan € 0,5 miljoen beschikbaar is voor de vleesveesector en
€ 10 miljoen voor de kalfsvleessector.
De Garantstelling Marktintroductie Innovaties (GMI) zou aanvankelijk
onder POP3 uitgevoerd worden. In overleg met de banken is er uiteindelijk
voor gekozen om de GMI niet als aparte regeling te voeren, maar als
plusmodule voor landbouwinnovaties onder de vernieuwde Borgstelling
MKB-landbouwkredieten (BL), zoals beschreven onder beleidsartikel 6 van
de Rijksbegroting 2017 EZ en Diergezondheidfonds. Begrotingstechnisch
was dit mogelijk doordat de POP3-middelen voor de GMI en nationale
middelen voor de Brede weersverzekering met elkaar omgewisseld
konden worden.
De stand van zaken van de maatregelen
Vleesveesector
In overleg met de vleesveesector is afgelopen tijd gewerkt aan de twee
maatregelen die het beste aansluiten bij de behoeften in de sector: één
gericht op het stimuleren van samenwerking in de vleesketen en één
gericht op kennisoverdracht. De onderdelen hebben een looptijd van 5
jaar en respectievelijk een budget van € 0,4 miljoen en € 0,1 miljoen per
jaar.
Bij de voorbereidingen voor de subsidieregelingen voor de vleesveesector
bleek dat de uitvoering van deze regelingen circa de helft aan bijkomende
kosten zou betekenen. Gelet op de beperkte omvang van deze regelingen
waren de uitvoeringskosten niet in verhouding, waardoor de uitwerking is
gestopt.
Kalversector
Ten behoeve van de verdere verduurzaming van de kalversector is van
1 maart tot en met 30 april 2017 de «Subsidie deelname kwaliteitsregeling
kalversector 2017» opengesteld. Landbouwers die vrijwillig deelnemen
aan een erkend kwaliteitssysteem, kunnen een financiële bijdrage
ontvangen voor de kosten die samenhangen met de certificering voor
deelname aan deze kwaliteitsregeling. Voor deze openstelling is vanuit
maatregel Kwaliteitsregeling € 6 miljoen beschikbaar gesteld, die naar
verwachting bijna helemaal zal worden verplicht. Dit bedrag zal jaarlijks
beschikbaar worden gesteld.
Maatregel Fysieke investeringen voor innovatie en modernisering van
agrarische ondernemingen kalfsvleessector, waarvoor € 4 miljoen
beschikbaar is, is nog niet opengesteld. Naar verwachting zal dit eind van
dit jaar het geval zijn.

2

Kamerstuk 28 625, nr. 194.

Tweede Kamer, vergaderjaar 2016–2017, 28 625, nr. 245

2

Brede weersverzekering
Zowel in 2015 als in 2016 is er een openstelling van de Brede weersverzekering geweest. Tot nu toe zijn er 1.574 deelnemers aan de regeling. Voor
deze maatregel is per 1 januari 2017 circa € 8,2 miljoen gedeclareerd bij
de Europese Commissie.
Kasrealisatie N+ 3 jaar
Ten behoeve van POP3 stelt de Europese Commissie budget beschikbaar
volgens het N+ 3 jaar-principe. Dit betekent dat budget dat in 2014
beschikbaar is gekomen, uiterlijk in het laatste kwartaal van 2017 moet zijn
gedeclareerd. Voor de uitvoering van de EZ-regelingen moet eind 2017
tenminste € 10 miljoen zijn gedeclareerd. Op basis van de bovenstaande
openstellingen voor kalversector en Brede weersverzekering verwacht ik
dat dat haalbaar is.
Rapportage ontwikkelingen POP3
Uw Kamer ontvangt periodiek een totaalbeeld van de uitvoering van
POP3. In het kader van de EZ-begroting en het EZ-jaarverslag wordt
gerapporteerd over reserveringen en realisaties van de uitvoering van
POP3 door de provincies en EZ en de bijdragen uit het Europees
Landbouwfonds voor Plattelandsontwikkeling.
De Staatssecretaris van Economische Zaken,
M.H.P. van Dam

Tweede Kamer, vergaderjaar 2016–2017, 28 625, nr. 245

3