TER BESLISSING
Datum
13 juni 2023

Aan

Minister en Staatssecretaris

Voorhang SPUK-regeling veilig, slim, doelmatig en
duurzaam gebruik mobiliteitsinfrastructuur

Onze referentie
IENW/BSK-2023/156532
Opgesteld door
Hoofddirectie Bestuurlijke &
Juridische Zaken
HBJZ
Afdeling ABJZ
Beslistermijn
22-06-2023
Bijlage(n)
2

Aanleiding
Het ontwerp van de “Tijdelijke stimuleringsregeling slim, veilig, doelmatig en
duurzaam gebruik van mobiliteitsinfrastructuur 2023-2027” moet op grond van de
wet op het Mobiliteitsfonds worden voorgehangen bij de Tweede Kamer voordat
deze kan worden vastgesteld. De regeling is nodig om een deel van de
rijksbijdragen verbonden aan de afspraken uit de BO’s MIRT 2022 aan gemeenten
en provincies te kunnen betalen. Daarna kan de regeling worden gebruikt voor de
betaling van de BO-MIRT afspraken die in de periode 2023-2027 worden
gemaakt.
Geadviseerd besluit
Instemmen met voorhang van de ontwerpregeling bij de Tweede Kamer (en
ondertekenen door de minister van aanbiedingsbrief).
De voorhang valt samen met het zomerreces van de Tweede Kamer. Als de brief
uiterlijk 22 juni wordt verstuurd, heeft de Kamer tot uiterlijk 12 september om
inlichtingen te vragen.
Kernpunten
De ministeriële regeling zal het mogelijk maken specifieke uitkeringen te
verstrekken aan decentrale overheden om maatregelen uit te voeren die kunnen
bijdragen aan slimmer, veiliger, doelmatiger en duurzamer gebruik van
mobiliteitsinfrastructuur.
Tot medio 2019 was het mogelijk om gelden die in het kader van onder andere de
BO’s MIRT werden toegezegd aan gemeenten en provincies via een
decentralisatie-uitkering (DU) aan hen over te maken. De Algemene Rekenkamer
heeft echter in 2019 geconstateerd dat het Rijk (soms) voorwaarden verbond aan
de toekenning van DU’s, waardoor de beleids- en bestedingsvrijheid van
decentrale overheden werd beperkt. Dit werd in strijd geacht met de Financiëleverhoudingswet. Daarom heeft het ministerie van BZK de regels voor het gebruik
van DU’s aangescherpt.
Om in de BO’s MIRT toegezegde financiële middelen aan provincies of gemeenten
uit te kunnen keren, moet sindsdien gebruik worden gemaakt van specifieke
uitkeringen (SPUK’s). In 2020 en 2021 zijn daarom ministeriële regelingen
opgesteld ten behoeve van de betaling van dergelijke afspraken uit de BO’s MIRT
AKKOORD TOETSPOOL D.D. 23 MAART 2023

Pagina 1 van 4

van het voorgaande jaar. In het najaar van 2022 is besloten om een regeling op
te stellen die bruikbaar zou kunnen zijn voor verschillende jaren. Voordeel is dat
de komende jaren (aanzienlijk) minder tijd en energie hoeft te worden gestoken
in het opstellen van een nieuwe regeling. Voor de decentrale overheden is
bovendien het voordeel dat zij sneller het in een BO MIRT toegezegde geld
kunnen ontvangen.
Op basis van twee voorgaande regelingen en een inventarisatie van de
onderwerpen waarvoor de afgelopen jaren incidentele SPUK’s zijn afgegeven, is
bepaald welke onderwerpen zouden moeten worden opgenomen in een
meerjarige regeling. Dat heeft geresulteerd in de onderhavige regeling. Deze
biedt de mogelijkheid om financiële afspraken die zijn gemaakt in het BO MIRT
van november 2022 en afspraken die worden gemaakt in de BO’s MIRT in de
periode 2023-2027 te kunnen nakomen.

Datum
13 juni 2023
Onze referentie
IENW/BSK-2023/156532
Opgesteld door
Hoofddirectie Bestuurlijke &
Juridische Zaken
HBJZ
Afdeling ABJZ
Aan
Minister en Staatssecretaris
Bijlage(n)
2

Het moet dan gaan om afspraken die vallen binnen de nu in de regeling
genoemde thema’s (zie bijlage 1). Ook is het mogelijk om eventuele afspraken uit
de BO’s Leefomgeving die passen binnen deze thema’s op basis van deze regeling
te kunnen uitkeren. Dat voorkomt dat in geval van een beleidsvoornemen dat net
na de BO’s MIRT ontstaat, bijna een heel jaar moet worden gewacht voordat een
formele afspraak kan worden gemaakt, die een basis biedt voor de betaling. Als
de komende jaren de behoefte bestaat om middelen toe te zeggen voor andere
beleidsthema’s dan nu in de regeling zijn opgenomen, dan kan een aangepaste
regeling worden opgesteld. De regeling zal de komende jaren vooral gebruikt
worden voor het verstrekken van de middelen uit het programma ‘slim, veilig en
duurzaam’ en voor minder-hindermaatregelen die nodig zijn om de effecten op te
vangen van projecten die opnieuw worden geprioriteerd. Voorafgaand aan de BO’s
Leefomgeving en BO’s MIRT worden voorstellen voor te maken financiële
afspraken aan u voorgelegd.
Deze regeling moet worden voorgelegd aan de Tweede Kamer op grond van
artikel 7, vierde lid, van de Wet Mobiliteitsfonds. De Kamer heeft gedurende 30
dagen de tijd om aan te geven of zij zich willen uitspreken over de
ontwerpregeling. Driekwart van deze termijn moet bovendien buiten een reces
van de Kamer vallen. Na deze termijn of na de afronding van de behandeling door
de Tweede Kamer kan de regeling worden vastgesteld en gepubliceerd.
Deze regeling heeft geen betrekking op afspraken die zijn gemaakt in het kader
van de € 7,5 miljard voor woningbouw en mobiliteit omdat hiervoor andere
voorwaarden gelden. In verband met die afspraken is een beslisnota over de
voorhang van de Regeling specifieke uitkering woningbouw op korte termijn door
bovenplanse infrastructuur aan u voorgelegd, die de financiering van afspraken
over infrastructurele voorziening in relatie tot woningbouw op korte termijn (start
bouw 3-5 jaar) bevat.1
Ook is de onderhavige regeling niet van toepassing op maatregelen die vallen
onder de SPUK-regeling voor lokale en regionale MIRT-projecten en MIRTprojectpakketten. Die regeling is bestemd voor grote projecten waarvoor de
geraamde realisatiekosten het drempelbedrag van 225 mln. in de vervoersregio’s
MRA en MRDH2 overschrijden en 112,5 mln. in de rest van het land.
1
2

Nota met kenmerk IENW/BSK-2023/147301
MRA: Metropoolregio Amsterdam, MRDH: Metropoolregio Rotterdam-Den Haag
Pagina 2 van 4

Krachtenveld
Voor gemeenten en provincies aan wie in de BO’s MIRT van 2022 bijdragen zijn
toegezegd, of in de komende jaren in de BO’s MIRT en Leefomgeving bedragen
zullen worden toegezegd, is deze regeling van belang, omdat deze regeling nodig
is om de bedragen te kunnen uitkeren.
Er heeft afstemming plaatsgevonden met de provincies en gemeenten die gelet op
de afspraken in het BO MIRT van 2022 aanspraak kunnen maken op een
specifieke uitkering op grond van deze regeling.
De VNG heeft principiële bezwaren tegen gebruik van het instrument specifieke
uitkeringen. In de toelichting is daarom expliciet aangegeven dat dit het enige
instrument is dat voor de uitkering van geoormerkt geld toepast kan worden op
basis van de Financiële-verhoudingswet. Daarnaast wil de VNG de middelen graag
kunnen gebruiken voor de kosten die gemaakt worden voor de inzet van eigen
medewerkers. Aan deze wens wordt in dit geval tegemoetgekomen omdat dit
anders tot extra externe inhuur en daarmee hogere kosten en minder
kennisborging zou leiden.

Datum
13 juni 2023
Onze referentie
IENW/BSK-2023/156532
Opgesteld door
Hoofddirectie Bestuurlijke &
Juridische Zaken
HBJZ
Afdeling ABJZ
Aan
Minister en Staatssecretaris
Bijlage(n)
2

Nu het een uitkering aan decentrale overheden betreft is deze regeling afgestemd
met BZK. Binnen IenW zijn de Directie Mobiliteit en Gebieden, HBJZ en CDFEZ
betrokken.
De onderhavige regeling is – anders dan vaak het geval is - geen regeling die in
beginsel op een onbeperkt aantal gevallen van toepassing is. In eerste instantie
zijn de mogelijke ontvangers van de uitkering, de maximale hoogte daarvan en
het percentage van de kosten dat in aanmerking komt één-op-één gekoppeld aan
de tijdens het BO MIRT 2022 gemaakte afspraken. Daarna is de regeling van
toepassing op afspraken die vanaf 2023 in de Bestuurlijke overleggen MIRT en
Leefomgeving worden gemaakt. Ook hiervoor geldt dat de verlening van
specifieke uitkeringen afhankelijk zal zijn van de daarover gemaakte afspraken en
daarom vooraf bekend en afgebakend zal zijn.
Informatie die niet openbaargemaakt kan worden
Nvt
Bijlagen
Volgnummer

Naam

Informatie

1

Beslisnota

2

Regeling

Tijdelijke stimuleringsregeling
slim, veilig, doelmatig en
duurzaam gebruik van
mobiliteitsinfrastructuur 20232027

3

Aanbiedingsbrief

Aanbiedingsbrief aan de
Voorzitter van de Tweede
Kamer t.b.v. de voorhang

Pagina 3 van 4

Bijlage 1: Onderwerpen binnen het bereik van de regeling

Datum
13 juni 2023

Op basis van deze regeling kan een bijdrage worden verstrekt aan provincies en
gemeenten voor afspraken die vallen binnen de volgende thema’s:

Onze referentie
IENW/BSK-2023/156532

a. organisatorische en technische inbedding van levering van actuele en
betrouwbare data voor digitale mobiliteitsdiensten en het data-gedreven
uitvoeren van overheidstaken in het mobiliteitsdomein en daarop gerichte
planvorming;
b. bevordering van vermindering van gebruik van het openbaar vervoer en
individueel vervoer tijdens de spitsuren;

Opgesteld door
Hoofddirectie Bestuurlijke &
Juridische Zaken
HBJZ
Afdeling ABJZ
Aan
Minister en Staatssecretaris
Bijlage(n)
2

c. ondersteuning bij kennisuitwisseling en planvorming door werkgevers en
advisering aan werkgevers in verband met verduurzaming en slimmer maken van
woon-werkmobiliteit en zakelijk mobiliteit;
d. ondersteuning bij de uitvoering van de Fietsambitie 2022-2025;
e. ondersteuning bij het doen van onderzoek en het opstellen en laten uitvoeren
van plannen ten behoeve van de ontwikkeling van keten- en deelmobiliteit;
f. advisering over en ondersteuning bij het opstellen van een regionaal plan van
aanpak voor verkeer en vervoer van goederen gericht op verbetering van de
bereikbaarheid en vermindering van CO2-emissie en advisering over en
ondersteuning bij de uitvoering van dat plan van aanpak;
g. het realiseren van fysieke infrastructurele aanpassingen van lokale of regionale
aard;
h. het verrichten van onderzoek ten behoeve van een veilig, slim en duurzaam
gebruik van lokale en regionale mobiliteitsinfrastructuur;
i. ondersteuning, organisatie en uitvoering van een aanpak, gericht op het
gebiedsgericht beperken van de hinder van infrastructurele werkzaamheden door
in te zetten op slim plannen en slim reizen.
j. de ondersteuning van het samenwerkingsverband “Clean Energy Hubs” gericht
op de uitrol van alternatieve laad- en tankinfrastructuur in NL.

Pagina 4 van 4