Tweede Kamer der Staten-Generaal

Vergaderjaar 2018–2019

2

Vragen gesteld door de leden der Kamer

2019Z04936
Vragen van de leden Westerveld en Buitenweg (beiden GroenLinks) en Van
der Staaij (SGP) aan de Ministers van Volksgezondheid, Welzijn en Sport en
voor Rechtsbescherming over de gesloten jeugdzorg (ingezonden 13 maart
2019).
Vraag 1
Hebt u het item «Kinderrechters hebben vaak geen ander alternatief dan
gesloten jeugdzorg» van Nieuwsuur gezien?
Vraag 2
Hoe beoordeelt u de constatering dat jongeren regelmatig in de gesloten
jeugdzorg belanden omdat er geen alternatief is? Vindt u het acceptabel dat
er vrijheidsberovende maatregelen aan kinderen worden opgelegd vanwege
het ontbreken van alternatieven?
Vraag 3
Vindt u het acceptabel dat rechters aangeven vaak te moeten kiezen uit twee
kwaden: of de gesloten jeugdzorg, of terug naar de onveilige thuissituatie? Zo
nee, wat gaat u op korte termijn ondernemen om dit te veranderen?
Vraag 4
Wat vindt u ervan dat de kinderrechter in het item stelt dat ook kinderen die
gesloten zitten, maar toe zijn aan een «lichtere» vorm van hulp, toch worden
teruggeplaatst omdat er elders geen plek is?
Vraag 5
Wordt naar uw oordeel voldoende meegewogen door de kinderrechter wat
een vrijheidsbenemende maatregel voor gevolgen heeft voor het welzijn van
het kind? Wat is uw reactie op de aanbeveling van de onderzoekster om de
noodzaak en doelmatigheid van een gesloten plaatsing duidelijker in de
rechtsgrond op te nemen, waarbij de Wet verplichte GGZ als voorbeeld kan
dienen, en dat niet alleen de bedreigingen maar ook de doelen in de
beschikking verwoord moeten worden?
Vraag 6
Wat vindt u ervan dat de gesloten jeugdzorg vaak door kinderen wordt
ervaren als een soort gevangenis en ook de kinderrechter in Nieuwsuur stelt
dat gesloten jeugdzorg vergelijkbaar is met het regime in een gevangenis?

kv-tk-2019Z04936
’s-Gravenhage 2019

Tweede Kamer, vergaderjaar 2018–2019, Vragen

1

Vraag 7
Wat vindt u van de suggestie van de onderzoekster om meer kleinschalige
woongroepen met specifieke behandelingen te realiseren? Bent u bereid dit
advies te volgen?
Vraag 8
Is bekend of de wachtlijsten zijn ontstaan door tekorten in de jeugd GGZ of is
het een samenspel van een tekort aan geschikte pleeggezinnen en open
plekken? Is bekend hoeveel de capaciteit moet worden verhoogd om
wachtlijsten te voorkomen? Zo nee, bent u bereid dit te inventariseren?
Vraag 9
Hoe kan het dat het VN-Kinderrechtencomité al in 1999 opmerkte bezorgd te
zijn over «the long waiting periods for placement in the residential care» en
in 2004, 2009, en 2015 opmerkte dat er onvoldoende gehoor is gegeven aan
deze opmerking? Wat is er sindsdien gebeurd om wachtlijsten terug te
dringen?
Vraag 10
Is een oorzaak voor het gebrek aan alternatieven voor de gesloten jeugdzorg
dat de inwerkingtreding van de Jeugdwet gepaard ging met een forse
afbouw van (open) plekken waar jeugdigen konden worden opgevangen?
Vraag 11
Bent u het met de onderzoekster eens dat het uw verantwoordelijkheid is om
voldoende plekken te realiseren en de verantwoordelijkheid niet enkel aan de
gemeenten overgelaten kan worden? Zo ja, wat gaat u hiermee doen? Zo
nee, waarom niet?
Vraag 12
Hoe verhoudt zich het opleggen van vrijheidsbenemende maatregelen omdat
er geen alternatieven zijn zich tot Internationale verdragen, zoals het Verdrag
inzake de Rechten van het Kind?
Vraag 13
Hoe beoordeelt u de uitspraak van het VN-Kinderrechtencomité die erop wijst
dat vrijheidsbeneming een katalysator vormt voor inbreuken op andere
rechten van de minderjarige?
Vraag 14
Wordt het recht van het kind om gehoord te worden in een procedure die
leidt tot gesloten jeugdhulp voldoende in de praktijk toegepast? Zo ja, hoe is
dit te rijmen met zaken waarin de rechter besluit om het kind in de gesloten
jeugdzorg op te nemen omdat er geen alternatief is, dit tegen de wil van een
kind?
Vraag 15
Wat is uw reactie op de aanbeveling dat de inhoudelijke vereisten vastgelegd
dienen te worden waaraan een instemmingsverklaring en de persoon van de
gedragswetenschapper dienen te voldoen, waaronder begrepen dat de
gedragswetenschapper niet werkzaam mag zijn bij de verzoekende gecertificeerde instelling?
Vraag 16
Hoe beoordeelt u de ontwikkeling dat jongeren met justitiële achtergrond
steeds vaker zijn geplaatst in gesloten jeugdhulp in het licht van de risico’s
die hiermee gepaard gaan voor de doelgroep van de gesloten jeugdhulp?
Hoe verhoudt deze ontwikkeling zich tot de keuze van de wetgever om deze
groepen juist bewust te scheiden?
Vraag 17
Wat is uw opvatting over de aanbeveling dat gesloten jeugdhulp altijd met
een ondertoezichtstelling gepaard zou moeten gaat, mede gelet op de
rechtsbescherming van de jeugdige?

Tweede Kamer, vergaderjaar 2018–2019, Vragen

2

Vraag 18
Wat is uw reactie op het oordeel dat het alarmerend is hoe vaak de rechter
de gecertificeerde instelling heeft moeten berispen wegens onvoldoende
voortvarendheid bij het realiseren van een vervolgplaatsing? Hoe verhoudt
deze bevinding uit de rechtspraktijk zich tot de beoordeling van gecertificeerde instellingen op basis van het normenkader?

Tweede Kamer, vergaderjaar 2018–2019, Vragen

3