Tweede Kamer der Staten-Generaal

2

Vergaderjaar 2009–2010

31 070

Beleidsprogramma 2007–2011

Nr. 58

BRIEF VAN DE MINISTER VAN SOCIALE ZAKEN EN WERKGELEGENHEID
Aan de Voorzitter van de Tweede Kamer der Staten-Generaal
Den Haag, 28 oktober 2009
Bij brief van 23 juni 2009 (31 070–53/2009D31821) heeft de vaste
commissie voor Sociale Zaken en Werkgelegenheid (SZW) – ten behoeve
van het algemeen overleg voor Aanpak jeugdwerkloosheid op 25 juni –
verzocht inzicht te krijgen in het gebruik van scholingsfaciliteiten voor
flexwerkers. Tevens heeft de commissie mij verzocht dit inzicht gestructureerd te geven in de arbeidsmarktmonitor. Op 25 juni 2009 heb ik aangegeven, dat een reactie op deze korte termijn niet mogelijk was en dat de
vaste commissie SZW nader zou worden geïnformeerd. Inmiddels is een
aantal gegevens beschikbaar, waaronder de cijfers van het CBS en Eurostat. Derhalve kan ik inhoudelijk reageren op het verzoek.
Het verzoek van de vaste commissie SZW volgt na mijn reactie van 16 juni
2009 (TK II 2008–2009, 31 070, nr. 53) op de motie Halsema over het bevorderen van de toegang van flexwerkers tot bestaande en nieuwe scholingsfaciliteiten om de arbeidsmarktpositie van flexwerkers te versterken (TK II
2008–2009, 31 070, nr. 33). In die reactie ga ik uitgebreid in op elke
scholingsfaciliteit afzonderlijk. Hierbij heb ik aangegeven, dat scholing van
werkenden – waaronder flexwerkers – weliswaar primair een zaak van
werkgevers en werknemers is, maar dat de overheid hierin ook een rol
heeft. Scholing kan immers bijdragen aan bestendige arbeidsparticipatie
in de vorm van blijvende inzetbaarheid van werknemers op de arbeidsmarkt. De overheid stimuleert en faciliteert scholing middels tal van maatregelen. Zo zijn in het kader van de crisis twee nieuwe scholingsmaatregelen getroffen, te weten het cofinancieren van een EVC-traject en de
omscholingssubsidie. Voor de flexwerkers die hun baan hebben verloren,
geldt dat zij in aanmerking kunnen komen voor het reguliere re-integratie
instrumentarium. De conclusie is dat flexwerkers volledig toegang hebben
tot de overheidsfaciliteiten voor scholing, terwijl sociale partners de
toegang tot hun eigen faciliteiten tot prioriteit hebben gemaakt.
Naast inzicht in de toegankelijkheid van de bestaande en nieuwe
scholingsfaciliteiten voor flexwerkers verzoekt de commissie SZW nu ook

KST136154
0910tkkst31070-58
ISSN 0921 - 7371
Sdu Uitgevers
’s-Gravenhage 2009

Tweede Kamer, vergaderjaar 2009–2010, 31 070, nr. 58

1

om inzicht in het gebruik daarvan. Hieronder zal ik op basis van de
beschikbare gegevens ingaan op het gebruik.
Recent gepubliceerde cijfers van het CBS1 en Eurostat bieden inzicht in de
deelname aan scholing van zowel flexwerkers als werknemers met een
vast contract. Ten aanzien van de afzonderlijke scholingsfaciliteiten kan
slechts gedeeltelijk inzicht worden geboden in het gebruik, omdat hierover niet in alle gevallen gegevens beschikbaar zijn. Dit laatste geldt voor
de fiscale scholingsmaatregelen, de re-integratiemiddelen van UWV en
gemeenten en het publiek bekostigd onderwijs. Deze voorzieningen zijn
toegankelijk voor flexwerkers, maar gegevens die inzicht geven in het
gebruik daarvan voor flexwerkers in het bijzonder zijn niet voor handen.
Cijfers CBS en Eurostat
Zowel CBS als Eurostat heeft cijfers gepubliceerd over de deelname van
volwassenen aan scholing in 2008. Uit de cijfers van het CBS over deelname aan het post-initieel onderwijs naar positie in de werkkring blijkt dat
gemiddeld 15,7% van de bevolking van 15 tot 65 jaar – met uitzondering
van de initieel onderwijsvolgenden – deelneemt aan post-initieel onderwijs. Flexwerkers nemen hier met gemiddeld 14,7% aan deel. Voor werknemers met een vast contract bedraagt de deelname 18,6%. Binnen de
groep flexwerkers is de deelname het hoogst onder uitzendkrachten. Van
hen neemt 16,7% deel aan het post-initieel onderwijs.
Uit de cijfers van Eurostat blijkt dat 17,0%2 van de mensen tussen 25 en
65 jaar deelneemt aan leven lang leren. Daarbij bedraagt de deelname van
werknemers met een vast contract 19,0% en die van flexwerkers 23,9%.
De cijfers van CBS en Eurostat laten dus een verschillend beeld zien.
Terwijl de deelname van flexwerkers volgens het CBS wat lager ligt dan
de deelname van werknemers met een vast contract, is dat volgens Eurostat juist andersom. Verklaringen voor dit verschil zijn gelegen in het type
scholing dat wordt meegenomen, de definitie van flexwerkers, de leeftijd
waarnaar wordt gekeken en de gehanteerde weegmethode om de steekproef representatief te maken voor de bevolking.
ESF-middelen
Binnen het huidige Europees Sociaal Fonds (ESF) zijn middelen beschikbaar voor subsidiëring van scholing voor laaggekwalificeerde werkenden
tot maximaal MBO-4 niveau (actie D). Alleen sectorfondsen kunnen
hiertoe subsidie aanvragen. De Stichting Opleiding & Ontwikkeling Flexbranche (STOOF) – het sectorfonds van de uitzendbranche – heeft eind
2008 en begin 2009 projectaanvragen ingediend. In totaal heeft STOOF
voor bijna 6 miljoen euro aan ESF middelen toegekend gekregen. Hieruit
blijkt dat ook voor uitzendkrachten gebruik wordt gemaakt van
ESF-middelen.
In ESF projecten van andere sectorfondsen werkzaam in de betreffende
sector mogen ook werknemers met een tijdelijk contract of een uitzendcontract worden meegenomen. Projectaanvragers registreren echter niet
welke deelnemers in een project een flexcontract hebben. Daarom kan
niet worden ingeschat in welke mate voor deze flexwerkers gebruik wordt
gemaakt van ESF.
Re-integratiemiddelen UWV en gemeentelijke middelen
1

Zie www.CBS.nl, bij maatwerk onder de
themapagina onderwijs.
2
Dit cijfer is gebaseerd op de definitie die ook
wordt gebruikt in het kader van de Lissabondoelstelling.

Voor de flexwerkers die hun baan hebben verloren geldt dat zij – net als
werknemers met een vast contract die werkloos zijn geraakt – in aanmerking kunnen komen voor re-integratiemiddelen. Het speelt dus geen rol of

Tweede Kamer, vergaderjaar 2009–2010, 31 070, nr. 58

2

de werknemer flexwerker was voor hij uitkeringsgerechtigd werd. Het
gaat bij re-integratie en participatie immers om maatwerk en selectiviteit.
Per individueel geval zal door het UWV of door de gemeente worden
bezien wat nodig is om de betrokkenen weer aan de slag te krijgen.
Omscholingssubsidie en EVC
Met de arbeidsmarktmonitor wordt de Tweede Kamer periodiek geïnformeerd over het gebruik van de arbeidsmarktmaatregelen die zijn getroffen
om de gevolgen van de crisis zoveel mogelijk op te vangen en tegen te
gaan, waaronder de omscholingssubsidie en EVC bij ontslag. Voorheen
werd alleen het totale aantal aanvragen en toekenningen in het kader van
de omscholingssubsidie en het totale aantal EVC’s bijgehouden. Deze
aantallen zullen voortaan worden uitgesplitst naar werknemers met een
vast contract en flexwerkers. Hiermee geef ik gehoor aan het verzoek van
de vaste commissie SZW.
Tot slot
In de brief over de toegang van flexwerkers tot scholingsfaciliteiten
concludeerde ik dat flexwerkers volledig toegang hebben tot de
overheidsfaciliteiten voor scholing en dat de sociale partners de toegang
tot hun eigen faciliteiten tot prioriteit hebben gemaakt. Als ik kijk naar het
feitelijke gebruik van scholingsfaciliteiten en de deelname aan scholing in
het algemeen, dan constateer ik dat de cijfers weliswaar geen eenduidig
beeld laten zien, maar dat aan de hand daarvan wel kan worden geconcludeerd dat de scholingsdeelname van flexwerkers behoorlijk is. Daarom
blijf ik van mening dat aanvullend beleid om de scholingsdeelname van
flexwerkers te bevorderen niet nodig is. Ik vertrouw erop de vaste
commissie voor Sociale Zaken en Werkgelegenheid hiermee voldoende te
hebben geïnformeerd.
De minister van Sociale Zaken en Werkgelegenheid,
J. P. H. Donner

Tweede Kamer, vergaderjaar 2009–2010, 31 070, nr. 58

3