Tweede Kamer der Staten-Generaal

Vergaderjaar 2021–2022

2

Aanhangsel van de Handelingen

Vragen gesteld door de leden der Kamer, met de daarop door de
regering gegeven antwoorden

2769
Vragen van het lid Kops (PVV) aan de Minister voor Klimaat en Energie over
complete boomverbrandingen voor biomassa (ingezonden 6 april 2022).
Antwoord van Minister Jetten (Klimaat en Energie) (ontvangen 16 mei 2022).
Zie ook Aanhangsel Handelingen, vergaderjaar 2021–2022, nr. 2508.
Vraag 1
Bent u bekend met het bericht «Rapport prikt belofte Timmermans door:
complete bomen gebruikt voor biomassa» en het rapport «Future on Fire»,
waaruit blijkt dat nog altijd complete bomen worden verbrand in biomassacentrales?1
Antwoord 1
Ja.
Vraag 2
Kunt u zich herinneren dat u op eerdere Kamervragen over biomassa hebt
geantwoord «dat u het beeld niet herkent dat hele bossen gekapt worden
voor de productie van houtpellets»? (Aanhangsel Handelingen II, vergaderjaar
2019/20, nr. 3212) Staat u nog steeds achter deze woorden? Zo ja, hoe valt
dat te rijmen met bovengenoemd rapport, waaruit het tegendeel blijkt?
Antwoord 2
Ja, echter deel ik uw conclusie niet dat uit het bovengenoemd rapport het
tegendeel blijkt. Uit het rapport valt niet af te leiden waarvoor de gefotografeerde boomstammen dienen en wat de staat van deze boomstammen is,
zoals de rapporteurs in het rapport «Future on Fire» ook zelf concluderen.
Goede boomstammen zijn in de regel niet winstgevend voor energietoepassingen en worden voor bijvoorbeeld de productie van meubels ingezet, waar
ze een grotere winstmarge opleveren. Het benutten van hout van slechtere
kwaliteit, bijvoorbeeld door ziekte en rotting, voor de productie van energie
kan wel aantrekkelijk zijn. Daarbij kan energieproductie met houtpellets in
Nederland alleen voor subsidie in aanmerking komen mits voldaan is aan
strenge duurzaamheidscriteria. Signalen over eventuele misstanden worden

1

ah-tk-20212022-2769
ISSN 0921 - 7398
’s-Gravenhage 2022

Telegraaf, 5 april 2022, «Rapport prikt belofte Timmermans door, complete bomen gebruikt
voor biomassa». (https://www.telegraaf.nl/nieuws/2092852027/rapport-prikt-beloftetimmermans-door-complete-bomen-gebruikt-voor-biomassa).

Tweede Kamer, vergaderjaar 2021–2022, Aanhangsel

1

serieus genomen, zoals ook blijkt aan het lopende onderzoek door de
Nederlandse Emissieautoriteit (NEa) na signalen uit Estland. De NEa komt
naar verwachting eind Q2 met zijn bevindingen, die zal ik dan delen.
Vraag 3
Kunt u zich herinneren dat u op eerdere Kamervragen hebt geantwoord
«serieus te kijken naar de herkomst van biomassa»? (Aanhangsel Handelingen II, vergaderjaar 2020/21, nr. 2432) Wat is er tot dusverre van dit «kijken»
terechtgekomen? Wat verandert genoemd rapport aan uw «kijk op biomassa»?
Antwoord 3
Ja. De kijk op biomassa van dit kabinet is toegelicht in de Kamerbrief over de
beleidsinzet biogrondstoffen die op 22 april jl. naar de Tweede Kamer is
verzonden (Kamerstuk 32 813, nr. 1039). Het kabinet zet zich in voor strenge
duurzaamheidseisen voor biogrondstoffen en wil de inzet van biogrondstoffen voor hoogwaardige toepassingen stimuleren en voor laagwaardige
toepassingen afbouwen.
Zoals vermeld in het antwoord op vraag 2 worden signalen over eventuele
misstanden serieus genomen. Daarom voert de NEa momenteel op verzoek
van mijn voorganger een onderzoek uit naar de werking van het systeem
waarmee de duurzaamheid van biomassa voor energietoepassingen wordt
aangetoond. Ik wacht de conclusies van dit onderzoek af, deze worden aan
het einde van het tweede kwartaal van 2022 verwacht.
Vraag 4
Wat vindt u van de uitspraak van IPCC-voorzitter Hoesung Lee dat «vooral
westerse landen beleid hebben ingevoerd om ontbossing tegen te gaan»?2
Hoe strookt dat met de ramp die biomassa heet?
Antwoord 4
Het is van groot belang dat er in Nederland en wereldwijd meer bos kan
groeien. Dat is nodig voor de biodiversiteit, natuurbehoud en het tegengaan
van klimaatverandering. Dat kan samengaan met het gebruik van biogrondstoffen, zolang er sprake is van duurzame biogrondstoffen en ingezet wordt
op zo beperkt en hoogwaardig mogelijk gebruik. Daar richt het kabinet zich
op. Ook in de Europese Unie zet het kabinet zich daarom in voor het
aanscherpen van de duurzaamheidseisen.
Vraag 5 en 6
Klopt het dat het doel van klimaatbeleid nog altijd CO2-reductie is? Hoe kan
het dan dat er, als onderdeel van dat klimaatbeleid, nog altijd volop biomassa
wordt verstookt, terwijl daarbij niet minder maar juist méér CO2 vrijkomt dan
bij kolen en gas? Deelt u de conclusie dat klimaatbeleid van tegenstrijdigheden aan elkaar hangt?
Deelt u de mening dat het pure volksverlakkerij is dat biomassa desondanks
«klimaatneutraal» is verklaard en daarom de CO2-uitstoot hiervan niet wordt
meegerekend in de klimaatboekhouding? Wanneer maakt u een einde aan
deze klimaatoplichterij?
Antwoord 5 en 6
Het kabinet streeft inderdaad naar de reductie van de uitstoot van CO2op de
gevolgen van klimaatverandering te beperken. Biogrondstoffen kunnen
klimaatneutraal zijn als onderdeel van een kringloop waar in de groeifase CO2
uit de lucht wordt opgenomen, waarna diezelfde hoeveelheid CO2 weer
vrijkomt bij de energieopwekking. Het uitgangspunt van het kabinet is dat
alleen duurzame biogrondstoffen werkelijk bijdragen aan het tegengaan van
klimaatverandering. Hiertoe moet de gebruikte biomassa voldoen aan strikte
criteria.

2

Telegraaf, 4 april 2022, «Klimaatrapport VN: opwarming aarde beperken tot 1,5 graad is
onmogelijk». (https://www.telegraaf.nl/nieuws/1959914716/klimaatrapport-vn-opwarmingaarde-beperken-tot-1–5-graad-is-onmogelijk).

Tweede Kamer, vergaderjaar 2021–2022, Aanhangsel

2

Vraag 7
Bent u nog steeds van mening dat biomassa «een noodzakelijk alternatief is
voor het gebruik van aardgas»? Waar blijft trouwens uw anderhalf jaar
geleden aangekondigde afbouwpad voor het gebruik van biomassa?
Antwoord 7
Biogrondstoffen zijn van groot belang om een klimaatneutrale en circulaire
economie te bereiken in 2050. Een aanzienlijk deel van onze economie en
levenswijze is momenteel gebaseerd op het gebruik van primaire fossiele
grondstoffen en minerale delfstoffen. Om de klimaat- en circulariteitsdoelen
te halen moet deze afhankelijkheid zover mogelijk gereduceerd worden door
het grondstoffenverbruik te verminderen, grondstoffen opnieuw te gebruiken
en te vervangen door hernieuwbare alternatieven. Leidend bij de inzet van
biogrondstoffen is dat duurzame biogrondstoffen alleen ingezet worden
wanneer dit past in het eindbeeld van de klimaatneutrale en circulaire
economie of in de transitie daarnaartoe. Daar waar duurzame alternatieven
op korte termijn beschikbaar komen, zal dit op termijn leiden tot een afbouw
van de subsidie op de inzet van biogrondstoffen voor die toepassingen.Met
de brief van 22 april jl. heeft het kabinet het aangekondigde afbouwpad aan
uw Kamer toegezonden. Daarbij heeft het kabinet besloten onmiddellijk te
stoppen met het afgeven van nieuwe subsidies voor lagetemperatuurwarmte
uit houtige biogrondstoffen.
Vraag 8
Hoe reageert u op de uitspraak van dhr. Bookelmann (houtbedrijf Van den
Broek): «Ik zie de laatste tijd in de markt dat er te goed hout wordt opgekocht
voor biomassa. Dat krijg je nu er mede dankzij de subsidies te veel biomassacentrales zijn gebouwd»? Deelt u de conclusie dat uw miljardensubsidies
voor biomassa een ordinair verdienmodel is dat deze klimaatoplichterij en
-geldklopperij in stand houdt?
Antwoord 8
Zoals toegelicht in mijn antwoord op vragen 2 en 4, is het van groot belang
dat er meer bos kan groeien. Dat kan samengaan met het gebruik van
biogrondstoffen, zolang er sprake is van duurzame biogrondstoffen en er
ingezet wordt op zo beperkt en hoogwaardig mogelijk gebruik. Goede
boomstammen zijn in de regel niet winstgevend voor energietoepassingen.
Daarbij kan energieproductie met houtpellets in Nederland alleen voor
subsidie in aanmerking komen, mits voldaan is aan strenge duurzaamheidscriteria.
Vraag 9
Kunt u een volledig overzicht verstrekken van alle vergunde en nog te
vergunnen subsidiebeschikkingen voor biomassa inclusief alle subsidiebedragen, looptijden en de herkomst van het hout?
Antwoord 9
In bijgevoegd3 overzicht zijn alle beschikkingen in beheer opgenomen voor
verbranding van biomassa voor de productie van energie. Dit overzicht is van
april 2022. De Rijksdienst voor Ondernemend Nederland (RVO) publiceert
regelmatig een update van de status van beschikkingen in beheer op hun
website4.
De subsidieaanvragen van de SDE++ 2021 zijn nog in behandeling. Zoals
gebruikelijk zal ik hierover rapporteren nadat de beoordeling van de
aanvragen is afgerond. De gecommitteerde subsidiebedragen zijn aanzienlijk
hoger dan de daadwerkelijke kasuitgaven, omdat projecten meestal niet op
maximaal vermogen produceren en de subsidie daalt als de energieprijzen
stijgen.
De herkomst van het hout is niet bekend per project. Dit komt omdat het
bedrijfsvertrouwelijke informatie betreft. Wel kan ik u voor algemene
3
4

Raadpleegbaar via www.tweedekamer.nl
https://www.rvo.nl/subsidies-financiering/sde/feiten-en-cijfers
De projecten weergegeven als *** zijn geanonimiseerd vanwege art. 10, eerste lid, onder
aanhef en letter c en/of tweede lid, onder aanhef en letter e van de Wet openbaarheid van
bestuur.

Tweede Kamer, vergaderjaar 2021–2022, Aanhangsel

3

informatie over de herkomst van biogrondstoffen voor energietoepassingen
verwijzen naar de jaarrapportage van het Platform bioEconomie (PBE) over
het jaar 20205. Deze geeft een geaggregeerd beeld over de herkomst van
houtige biomassa voor energieopwekking. Het Platform bioEconomie is een
sectororganisatie van organisaties actief in de biogrondstoffen. Dit rapport is
in opdracht van PBE opgesteld door Biomass Research en tot stand gekomen
door enquêtes bij producenten van bioenergie. De gegevens zijn niet nader
geverifieerd.
Vraag 10
Bent u ertoe bereid de bestaande subsidiebeschikkingen in te trekken en per
direct volledig te stoppen met biomassa?
Antwoord 10
Nee, hiertoe ben ik niet bereid. Zoals in het antwoord op vraag 3 is aangegeven heeft het kabinet heeft besloten onmiddellijk te stoppen met het afgeven
van nieuwe subsidies voor lagetemperatuurwarmte uit houtige biogrondstoffen. Voor de productie van uitsluitend elektriciteit uit houtige biogrondstoffen
worden reeds geen nieuwe subsidies meer afgegeven. Het is onbetrouwbaar
om als overheid reeds afgegeven subsidies in te trekken tijdens de looptijd.

5

https://platformbioeconomie.nl/2021/09/27/gebruik-biomassa-in-nederland-77-gecertificeerdduurzaam/

Tweede Kamer, vergaderjaar 2021–2022, Aanhangsel

4