Tweede Kamer der Staten-Generaal

2

Vergaderjaar 2011–2012

32 201

Herziening van het Gemeenschappelijk
Visserijbeleid

Nr. 36

BRIEF VAN DE STAATSSECRETARIS VAN ECONOMISCHE ZAKEN,
LANDBOUW EN INNOVATIE
Aan de Voorzitter van de Tweede Kamer der Staten-Generaal
Den Haag, 17 februari 2012
Hierbij informeer ik u over de volgende zaken:
– de uitkomst van de makreelonderhandelingen van de Kuststaten;
– het EU-voorstel het haaienontvinnen te verbieden;
– de zeebaars en het Ierse model;
– de stand van zaken in de verschillende sporen in de dioxineproblematiek
– (concept) onderhandelingsmandaten Kiribati en Madagaskar
– stand van zaken onderhandelingsmandaat Marokko
Makreel onderhandelingen Kuststaten
In het overleg tussen de kuststaten Faeröer Eilanden, IJsland, Noorwegen
en de Europese Unie (25–28 januari 2012, Bergen Noorwegen) is wederom
geen akkoord bereikt. De standpunten van de partijen lagen nog te ver
uiteen over het aandeel in de makreel TAC voor de Faeröer en IJsland. Van
14–17 februari wordt een nieuwe poging ondernomen in Reykjavik. Ik vind
het van belang dat de vangstmogelijkheden voor de Europese Unie voor
2012 zo spoedig mogelijk bepaald en gepubliceerd worden in de TACen
quotumverordening.
Haaienontvinverbod
Het voorstel van de Europese Commissie om het ontvinverbod te
versimpelen en de derogatiemogelijkheid voor ontvinnen er uit te halen,
kan zoals eerder aangegeven op mijn steun rekenen. Dit is een voorbeeld
van vereenvoudiging en goed controleerbare regelgeving dat ook
navolging verdient op andere terreinen zoals bijvoorbeeld het kabeljauwherstelplan. Ik heb dit aangegeven in de Raad en daarbij gewezen op het
belang van een goede controle en naleving. Tevens heb ik de Europese

kst-32201-36
ISSN 0921 - 7371
’s-Gravenhage 2012

Tweede Kamer, vergaderjaar 2011–2012, 32 201, nr. 36

1

Commissie gevraagd om in Regionale Beheersorganisaties (RFMO’s)
actief voor een ontvinverbod voor derde landen te pleiten.
Zeebaars en het Ierse model
Op 2 februari heeft een goed gesprek plaatsgehad tussen mijn departement en vertegenwoordigers van Sportvisserij Nederland en IMARES
over de zeebaars en het «Ierse model». IMARES trad in dit overleg tevens
op als vertegenwoordiger van de kenniskring kleinschalige kustvisserij
(hierin hebben ook beroepsmatige staandwantvissers en handlijnvissers
zitting).
Met het «Ierse model» wordt gedoeld op de maatregelen die in Ierland
enkele jaren geleden zijn getroffen op basis van onderzoek waaruit bleek
dat de Ierse zeebaarspopulatie er slecht aan toe was. De beroepsvisserij
op zeebaars is toen verboden en voor de sportvisserij is een baglimit
(maximum aantal mee te nemen vissen) en een minimum aanlandingsmaat ingesteld. Inmiddels gaat het weer beter met de Ierse
populatie.
Uit het overleg bleek dat er te weinig gegevens bekend zijn over de
Nederlandse zeebaarspopulatie om duidelijke uitspraken te kunnen doen
over de situatie van het bestand. Wel wordt in ICES verband onderzoek
gedaan naar de zeebaars. Ook wil Sportvisserij Nederland zich inzetten
om gezamenlijk met de kenniskring kleinschalige kustvisserij en de
beroepsmatige handlijnvissers een verkenning op te zetten naar de
toestand van de zeebaars. Ik wacht deze resultaten af.
Stand van zaken dioxineproblematiek
Zoals u eerder gemeld, wil ik met een samenhangend pakket aan
maatregelen komen tot een redelijke tegemoetkoming van de visserijbedrijven die zijn getroffen door de dioxineproblematiek. Spoor 1 (terugbetaling huurpenningen) is afgerond. Ook spoor 2 (tegemoetkoming kosten
die niet terug te verdienen zijn tijdens de huurperiode) is grotendeels
afgerond. Er staan nog 9 dossiers open, waarvan in 4 dossiers nog geen
rapport van het NIVRE is ontvangen, onder meer omdat de aanvrager nog
informatie moet verstrekken. In 3 dossiers is een voorschot betaald maar
nog geen einduitbetaling omdat bepaalde vragen moeten worden
beantwoord. In 2 dossiers is een rapport ontvangen maar nog geen
betaling verricht omdat nadere informatie is opgevraagd.
Over spoor 3 (tegemoetkoming inkomstenverlies) loopt overleg met een
vertegenwoordiging van de getroffen vissers. Ik verwacht er met de sector
uit te komen en heb goede hoop u uiterlijk begin maart hierover te kunnen
berichten.
Kiribati
De Europese Commissie heeft een voorstel voor een onderhandelingsmandaat voor een nieuw protocol met Kiribati voorgelegd. Het akkoord
met Kiribati is één van de drie in werking zijnde partnerschapsovereenkomsten in de Stille Oceaan. Franse, Spaanse en Portugese vaartuigen
maken gebruik van het akkoord. Het betreft een zogenaamde tonijnovereenkomst, waarbij skipjacktonijn de belangrijkste soort is. Met de
overeenkomst is jaarlijks een bedrag van € 0,4 mln gemoeid. Het
conceptmandaat voldoet mijns inziens aan de eisen om te komen tot een
duurzaam visserij-akkoord. Evenals als bij andere mandaten is gebeurd,
zal ik vragen in de tekst een passage op te nemen over het belang van
beheerplannen in het kader regionale managementorganisaties. De
ex-post evaluatie is nog niet beschikbaar.

Tweede Kamer, vergaderjaar 2011–2012, 32 201, nr. 36

2

Ik ben voornemens in te stemmen met het mandaat, tenzij de uitkomst
van de ex-post evaluatie leidt tot bezwaren.
Madagaskar
De Europese Commissie heeft een onderhandelingsmandaat voor een
nieuw protocol in het kader van de visserpartnerschapsovereenkomst met
Madagaskar voorgelegd. Het huidige protocol met Madagaskar loopt op
31 december 2012 af. Deze stelt de EU-vloot in de Indische Oceaan in staat
migrerende tonijnsoorten te volgen op de trektocht door de wateren van
Madagaskar.
Met de huidige overeenkomst is jaarlijks 1,2 miljoen euro gemoeid,
waarvan tachtig procent is bestemd voor sectorondersteuning in
Madagaskar. Vaartuigen uit Frankrijk, Spanje, Portugal en het Verenigd
Koninkrijk hebben gebruik gemaakt van de visserijmogelijkheden. De
vangst bestaat uit tropische tonijnsoorten, met name geelvintonijn en
skipjacktonijn en in mindere mate grootoogtonijn en zwaardvisachtigen.
Het beheer van deze soorten valt onder de verantwoordelijkheid van de
Indian Ocean Tuna Commission (IOTC). Madagaskar heeft naast het
EU-akkoord ook private akkoorden afgesloten met Japanse en Koreaanse
ondernemingen.
Het conceptonderhandelingsmandaat dat ter tafel ligt voldoet mijns
inziens aan de voorwaarden om te komen tot een duurzame partnerschapsovereenkomst. Zo moeten de vangstmogelijkheden worden
afgestemd op de best beschikbare wetenschappelijke adviezen en is een
verwijzing opgenomen naar het belang van beheer van de visbestanden
in de regionale managementorganistatie.
Bovendien vereist het dat in het protocol een clausule wordt opgenomen
over de consequenties van de schending van mensenrechten en democratische principes.
Dat laatste is van bijzonder belang, omdat de politieke situatie in
Madagaskar aandacht vergt. Naar aanleiding van een staatsgreep in maart
2009 heeft de Europese Unie besloten de hulp aan Madagaskar op te
schorten (conform artikel 96 van het Verdrag van Cotonou). Deze
maatregelen zijn in december 2011 met een jaar verlengd. De betrokken
politieke partijen in Madagaskar hebben een roadmap getekend om te
komen tot een democratisch gekozen regering. De EU zal de betrekkingen
met Madagaskar normaliseren wanneer deze roadmap is geïmplementeerd.
In deze fase van het proces is het wel passend om onderhandelingen met
Madagaskar over een nieuw visserijprotocol te starten, maar of deze
daadwerkelijk kunnen resulteren in een nieuwe overeenkomst hangt af
van de politieke ontwikkelingen.
Stand van zaken onderhandelingsmandaat Marokko
In mijn brief van 13 januari jl. (21 501-32, nr. 564) heb ik u geïnformeerd
over het ontwerp-onderhandelingsmandaat aan de Europese Commissie
voor een visserijprotocol tussen de EU en Marokko. Ik heb daarbij
aangegeven dat het ontwerp-mandaat grotendeels overeenkomt met voor
mij belangrijke voorwaarden, maar dat ik op een drietal punten
aanscherping wenselijk achtte. Inmiddels heeft een gekwalificeerde
meerderheid van lidstaten zich geschaard achter een compromisvoorstel
van het voorzitterschap.

Tweede Kamer, vergaderjaar 2011–2012, 32 201, nr. 36

3

In het mandaat is op mijn aandringen de noodzaak van het volgen van
beheerplannen in relevante Regionale Visserijbeheerorganisaties
opgenomen. Voor mijn voorstellen over de toepassing van het principe
van Maximum Sustainable Yield (MSY) en het verhogen van de financiële
bijdrage van de private sector was geen steun.
De Commissie en lidstaten waren van oordeel dat deze voorstellen
vooruitlopen op de hervorming van het Gemeenschappelijk Visserijbeleid
en derhalve hier niet opportuun zijn. Ten aanzien van de belangen van de
Westelijke Sahara is op verzoek van een aantal lidstaten een zeer beperkte
verwijzing in het mandaat opgenomen. Vanwege deze ontwikkelingen in
de discussie heb ik mij bij de stemming over het compromis onthouden.
Het mandaat wordt definitief aangenomen (met gekwalificeerde
meerderheid) als A-punt in de Raad voor Vervoer, Telecom en Energie van
14 februari a.s.
De staatssecretaris van Economische Zaken, Landbouw en Innovatie,
H. Bleker

Tweede Kamer, vergaderjaar 2011–2012, 32 201, nr. 36

4