Algemene Rekenkamer

Lange Voorhout 8
Postbus 20015
2500 FA Den Haag

Minister van Defensie
Postbus 20701
2500 ES DEN HAAG
w www.rekerikamer.nl

DATUM
BETREFT

5 september 2013
Oprichting Stichting Defensiemusea; overleg ex art. 96 Comptabiliteitswet 2001

Geachte mevrouw Hennis,
Op 9 augustus 2013 stuurde u ons een brief, kenmerk BS2013016580, over de
oprichting van de Stichting Defenslemusea (hierna te noemen: de stichting) met
bijbehorende conceptstatuten. U verzoekt ons om advies over de voorgenomen
oprichting ten behoeve van de besluitvorming in de ministerraad en voorhang bij
het parlement.
Op ambtelijk niveau is op constructieve wijze overleg gevoerd met medewerkers
van uw ministerie over het voornemen tot oprichting van de stichting.

Bevoegdheden Algemene Rekenkamer
Wij hebben ons afgevraagd of de stichting is aan te merken als een rechtspersoon
met een wettelijke taak (rwt) als bedoeld in artikel 91, V lid onder d van de
Comptabiliteitswet 2001. Dit is het geval als de stichting een bij of krachtens de
wet geregelde taak uitoefent en daartoe geheel of gedeeltelijk wordt gefinancierd
uit de opbrengst van een bij of krachtens de wet ingestelde heffing.
De financiering van de stichting geschiedt op basis van een subsidie van uw
ministerie van € 15,3 miljoen per jaar. Hoewel de taak van de stichting niet
expliciet in een wet is vastgelegd, wordt zij wel verantwoordelijk voor het beheer
van de museale collectie van Defensie, binnen de kaders van de Regeling
materieelbeheer museale voorwerpen 2013. Hiertoe zal een beheersovereenkomst

UW KENMERK

BS2013016580

ONS KENMERK

13005716 R

B1)LAGEN

worden afgesloten met de stichting. Gezien het publieke en wettelijk ingekaderde
karakter van haar taak, het Rijkseigendom van de collecties en de bekostiging van
haar taak uit de opbrengst van een wettelijke heffing, beschouwen wij de stichting
als rwt

.

Uit uw brief blijkt dat u deze zienswijze onderschrijft. Dit betekent dat de

Algemene Rekenkamer bij de stichting zowel rechtmatigheidsonderzoek als
doelmatigheidsonderzoek kan verrichten, waarbij alle relevante aspecten kunnen
worden betrokken.
Relatie minister

-

stichting

De taken en bevoegdheden van de stichting en uw bevoegdheden ten aanzien van
de stichting zijn vermeld in de conceptstatuten van de stichting die we van u
ontvingen. Daarnaast worden zaken vastgelegd in de ministeriële beschikking tot
subsidieverlening en een beheersovereenkomst. De Erfgoedlnspectie, dle valt
onder de beleidsverantwoordelijkheid van uw ambtsgenoot van OCW, heeft een rol
bij het toezicht op het beheer en het behoud van de museale collectie van
Defensie. Een aantal zaken zal nog nader door u worden uitgewerkt, zoals
bijvoorbeeld de invulling van de accountantscontroie en het hierbij op te stellen
control e pro toco 1.
Op basis van het vooroverleg met uw ambtenaren en de ontvangen stukken stellen
we vast dat u in de raad van toezicht van de stichting een zetel wilt inruimen voor
een actief dienend vlag- of opperofficier. Hij/zij zal borg moeten staan voor een
goede band tussen Defensie en de stichting en contacten tussen de stichting en
Defensie moeten bevorderen bij bijvoorbeeld het organiseren van speciale
tentoonstellingen of het betrekken van defensiepersoneel bij bijzondere
evenementen die het museum organiseert. Wij zijn van mening dat een dergelijke
actieve rol van een lid van de raad van toezicht de onafhankelijke positie in de weg
staat en dat dit dus niet wenselijk is, Daarnaast is de Algemene Rekenkamer in het
algemeen geen voorstander van de benoeming van ambtenaren in een raad van
toezicht, omdat dit tot ioyaliteitsconflicten kan leiden.
We verzoeken u derhalve de keuze voor het benoemen van een actief dienend
vlag- of opperofficler In de raad van toezicht te heroverwegen.
Middelenbeh eer (schatkistbankieren)
Omdat de taakuitoefening van de stichting voor een belangrijk deel wordt
bekostigd met publiek geld, is het belangrijk dat de stichting haar middelen risico
arm beheert. Voor rechtspersonen met een wettelijke taak geldt In beginsel dat zij
meedoen aan schatkistbankieren. De minister van Financiën wijst de

2/3

rechtspersonen aan die hiervoor in aanmerking komen. Wij adviseren u om met
uw ambtsgenoot van Financiën in contact te treden over eventuele aanwijzing van
de stichting.
Voor nadere informatie over de gevolgde procedure en/of dit advies kunt u contact
opnemen ing. F.H. Band MIM, die is te bereiken via 070-3187348 of
f. band © reken kamer. ni.
Wij beschouwen het overleg op grond van artikel 34 en 96 van de
Comptabiliteitswet 2001 hiermee als afgerond.
We gaan ervan uit dat u een afschrift van deze brief voegt bij het voorstel zoals
dat naar de Ministerraad en de Staten-Generaal wordt verzonden.
Een afschrift van deze brief sturen wij aan de minister van Financiën en aan de
minister van Onderwijs, Cultuur en Wetenschap.
Algemene Reken kamer

drs. Saskia J. Stulveling,
president

dr. Ellen M.A. van Schoten RA,
secretaris

3/3