Tweede Kamer der Staten-Generaal

2

Vergaderjaar 2018–2019

31 409

Zee- en binnenvaart

Nr. 227

BRIEF VAN DE MINISTER VAN INFRASTRUCTUUR EN
WATERSTAAT
Aan de Voorzitter van de Tweede Kamer der Staten-Generaal
Den Haag, 18 april 2019
Met deze brief geef ik invulling aan mijn toezegging tijdens het Voortgezet
Schriftelijk Overleg d.d. 4 april 2019 (Handelingen II 2018/19, nr. 71) om te
verduidelijken op welke schepen de beleidswijziging ten aanzien van de
registratie en certificering van zeeschepen van organisaties met ideële
doelstellingen van toepassing is. Ook geef ik met deze brief invulling aan
twee moties van het lid Kröger e.a. (Kamerstuk 31 409, nrs. 222 en 224).
Eerstgenoemde motie roept op om zorgvuldigheid te betrachten in
verdere stappen met betrekking tot de certificering van zeeschepen, en
deze eerst aan de Kamer voor te leggen. Laatstgenoemde motie roept op
om aan de betrokken NGO’s exact te specificeren aan welke technische en
organisatorische eisen ze dienen te voldoen binnen de nieuwe regelgeving, en dit ook met de Kamer te delen.
Schepen waarop de beleidswijziging van toepassing is
De beleidswijziging richt zich op zeeschepen die zijn geregistreerd in het
Nederlandse vlagregister als pleziervaartuig, maar die niet recreatief
worden gebruikt (Kamerstuk 31 409, nr. 199). Als schepen niet zijn
geregistreerd in het Nederlandse vlagregister, zoals de schepen van
KNRM, dan vallen ze niet onder de beleidswijziging.
Er zijn ca. 2.500 schepen in het Nederlandse vlagregister geregistreerd als
pleziervaartuig. Het grootste deel hiervan staat op naam van particulieren.
Bij de aanvraag van een zeebrief hoeft het gebruik van het schip niet te
worden gespecificeerd. Bekend is dat ruim dertig schepen op naam staan
van een rechtspersoon (stichting, vereniging of bedrijf), waaronder
organisaties met ideële doelstellingen, zeekadetten, rechtspersonen
gericht op behoud/expositie van bijzondere schepen (bv. historisch
erfgoed) en ondernemingen die jachten of zeilschepen verhuren voor
recreatief gebruik. Gezien het gebruik van hun schepen voor recreatiedoeleinden vallen de laatste drie groepen niet onder de beleidswijziging.
Daarmee resteren de schepen van organisaties met ideële doelstellingen

kst-31409-227
ISSN 0921 - 7371
’s-Gravenhage 2019

Tweede Kamer, vergaderjaar 2018–2019, 31 409, nr. 227

1

die niet recreatief worden gebruikt. In deze categorie zijn momenteel acht
schepen geregistreerd in het vlagregister.
Vervolgstappen
Zoals aangekondigd bij de beleidswijziging in september 2018 (Kamerstuk
31 409, nr. 199), ben ik in overleg getreden met vijf organisaties met ideële
doelstellingen die hun schepen evident niet uitsluitend recreatief
gebruiken. Drie van die organisaties hebben op dit moment één of
meerdere schepen in het Nederlandse vlagregister.
Voor de schepen die stelselmatig drenkelingen aan boord nemen zijn,
zoals vermeld in de brief van 1 april 2019 (Kamerstuk 31 409, nr. 220),
versneld veiligheids- en bemanningseisen uitgewerkt en in werking
getreden. Hiertoe zijn met de organisatie Sea Watch, die een schip bezit
waar deze eisen op van toepassing zijn, aanvullende gesprekken gevoerd.
Om ook te komen tot een normenkader voor de andere categorieën
schepen, worden de volgende vervolgstappen gezet:
1. Er zullen individuele overleggen plaatsvinden over het normenkader
met de organisaties die schepen bezitten waar de beleidswijziging op
van toepassing is.
2. Na overleg met deze organisaties wordt een voorstel gedaan voor een
normenkader voor de te onderscheiden categorieën.
3. Dit voorstel zal middels internetconsultatie worden opengesteld voor
reactie, omdat er mogelijk ook onder de pleziervaartuigen die op naam
van particulieren staan schepen zijn die niet recreatief worden gebuikt.
4. Na de internetconsultatie zal ik vervolgens een normenkader vaststellen voor de categorieën schepen. Ik ben voornemens daarbij een
overgangstermijn te hanteren van 1 jaar na inwerkingtreding.
Na vaststelling van het normenkader start het certificeringstraject. De
eigenaar van een schip schakelt een klassenbureau in om te bepalen waar
het schip voldoet aan het vastgestelde normenkader en waar aanpassingen noodzakelijk zijn.
Normenkader voor schepen die stelselmatig drenkelingen aan
boord nemen
Met de motie van het lid Kröger e.a. (Kamerstuk 31 409, nr. 224) is de
regering verzocht om aan de betrokken NGO’s exact te specificeren aan
welke technische en organisatorische eisen ze dienen te voldoen binnen
de nieuwe regelgeving, en dit ook met de Kamer te delen. Het enige
normenkader dat op dit moment al is vastgesteld, is het kader voor de
schepen die stelselmatig drenkelingen aan boord nemen. Het normenkader is opgenomen in de Regeling veiligheid zeeschepen en de Regeling
zeevarenden.
In de Regeling veiligheid zeeschepen wordt onderscheid gemaakt tussen
schepen met een lengte van minder dan 24 meter en schepen met een
lengte van 24 meter of meer. De eisen aan schepen met een lengte van
minder dan 24 meter zijn nationale eisen. Deze zijn opgenomen in
bijlage 3b behorend bij artikel 20a, eerste lid, van de Regeling veiligheid
zeeschepen.
Schepen met een lengte van 24 meter of meer moeten voldoen aan de
internationale eisen opgenomen in de SPS-Code 2008. Daarnaast zijn de
ISM-code en het Load Line verdrag van toepassing.

Tweede Kamer, vergaderjaar 2018–2019, 31 409, nr. 227

2

Ten aanzien van de bemanning is de Wet zeevarenden van toepassing op
zowel schepen met een lengte van 24 meter of meer, als voor schepen
met een lengte van minder dan 24 meter. Hierin wordt verwezen naar het
STCW-verdrag dat bemanningszaken regelt en het Maritiem Arbeidsverdrag (MLC)
In de bijlage worden de eisen voor schepen met een lengte van 24 meter
of meer nader toegelicht1. Voor de exacte voorschriften zijn daarbij de
verwijzingen naar de Schepenwet, het Schepenbesluit 2004 en de
Regeling veiligheid zeeschepen opgenomen. Bepalend voor de toepasbaarheid van een aantal van de eisen zijn de lengte en/of de tonnage van
het schip. Deze worden berekend conform respectievelijk het Load Line
verdrag en het tonnageverdrag.
Daarnaast moeten de schepen voldoen aan milieueisen uit het MARPOLverdrag, die zijn opgenomen in de Wet voorkoming verontreiniging door
schepen. Deze eisen zijn niet verder uitgewerkt in de bijlage, omdat
pleziervaartuigen vanaf 400 GT reeds aan deze eisen moeten voldoen.
Tot slot
Met de regeling voor schepen die stelselmatig drenkelingen aan boord
nemen verwacht ik de veiligheid aan boord van dit soort schepen voor de
toekomst geborgd te hebben. Voor schepen met een ander niet recreatief
gebruik ga ik volgens het in deze brief beschreven proces veiligheidseisen
en bemanningseisen stellen. Zodra de volgende regeling verder is
uitgewerkt, zal ik u hierover nader informeren.
De Minister van Infrastructuur en Waterstaat,
C. van Nieuwenhuizen Wijbenga

1

Raadpleegbaar via www.tweedekamer.nl.

Tweede Kamer, vergaderjaar 2018–2019, 31 409, nr. 227

3