Tweede Kamer der Staten-Generaal

2

Vergaderjaar 2008–2009

31 391

Partiële wijziging van het Wetboek van
Strafrecht, Wetboek van Strafvordering en
enkele aanverwante wetten in verband met
rechtsontwikkelingen, internationale
verplichtingen en geconstateerde
wetstechnische gebreken en leemten

Nr. 9

DERDE NOTA VAN WIJZIGING
Ontvangen 10 februari 2009
Het voorstel van wet wordt als volgt gewijzigd:
Na artikel XIVb wordt een artikel ingevoegd, luidende:
ARTIKEL XIVba
Indien het bij Koninklijke boodschap van 9 juni 2005 ingediende voorstel
tot wijziging van het Wetboek van Strafvordering, het Wetboek van
Strafrecht en de Wet schadefonds geweldsmisdrijven ter versterking van
de positie van het slachtoffer in het strafproces (Kamerstukken II
2004–2005, 30 143) tot wet wordt verheven en in werking treedt, wordt die
wet als volgt gewijzigd:
In artikel I wordt onderdeel M als volgt gewijzigd:
Na artikel 496 wordt ingevoegd artikel 496a dat luidt:
Artikel 496a
1. Indien de ouders of voogd van een van misdrijf verdachte minderjarige in gebreke blijven op de terechtzitting te verschijnen beveelt het
gerecht de aanhouding van de zaak tegen een bepaalde dag en beveelt
het tevens hun oproeping. Het gerecht stelt voorafgaand aan zijn
beslissing de verdachte, de officier van justitie en het slachtoffer dat ter
terechtzitting aanwezig is, in de gelegenheid zich uit te laten over de
wenselijkheid van aanhouding.
2. Het gerecht kan bij het bevel tot oproeping een bevel tot
medebrenging verlenen, indien het de aanwezigheid van een of beide
ouders dan wel de voogd bij de behandeling van de zaak op de terechtzitting noodzakelijk acht. Het gerecht kan dit bevel ook geven in het geval
van de behandeling van de zaak van een van overtreding verdachte
minderjarige.
3. Het gerecht kan slechts bevelen dat het onderzoek niet wordt
aangehouden, en dat een bevel tot medebrenging niet wordt verleend
indien:

KST127709
0809tkkst31391-9
ISSN 0921 - 7371
Sdu Uitgevers
’s-Gravenhage 2009

Tweede Kamer, vergaderjaar 2008–2009, 31 391, nr. 9

1

a. het aanstonds een van de uitspraken bedoeld in artikel 349, eerste
lid, doet,
b. de ouders of voogd geen bekende woon- of verblijfplaats in
Nederland hebben, of
c. de aanwezigheid van een of beide ouders niet in het belang van de
minderjarige wordt geacht.
Toelichting
Dit artikel geeft uitdrukking aan de breed onderschreven wenselijkheid
om ouders meer te betrekken bij de berechting van een strafzaak tegen
hun minderjarige kind. Inmiddels is beleid in voorbereiding genomen om
de ouders een duidelijker en steviger positie in het jeugdstrafrecht te
geven teneinde hen op een effectieve en consequente manier bij het
strafproces te betrekken. Uitgangspunt daarbij is dat bezien wordt of
succesvolle initiatieven uit de lokale praktijk (landelijk) benut kunnen
worden.
Bovendien kan dit bijdragen aan een effectievere aanpak van de
jeugdige wetsovertreder. Het gaat dan vanaf het moment van de
aanhouding tot aan de tenuitvoerlegging van de straffen en maatregelen.
In de eerste helft van 2009 zal de Tweede Kamer daarover een
beleidsbrief/nota ontvangen. Vooral vanuit het perspectief van het belang
van het kind en het verdrag inzake de rechten van het kind bestaat veel
aandacht voor de positie van de ouders bij jeugdstrafzaken. Op 27 oktober
2008 werd hierover een expertmeeting gehouden; op de resultaten
daarvan zal het beleid mede worden gebaseerd.
De hoofdregel is opgenomen in artikel 496 Sv., dat bepaalt dat de
ouders van een minderjarige verdachte voor de terechtzitting worden
opgeroepen, om hun in staat te stellen aan te voeren wat als verdediging
van de minderjarige kan dienen. Een oproeping is geen vrijblijvende
invitatie aan de ouders om te verschijnen, maar markeert een behandeling
van een aanklacht tegen de minderjarige waarop hij zich ten overstaan
van de rechter moet verantwoorden.
Artikel 496a Sv. regelt wat moet gebeuren als de ouders geen gevolg
hebben gegeven aan de oproeping en niet ter terechtzitting zijn
verschenen.
Het eerste lid bepaalt dat bij niet verschijning van de ouders in een
misdrijfzaak, aanhouding van de zaak en hernieuwde oproeping van de
ouders volgen. In het tweede lid is opgenomen dat het bevel tot
oproeping kan worden gecombineerd met een bevel tot medebrenging; In
het derde lid zijn de uitzonderingen op de hoofdregel van het eerste lid
opgenomen.
Geen nieuwe oproeping volgt als: 1) de zaak niet inhoudelijk wordt
behandeld; 2) geen vaste woon- of verblijfplaats van de ouders bekend is
of 3) de aanwezigheid van (een van) de ouder(s) niet in het belang van de
minderjarige wordt geacht.
Naar aanleiding van de mondelinge behandeling in de Eerste Kamer
van het wetsvoorstel op 23 september 2008 en het advies van de Raad
voor de rechtspraak van 17 september 2008 over de gevolgen van de
invoering van het aannemen van het amendement inzake de
verschijningsplicht van ouders van minderjarige verdachten (Kamerstukken II 2006/07, 30 143, nr. 11) heeft nader beraad plaatsgevonden over
de uitvoerbaarheid van die gevolgen. Dit heeft geleid tot de hierboven
weergegeven herformulering van de geamendeerde regeling met het oog
op een voor de rechtspraktijk werkbare regeling waarin de wens van de
wetgever weliswaar duidelijk tot uitdrukking komt, maar niettemin ruimte
wordt geschapen voor een redelijke wetstoepassing.
De staatssecretaris van Justitie,
N. Albayrak

Tweede Kamer, vergaderjaar 2008–2009, 31 391, nr. 9

2