Tweede Kamer der Staten-Generaal

Vergaderjaar 2009–2010

2

Aanhangsel van de Handelingen

Vragen gesteld door de leden der Kamer, met de daarop door de
regering gegeven antwoorden

81
Vragen van het lid Thieme (PvdD)
aan de minister van Landbouw,
Natuur en Voedselkwaliteit over
controle van veetransporten op de
A12. (Ingezonden 27 augustus 2009)
1
Kent u het bericht «AID controleert
veetransporten A12»?1
2
Is het waar dat bij een controle van
veetransporten op de A12 op
24 augustus jl. meer dan 60% niet
voldeed aan de wettelijke
bepalingen?
3
Deelt u de mening dat dergelijke
grootscheepse overtreding van de
regels in de veesector – ook het
Varkensbesluit wordt massaal
overtreden – duidt op structureel
normafwijkend of zelfs crimineel
gedrag? Zo ja, op welke wijze bent u
van plan dit normafwijkend gedrag
aan te pakken zodat de regels
voortaan worden nageleefd? Zo nee,
waarom niet?
4
Zijn de uitkomsten van de steekproef
door de AID voor u aanleiding de
controles te verscherpen en de
sancties te verzwaren, gelet op het
feit dat in alle gevallen levende
wezens getransporteerd worden en
de regels met het oog daarop zijn

KVR37718
2009Z15210
0910tkkvr81
ISSN 0921 - 7398
Sdu Uitgevers
’s-Gravenhage 2009

opgesteld? Zo ja, op welke termijn en
wijze? Zo nee, waarom niet?
5
Deelt u de mening van de Voedsel- en
Waren Autoriteit (VWA) dat meer
zelfcontrole in het bedrijfsleven goed
mogelijk moet zijn, in het licht van de
massale overtreding van
varkensbesluit, transportwetgeving
en andere regels in de vee- en
vleessector?2
6
Deelt u de mening dat zelfcontrole,
tevoren aangekondigde controles en
controles op eigen verzoek niet
passen bij een sector die structureel
en op grote schaal de wet blijkt te
overtreden? Zo ja, op welke wijze wilt
u het overheidstoezicht verscherpen?
Zo nee, waarom niet?
7
Hebt u begrip voor de grootschalige
overtreding van de wetgeving op het
gebied van veetransporten en het
Varkensbesluit? Zo ja, waarom? Zo
nee, welke maatregelen wilt u treffen
om het aantal overtredingen
drastisch en op zeer korte termijn tot
een minimum terug te brengen?
8
Deelt u de mening dat er in de
veesector te veel gewaarschuwd en
te weinig geverbaliseerd wordt, gelet
op het aanhoudend grote aantal
overtreders, waaronder veel
recidivisme blijkt voor te komen?
Zo ja, hoe wilt u bereiken dat er

minder gewaarschuwd en meer
geverbaliseerd wordt in geval van
wetsovertreding? Zo nee, waarom
niet?
9
Biedt de bestaande wetgeving
voldoende mogelijkheden om
aantasting van het welzijn van dieren
tijdens transporten en in de
huisvesting adequaat tegen te gaan?
Zo ja, waarop baseert u uw mening,
gelet op het aanhoudend hoge aantal
wetsovertredingen? Zo nee, bent u
bereid de wetgeving aan te passen
zodat naast wettelijke bescherming
ook meer werkelijke bescherming aan
dieren kan worden geboden?
1

www.nieuweoogst.nu, 26 augustus 2009:
«AID controleert veetransporten A12».
www.agd.nl, 25 augustus 2009: «VWA: meer
zelfcontrole door bedrijfsleven goed
mogelijk».

2

Antwoord
Antwoord van minister Verburg
(Landbouw, Natuur en
Voedselkwaliteit) (ontvangen
22 september 2009)
1
Ja.
2
Nee, dit is onjuist. Tijdens deze
controles zijn in samenwerking met
de politie Utrecht 26 veetransporten
gecontroleerd. Van deze transporten
voldeden 17 aan alle eisen gesteld

Tweede Kamer, vergaderjaar 2009–2010, Aanhangsel

169

aan het vervoeren van dieren, in
negen gevallen (35%) was er sprake
van een tekortkoming. In vier van die
negen gevallen werd proces-verbaal
opgemaakt, onder andere voor
overbelading van vleeskalveren en
het niet op de juiste manier reinigen
en ontsmetten van veewagens. In vijf
gevallen was er sprake van een lichte
overtreding en werd volstaan met
een schriftelijke waarschuwing. Deze
tekortkomingen hadden onder andere
betrekking op het vervoeren van
paarden zonder paspoort en
onvolledig ingevulde
vervoersdocumenten.
3, 7, 8 en 9
Nee, ik heb geen begrip voor het
overtreden van regels in de
veesector.
Voor wat betreft de geconstateerde
overtredingen van het Varkensbesluit,
verwijs ik u naar de beantwoording
van de Kamervragen van het lid
Thieme over overtredingen van het
Varkensbesluit van 10 augustus 2009
welke op korte termijn aan uw Kamer
zullen worden toegezonden.
Overtredingen van de bepalingen van
de Transportverordening zijn
strafbaar gesteld in de Wet op de
economische delicten. Bij ernstige
misstanden wordt proces-verbaal
opgemaakt. De rechter bepaalt
uiteindelijk of een overtreder wordt
bestraft en welke straffen worden
opgelegd.
Mijn beleid ten aanzien van de
bestuurlijke sanctionering van
overtredingen van de voorschriften
tijdens het vervoer van dieren, is
neergelegd in de beleidsregels
dierenwelzijn. Naar gelang de ernst
van de overtreding en de mate van
recidive kan worden opgetreden door
middel van een waarschuwing, een
dwangsom, een schorsing, dan wel
het intrekken van de
vervoersvergunning. Voor de
systematiek verwijs ik u naar mijn
brief van 15 april 2009 over de
proportionaliteit van het
handhavingsbeleid van de VWA
(Kamerstukken II 2008/2009, 26 991,
nr. 250)
Bestuurlijke sancties, zoals de last
onder dwangsom en het schorsen
van een vergunning, zijn
herstelsancties gericht op het
beëindigen van de overtreding, dan
wel het voorkomen van nieuwe
overtredingen. De overtreder dient
hierbij eerst te worden
gewaarschuwd, en in de gelegenheid
te worden gesteld het daadwerkelijk

verbeuren van de last onder
dwangsom of het schorsen te
voorkomen door maatregelen te
nemen. Alleen in uitzonderlijk
ernstige gevallen kan zonder
waarschuwing direct worden
opgetreden.
Ik ben op dit moment bezig met het
verbeteren en uitbreiden van dit
sanctiestelsel. Bij uw Kamer is een
wetsvoorstel aanhangig ter wijziging
van de Gezondheids- en welzijnswet
voor dieren en tot wijziging van de
Wet op de economische delicten
(Kamerstukken II 2008–2009, 31 814).
Met deze wijzigingen zal het mogelijk
worden een bestuurlijke boete op te
leggen bij overtredingen van de
Transportverordening. De bestuurlijke
boete is een punitieve sanctie die ook
zonder waarschuwing kan worden
opgelegd bij de constatering van een
overtreding. Met de bestuurlijke
boete zal dan ook directer kunnen
worden opgetreden tegen
misstanden. De wijziging van de Wet
op de economische delicten houdt in
dat de strafmaat voor overtredingen
tijdens het transport wordt verhoogd
en de rechter zwaardere straffen zal
kunnen opleggen.
Ik ben van mening dat met de
inwerkingtreding van de bestuurlijke
boete en de verhoging van de
strafmaat, sprake zal zijn van een
uitgebreid en adequaat
handhavingsinstrumentarium
waarmee overtredingen tijdens het
vervoer van dieren kunnen worden
aangepakt en bestraft.

waarop in het kader van het systeem
gecontroleerd wordt. Als de
zelfcontrole op een objectieve en
onafhankelijke wijze wordt verricht en
genoemde eisen overeenstemmen
met wettelijke normen, dan kan de
overheid besluiten om minder of
anders te controleren op de wettelijke
normen.
Ik ben van mening dat het rekening
houden met zelfcontrolessystemen
een toegevoegde waarde kan
hebben, zowel voor de sector als voor
de overheid. De sector ervaart minder
controlelast en de overheid kan de
bestaande toezichtcapaciteit
efficiënter en gerichter inzetten.
Er zijn diverse voorbeelden waaruit
blijkt dat zelfcontrole goed mogelijk is
in de vee- en vleessector.
Ik noem bijvoorbeeld het
kwaliteitszorgsysteem IKB-ei.

4
De uitkomsten van deze steekproef
zijn voor mij geen aanleiding de
controlefrequentie te verhogen. De
controle op veetransporten heeft op
dit moment reeds een zeer hoge
prioriteit.
In mijn antwoord op de vragen 3,7,8
en 9 heb ik u uiteengezet hoe het
bestaande sanctie-instrumentarium
verder wordt uitgebreid en
verzwaard.
5 en 6
Allereerst merk ik op dat in dit artikel
wordt gedoeld op vormen van
zelfcontrole in combinatie met
overheidscontrole.
Als binnen het bedrijfsleven een
zelfcontrolesysteem is opgezet, dan
kan de overheid daarmee in het kader
van de handhaving rekening houden.
Of dit aan de orde is, hangt af
van de inrichting van het
zelfcontrolesysteem en de eisen

Tweede Kamer, vergaderjaar 2009–2010, Aanhangsel

170