Bijlage – Overzicht best practices (niet uitputtend)


Het OLVG-ziekenhuis in Amsterdam heeft een slimme oplossing ontwikkeld in
de vorm van een app ‘Wachtlijst Wegwijs’. Dat werkt met een systeem waarbij
enerzijds patiënten op afstand gemonitord worden waardoor minder zorg in
het ziekenhuis nodig is en anderzijds patiënten op de wachtlijst worden
benaderd om te controleren wat hun status is. Het effect is dat patiënten op
gezette tijden gevraagd wordt hoe het met ze gaat. Patiënten voelen zich
daardoor beter betrokken en geïnformeerd en zij kunnen zelf aangeven of ze,
als er tussendoor plek is, met spoed kunnen/willen worden opgeroepen voor
een operatie. Daarnaast werken ziekenhuizen ook hard aan alternatieven voor
patiënten die bij hen behandeld willen worden.



Het MUMC+ in Maastricht heeft verschillende initiatieven ingezet om de
wachtlijsten terug te dringen. Het Integraal Capaciteitsmanagement (ICM)
heeft tijdens de COVID-pandemie een enorme vlucht genomen. Vanuit deze
‘luchtverkeerstoren’ wordt nauwlettend de bedbezetting en prognoses in kaart
gebracht rekening houdend met randvoorwaarden, zoals bijvoorbeeld
ziekteverzuim, een COVID- of griepgolf en de capaciteit in de overige
Limburgse ziekenhuizen.
o Het actief sturen (en forecasten) op de Voorlopige Ontslag Datum
(VOD) van patiënten maakt dat de klinische capaciteit zeer effectief en
efficiënt benut wordt waardoor nauwelijks een OK komt te vervallen
(vanwege het niet beschikbaar zijn van klinische capaciteit). Dit in
combinatie met het voorspellen van de spoedpatiënten maakt dat er
veel grip is op de capaciteiten en ook goed vooruit gekeken kan
worden. Iedere dag wordt gestart met een zogenaamde Dagstart
waarin de kliniek, IC, SEH, Bureau Opname, Transferpunt worden
meegenomen in de status van drukte waarin het MUMC+ verkeert en
wat van eenieder verwacht wordt en hoe de afdelingen gefaciliteerd
ICM. Hierbij wordt ook de bezetting op afdelingen (ziekteverzuim)
meegenomen om te kijken of er nog op korte termijn geschoven kan
worden met personeel om de geplande zorg doorgang te kunnen laten
vinden.
o MUMC werkt intensief samen met de ketenpartners zodat de
doorstroming van patiënten die wachten op een plek elders (buiten het
ziekenhuis) ook snel kunnen doorstromen.
o Met behulp van Dashboarding wordt het ziekenhuis realtime
gemonitord, maar kan het ook 2 weken vooruit voorspellen wat er aan
patiëntenstromen verwacht wordt en hoe dit matcht met de inzet van
personeel.
o Daarnaast is MUMC+ in de regio het gesprek aangegaan met de zbc’s
die OK-capaciteit beschikbaar hadden, inclusief personeel. De
chirurgen van MUMC+ opereren daar hun eigen patiënten. Dit heeft
ertoe geleid dat er al bijna 600 patiënten op deze locaties zijn
geopereerd. Ook met een ziekenhuis in de regio is dezelfde afspraak
gemaakt.
o Ook de interne OK-capaciteit is verruimd door een verlengde
bedrijfstijd op enkele dagen in de week zodat met dezelfde capaciteit
meer patiënten geopereerd kunnen worden. Concreet heeft dit

bijvoorbeeld voor de hartchirurgie opgeleverd dat in driekwart jaar de
wachtlijst genormaliseerd is naar een niveau van voor Covid.


In het Radboud UMC in Nijmegen worden de wachtlijsten maandelijks centraal
gemonitord en wordt op basis hiervan bijgestuurd in de verdeling van de OKtijd tussen specialismen. Als gevolg hiervan loopt bij geen enkel specialisme
de wachtlijsten buitensporig op. Daarbij is de afspraak gemaakt dat de
specialismen de verwachtingen richting de patiënten zo goed mogelijk
aangeven, waarbij ruimte is voor maatwerk gezien de grote diversiteit aan
patiëntgroepen en ziektebeelden. In de communicatie met patiënten worden
de verwachtingen gemanaged en ook afspraken gemaakt over verder contact
(bijvoorbeeld 1x/2 maand telefonisch contact met of vanuit patiënt indien er
veranderingen zijn).



Het Isala in Zwolle heeft het wachttijdmanagement op drie onderdelen
gericht:
o Actueel inzicht in de wachtlijsten: Wekelijks is er een nieuw overzicht
van het aantal mensen dat per vakgroep op de wachtlijst staat voor
een electieve operatie en hoe lang zij al wachten. De mensen die
langer dan 6 maanden op de wachtlijst staan, worden halfjaarlijks
gebeld. Er wordt dan nagegaan of het nog klopt dat de patiënt op de
wachtlijst staat. Soms blijkt de patiënt namelijk al elders geopereerd
te zijn of af te zien van een operatie. Ook wordt de vraag gesteld of de
klachten verergerd zijn. Indien dit zo is, wordt er door iemand met
een medische achtergrond contact opgenomen met de patiënt om te
bepalen of de urgentie voor een operatie is toegenomen. Ten slotte
wordt gevraagd of de patiënt eventueel in een ander ziekenhuis
geopereerd zou willen worden. Indien dit zo is, ontvangt de patiënt
een brief vanuit het ziekenhuis waarin de mogelijkheid tot
zorgbemiddeling door de zorgverzekeraar benoemd wordt.
o Interne capaciteit uitbreiden door op zaterdagen te opereren.
o Externe capaciteit inzetten: Een aantal vakgroepen voert operaties
met de eigen arts uit in een zbc met het OK-personeel van het zbc.
Daarnaast wordt in ROAZ verband met de omliggende ziekenhuizen
bekeken wie capaciteit beschikbaar heeft. Dit heeft ertoe geleid dat
patiënten overgedragen zijn aan andere ziekenhuizen in de regio.



Er meerdere ziekenhuizen die ook op zaterdag opereren of die proberen om
meer ingrepen – waar dat kan – in dagverpleging uit te voeren zodat er geen
kliniek bed of operatiekamer nodig is.
Er zijn meerdere ziekenhuizen die een inschatting maken van de maximale
wachttijd (door de medisch specialist) en dit vastleggen in het
patiëntendossier. Indien deze termijn wordt overschreden dan volgt een
signalering uit het EPD waarna contact met de patiënt volgt.
Specialismen maken overzichten van wachtlijsten met prioritering op basis van
de medische urgentie. Patiënten worden gemiddeld 1 keer per 2 -3 maanden
gecontacteerd. Bij verandering van de situatie van patiënt kan herijking
plaatsvinden van de positie op de wachtlijst en is er de mogelijkheid tot
verplaatsen van zorg.









Een ziekenhuis heeft voor alle wachtlijsten medewerkers benoemd om deze
actueel te houden. Deze planners beoordelen met de betrokken medisch
specialisten of en hoe vaak er met elke patiënt of patiëntengroep contact
nodig is.
In meerdere ziekenhuizen worden patiënten nagebeld die langer dan 6
maanden op de wachtlijst staan.