Tweede Kamer der Staten-Generaal

2

Vergaderjaar 2012–2013

31 288

Hoger Onderwijs-, Onderzoek- en
Wetenschapsbeleid

Nr. 318

BRIEF VAN DE STAATSSECRETARIS VAN ONDERWIJS, CULTUUR
EN WETENSCHAP
Aan de Voorzitter van de Tweede Kamer der Staten-Generaal
Den Haag, 2 november 2012
In vervolg op mijn brief van 2 maart 2012 (Kamerstuk 31 288, nr. 258),
informeer ik u hierbij over het resultaat van het onderzoek door
Hogeschool Inholland naar de verhaalsmogelijkheden bij
oud-bestuursleden in verband met aan hen verstrekte vergoedingen.
In mijn beleidsreactie van 10 juni 2011 (Kamerstuk 31 288, nr. 182) op het
rapport «Belonen, Besturen en Toezicht» van 6 juni 2011 van de Inspectie
van het Onderwijs heb ik mijn uitgangspunt voor terugvordering bij de
oud-bestuursleden kenbaar gemaakt: de terugvordering moet een
wettelijke basis hebben en er moet sprake zijn van individueel profijt.
Zoals ik u in mijn brief van 2 maart 2012 al heb gemeld, is er een verschil
tussen de bestuursrechtelijke mogelijkheid die mij voor terugvordering bij
Inholland openstond en de civielrechtelijke mogelijkheden van Inholland
om bij
oud-bestuursleden terug te vorderen. Ik kan uitgaven terugvorderen zowel
op de grond dat deze onrechtmatig zijn als op de grond dat deze
ondoelmatig zijn. Het in mijn beleidsreactie genoemde bedrag van
€ 148 000,- (een niet ontvangen of verrekende volumekorting uit een
gesloten raamcontract voor de inhuur van een organisatieadviesbureau)
heb ik teruggevorderd op de eerste grond. De overige in mijn beleidsreactie genoemde bedragen (inclusief het aan de voormalig voorzitter van
het College van Bestuur wegens het niet volledig in acht nemen van de
opzegtermijn uitgekeerde bedrag van € 58 872,-) heb ik op de laatste
grond teruggevorderd.
Terugvordering door middel van een civielrechtelijke actie is in het
algemeen alleen mogelijk in geval van onrechtmatige uitgaven.

kst-31288-318
ISSN 0921 - 7371
’s-Gravenhage 2012

Tweede Kamer, vergaderjaar 2012–2013, 31 288, nr. 318

1

Mogelijkheid tot terugvordering van de in mijn beleidsreactie van
10 juni 2011 genoemde bedragen
Inholland heeft laten onderzoeken of er in verband met de in mijn
beleidsreactie genoemde vergoedingen aan de oud-bestuursleden verhaal
mogelijk is. Zij heeft mij bij brief van 25 oktober jl. haar eindconclusies
gezonden. Van dit onderzoek was uitgesloten het door mij bij Inholland
teruggevorderde bedrag van in totaal
€ 521 250 in verband met een mogelijk misgelopen kortingsbedrag en een
niet ontvangen of verrekende volumekorting bij de inhuur van een
organisatieadviesbureau. Hiervan hebben de oud-bestuursleden geen
individueel profijt ondervonden.
Bij het onderzoek ter zake van de overige in mijn beleidsreactie genoemde
uitgaven heeft Inholland zich niet beperkt tot onderzoek naar verhaalsmogelijkheden bij de oud-bestuurders, maar ook bij de oud-leden van de
Raad van Toezicht.
De diepgaande juridische analyse van Inholland heeft tot de volgende
conclusies geleid.
Aan alle bedragen liggen arbeids- of vaststellingsovereenkomsten ten
grondslag. Inholland heeft vastgesteld dat de kans dat (loon)betalingen bij
de oud-bestuursleden met succes zullen kunnen worden teruggevorderd
op grond van de relevante artikelen van het Burgerlijk Wetboek nihil tot
zeer gering, zeer gering of matig is.
Aansprakelijkstelling van oud-bestuursleden wegens door Inholland
geleden schade is volgens haar niet mogelijk, omdat de oud-bestuurders
de afspraken met de Raad van Toezicht niet in de uitoefening van hun
taken als bestuurders hebben gemaakt.
Het is evenmin mogelijk om de geleden schade op de oud-leden van de
Raad van Toezicht te verhalen, omdat in rechte niet kan worden staande
gehouden dat enige toezichthouder heeft blijk gegeven van een onbehoorlijke taakvervulling.
Neveninkomsten voormalig collegevoorzitter
Zoals in mijn beleidsreactie aangekondigd, heeft Inholland bij de
voormalig voorzitter van het College van Bestuur die in functie was tot en
met augustus 2007 alsnog een opgave gevraagd van de totale inkomsten
in de periode 2007–2010 om te bezien of sprake is geweest van neveninkomsten die op grond van de met hem gesloten vaststellingsovereenkomst aan Inholland zouden moeten worden afgedragen.
Deze informatie heeft hij aan Inholland verstrekt. Op basis hiervan heeft
Inholland enerzijds geconstateerd dat een bedrag aan neveninkomsten
van
€ 17 974,- bruto door de voormalig collegevoorzitter ten onrechte niet is
gemeld en anderzijds dat een bedrag van € 1 410,- aan inkomsten teveel
door de voormalig voorzitter aan Inholland is afgedragen. Over 2008
betrof het nettobedrag aan neveninkomsten € 2 184,-. De over 2009 en
2010 genoten netto-neveninkomsten overtreffen het totale percentage aan
inkomsten dat volgens de vaststellingsovereenkomst moest worden
afgedragen, zodat deze niet alsnog hoeven te worden afgedragen.
Het voorgaande betekent dat door de voormalig voorzitter over de
betreffende periode een nettobedrag van € 1 819,- ten onrechte niet is
afgedragen. De voormalig voorzitter is bereid dit bedrag alsnog aan
Inholland af te dragen.

Tweede Kamer, vergaderjaar 2012–2013, 31 288, nr. 318

2

Conclusie
Gelet op de geringe slagingskans kan ik mij vinden in het besluit van
Inholland om geen invorderingsacties te starten. De kosten die daarvoor
gemaakt zullen moeten worden, zullen immers ten laste komen van de
rijksbijdrage, terwijl de kans zeer reëel is dat ook deze gelden voor het
onderwijs verloren gaan.
Dat neemt niet weg dat het uitermate teleurstellend is dat van het door
mij bij Inholland teruggevorderde bedrag van in totaal ca. € 1 miljoen
maar een bedrag van € 1 819,- aan Inholland zal worden terugbetaald.
Zoals ik uw Kamer eerder heb geïnformeerd, heb ik maatregelen
genomen om buitensporige vergoedingen, zoals hier aan de orde, voor de
toekomst te voorkomen. Met ingang van dit jaar zullen alle hoger
onderwijsinstellingen in hun jaarverslag inzicht geven in de declaraties
per bestuurder en zullen zij over een reglement beschikken over te
declareren vergoedingen. Zo krijg ik jaarlijks inzicht in het declaratiegedrag van bestuurders, zodat ik deze zo nodig daarop kan aanspreken.
Tevens heb ik een wetsontwerp in voorbereiding waarin wordt geregeld
dat in het uiterste geval door de bewindspersoon jegens het bestuur van
een instelling kan worden ingegrepen. Ik verwacht dat dit wetsvoorstel
binnenkort bij uw Kamer wordt ingediend.
De staatssecretaris van Onderwijs, Cultuur en Wetenschap,
H. Zijlstra

Tweede Kamer, vergaderjaar 2012–2013, 31 288, nr. 318

3