Tweede Kamer der Staten-Generaal

2

Vergaderjaar 2020–2021

33 033

Wapen- en munitiebezit

Nr. 29

BRIEF VAN DE MINISTER VAN JUSTITIE EN VEILIGHEID
Aan de Voorzitter van de Tweede Kamer der Staten-Generaal
Den Haag, 18 december 2020
In mijn brief van 6 mei 2020 heb ik uw Kamer bericht over het continueren
van het traject inzake verdere herziening van de Wet wapens en munitie.1
In onderhavige brief sta ik stil bij het door mij gevoerde beleid en zet ik de
resultaten van de verkenning uiteen, zoals toegezegd in voornoemde
brief. Ten slotte geef ik aan hoe ik dit traject ga vervolgen.
Herziening van de Wet wapens en munitie
Op 20 december 20172 bent u geïnformeerd over het voornemen tot een
modernisering van de Wet wapens en munitie om de administratieve
lasten zoveel mogelijk te verminderen voor zowel de burger als de politie.
Dit heeft onder andere tot doel om de administratieve lasten bij de politie
beter in overeenstemming te brengen met de mogelijkheden om toezicht
uit te oefenen.
Na mijn brief van 6 mei 2020 heb ik met alle partijen de eerder
opgehaalde uitgangspunten geactualiseerd. Dit heeft geresulteerd in elf
onderwerpen die ik ga verkennen en uitwerken teneinde te beoordelen of,
en onder welke voorwaarden, een wetswijziging nodig is. Deze onderwerpen zijn in lijn met de uitgangspunten zoals ik deze met u in 2017 heb
gedeeld. Ik zie geen aanleiding om in te gaan op de wens van enkele
partijen voor een nog grotere en meer omvattende stelselwijziging van de
Wet wapens en munitie. Het stelsel werkt goed, echter wel zie ik
aanleiding om op en aantal punten het stelsel verder te versterken en te
verduidelijken.
Restrictief beleid
De Wet wapens en munitie heeft ten doel de openbare orde en veiligheid
te waarborgen door het illegale bezit van wapens en munitie te bestrijden
1
2

kst-33033-29
ISSN 0921 - 7371
’s-Gravenhage 2020

Kamerstuk 33 033, nr. 28.
Kamerstuk 29 628, nr. 754, bijlage moties en toezeggingen, p. 2.

Tweede Kamer, vergaderjaar 2020–2021, 33 033, nr. 29

1

en legaal bezit zoveel mogelijk te beheersen. In onze samenleving is het
bezit van wapens of munitie dan ook geen gegeven. Wapens en munitie
vormen een potentieel ernstige bedreiging voor de veiligheid in de
samenleving indien zij in handen komen van personen die onvoldoende
betrouwbaar zijn om wapens en munitie voorhanden te hebben. In
Nederland geldt een algeheel wapen- en munitieverbod. Dus degene aan
wie een bevoegdheidsdocument wordt verleend voor het voorhanden
hebben van wapens en munitie komt in een bijzondere positie te verkeren
ten opzichte van zijn medeburgers, voor wie immers het algemene
wettelijk verbod geldt om wapens of munitie voorhanden te hebben.
Tegen de achtergrond van het eerdergenoemde maatschappelijke belang
wordt bij het afgeven van een bevoegdheidsdocument om wapens en
munitie voorhanden te hebben een restrictief beleid gevoerd: geringe
twijfel van enige aard over de vraag of iemand een wapen verantwoord
kan worden toevertrouwd is reden voor weigering of intrekking van het
bevoegdheidsdocument. Het kan immers grote gevolgen hebben voor de
veiligheid in de samenleving als iemand achteraf gezien toch geen wapen
toevertrouwd had kunnen worden.
Met deze uitgangspositie heb ik na mijn brief van 6 mei 2020 met alle
belanghebbende partijen gesproken over onderwerpen die ik wil gaan
verkennen en uitwerken.
Context
De beoordeling van een aanvraag om een verlof tot het voorhanden
hebben van een wapen en munitie wordt, uitsluitend voor wapens en
munitie behorend tot categorie III, verleend door de korpschef die een
terughoudend beleid voert. In de Circulaire wapens en munitie geef ik
aanwijzingen aan de korpschef over het te voeren beleid bij de uitvoering
van de nationale regelgeving. Voorts kan ik een ontheffing verlenen op
grond van artikel 4 van de Wet wapens en munitie. In principe gaat het
hierbij om categorie I en II wapens of categorie II munitie.
Reikwijdte
De uitgangspunten van het stelsel van legaal wapenbezit zijn juist en het
stelsel functioneert goed. Echter, naar aanleiding van onder meer
rechterlijke uitspraken en vanwege ontwikkelingen door de jaren heen is
gebleken dat het wettelijk kader en de (gewenste) praktijk niet (meer) op
elkaar aansluiten. Het doel is dan ook het stelsel van legaal wapenbezit
toekomstbestendig te maken. Daarnaast vind ik het wenselijk om
(bureaucratische) administratieve lasten die niet bijdragen aan het hoge
veiligheidsniveau terug te dringen in het proces van aanvraag, toetsing en
toezicht van de politie. Verder zijn er enkele onderwerpen die ik mede naar
aanleiding van gesprekken met verschillende betrokken partijen nader wil
verkennen. De onderwerpen die ik ga verkennen en uitwerken heb ik in de
bijlage bij deze brief opgenomen en toegelicht.
De verschillende onderwerpen vullen elkaar aan en kunnen het stelsel van
legaal wapenbezit verstevigen en verduidelijken. Ik zal in dit kader ook
bezien of het wenselijk is om definities in de wet- en regelgeving te
verduidelijken. Uit de verschillende reacties van de betrokken partijen
maak ik op dat de noodzaak van de door mij opgenomen onderwerpen
wordt herkend en bevestigd.
Ik heb ook geconstateerd dat door enkele betrokken partijen ook onderwerpen ter tafel zijn gebracht die een liberalisering betreffen van het

Tweede Kamer, vergaderjaar 2020–2021, 33 033, nr. 29

2

stelsel van legaal wapenbezit en derhalve niet in lijn zijn met het restrictieve beleid waar ik voor sta.
Hoe nu verder?
De verkenning met alle betrokken partijen heeft geresulteerd in een
omvangrijk aantal onderwerpen. Ik onderstreep dat alle onderwerpen
overdenking en uitwerking vergen, waarbij soms uitgebreid onderzoek
nog een vereiste is. Gezien de omvang en de complexiteit van de
onderwerpen ga ik hierbij zorgvuldig te werk. Ik zal in het bijzonder de
verschillende organisaties die met de uitvoering van de wet- en regelgeving belast zijn goed betrekken. Het stemt mij positief dat bij alle
betrokken partijen veel bereidheid bestaat een bijdrage te leveren aan dit
traject. Ik ben voornemens om u eind 2021 nader te informeren.
Verder informeer ik u dat ik separaat van deze verkenning inmiddels twee
wetsvoorstellen heb toegezegd die ook de Wet wapens en munitie raken.
In de Kamerbrief van 11 november 2020 van de Minister voor Rechtsbescherming en ondergetekende3 hebben wij toegezegd een wetsvoorstel
voor te bereiden om de verkoop van legale messen aan minderjarigen te
verbieden en tevens elke vorm van onduidelijkheid weg te nemen dat het
dragen van alle messen en andere steekwapens in de openbare ruimte
verboden is. Bij de ontwikkeling van dit wetsvoorstel en de doordenking
ervan (afbakening, vrijstellingen) zal ik de belanghebbende partijen nauw
betrekken.
Daarnaast heeft al eerder, te weten bij brief van 13 april 2016, de
toenmalige Staatssecretaris van Veiligheid en Justitie u toegezegd een
wetsvoorstel inzake een wettelijk verbod voor zware luchtdrukwapens in
voorbereiding te nemen.4 Naar verwachting zal dit wetsvoorstel komend
voorjaar in internetconsultatie worden gebracht.
De Minister van Justitie en Veiligheid,
F.B.J. Grapperhaus

3
4

Kamerstuk 28 684, nr. 637
Kamerstuk 33 033, nr. 18

Tweede Kamer, vergaderjaar 2020–2021, 33 033, nr. 29

3

Bijlage:

Onderwerpen die worden verkend en uitgewerkt
Onderwerp 1;wettelijke grondslag verplicht lidmaatschap
De Afdeling bestuursrechtspraak van de Raad van State heeft in 2013
geoordeeld dat de bepaling in de Circulaire wapens en munitie die het
verplicht lidmaatschap van een (schietsport)vereniging regelt een
buitenwettelijke beleidsregel is terwijl voor een inbreuk op het grondrecht
een wettelijke grondslag is vereist. Met de inwerkingtreding van artikel 4
van het Besluit wapens en munitie (op 23 juli 2019) geldt een verplicht
lidmaatschap van een erkende vereniging voor verloven op grond van
artikel 28 van de wet voor het voorhanden hebben van een vuurwapen
opgenomen in categorie A, onderdelen 6 of 7, in bijlage I van de Richtlijn.
Inmiddels is het verplichte lidmaatschap van een schietsportvereniging
voor de overige vuurwapens geregeld in de Regeling wapens en munitie,
maar hiermee heeft het verplichte lidmaatschap nog steeds geen
consistente wettelijke regeling. Ik ga bezien hoe het verplichte lidmaatschap beter kan worden geborgd in wet- en regelgeving.
Onderwerp 2; overdragen wapens
Voor wat betreft het overdragen van wapens is wetgeving ingehaald door
de praktijk. Immers, onder de huidige wet is op basis van artikel 31 van de
Wet wapens en munitie de overdracht van wapens verboden aan iemand
die geen zelfstandig verlof heeft. Het overdragen van een wapen is door
de Hoge Raad in zijn arrest van 24 juni 1997 (NJ 1998, 88) ruim uitgelegd.
Ook indien de feitelijke macht over een wapen tijdelijk aan een ander
wordt gegeven, is deze handeling te kwalificeren als het overdragen van
een wapen. Echter, volgens de Circulaire wapens en munitie mogen
bijvoorbeeld de op het verenigingsverlof vermelde beheerders verenigingswapens ter hand stellen aan andere leden (zonder verlof) die de
schietsport beoefenen onder toezicht van die beheerders en binnen de
eigen verenigingsaccommodatie. Deze beleidsregel staat op gespannen
voet met de uitspraak van de Hoge Raad. Daarom wil ik de mogelijkheid
van het gebruik van wapens door anderen dan verlofhouders verder
formaliseren.
Onderwerp 3; verplicht lidmaatschap verzamelaars
Tot voor kort gold er voor alle wapen- en munitieverzamelaars een
verplicht lidmaatschap bij een door mij erkende verzamelvereniging om in
aanmerking te kunnen komen voor een verzamelverlof. Echter, bij
uitspraak van de rechtbank Limburg van 5 maart 2018 (AWB/ROE 16/2237)
is geoordeeld, evenals voornoemde uitspraak van de Raad van State uit
2013, dat voor bepalingen in lagere regelgeving een wettelijke grondslag
is vereist. Ik ga bezien of en hoe het verplichte lidmaatschap kan worden
geborgd in wet- en regelgeving.
Onderwerp 4; lastenverlichting (oa van 1 naar 3 jaar)
Het is wenselijk om (bureaucratische) administratieve lasten terug te
dringen in het proces van aanvraag, toetsing en toezicht die niet bijdragen
aan het hoge veiligheidsniveau. Ik ga verkennen of en onder welke
voorwaarden de lasten kunnen worden teruggedrongen.
• Het verlengen van de geldigheidsduur van wapenvergunningen is in
beeld om de administratieve lasten terug te dringen. Ik ga verkennen
op welke termijn en onder welke voorwaarden de geldigheidsduur van
wapenvergunningen van één naar drie jaar kan worden verlengd. Het
afnemen van de e-screener bij elke (verlengings)aanvraag is in ieder
geval een van de voorwaarden om de geldigheidsduur te verlengen.

Tweede Kamer, vergaderjaar 2020–2021, 33 033, nr. 29

4

•

•

•

•

Op grond van artikel 8 van de Wet wapens en munitie is hij die een
wapen of munitie voorhanden heeft, zonder daartoe gerechtigd te zijn,
verplicht deze terstond bij de korpschef in bewaring te geven. De
wapens en munitie kunnen voor vijf jaren in bewaring worden
gegeven bij de korpschef en de bewaartermijn kan door de rechthebbende telkenmale met vijf jaren worden verlengd. Ik zal onderzoeken
of en onder welke voorwaarden artikel 8 van de Wet wapens en
munitie kan worden gewijzigd teneinde de lasten van de korpschef zo
veel als mogelijk te beperken.
Ik ga verkennen of en onder welke voorwaarden samenloopregelingen
kunnen worden getroffen voor in- en uitvoervergunningen van wapens
waardoor de administratieve lasten voor de overheid, in het bijzonder
de douane, en burgers afnemen.
Ik ga verkennen of en onder welke voorwaarden de toonplicht van
aangeschafte wapens door verlofhouders op het politiebureau anders
kan worden ingericht om de (administratieve) lasten voor de politie en
burgers terug te dringen.
Ik ga verkennen of en onder welke voorwaarden de screening door de
politie (ten behoeve van een bevoegdheidsdocument om wapens en
munitie voorhanden te hebben) naar voren kan worden gehaald
waardoor bijvoorbeeld een jager al voor aanvang van de jachtopleiding gescreend wordt en niet pas nadat een aanvraag om afgifte van
een bevoegdheidsdocument is ingediend.

Onderwerp 5; testvuren verzamelaars
Ik ga bezien of en onder welke voorwaarden een verzamelaar (technische)
testvuren kan afnemen met verzamelwapens.
Onderwerp 6; redelijk belang
De schietsportdisciplines zijn thans opgenomen in bijlage C8 van de
Circulaire wapens en munitie als uitwerking van het criterium redelijk
belang in artikel 28 van de Wet wapens en munitie. Ik ga verkennen of dit
past bij de uitleg van het criterium «redelijk belang» of dat de uitwerking
van de sportdisciplines op een andere wijze dient te worden geborgd in
wet- en regelgeving.
Onderwerp 7; verwerking persoonsgegevens
Ik ga verkennen of in wet- en regelgeving versterking nodig is op het
verwerken van (bijzondere en/of strafrechtelijke) persoonsgegevens die in
het kader van de Wet wapens en munitie worden verricht. Indien nodig
zullen er versterkingen worden aangebracht in wet- en regelgeving.
Onderwerp 8; eisen vakbekwaamheid
Voor bedrijfsvormen die slechts een beperkt aantal handelingen vereisen
met wapens en munitie kunnen de vaktechnische vaardigheid en kennis
om in aanmerking te komen voor een erkenning (artikel 9 van de Wet
wapens en munitie) onnodig zwaar zijn. Het behalen van deze eisen van
vakbekwaamheid kunnen voor de kandidaten mogelijk een onevenredige
investering in tijd, geld en inzet zijn. Ik ga verkennen of en onder welke
voorwaarden de erkenning kan worden gedifferentieerd.
Onderwerp 9; jeugdleden
Ik ga verkennen of en onder welke voorwaarden er nadere regels kunnen
worden gesteld aan de leeftijd van en het type wapens gebruikt door
jeugdleden. Hierbij zal ik onder meer voor wat betreft het sportieve en het

Tweede Kamer, vergaderjaar 2020–2021, 33 033, nr. 29

5

pedagogische component in overleg treden met mijn ambtsgenoot van
het Ministerie van Volksgezondheid Welzijn en Sport.
Onderwerp 10; geluiddempers
Ik ga verkennen of en onder welke voorwaarden de grondslagen op grond
waarvan een ontheffing voor geluiddempers wordt afgegeven ten
behoeve van de jacht kunnen worden gewijzigd. Hierbij zal ik onder meer
in overleg treden met mijn ambtsgenoot van het Ministerie van
Landbouw, Natuur en Voedselkwaliteit.
Onderwerp 11; examen verzamelaars
Ik ga verkennen of en onder welke voorwaarden nieuwe wapen- en
munitieverzamelaars een examen moeten afleggen.

Tweede Kamer, vergaderjaar 2020–2021, 33 033, nr. 29

6