Tweede Kamer der Staten-Generaal

2

Vergaderjaar 2008–2009

31 293

Primair Onderwijs

Nr. 27

BRIEF VAN DE STAATSSECRETARIS VAN ONDERWIJS, CULTUUR
EN WETENSCHAP
Aan de Voorzitter van de Tweede Kamer der Staten-Generaal
Den Haag, 11 februari 2009
De Inspectie van het Onderwijs heeft een onderzoek gedaan naar de kwaliteit van het onderwijs in de provincies Groningen, Fryslân en Drenthe. Uit
het onderzoek blijkt dat de kwaliteit van het basisonderwijs in deze provincies achterblijft bij de rest van Nederland. Met de drie noordelijke provincies is afgesproken om gezamenlijk een impuls te geven aan de kwaliteit
van het onderwijs op de basisscholen. Middels deze brief bied ik het
inspectierapport «De kwaliteit van het onderwijs in het noorden van
Nederland» aan1, en licht ik toe welke stappen naar aanleiding van dit
rapport worden gezet.
Achterblijvende onderwijskwaliteit in de noordelijke provincies
Het inspectierapport laat zien dat de kwaliteit van het onderwijs in de
noordelijke provincies achterblijft bij de rest van Nederland. Van de basisscholen in de noordelijke provincies is 17% zwak of zeer zwak, terwijl dit
landelijk 10% is. Het onderwijsproces op de zwakke en zeer zwakke
scholen blijft vooral achter op de kwaliteit van de uitleg door leraren en de
kwaliteit van zorg en begeleiding. De volledige vergelijking van de scholen
in de noordelijke provincies staat in het bijgevoegde rapport.
De inspectie heeft een analyse gemaakt van de mogelijke oorzaken van de
achterblijvende kwaliteit. De inspectie noemt een aantal mogelijke verklaringen, zonder daarbij een eenduidige conclusie te trekken. Een mogelijke
oorzaak is dat kleine scholen op het platteland vaker combinatieklassen
hebben, en te veel leraren moeite hebben met het onderwijzen aan
combinatieklassen. Een andere mogelijke oorzaak is dat leraren, schoolleiders en bestuurders lage onderwijsopbrengsten te makkelijk accepteren
en te weinig reflecteren op de eigen effectiviteit.

Ter inzage gelegd bij het Centraal Informatiepunt Tweede Kamer.

De inspectie concludeert dat, wat de oorzaak ook mag zijn, het van belang
is de kwaliteit te verbeteren. De inspectie vindt een meer kritische analyse
van de leerling-prestaties hierbij van belang. Dit onderschrijf ik van harte

KST127867
0809tkkst31293-27
ISSN 0921 - 7371
Sdu Uitgevers
’s-Gravenhage 2009

Tweede Kamer, vergaderjaar 2008–2009, 31 293, nr. 27

1

1

en het sluit ook goed aan bij de doelstelling van de Kwaliteitsagenda
Primair Onderwijs. Een van de doelen van de Kwaliteitsagenda is om met
een goede analyse van leerling-prestaties, en een goede evaluatiepraktijk,
de opbrengstgerichtheid van scholen te vergroten.
Extra impuls voor basisscholen in de noordelijke provincies
De generieke activiteiten uit de Kwaliteitsagenda, en het reguliere inspectietoezicht, zijn niet voldoende om het probleem van de achterblijvende
kwaliteit van de noordelijke scholen op te lossen. Met de provincies is
afgesproken dat we, samen met de schoolbesturen, de kwaliteit van de
basisscholen in de noordelijke provincies een impuls gaan geven. De
impuls betreft de ondersteuning van zwakke en zeer zwakke scholen, en
het vergroten van de deelname van scholen aan de taal- en rekenverbetertrajecten.
Het voornemen is om per provincie afspraken te maken tussen schoolbesturen, provincie en OCW over de kwaliteitsverbetering van scholen. Door
per provincie afspraken te maken kan recht worden gedaan aan de verschillen in onderwijsbeleid tussen de drie provincies. De provincie Fryslân
heeft met Boppeslach bijvoorbeeld al een lopende aanpak voor kwaliteitsverbetering op scholen, die voor wat betreft de doelstellingen overeenkomt met de Kwaliteitsagenda Primair Onderwijs. Ook de provincies
Groningen en Drenthe hebben diverse onderwijsprojecten. Het maken van
afspraken per provincie zorgt voor een goede afstemming met deze
projecten.
De provincies hebben op mijn verzoek het initiatief genomen om de
afspraken tot stand te brengen. De provincies hebben hierbij aangegeven
dit in goed overleg met de schoolbesturen en gemeenten te doen, zodat
er een gedragen aanpak komt. Vanuit het Rijk zal worden bijgedragen
door een ondersteunende rol van de inspectie en door de scholen prioriteit te geven in het kader van de Kwaliteitsagenda, bv. bij de subsidies
voor taal- en rekenverbetertrajecten en bij de activiteiten die de PO-Raad
ontwikkelt voor zwakke en zeer zwakke scholen.
Het maken van bestuurlijke afspraken past ook in het beleid van OCW om
bij concentraties van zwakke en zeer zwakke scholen bestuurlijk de krachten te bundelen.
Tot slot spreek ik de hoop en verwachting uit dat de impuls voor de kwaliteit van het onderwijs bijdraagt aan een steviger fundament voor de
toekomst van de kinderen.
De staatssecretaris van Onderwijs, Cultuur en Wetenschap,
S. A. M. Dijksma

Tweede Kamer, vergaderjaar 2008–2009, 31 293, nr. 27

2