Tweede Kamer der Staten-Generaal

2

Vergaderjaar 2012–2013

31 524

Beroepsonderwijs en Volwassenen Educatie

Nr. 160

BRIEF VAN DE MINISTER VAN ONDERWIJS, CULTUUR EN
WETENSCHAP
Aan de Voorzitter van de Tweede Kamer der Staten-Generaal
Den Haag, 3 december 2012
In het schooljaar 2011–2012 heeft de Inspectie van het Onderwijs (hierna:
Inspectie) een onderzoek uitgevoerd naar de naleving van de wettelijke
voorschriften voor onderwijstijd in het middelbaar beroepsonderwijs.
Hierbij stuur ik u, mede namens de minister van Economische Zaken, de
definitieve Inspectierapportage, getiteld «Onderzoek Onderwijstijd BVE
2012».1 In mijn reactie ga ik nader in op de resultaten van dit onderzoek
en de conclusies die ik hieraan verbind.
Onderzoek
De Inspectie heeft een onderzoek uitgevoerd onder 137 bekostigde
opleidingen. Hiervan behoren 101 tot een steekproef van instellingen die
eerder een of meerdere keren onvoldoende hebben gescoord. De overige
36 opleidingen zijn onderzocht in het kader van regulier onderzoek en
heronderzoek. Het onderzoek was risicogericht en daarmee niet representatief voor het gehele veld.
Resultaten

1
Ter inzage gelegd bij het Centraal Informatiepunt Tweede Kamer

Uit het onderzoek is gebleken, dat 11% van de opleidingen niet genoeg
onderwijstijd had geprogrammeerd en dus ook onvoldoende onderwijstijd zou gaan realiseren. In de periode tussen het onderzoek en het
eind van het schooljaar 2011–2012 hebben deze opleidingen herstelmaatregelen uitgevoerd. Uiteindelijk resteerde nog 4% van de opleidingen met
onvoldoende geprogrammeerde en gerealiseerde onderwijstijd. Van deze
opleidingen wordt bekostiging teruggevorderd en zij ontvangen tevens
een waarschuwingsbrief. Zonder signalering door de Inspectie zou van
alle onderzochte opleidingen dus 11% niet aan de urennorm hebben
voldaan. Zoals ook in voorgaande jaren het geval was, werd vooral in het
eerste leerjaar van langere opleidingen te weinig begeleide onderwijstijd
verzorgd. De tekortkomingen werden met name veroorzaakt door een te
krappe programmering en onvoldoende controle daarop.

kst-31524-160
ISSN 0921 - 7371
’s-Gravenhage 2012

Tweede Kamer, vergaderjaar 2012–2013, 31 524, nr. 160

1

Concluderend: het gaat beter, maar we zijn er nog niet
Van de 101 opleidingen bij instellingen die in eerdere jaren een of meer
keer onvoldoende scoorden, waren er nu nog 11 die onvoldoende uren
geprogrammeerd en gerealiseerd hadden. De naleving van de wettelijke
voorschriften voor onderwijstijd in het schooljaar 2011–2012 is daarmee
aanmerkelijk beter dan in voorgaande jaren. Het handhavingstraject lijkt
effect te hebben; instellingen anticiperen op onderwijstijd en sturen
gerichter op het voldoen aan de urennorm. Verder zien we, dat vormen
van praktijkleren beter worden begeleid terwijl hierbij voorheen vaak
sprake was van te weinig uren. Bij deze conclusies moet wel in
ogenschouw worden genomen, dat het niet om representatief onderzoek
ging. Om die reden kunnen de conclusies niet worden verbreed naar het
gehele mbo-veld. Daarnaast kan worden gesteld, dat zonder het Inspectieonderzoek nog teveel instellingen niet in het vizier hadden dat zij niet
voldeden aan de minimumurennorm voor begeleide onderwijstijd.
Omdat bij opleidingen met onvoldoende geprogrammeerde en gerealiseerde onderwijstijd vaak sprake was van een te krappe programmering
en onvoldoende controle daarop, worden de maatregelen om de
bedrijfsvoering van instellingen te versterken, gecontinueerd. MBO15 zal
in samenwerking met MBO Diensten onder meer procesaudits aan
instellingen aanbieden, opdat de interne kwaliteitsbewaking op de
onderwijsprogrammering en realisatie verbetert.
Verder zal in het licht van het wetsvoorstel «Doelmatige leerwegen in het
beroepsonderwijs en het moderniseren van de bekostiging van het
beroepsonderwijs»1 met het veld, de Inspectie, Jongeren Organisatie
Beroepsonderwijs (JOB) en de MBO Raad de dialoog worden gevoerd
over onderwijstijd en dan met name over de wijze waarop deze binnen de
instellingen op een verantwoorde manier ingevuld en uitgevoerd kan
worden. Naleving van onderwijstijd blijft een belangrijk onderwerp,
omdat het raakt aan de onderwijskwaliteit.
Ten slotte zal met de invoering van de nieuwe norm ook het toezichts- en
handhavingstraject opnieuw worden bekeken. Als het wetsvoorstel wordt
aanvaard zal de controle door de instellingsaccountant op programmering
van onderwijstijd vervallen. Voor de mbo-instellingen betekent dit
administratieve lastenverlichting.
De minister van Onderwijs, Cultuur en Wetenschap,
M. Bussemaker

1

Kamerstuk 33 187, vergaderjaar 2011–2012

Tweede Kamer, vergaderjaar 2012–2013, 31 524, nr. 160

2