Tweede Kamer der Staten-Generaal

2

Vergaderjaar 2010–2011

32 713

Wijziging van de Leerplichtwet 1969, de Wet
educatie en beroepsonderwijs, de Wet op het
onderwijstoezicht en de Wet op het voortgezet
onderwijs in verband met onder meer het
toevoegen van niet-bekostigd onderwijs aan de
systematiek van het persoonsgebonden nummer
en het basisregister onderwijs

Nr. 5

VERSLAG
Vastgesteld 28 april 2011
De vaste commissie voor Onderwijs, Cultuur en Wetenschap1, belast met
het voorbereidend onderzoek van dit wetsvoorstel, heeft de eer als volgt
verslag uit te brengen. Onder het voorbehoud dat de hierin gestelde
vragen en gemaakte opmerkingen voldoende zullen zijn beantwoord, acht
de commissie de openbare behandeling van het wetsvoorstel
genoegzaam voorbereid.
Inhoudsopgave
1.
2.
3.
4.

1
Samenstelling:
Leden: Ham, B. van der (D66), Bochove, B.J.
van (CDA), Voorzitter, Haverkamp, M.C. (CDA),
Miltenburg, A. van (VVD), Bosma, M. (PVV),
Voordewind, J.S. (CU), Dijk, J.J. van (SP),
Ouwehand, E. (PvdD), Dibi, T. (GL), Wolbert,
A.G. (PvdA), Ondervoorzitter, Biskop, J.J.G.M.
(CDA), Smits, M. (SP), Elias, T.M.Ch. (VVD),
Beertema, H.J. (PVV), Dijkstra, P.A. (D66),
Jadnanansing, T.M. (PvdA), Dekken, T.R. van
(PvdA), Dijkgraaf, E. (SGP), Çelik, M. (PvdA),
Lucas, A.W. (VVD), Klaveren, J.J. van (PVV),
Klaver, J.F. (GL) en Liefde, B.C. de (VVD).
Plv. leden: Koşer Kaya, F. (D66), Ferrier, K.G.
(CDA), Werf, M.C.I. van der (CDA), Burg, B.I.
van der (VVD), Dille, W.R. (PVV), Rouvoet, A.
(CU), Kooiman, C.J.E. (SP), Thieme, M.L.
(PvdD), Peters, M. (GL), Dam, M.H.P. van
(PvdA), Toorenburg, M.M. van (CDA), Wit,
J.M.A.M. de (SP), Hennis-Plasschaert, J.A.
(VVD), Mos, R. de (PVV), Pechtold, A. (D66),
Dijsselbloem, J.R.V.A. (PvdA), Klijnsma, J.
(PvdA), Staaij, C.G. van der (SGP), Hamer, M.I.
(PvdA), Harbers, M.G.J. (VVD), Gerbrands, K.
(PVV), Sap, J.C.M. (GL) en Lodders, W.J.H.
(VVD).

kst-32713-5
ISSN 0921 - 7371
’s-Gravenhage 2011

Inleiding
Bestrijding van verzuim en voortijdig schoolverlaten
Aanpakken van verschil schoolexamen en centraal examen
in voortgezet onderwijs
College bescherming persoonsgegevens

blz.
1
2
3
3

1. Inleiding
De leden van de VVD-fractie hebben met belangstelling kennisgenomen
van het wetsvoorstel. Zij zien aanleiding tot het stellen van enkele vragen.
Ook de leden van de PvdA-fractie hebben met belangstelling kennisgenomen van het onderhavige wetsvoorstel. Zij hechten eraan dat
leerplichtige leerlingen naar school gaan en dat jongeren niet eerder hun
schoolloopbaan beëindigen dan dat zij zich hebben gekwalificeerd voor
een plaats op de arbeidsmarkt. Daarom vinden zij het van belang dat in
het kader van het tegengaan van voortijdig schoolverlaten een goede
registratie plaatsvindt van de onderwijsdeelname en het schoolverzuim
van leerplichtige leerlingen. Het onderwijsnummer maakt deze registratie
beter mogelijk. Door ook het niet-bekostigd onderwijs aan de systematiek
van het onderwijsnummer te koppelen wordt verzuim en voortijdig
schoolverlaten in het niet-bekostigd onderwijs beter in beeld gebracht. Dit
is belangrijk, want ook onderwijs dat niet in aanmerking komt voor

Tweede Kamer, vergaderjaar 2010–2011, 32 713, nr. 5

1

bekostiging dient aan bepaalde eisen te voldoen om te kunnen gelden als
onderwijs in de zin van de Leerplichtwet.
Evenzo hebben de leden van de PVV-fractie met belangstelling kennisgenomen van de toelichting van het wetsvoorstel Wijziging van de
Leerplichtwet 1969, de Wet educatie en beroepsonderwijs, de Wet op het
onderwijstoezicht en de Wet op het voortgezet onderwijs in verband met
onder meer het toevoegen van niet-bekostigd onderwijs aan de systematiek van het persoonsgebonden nummer en het basisregister
onderwijs. Zij zien geen aanleiding tot het stellen van vragen over het
wetsvoorstel.
Tot slot hebben ook de leden van de CDA-fractie met belangstelling
kennisgenomen van de wetswijziging, die het gebruik van het persoonsgebonden nummer van een leerling voor het tegen gaan van verzuim
regelt en het bovendien inzicht kan geven in de verschillen tussen
schoolexamen en centraal examen in het niet-bekostigd onderwijs. Ook
de voorziene structurele daling van de administratieve lasten kan niet
anders dan tot instemming met het voorstel leiden. Deze leden constateren, dat deze wetswijziging voornamelijk wil vastleggen wat in het
bekostigd onderwijs reeds gebruikelijk is.
2. Bestrijding van verzuim en voortijdig schoolverlaten
De leden van de VVD-fractie merken op dat de regering in de memorie
van toelichting de verwachting uitspreekt, dat door het niet-bekostigde
onderwijs aan te sluiten op het basisregister onderwijs, tussen de 2 500 en
3 000 jongeren in beeld komen, die nu ten onrechte als voortijdig
schoolverlater worden aangemerkt. Graag vernemen zij of de doelstelling
van de regering om het aantal voortijdig schoolverlaters terug te brengen
naar maximaal 25 000 in 2016 conform genoemde getallen zal worden
bijgesteld naar een lager maximum.
De leden van de CDA-fractie lezen in de inleiding van de memorie van
toelichting dat naast het vervallen van de verplichting om spijbelende
leerlingen te melden aan de woongemeente, nu de verplichting wordt
opgenomen om relatief verzuim en verwijdering van niet-leerplichtigen te
melden. Betreft het hier niet de leerplichtige leerlingen, zo vragen deze
leden. Verder meldt de regering in de paragraaf over de wijziging van de
Leerplichtwet dat de bepaling dat absoluut verzuim niet gemeld hoeft te
worden, omdat dit uit het bron gehaald kan worden, om technische
redenen ook bij het bekostigd onderwijs nog niet in werking is getreden1.
Welke technische problemen liggen hieraan ten grondslag, zo vragen deze
leden en in hoeverre belemmert dat de doelstelling van deze wet? Met
genoegen hebben zij kennisgenomen van het in beeld krijgen van
onterecht tot voortijdig schoolverlater bestempelde leerlingen. Het zou
hierbij gaan om 2 500 tot 3 000 leerlingen. Zijn deze leerlingen in het
geheel niet meegenomen bij de cijfers van het gedaalde aantal voortijdig
schoolverlaters, of anders geformuleerd: daalt het aantal voortijdig
schoolverlaters na inwerkingtreding van deze wet met 2 500 tot 3 000
leerlingen? Op een eenvoudige manier inzicht krijgen in het verzuim van
leerlingen spreekt deze leden zeer aan. In de memorie van toelichting
meldt de regering dat wanneer een kind onder de 18 jaar te weinig uren
onderwijs volgt, het recht op kinderbijslag vervalt. Deze opmerking
verbaast hen. Zij vragen op welk wetsartikel deze algemene uitspraak is
gestoeld. Tevens vragen zij, voor zover deze uitspraak op regelgeving is
gebaseerd, wat dan precies te weinig onderwijs is. Hoe wordt dit begrip
gekwantificeerd, zo vragen deze leden.
1

Zie Kamerstuk 32 713, nr. 3, p. 5.

Tweede Kamer, vergaderjaar 2010–2011, 32 713, nr. 5

2

3. Aanpakken van verschil schoolexamen en centraal examen in
voortgezet onderwijs
De leden van de PvdA-fractie achten het niet wenselijk dat leerlingen in
het voortgezet onderwijs hun diploma’s kunnen behalen doordat beroerde
resultaten voor de centrale examens worden gecompenseerd door al te
soepel beoordeelde toetsen van de schoolexamens. Zoiets is evenmin in
het niet-bekostigde onderwijs, als in het bekostigde onderwijs acceptabel.
Daarom juichen deze leden ook toe dat de niet-bekostigde onderwijsinstellingen hun examengegevens in de toekomst op eenzelfde wijze
moeten aanleveren, zoals dit geschiedt bij het bekostigd onderwijs. Kan
de minister dan – uiteraard met uitzondering van de bekostigingssanctie –
dezelfde maatregelen treffen als haar ter beschikking staan, mocht zij
constateren dat een niet-bekostigde school systematisch beroerde
resultaten voor de centrale examens compenseert door al te soepel
beoordeelde toetsen van de schoolexamens? Met andere woorden: welke
maatregelen kan zij in zo’n geval treffen, zo vragen deze leden.
De leden van de CDA-fractie merken op dat ten aanzien van het aanpakken
van het verschil tussen schoolexamen en centraal examen in het
voortgezet onderwijs, de inspectie in 2009 constateerde dat de cijfers voor
het centraal examen buitengewoon laag zijn in het niet-bekostigd
onderwijs. Zal dit wetsvoorstel, zo vragen zij, voldoende zijn om de
kwaliteit van het onderwijs te verbeteren, zodat de cijfers van het centraal
examen binnen de toelaatbare marges komt te liggen.
4. College bescherming persoonsgegevens
De leden van de VVD-fractie verwijzen naar het advies op het wetsvoorstel
van het College bescherming persoonsgegevens (CBP), waarin het CPB
heeft aangegeven dat het wetsvoorstel alleen betrekking kan hebben op
personen die niet ouder zijn dan 23 jaar en op wie de Leerplichtwet of de
regelgeving over de regionale meld- en coördinatiefunctie van toepassing
zijn. Het wetsvoorstel biedt geen grondslag voor de verwerking van het
persoonsgebonden nummer van onderwijsdeelnemers, die niet tot die
categorie behoren, aldus het CBP. Het CBP adviseert om de grondslag
expliciet in de memorie van toelichting te vermelden, om mogelijke
misverstanden en onrechtmatige verwerking van het persoonsnummer te
voorkomen. De regering licht in de memorie van toelichting toe waarom
het wetsvoorstel ook op de groep ouder dan 23 jaar van toepassing is,
maar gaat niet in op mogelijke misverstanden en onrechtmatig gebruik,
waarop het CBP wijst. De leden vernemen graag van de regering hoe zij
mogelijke misverstanden en onrechtmatige verwerking van het persoonsnummer zal voorkomen.
De voorzitter van de commissie,
Van Bochove
De adjunct-griffier van de commissie,
Arends

Tweede Kamer, vergaderjaar 2010–2011, 32 713, nr. 5

3