Tweede Kamer der Staten-Generaal

Vergaderjaar 2018–2019

2

Aanhangsel van de Handelingen

Vragen gesteld door de leden der Kamer, met de daarop door de
regering gegeven antwoorden

2958
Vragen van de leden Weverling en Van Haga (beiden VVD) aan de
Staatssecretaris van Economische Zaken en Klimaat en de Minister voor
Buitenlandse Handel en Ontwikkelingssamenwerking over de verkoop en
distributie van pakketjes door Alibaba in Nederland (ingezonden 11 april 2019).
Antwoord van Staatssecretaris Keijzer (Economische Zaken en Klimaat), mede
namens de Minister voor Buitenlandse Handel en Ontwikkelingssamenwerking
(ontvangen 11 juni 2019). Zie ook Aanhangsel Handelingen, vergaderjaar
2018–2019, nr. 2526.
Vraag 1
Bent u bekend met het bericht «Vijf miljoen Nederlandse consumenten
winkelen online over de grens»?1
Antwoord 1
Ja.
Vraag 2
Hoe beoordeelt u het feit dat van alle «cross-border»-uitgaven een steeds
groter deel naar Chinese webshops gaat, in het bijzonder als enkel wordt
gekeken naar producten?
Antwoord 2
Volgens een recente studie uitgevoerd in opdracht van Thuiswinkel.org in
samenwerking met PostNL, hebben Nederlanders in 2018 voor € 880 mln.
gekocht via buitenlandse webwinkels2. Daarvan is 31% uitgegeven in Chinese
webwinkels. Van oudsher is internationale handel van groot belang voor
Nederland met zijn open economie. Eerlijke en duidelijke handelsregels zijn
daarbij essentieel. Consumenten kunnen door grensoverschrijdend online
winkelen profiteren van ruimere productkeuze en lagere prijzen. Bovendien
prikkelt de buitenlandse concurrentie Nederlandse ondernemers om hun
webwinkels nog innovatiever en klantgerichter in te richten.

1
2

ah-tk-20182019-2958
ISSN 0921 - 7398
’s-Gravenhage 2019

https://www.emerce.nl/nieuws/vijf-miljoen-nederlandse-consumenten-winkelen-online-grens
Thuiswinkel Markt Monitor, persbericht 3 april 2019.

Tweede Kamer, vergaderjaar 2018–2019, Aanhangsel

1

Vraag 3
Klopt het dat er op AliExpress vele duizenden pakketjes te koop zijn, die
tegen een zodanig lage prijs worden verkocht en bezorgd in Nederland dat
alleen al de verzendkosten binnen de EU hoger zouden moeten zijn dan het
door de consument te betalen product?3 Zo ja, hoe verklaart u dit?
Antwoord 3
Deze vraag valt niet eenduidig te beantwoorden omdat de commerciële
contracten tussen postvervoerders en tussen verzenders en postvervoerders
die hieronder liggen niet openbaar zijn. Het tarief dat de consument betaalt
voor verzending staat namelijk los van de vergoeding die een verzender (in
dit geval een Chinese webshop) betaalt aan het (post)vervoerbedrijf dat de
afhandeling verzorgt. Dit kan het Chinese postbedrijf zijn dat vervolgens
bijvoorbeeld PostNL een door de Wereldpostunie vastgestelde vergoeding
moet betalen voor de uiteindelijke bezorging in Nederland (zie vraag 6), maar
het is ook mogelijk dat de Chinese webshop rechtstreeks zakendoet met een
vervoerbedrijf (zie bijvoorbeeld het persbericht van PostNL van 4 mei 2017
waarin werd aangekondigd dat PostNL zendingen van AliExpress rechtstreeks
vanuit China in haar logistieke proces ging opnemen).
Het kan zijn dat een webshop een bepaalde verkoopstrategie hanteert waarbij
de verzendkosten voor de consument laag worden gehouden maar de
postvervoerder wel meer vergoed krijgt.
Ten tweede moet er in dit kader voor worden gewaakt dat appels met peren
worden vergeleken. Chinese e-commerce bedrijven bieden verschillende
verzendopties aan. Factoren als levertijd, track & trace of verzekerd verzenden
spelen een belangrijke rol bij de hoogte van het verzendtarief. In geval van
het goedkoopste tarief wordt het product meestal per boot verzonden en kan
de levering tot 90 dagen duren.
Vraag 4
Hebt u, ook tegen de achtergrond van de stappen die de Amerikaanse
regering zet om namaakproducten aan te pakken, kennisgenomen van het
bericht over de verkoop van kleding met het logo van de Nederlandse politie
erop op webwinkels?4 Klopt het dat dit strafbaar is? Zo ja, is er vanuit de
Nederlandse overheid actie ondernomen om de aanbieders, onder meer
AliExpress, hier op te wijzen?
Antwoord 4
Ja, ik heb kennisgenomen van dit bericht. Internationale online handelssites
bieden een platform waarop producenten/aanbieders en klanten elkaar
kunnen vinden. Het is niet uitgesloten dat Chinese platforms een minder
streng beleid hanteren dan in Nederland het geval is voor wat betreft het
voorkomen van het aanbieden van merkvervalste spullen. Merken zijn
beschermd in Nederland. Het is verboden merkartikelen na te maken en het is
niet toegestaan om in valse merkartikelen te handelen. Er zijn ook regelmatig
strafrechtelijke onderzoeken op dit gebied. Dit betreft vaak gezamenlijke
acties van FIOD, politie, Douane en het Functioneel Parket. De politie kan,
indien zij vermoedt dat er inbreuk op intellectueel eigendomsrechten wordt
gemaakt, bijvoorbeeld aan de Douane vragen om op te treden (Art 6. Vo (EU)
nr. 608/2013). Indien er wordt geconstateerd dat er binnen de Nederlandse
grenzen sprake is van handel in of ongeoorloofd gebruik van namaakproducten of inbreuk op merkrecht, dan zal daar tegen worden opgetreden. In dat
verband kunnen er ook opsporingmethoden worden ingezet die het onderscheppen van bepaalde postzendingen mogelijk maken. Tenslotte bieden
internationale gremia als de World Intellectual Property Organization (WIPO)
3

Zie bijvoorbeeld https://shoppingcart.aliexpress.com/order/confirm_order.htm?objectId=
32963001985&from=aliexpress&countryCode=NL&shippingCompany=YANWEN_
JYT&provinceCode=&cityCode=&promiseId=&itemCondition=&aeOrderFrom=main_
detail&skuAttr=200009208%3A201447570%23Charger%2520Only&skucustomAttr=&quantity=1
of https://www.aliexpress.com/item/USLION-For-iPhone-X-Xs-Max-XR-8–7-Simple-Plain-PhoneCase-Slim-Frosted-Hard/32841100963.html?spm=a2g01.12597576.p99adbb.11.54606501NT8
Gfg&gps-id=6273032&scm=1007.16233.119941.0&scm_id=1007.16233.119941.0&scm-url
=1007.16233.119941.0&pvid=bc0eddb2-8a2b-4aba-a9f2-f5c664808af4. Voor beide producten
geldt, zoals voor ongeveer alle producten dat sprake is van «free shipping to The Netherlands».
4
https://www.ad.nl/binnenland/nepkleding-van-politie-te-koop-bij-webwinkels~a1c6c51d/

Tweede Kamer, vergaderjaar 2018–2019, Aanhangsel

2

en de World Trade Organization (WTO) de mogelijkheid voor individuele
lidstaten of voor de EU om nadere afspraken te maken of signalen af te
geven over inbreuk op rechten.
Vraag 5
Bent u bekend met het bericht «Alibaba doet Chinese pakjesstroom exploderen»?5 In hoeverre is de in dit artikel beschreven situatie ook van toepassing
in Nederland?
Antwoord 5
Alibaba is een gesloten bedrijf wat betreft informatieverstrekking. Volgens de
prognose van International Post Corporation («IPC Cross-border e-commerce
shopper survey 2018») worden uit China (inclusief Hong Kong) in Nederland
in 2019 naar schatting zo’n 27 miljoen e-commerce zendingen geïmporteerd.
Eén van de marktpartijen, PostNL, bevestigt het beeld dat het aantal
brievenbuspakjes uit China de afgelopen jaren is toegenomen.
Vraag 6
Klopt het dat onder de afspraken van de Wereldpostunie geldt dat de
zogeheten «last mile», het transport van het verdeelcentrum tot aan de
voordeur van de consument, van een pakketje van onder de twee kilo dat
afkomstig is uit een «ontwikkelingsland» tegen een gunsttarief dient te
worden gedistribueerd? Zo ja, hoe verhoudt dit tarief zich tot de verzendkosten van een binnen Nederland gedistribueerd pakketje?
Antwoord 6
Binnen de Wereldpostunie worden afspraken gemaakt over de afhandeling
van internationale post. Een van die afspraken betreft de onderlinge
vergoedingssystematiek. Eindkostenvergoedingen zijn vergoedingen die
postbedrijven elkaar betalen voor de binnenlandse bezorging van internationale post. Daarbij wordt onderscheid gemaakt tussen de vergoedingen voor
landen die behoren tot het «doelsysteem» (de geïndustrialiseerde landen) en
die voor landen in het overgangssysteem (ontwikkelingslanden). Deze
classificatie is gebaseerd op verschillen in economische ontwikkeling en het
kwaliteitsniveau van de postale dienstverlening. De vergoedingssystematiek
is zo ingericht dat de landen in het overgangssysteem worden gesteund in de
ontwikkeling van hun postale systeem. Het doel is om deze landen op termijn
op hetzelfde postale dienstenniveau te krijgen van de geïndustrialiseerde
landen.
Afhankelijk van de betreffende afspraken tussen postvervoerders en Chinese
marktpartijen hebben Chinese bedrijven in sommige gevallen langere tijd
voordeel gehad ten opzichte van retailers in geïndustrialiseerde landen
doordat China in de vergoedingssystematiek tot de ontwikkelingslanden werd
gerekend. Hierdoor konden zij hun producten goedkoper versturen. Deze
tariefongelijkheid wordt echter gefaseerd weggenomen door de recente
afspraken die in 2016 binnen de Wereldpostunie zijn gemaakt en deze zal per
2021 zijn verdwenen. Deze afspraken houden in dat er per 1 januari 2018 een
wijziging van het internationale tariefsysteem van de Wereldpostunie van
kracht is geworden waardoor het vanuit China versturen van e-commerce
post duurder is geworden. Tevens geldt er reciprociteit van tarieven voor
landen die in de overgangscategorie zitten. Dat betekent dat China sinds
begin 2018, voor zover zijn nog lagere tarieven betalen, ook dezelfde lagere
tarieven van andere postvervoerders ontvangen.
Los van de afspraken binnen de Wereldpostunie moeten webwinkels van
buiten de EU met ingang van 2021 ook btw gaan afdragen voor cross-border
zendingen met een orderwaarde lager dan € 22,–. Hierdoor zal in 2021 ook
op dit vlak een gelijk speelveld zijn ontstaan met betrekking tot de verzending
van e-commerce producten.
Met betrekking tot de vraag hoe het tarief voor de vergoeding van de «last
mile» zich verhoudt tot de verzendkosten binnen Nederland, ga ik ervan uit
dat u met «verzendkosten» doelt op de kosten die PostNL moet maken voor
het bezorgen van dit pakket binnen Nederland. Door de besluiten van de UPU

5

https://www.tijd.be/nieuws/archief/alibaba-doet-chinese-pakjesstroom-exploderen/
10075166.html

Tweede Kamer, vergaderjaar 2018–2019, Aanhangsel

3

in 2016 draagt de vergoeding voor de bezorging in Nederland voor pakketten
uit China nu positief bij aan het resultaat van PostNL.
Vraag 7
Kunt u toelichten aan welke internationale afspraken over een «last mile»
Nederland precies gebonden is? Kunt u daarbij alle onderlinge vergoedingen
betrekken en toelichten welke afspraak wanneer is vastgelegd?
Antwoord 7
Nederland is als lidstaat van de Wereldpostunie verplicht om een aanbieder
of aanbieders aan te wijzen voor de verzorging van de grensoverschrijdende
postale diensten. Op grond van de verdragen van de Wereldpostunie hebben
de aangewezen postdienstverleners van de lidstaten de verplichting om
elkaar internationale postdiensten te verlenen en te voldoen aan de andere
verplichtingen die uit die verdragen voortvloeien, en volgens de voorwaarden
en eindvergoedingen die op grond van die verdragen gelden. In 2016 zijn de
lidstaten van de Unie akkoord gegaan met een wijziging van de voorwaarden
en de hoogte van de geldende eindvergoedingen. De eerste stap van de toen
overeengekomen maatregelen is op 1 januari 2018 van kracht geworden. Uw
Kamer is over deze wijzigingen geïnformeerd bij brief van 24 november 2017
(Kamerstuk 34 840 (R2095).
Vraag 8
Welke instantie vergoedt onder de afspraken van de Wereldpostunie de «last
mile»? Om hoeveel geld gaat het hierbij op jaarbasis in de afgelopen vier
jaar?
Antwoord 8
Dit hangt af van de nationale regelgeving en de eigendomsverhoudingen van
het aangewezen postbedrijf. De eindkostenvergoedingen worden jaarlijks in
rekening gebracht bij nationale postbedrijven op basis van de volumes van
de ingaande en uitgaande post. In Nederland is het een private partij (PostNL)
die financieel afrekent met alle overige internationale postvervoerders waar
het op grond van het Wereldpostunieverdrag zaken mee doet.
Vraag 9
Hoe wordt bepaald welke landen onder de afspraken van de Wereldpostunie
gelden als «ontwikkelingslanden»? Welke criteria gelden hier voor? Kunt u
opsommen welke landen op dit moment onder die definitie vallen?
Antwoord 9
De methodologie die binnen de UPU wordt toegepast bij de categorisering
van landen is in 2016 herzien en is gebaseerd op de postale ontwikkelingsindicator (PDI). De PDI bestaat uit een macro-economisch deel (het bruto
nationaal inkomen per hoofd van de bevolking) en een specifiek postaal
element (de reguliere kosten per brief). Het laatste element is een indicatie
van de benodigde human resources per brief, land-specifieke eigenschappen
en geografische belemmeringen bij het bezorgen van post. Hoe hoger de
reguliere kosten per brief als gevolg van deze factoren, des te lager komt het
land op de classificatieranglijst.
In 2016 heeft er een herschikking plaatsgevonden op basis van het herziene
classificatie systeem. Het huidige systeem gaat uit van vier categorieën: de
meest geïndustrialiseerde landen zitten in groep I (ook wel het doelsysteem
genoemd), landen met wat minder ontwikkelde of geografisch lastiger postale
dienstverlening in groep II en III (de overgangsgroep) en de minst ontwikkelde landen in groep IV. Groepen II en III werken in fasen toe naar het
doelsysteem waarbij de eindvergoedingen op termijn gelijk worden getrokken
(zie ook beantwoording bij vraag 6). China zit nu in groep III, samen met
landen als Argentinië, Brazilië, Mexico, Rusland, Thailand en Turkije.
De groep IV landen zijn: Albanië, Algerije, Afghanistan, Angola, Armenië,
Azerbaijan, Bangladesh, Belize, Benin, Bhutan, Bolivia, Burkina Faso, Burundi,
Cambodja, Centraal Afrikaanse Republiek, Tsjaad, Colombia, Comoren,
Congo, Djibouti, Dominicaanse Republiek, Ecuador, Egypte, El Salvador,
Equatoriaal Guinee, Eritrea, Ethiopië, Filippijnen, Gambia, Georgië, Ghana,
Guatemala, Guinee, Guinee-Bissau, Guyana, Haïti, Honduras, India, Indonesië,
Iran, Irak, Ivoorkust, Jemen, Jordanië, Kaapverdië, Kameroen, Kenia, Kiribati,

Tweede Kamer, vergaderjaar 2018–2019, Aanhangsel

4

Kirgizië, Laos, Lesotho, Liberia, Libië, Madagaskar, Malawi, Malediven, Mali,
Mauritanië, Moldavië, Mongolië, Marokko, Mozambique, Myanmar, Namibië,
Nepal, Nicaragua, Nieuw Zeeland, Niger, Noord-Korea, Oeganda, Oezbekistan,
Oost-Timor, Pakistan, Palestina, Papua Nieuw Guinea, Paraguay, Peru,
Rwanda, Samoa, Sao Tomé en Principe, Senegal, Sierra Leone, Soedan,
Solomon Eilanden, Somalië, Sri Lanka, Swaziland, Syrië, Tajikistan, Tanzania,
Togo, Tonga, Tunesië, Turkmenistan, Tuvalu, Vanuatu, Vietnam, Zambia,
Zimbabwe, Zuid-Soedan.
Vraag 10
Bent u bekend met het eerder door de Amerikaanse president geuite
voornemen om uit een postverdrag met China te stappen?6 Kunt u toelichten
uit welk verdrag de Amerikaanse president wil(de) stappen, welke landen
partijen zijn bij dit verdrag en of de Amerikaanse regering al concrete stappen
heeft ondernomen om dit voornemen te effectueren?
Antwoord 10
Ja. De VS hebben op 17 oktober 2018 aangekondigd uit de Wereldpostunie te
stappen. Dat zou concreet betekenen dat het land niet langer verdragspartij is
bij de afspraken die binnen de Wereldpostunie zijn gemaakt over de
wereldwijde afhandeling van postaal verkeer. De VS zet dit besluit in als
drukmiddel om een fundamentele wijziging van het huidige systeem van
eindkostenvergoedingen te realiseren. De VS hebben aangeven dat de
achterliggende reden hiervoor is dat China nog steeds oneigenlijk profiteert
van het huidige systeem. Wat de VS betreft zijn de maatregelen waartoe in
2016 reeds is besloten kennelijk onvoldoende. Daarom hebben de VS een
voorkeur uitgesproken voor een zeer verregaande hervorming van de
eindkostenvergoedingen. De hervorming die door de Amerikanen wordt
voorgesteld stuit op verzet van veel andere lidstaten en nationale postbedrijven omdat de impact van de voorgestelde implementatietermijn en de
inhoudelijke wijzingen als zeer ingrijpend wordt ervaren. Het voorstel zal
leiden tot enorme prijsstijgingen in één keer, en daardoor tot sterke volumedalingen en verstoring van de e-commerce markt. Daarom is door een groep
lidstaten een tweetal andere voorstellen uitgewerkt, waaronder een afgezwakte vorm van de voorkeursoptie van de VS, met als doel om de belangen
van alle 192 lidstaten op een evenwichtige wijze mee te nemen en ook de VS
binnenboord te houden. De bedoeling is dat er later dit jaar over de drie
opties wordt gestemd.
De VS hebben via hun ambassades, waaronder die in Nederland, inmiddels
ook een uitvraag gedaan wat het voor de postale betrekkingen zou betekenen
indien de VS uit de Wereldpostunie zou stappen. Dat zou het geval zijn op
18 oktober 2019 indien de voorkeursoptie van de VS dan niet is aangenomen.
Het antwoord op deze vragen komt erop neer dat de VS dan geheel
afhankelijk is van bilateraal onderhandelde commerciële afspraken met elke
individuele nationale postvervoerder en ze geen gebruik meer kunnen maken
van de verschillende faciliteiten die de Wereldpostunie biedt voor een
gestroomlijnde internationale afhandeling van postvervoer (bijv. douanefaciliteiten, inklaring, documenten, online tools). Op basis van een door de UPU
uitgevoerde impactstudie zullen de (negatieve) gevolgen voor de VS groot
zijn (vanwege de transactiekosten die voor 192 landen gemaakt moeten
worden en het moeten ontwikkelen van alternatieve uitwisselingssystemen)
en voor de overige lidstaten beperkt. PostNL heeft aangegeven dat het bedrijf
noch haar klanten negatieve effecten zullen ondervinden van een uittreding
van de VS.
Vraag 11
Deelt u de zorgen van de Amerikaanse president over de postmarkt en de
postafspraken met China? Zo ja, hoe hebt u dit kenbaar gemaakt? Zo nee,
waarom niet?

6

https://www.nytimes.com/2018/10/17/us/politics/trump-china-shipping.html

Tweede Kamer, vergaderjaar 2018–2019, Aanhangsel

5

Antwoord 11
Het huidige systeem van eindvergoedingen kent kritiek. Tegenstanders van
het systeem zijn doorgaans landen die veel meer importeren (vaak vanuit
Aziatische landen die in veel gevallen lagere eindvergoedingen mogen
rekenen bij zendingen) dan dat ze exporteren. Nederland is voor wat betreft
e-commerce juist een exporterend land, d.w.z. de export van e-commerce
pakketten overtreft de import in ruime mate. Vanwege deze netto-export van
e-commerce heeft PostNL voordeel bij lage eindkosten in de landen waar de
distributie plaatsvindt. Ongeveer 70% van de kosten van exportpost zit
namelijk in de eindkosten. PostNL heeft dus baat bij zo min mogelijk
rigoureuze veranderingen van het systeem. Dat neemt niet weg dat de lage
classificatie van China in de eindvergoedingensystematiek niet meer in
overeenstemming is met de economisch snelle opmars van het land. Juist
daarom zijn tijdens het Wereldpostunie congres in 2016 reeds maatregelen
afgesproken om de disbalans in tarieven te adresseren. Nederland heeft,
evenals de VS, deze maatregelen gesteund. De zorgen die Nederland destijds
met de VS deelde, zijn met deze maatregelen goeddeels weggenomen.
Tijdens het Wereldpostunie Congres van 2016 is afgesproken dat de
vergoedingen die China moet betalen voor briefpost aan andere landen,
omhooggaan. Dit betekent onder meer dat China in de periode 2018–2021
voor small packets per jaar 13% meer gaat betalen. In geval van aangetekende pakketjes vanuit China gaat de toeslag ook fors omhoog: in 2018 met
64% en daarna met 8% per jaar. China heeft aangegeven dat het volume dat
wordt verzonden naar andere landen als gevolg van de wijziging in vergoedingen inmiddels met circa 20–30% is afgenomen.
De volgende stappen van het in 2016 overeengekomen pakket aan maatregelen worden de komende jaren geïmplementeerd. De bedoeling is dat het
niveau van eindvergoedingen steeds verder naar elkaar toe groeit en dat er
op een gegeven moment geen verschil meer is tussen categorieën landen.
Deze maatregelen sorteren nu reeds effect en moeten daarom worden
doorgezet. Nederland kan zich niet vinden in de opstelling van de VS omdat
zij nu terugkomen op de afspraken uit 2016 die in multilateraal verband tot
stand zijn gekomen. Deze wijzigingen zullen een negatieve impact hebben op
de huidige internationale positie van PostNL. Nederland kan zich wel vinden
in de optie om de implementatie van de afspraken uit 2016 te versnellen.
Vraag 12
Bestaan er schattingen over het aantal uit China afkomstige pakketten dat
tegen het eerder genoemde gunsttarief worden verzonden? Zo nee, waarom
niet?
Antwoord 12
Volgens de prognose van IPC (International Post Corporation) worden uit
China (inclusief Hong Kong) in Nederland in 2019 zo’n 27 miljoen
e-commerce zendingen geïmporteerd. Dat is 35% van het totaal aantal
binnenkomende e-commerce zendingen. Wellicht ten overvloede wijs ik u
erop dat anno 2019 van een «gunsttarief» geen sprake meer is (zie beantwoording van vraag 6).
Vraag 13
Hoeveel (e-commerce)pakketjes worden er jaarlijks vanuit Nederland naar
China verzonden?
Antwoord 13
Deze gegevens zijn niet bekend. Wat wel gezegd kan worden is dat de
e-commercestroom naar China bij tijd en wijle zeer substantieel is. Als
voorbeeld is hierbij de Chinese babymelkcrisis te noemen.
Vraag 14
Is het net zo makkelijk voor Nederlandse e-commercebedrijven om pakketjes
aan in China gevestigde consumenten te verkopen en te bezorgen als
andersom?

Tweede Kamer, vergaderjaar 2018–2019, Aanhangsel

6

Antwoord 14
In het rapport «China, cross-border e-commerce; kansen voor Nederlandse
bedrijven» van het Nederlandse Consulaat-Generaal in Guangzhou, uit 2015,
wordt geconstateerd dat verzending per post vanuit Nederland rechtstreeks
aan de Chinese consument voor verzenders «zeer betaalbaar is». Overigens
zijn verzendkosten maar één van de onderdelen voor succesvolle
e-commerce. De gids «China cross-border e-commerce» van het Nederlandse
Consulaat-Generaal in Shanghai uit 2017 laat zien dat dat er verschillende
mogelijkheden zijn voor Nederlandse bedrijven om hun producten online in
China te verkopen en te distribueren.
Vraag 15
Is China Post actief in Nederland of werkt China Post in Nederland samen
met een of meerdere in Nederland gevestigde postbedrijven? Kunt u, indien
het laatste het geval is, toelichten welke?
Antwoord 15
Nee, China Post is niet actief in Nederland. China Post heeft net als overige
vergelijkbare internationale postbedrijven afspraken met PostNL in het kader
van de verplichtingen die voortvloeien uit het Wereldpostunie Verdrag.
Vraag 16
Hoeveel via AliExpress bestelde pakketjes worden jaarlijks via PostNL
verspreid? Kunt u nagaan hoeveel PostNL hier – voor zover de informatie niet
bedrijfsgevoelig is – (gemiddeld) aan verdient?
Antwoord 16
Dit betreft commercieel gevoelige en bedrijfsvertrouwelijke informatie.
Vraag 17
Kunt u nagaan welke – voor zover niet bedrijfsgevoelig – afspraken PostNL
heeft met China Post en/of Alibaba?7
Antwoord 17
Dit betreft commercieel gevoelige en bedrijfsvertrouwelijke informatie.
Vraag 18
Op welke wijze worden China Post en/of Alibaba gesteund door de Chinese
overheid? Kunt u precies toelichten uit welke elementen die steun bestaat?
Antwoord 18
De Nederlandse overheid heeft geen zicht op de precieze vormen van steun
die beide bedrijven al of niet ontvangen van de Chinese overheid.
Vraag 19
Bent u van mening dat, gezien de relatie tussen Alibaba, China Post en de
Chinese overheid, sprake is van eerlijke concurrentie voor Europese
e-commercebedrijven?
Antwoord 19
Het gebrek aan transparantie over de relatie tussen de Chinese overheid en
bedrijven als Alibaba en China Post en de mogelijke gevolgen daarvan voor
de concurrentie met Europese e-commercebedrijven verdient nadere
aandacht. Om die reden zet Nederland in op het versterken van de monitoringsfunctie van de WTO, door bijvoorbeeld het verbeteren van de notificatieplicht van subsidies aan bedrijven, en op het ontwikkelen van aanvullende
WTO-regels voor geoorloofde subsidies.
Vraag 20
Kunt u zich herinneren dat u de Kamer informeerde over de gesprekken in
internationale gremia over gemeenschappelijke regels voor e-commerce
binnen de Wereldhandelsorganisatie (WTO) en over controlesystemen

7

https://www.businessinsider.nl/postnl-werkt-samen-met-het-chinese-aliexpress-pakketjesvoortaan-binnen-7-dagen-bezorgd/

Tweede Kamer, vergaderjaar 2018–2019, Aanhangsel

7

hiervoor binnen de EU?8 Kunt u toelichten welke ontwikkelingen zich sinds de
antwoorden op deze schriftelijke vragen hebben voorgedaan? Wat is
hieromtrent de laatste stand van zaken?
Antwoord 20
Ja, in mijn brief van 27 februari jl. heb ik u over deze onderwerpen geïnformeerd.9 Binnen de WTO hebben 76 leden (inclusief de EU, China en de VS) in
januari 2019 de Gezamenlijke Verklaring aangaande e-Commerce ondertekend, waarin zij de intentie uitspraken om onderhandelingen te beginnen
over de handelsaspecten van e-commerce.10 Op 3 mei jl. heeft de Europese
Commissie een EU-onderhandelingsvoorstel aan de WTO-leden voorgesteld.11 Belangrijke onderdelen uit dit voorstel zijn het regelen van grensoverschrijdende datastromen, het verhogen van consumentenbescherming met
betrekking tot e-commerce en het definitief afspreken dat er geen douaneheffingen op elektronische transmissies (inclusief digitale content) worden
toegepast. Daarnaast heeft de Europese Commissie voorstellen gedaan ter
bescherming van het Europese acquis rondom de bescherming van persoonsgegevens en privacy.
Nederland steunt de aanpak van de Europese Commissie. Het Commissievoorstel is met alle andere geïnteresseerde WTO-leden, van 13-15 mei 2019
besproken. De eerstvolgende besprekingen staan gepland van 18 – 20 juni en
van 15 – 17 juli dit jaar.
Vraag 21
Wordt of is de situatie rondom (het ongelijke speelveld in de) e-commerce,
ondanks het feit dat er op dit moment geen sprake is van een adequaat
handels- en investeringsverdrag met China, besproken in het Breed Handelsberaad? Zo nee, waarom niet?
Antwoord 21
De agenda van het Breed Handelsberaad volgt die van de Raad Buitenlandse
Zaken en deelnemers kunnen de handelsvragen stellen die ze willen,
ongeacht of een bepaald onderwerp op de agenda staat of niet. De ontwikkelingen in de WTO komen regelmatig aan bod. Nu de e-commerce onderhandelingen gestart zijn, zal dit onderwerp ook op de agenda van het Breed
Handelsberaad terugkeren.
Vraag 22
Bent u voornemens de situatie in de e-commerce en de postmarkt te
betrekken bij de Nederlandse Chinanotitie in wording? Bent u daarnaast
voornemens de situatie aan de orde te stellen tijdens of en marge van de
besprekingen van de China-strategie van de EU? Zo nee, waarom niet?
Antwoord 22
Op 15 mei jl. heeft het kabinet haar China strategie gepubliceerd12. De China
notitie zal koersgevend zijn voor een veelheid aan dossiers, waaronder
e-commerce en de postmarkt. Belangrijk uitgangspunt hierin is het vergroten
van een «gelijk speelveld» en het aanpakken van marktverstorende praktijken.
Dit uitgangspunt komt overeen met de mededeling van de Europese
Commissie «EU-China, a strategic outlook»13 die Nederland heeft verwelkomd tijdens de Europese Raad (21-22 maart jl.). Ook tijdens de voorbereidingen van de EU-China top (9 april jl.) heeft Nederland deze boodschap
uitgedragen.
Vraag 23
Kunt u deze vragen een voor een beantwoorden?

8

Aanhangsel Handelingen, vergaderjaar 2017–2018, nr. 2763
Kamerstuk nr. 1726
10
WTO, Joint Declaration on Electronic Commerce, WT/L/1056, http://trade.ec.europa.eu/doclib/
docs/2019/january/tradoc_157643.pdf
11
http://trade.ec.europa.eu/doclib/docs/2019/may/tradoc_157880.pdf
12
Kamerbrief en beleidsnotitie van 15 mei 2019, «Nederland-China: een nieuwe balans».
13
https://ec.europa.eu/commission/sites/beta-political/files/communication-eu-china-a-strategicoutlook.pdf
9

Tweede Kamer, vergaderjaar 2018–2019, Aanhangsel

8

Antwoord 23
Ja.

Tweede Kamer, vergaderjaar 2018–2019, Aanhangsel

9