Tweede Kamer der Staten-Generaal

Vergaderjaar 2023–2024

2

Aanhangsel van de Handelingen

Vragen gesteld door de leden der Kamer, met de daarop door de
regering gegeven antwoorden

863
Vragen van het lid Dijk (SP) aan de Minister van Sociale Zaken en
Werkgelegenheid over het artikel «Stijgende kosten, dalende omzet:
kartonfabrikant Solidus sluit vestiging Hoogkerk» (ingezonden 7 december
2023).
Antwoord van Minister Van Gennip (Sociale Zaken en Werkgelegenheid)
(ontvangen 24 januari 2024). Zie ook Aanhangsel Handelingen, vergaderjaar
2023–2024, nr. 652.
Vraag 1
Kunt u bevestigen dat Solidus inderdaad van plan is om zijn vestiging in
Hoogkerk te sluiten en kunt u informatie verstrekken over de redenen achter
deze voorgenomen sluiting?1
Antwoord 1
Uit diverse (openbare) berichtgevingen heb ik vernomen dat Solidus
inderdaad voornemens is de vestiging te Hoogkerk te sluiten.
Wat betreft de achterliggende redenen bij het voornemen van Solidus tot
sluiting van de vestiging Hoogkerk beschik ik niet over meer (of andersluidende) informatie dan uit mediaberichten bekend is geworden. Uit deze
berichten is op te maken dat Solidus zich door stijgende energie- en
milieukosten plus een dalende omzet zich genoodzaakt heeft gezien tot het
treffen van ingrijpende maatregelen. Daarbij is aangegeven dat de reden dat
juist de vestiging in Hoogkerk moet sluiten te maken heeft met de specifieke
afzetmarkt waarvoor op deze vestiging geproduceerd wordt, te weten: karton
voor bordspellen en kantoorartikelen. Juist in die afzetmarkten is sprake van
verminderde vraag.
Sluiting van de vestiging Hoogkerk heeft volgens de mediaberichten tot
gevolg dat de productie bij de andere vestigingen kan worden verhoogd.
Solidus zou er naar streven werknemers zoveel mogelijk onder te brengen bij
andere vestigingen.

1

ah-tk-20232024-863
ISSN 0921 - 7398
’s-Gravenhage 2024

RTV Noord, 6 december 2023, «Stijgende kosten, dalende omzet: kartonfabrikant Solidus sluit
vestiging Hoogkerk», (Stijgende kosten, dalende omzet: kartonfabrikant Solidus sluit vestiging
Hoogkerk – RTV Noord).

Tweede Kamer, vergaderjaar 2023–2024, Aanhangsel

1

Vraag 2
Wat is de reactie van het kabinet op de aankondiging van Solidus om de
vestiging in Hoogkerk in het eerste kwartaal van volgend jaar te sluiten?
Antwoord 2
Een bedrijfssluiting is altijd een ingrijpende gebeurtenis voor alle betrokken
partijen. Dat geldt des te meer voor werknemers wanneer zij als gevolg
hiervan hun baan verliezen en genoodzaakt zijn op zoek te gaan naar ander
werk.
Tegelijkertijd is het besluit om over te gaan tot het staken van de bedrijfsactiviteiten een ondernemersbeslissing. Dit betreft een bedrijfseconomische
beslissing die, rekening houdende met geldende wet- en regelgeving, door de
ondernemer genomen moet kunnen worden. Dat neemt niet weg dat ik me
kan voorstellen dat werknemers van de vestiging Hoogkerk het besluit tot
sluiting als ingrijpend beschouwden en met teleurstelling van dit besluit
kennis hebben genomen.
Vraag 3
Kunt u aangeven welke stappen het kabinet overweegt te ondernemen om te
voorkomen dat er banen verloren gaan en om de gevolgen voor de werknemers in de kartonindustrie te verzachten?
Antwoord 3
Het is primair de verantwoordelijkheid van de werkgever om met werknemers, doorgaans vertegenwoordigd door de vakbonden, afspraken te maken
over de gevolgen van een sluiting, vermindering van werk of verlies van
werkgelegenheid. Ander werk, omscholing en herplaatsing zijn onderwerpen
die naar hun aard thuishoren in het gesprek tussen werkgever en werknemer.
Het vinden van nieuw werk kan worden ondersteund door de werkgeversdienstverlening vanuit UWV en gemeenten, van waaruit goed zicht is op
vraag naar personeel binnen de desbetreffende arbeidsmarktregio en via
dienstverlening aan werkzoekenden vanuit een Regionaal Mobiliteits Team
(RMT). Binnen deze teams werken werkgeversorganisaties, werknemersorganisaties, gemeenten, UWV, onderwijsinstellingen en de samenwerkingsorganisatie Beroepsonderwijs Bedrijfsleven (SBB) samen. Zij kunnen gebruik
maken van elkaars expertise en van de inzet van dienstverlening bij de
gerichte ondersteuning naar nieuw werk.
Van UWV en de gemeente Groningen heb ik begrepen dat er contacten lopen
tussen het Werkgevers Servicepunt van UWV in de arbeidsmarktregio
Groningen, de gemeente Groningen en de werkgever om te werken aan de
gerichte ondersteuning naar nieuw werk in deze casus. Het RMT staat in deze
casus ook klaar om waar nodig ondersteuning te bieden voor medewerkers
van Solidus die te maken hebben met het verlies van hun baan.
Ik ga er van uit dat de inspanningen van de diverse partijen bijdragen aan het
zo beperkt mogelijk houden van de gevolgen van de voorgenomen sluiting
voor de betrokken werknemers.
Vraag 4
Hoe beoordeelt het kabinet de impact van de sluiting op de werkgelegenheid
in de regio, gezien het streven van Solidus om zoveel mogelijk medewerkers
onder te brengen bij andere vestigingen?
Antwoord 4
Zie ook mijn antwoord op vraag 3.
UWV geeft aan dat de werkgelegenheid zich in de regio Groningen (macro
bezien) positief heeft ontwikkeld. Tussen 2020 en 2022 groeide het aantal
werknemersbanen in de regio Groningen met 21.500 (+6,5%) tot ruim
352.000. Dat is iets sterker dan de landelijk gemiddelde groei van 5,7% over
deze periode. In 2023 kwam de arbeidsmarkt in Groningen in een lagere
versnelling terecht met een banengroei van 1,3%. Groningen bevindt zich met
een banengroei van 1,3% in 2023 in de middenmoot van de 35 arbeidsmarktregio’s. Landelijk bedraagt de banengroei 1,5% in 2023. De regionale
banengroei in Groningen over 2023 ligt dus iets lager dan het landelijk
gemiddelde.
In de regionale industrie van Groningen nam het aantal banen van werknemers in 2023 af, tegelijkertijd ziet UWV wel kansen in de industrie. De sector

Tweede Kamer, vergaderjaar 2023–2024, Aanhangsel

2

is sterk vergrijsd in de regio, waardoor er de komende jaren veel mensen met
pensioen gaan. Bovendien is de arbeidsmarkt al jaren krap voor veel
technische beroepen; veel werkgevers hebben moeite om personeel te
vinden. Mensen die hun baan kwijtraken, komen volgens Arbeidsmarktinformatie van UWV daardoor vaak snel weer aan het werk.
Vraag 5
Wat is uw reactie op het standpunt van Federatie Nederlandse Vakbeweging
(FNV-)bestuurder Albert Kuiper, die aangeeft nog niet helemaal overtuigd te
zijn van de nut en noodzaak van de voorgenomen sluiting? Welke rol ziet u
voor de overheid in het bemiddelingsproces tussen de directie van Solidus en
de vakbonden?
Antwoord 5
Het is goed wanneer werkgever en vakbond(en) in overleg zijn over nut en
noodzaak van een voorgenomen sluiting en om te zien of het mogelijk is
afspraken te maken over bijvoorbeeld een sociaal plan. Ik zie geen rol voor
het kabinet in het bemiddelingsproces tussen de directie van Solidus en de
vakbond(en). Dat is aan partijen onderling.
Een voorgenomen bedrijfsbeëindiging, zoals hier aan de orde is, betreft een
besluit dat in beginsel behoort tot de verantwoordelijkheid van de ondernemer.
Voordat een ondernemer kan overgaan tot het beëindigen van de bedrijfsactiviteiten dienen er verschillende stappen gezet te worden. Zo moet een
voorgenomen besluit om arbeidsplaatsen te laten vervallen doorgaans ter
advisering aan de ondernemingsraad worden voorgelegd. Ook moeten op
grond van de Wet melding collectief ontslag (WMCO) bij collectief ontslag
van 20 of meer werknemers (indien aanwezig) de belanghebbende vakbonden worden geraadpleegd over het voorgenomen collectieve ontslag. Doel
hiervan is onder meer het maken van afspraken over de wijze waarop de
gevolgen van het ontslag voor de werknemers kunnen worden opgevangen
of verzacht (bijvoorbeeld middels een sociaal plan).
Voorts geldt er een preventieve toets bij ontslag. Indien werkgever en
werknemer geen overeenstemming bereiken over de beëindiging van de
arbeidsovereenkomst, dient de werkgever vooraf toestemming te vragen aan
UWV om de arbeidsovereenkomst op te mogen zeggen wegens bedrijfseconomische redenen. UWV toetst in dat geval of de onderneming daar, op
grond van de bestaande wet- en regelgeving, toe over mag gaan. Daarbij
toetst UWV ook of aan de vereisten uit de WMCO is voldaan.
Vraag 6
Welke rol ziet het kabinet voor zichzelf in het faciliteren van gesprekken
tussen Solidus, vakbonden en de ondernemingsraad om de gevolgen van de
sluiting zo goed mogelijk op te vangen, met speciale aandacht voor een
eventueel sociaal plan?
Antwoord 6
Zie mijn antwoord op vraag 5 voor de partijen die bij dit gesprek een rol
hebben. Ik zie hierbij geen rol voor het kabinet.
Vraag 7
Op wat voor wijze is het kabinet bereid regie te nemen over het verduurzamen van productie ter bevordering van zeggenschap, duurzaamheid en
baanzekerheid?
Antwoord 7
Verduurzaming van de Nederlandse industrie is een speerpunt van de
Minister van Economische Zaken en Klimaat waarvoor verschillende
instrumenten worden ingezet om de klimaatdoelen te realiseren. Met de
introductie van het Nationaal Programma Verduurzaming Industrie (NPVI)
vorig jaar heeft het kabinet de regie op het verduurzamen van de industrie
versterkt. De centrale ambitie van het NPVI is het tijdig verduurzamen van de
industrie in Nederland, in het belang van het klimaat en gezondheid en in het
belang van de Nederlandse economie. De strategie om dit te bereiken is
gebaseerd op nauwe samenwerking tussen industrie, overheid en relevante
belanghebbenden. Het NPVI richt zich op het oplossen van uitdagingen, zoals

Tweede Kamer, vergaderjaar 2023–2024, Aanhangsel

3

het afstemmen van vraag en aanbod van groene energie en groene grondstoffen en het versnellen van investeringsbesluiten in het bedrijfsleven.
Verduurzaming van de papierindustrie valt onder de zogenoemde Cluster 6
aanpak voor zover het bedrijven betreft die verplicht deelnemen aan het
Europese Emissions Trading System (ETS). De Minister van Economische
Zaken en Klimaat heeft hiervoor vorig jaar, samen met de sectoren, een
actieplan Cluster 6 opgesteld om deze bedrijven te helpen verduurzamen.2
Cluster 6 bedrijven lopen tegen knelpunten aan bij het realiseren van
concrete plannen. Het actieplan focust op specifieke casussen om knelpunten
weg te nemen en zorgt ervoor dat de geleerde lessen vervolgens breder
onder alle betrokken sectoren en bedrijven worden verspreid. Bovendien is er
een uitgebreid verduurzamingsinstrumentarium ontwikkeld (w.o. subsidieregelingen) waar bedrijven gebruik van kunnen maken. Dit alles ook met het
oog op het voorkomen van onnodig baanverlies.

2

Bijlage bij Kamerstuk 29 826 en 32 813, nr. 197.

Tweede Kamer, vergaderjaar 2023–2024, Aanhangsel

4