Tweede Kamer der Staten-Generaal

2

Vergaderjaar 2012–2013

32 698

Hoogwaterbeschermingsprogramma

Nr. 11

BRIEF VAN DE MINISTER VAN INFRASTRUCTUUR EN MILIEU
Aan de Voorzitter van de Tweede Kamer der Staten-Generaal
Den Haag, 8 juli 2013
Tijdens het Algemeen Overleg Waterveiligheid van 13 juni 2013 heb ik een
aantal toezeggingen gedaan. In deze brief kom ik tegemoet aan twee
toezeggingen:
1. U te informeren over de situatie van buitendijks bouwen bij Castricum in relatie tot kustveiligheid. Daarbij zal ik het aspect van de
tijdelijke vergunning meenemen.
2. U te informeren over de relatie tussen Wet Tegemoetkoming Schade
bij rampen (Wts) en de verzekerbaarheid van overstromingsrisico’s.
Strandbebouwing Castricum
Op het strand bij Castricum staan vier strandpaviljoens (Deining,
Zoomers, Jaffa en Zeezicht). Daarnaast staan er in de zomerperiode op het
strand diverse strandhuisjes en andere seizoensbebouwing.
Verantwoordelijkheden
Op grond van de Waterwet is Rijkswaterstaat (namens mij) het hoogst
bevoegd gezag voor de watervergunning op het strand. Vanuit deze
bevoegdheid toetst Rijkswaterstaat initiatieven aan het rijksbeleid. Deze
zijn, zoals verwoord in het Nationaal Waterplan en gespecificeerd in de
Beleidslijnkust: handhaving van de kustlijn, het meegroeien van het
kustfundament, het beheer en onderhoud op het strand en de toegang bij
calamiteiten.
Zoals ik tijdens het AO Waterveiligheid heb toegelicht biedt het Rijk in
buitendijkse gebieden geen bescherming tegen overstroming. De
bewoners en gebruikers zijn zelf verantwoordelijk voor het treffen van
gevolgbeperkende maatregelen en dragen zelf het risico op schade.
Ook het waterschap is bevoegd gezag voor de watervergunning, vanwege
zijn rol als beheerder van de primaire waterkering. In gevallen waarin
sprake is van een initiatief waarbij meer dan één bestuursorgaan bevoegd
is, biedt de Waterwet de betrokken bestuursorganen de mogelijkheid de

kst-32698-11
ISSN 0921 - 7371
’s-Gravenhage 2013

Tweede Kamer, vergaderjaar 2012–2013, 32 698, nr. 11

1

vergunningverlening over te laten aan de overheid met het zwaarste
belang. Voor strandbebouwing worden dan ook veelal vergunningen
verleend door de waterschappen, uiteraard in nauw overleg met
Rijkswaterstaat.
Strandbebouwing moet toegestaan zijn op grond van een bestemmingsplan waarover de gemeenteraad moet beslissen. Voor elk
bouwwerk is een omgevingsvergunning van Burgemeester en
Wethouders nodig op grond van de Wet algemene bepalingen
omgevingsrecht (Wabo). Zaken als ruimtelijke kwaliteit zijn daarmee de
verantwoordelijkheid van de gemeente. Tegen een omgevingsvergunning
en een wijziging van het bestemmingsplan is bezwaar en beroep mogelijk.
Situatie Castricum
Op 18 februari 2010 heeft de gemeenteraad ingestemd met de bouw en
exploitatie van twee jaarrondpaviljoens (Deining en Zoomers). Voor deze
jaarrondpaviljoens is op 23 april 2010 door Hoogheemraadschap Hollands
Noorderkwartier (HHNK) in overleg met Rijkswaterstaat, een watervergunning afgegeven op grond van de Waterwet. Het gaat hier om een
tijdelijke vergunning (tot en met 15 oktober 2014). De strandhuisjes zijn op
grond van de Waterregeling1 aangemerkt als een activiteit van ondergeschikt belang, en derhalve op grond van de Waterwet niet vergunningplichtig. Er is wel een meldingsplicht.
Vervolgens heeft de gemeenteraad op 23 september 2010 besloten dat er
maximaal vier strandpaviljoens jaarrond mogen worden geëxploiteerd.
Door de toevoeging van twee extra strandpaviljoens (Jaffa en Zeezicht)
staan de strandpaviljoens dichter op elkaar dan normaliter toegestaan.
Onder voorwaarde van een proef heeft het HHNK in 2011 in overleg met
Rijkswaterstaat, een tijdelijke watervergunning afgegeven voor de bouw
en exploitatie van de twee extra strandpaviljoens. De proef biedt HHNK de
mogelijkheid te onderzoeken wat de invloed is op het (dynamisch)
kustbeheer. Hierbij wordt onder andere gekeken naar de invloed van de
strandpaviljoens op de veranderingen in de positie van de duinvoet en de
mate van verstuiving en/of neerslaan van zand in de nabijheid van de
paviljoens. De metingen zijn voor het stormseizoen van 2011/2012
begonnen.
De strandpaviljoens hebben, zoals aangegeven, een tijdelijke watervergunning voor de periode tot en met 15 oktober 2014. Daarna zal door
HHNK worden bezien of, en zo ja onder welke voorwaarden, deze
strandbebouwing mag worden gecontinueerd. De mogelijkheid bestaat
dat op basis van het beheerderoordeel de strandpaviljoens verplaatst of
afgebroken moeten worden na het aflopen van de vergunning. Voor de
strandhuisjes geldt dat ze voor het stormseizoen afgebroken moeten zijn.
Tijdens het AO Waterveiligheid is het grootschalige karakter van de
strandpaviljoens aan de orde geweest. Rijkswaterstaat en HHNK geven
een oordeel over de invloed van bebouwing op de waterveiligheid. Of de
bebouwing te grootschalig is voor onze kust bezien vanuit de ruimtelijke
kwaliteit is aan de gemeente en provincie om te beoordelen.
Relatie Wts en de verzekerbaarheid van overstromingsrisico’s
De Wet tegemoetkoming schade bij rampen (Wts)
Het doel van de Wts is regels te stellen voor een tegemoetkoming van het
Rijk aan gedupeerden van rampen. De Wts valt onder de verantwoorde-

1

Waterregeling, artikel 6.12 eerste lid, onderdelen c en d.

Tweede Kamer, vergaderjaar 2012–2013, 32 698, nr. 11

2

lijkheid van de minister van Veiligheid en Justitie. Er zijn drie toepassingen van de Wts bij overstromingsrisico’s:
1. Overstroming door zoet water2
2. Delen van de Maas in Limburg voor zover de Maaswerken niet
volledig ten uitvoer zijn gelegd3
3. Bij koninklijk besluit in geval van een ramp die van ten minste
vergelijkbare orde is als een overstroming door zoet water of een
aardbeving.4
Voor de toepassingen onder 1 en 3 moet er sprake zijn van een ramp. Een
«ramp»5 wordt hier gedefinieerd als een gebeurtenis waarbij het leven en
de gezondheid van veel personen, het milieu of grote materiële belangen
in ernstige mate zijn geschaad of worden bedreigd en waarbij een
gecoördineerde inzet van diensten of organisaties van verschillende
disciplines is vereist om de dreiging weg te nemen of de schadelijke
gevolgen te beperken.
Voor de toepassing onder 2 is dat niet nodig. De Wts kan in werking
treden bij hoogwaterstanden veroorzaakt door een rivierafvoer met een
gemiddelde kans van voorkomen van minder dan 1/10 per jaar, zolang de
Maaswerken in Limburg nog niet voltooid zijn. Daarna ligt de lat voor de
Wts langs de onbedijkte Maas in Limburg op 1/50 per jaar.
Onder de derde toepassing kan ook een overstroming door zout water
worden verstaan. Bij al deze toepassingen geldt als waarborg dat een
gedupeerde geen recht heeft op een tegemoetkoming in de schade of de
kosten, als de schade of de kosten redelijkerwijs verzekerbaar waren.6
Verzekerbaarheid van overstromingsrisico’s en de relatie met de Wts
Voor particulieren is er op dit moment één vrijwillige verzekering
beschikbaar voor overstromingsrisico’s. De premies hiervan verschillen
per regio. De verzekering vergoedt tot € 75.000 en het aantal verzekerden
per regio is gemaximeerd om voldoende dekking te genereren. Daarom
zijn overstromingsrisico’s momenteel niet redelijkerwijs verzekerbaar voor
iedereen.
Een gedupeerde heeft geen recht op een tegemoetkoming in de schade of
de kosten, voor zover de schade of kosten redelijkerwijs verzekerbaar zijn.
Aangezien overstromingsrisicos op dit moment niet redelijkerwijs
verzekerbaar zijn kan een gedupeerde onder voorwaarden een tegemoetkoming in de schade of kosten ontvangen vanwege de Wts. Indien
overstromingsrisico’s op enig moment wel redelijkerwijs verzekerbaar zijn
of worden, dan kan een gedupeerde geen tegemoetkoming in de schade
of kosten ontvangen vanwege de Wts.
De Minister van Infrastructuur en Milieu,
M.H. Schultz van Haegen-Maas Geesteranus

2

Wts artikel 1onder b
Wts artikel 2
Wts artikel 3
5
Ramp in de zin van de Wet veiligheidsregio’s Artikel 1
6
Wts Artikel 4 derde lid onder a
3
4

Tweede Kamer, vergaderjaar 2012–2013, 32 698, nr. 11

3