Geachte commissie energie,
Het nu voorliggende voorstel voor de herziening van de warmtewet is bedoeld om een betere
bescherming te bieden aan gebonden warmtegebruikers en moet daarnaast een bijdrage leveren
aan de verduurzaming van de energievoorziening. Helaas moeten wij constateren dat het nu
voorliggende concept voor de Herziening van de Warmtewet ernstig te kort schiet in beide doelen
en op vele vlakken zelfs een verdere verslechtering betekent (zie bijlage B).
In dit position paper beschrijven we een aantal belangrijke knelpunten die opgelost dienen te
worden om het beschadigde vertrouwen en draagvlak onder gebonden gebruikers te herstellen. In
de bijlagen treft u nog veel verdere relevante onderwerpen en knelpunten.
NMDA?
Met NMDA wordt geen maatwerk geboden. Het is een ‘zogenaamd’ gemiddelde prijs, terwijl de
parameters in de lagere regelgeving uitgaan van de hoogst mogelijke kosten. In de praktijk is ook
gebleken dat de maximumprijs berekend door ACM de standaard warmteprijs is geworden. Dit
strookt natuurlijk per definitie niet met NMDA.
In de praktijk betekent dit dat gebonden gebruikers bijna altijd duurder uit zijn dan met gas.
Dat het hier niet alleen om perceptie gaat (zoals sommige leveranciers beweren), blijkt uit diverse
onderzoeken, waarbij in het meest recente geval in IJmuiden, door de woonbond en de
woningbouwvereniging is vastgesteld dat klanten 60% meer dan anders betalen! Dit specifieke
voorbeeld kunt u terugvinden in Bijlage A, maar het is slechts 1 van vele voorbeelden. Zoals u kunt
zien in de bijlage, is daadwerkelijk sprake van energiearmoede en stadsverarming! Steeds meer
gebruikers van een warmtenet komen erachter dat zij in praktijk wel degelijk een veel hogere prijs
dan anders betalen voor hun verwarming. Dit vinden wij onrechtmatig en het is in strijd met het met
ons overeengekomen NMDA-principe en dit ondermijnt het draagvlak en vertrouwen onder
gebonden gebruikers in ernstige mate. Om het vertrouwen en draagvlak te herstellen dienen de
prijzen zodanig verlaagd te worden dat gebruikers daadwerkelijk niet meer betalen dan anders. Dit
standpunt wordt met ons gedeeld door onder andere de warmte regisseurs van Noord & Zuid
Holland, die te kampen hebben met het negatieve imago van warmte. Wij vragen niet om een
lagere prijs ten opzichte van gas, maar om een echt niet meer dan anders tarief.
En dat betekent noodzakelijkerwijs:
1. Aanpassing van de nu gebruikte parameters naar eerlijke realistische waarden.
2. Naast de maximumprijs ook een gemiddelde NMDA-prijs vast te stellen (die standaard x
procent onder het maximum ligt?)
3. Een differentiatie naar drie verschillende tarieven voor verschillende situaties waar een
klant tussen kan kiezen:
• Alleen een voorziening voor warm tapwater (relatief hoog GJ-tarief)
• Alleen een voorziening voor ruimteverwarming (relatief laag GJ-tarief)
• Een voorziening voor beide (waar bij nieuwe situaties een aparte meter voor CV en
warm tapwater wordt geplaatst tegen bovengenoemde GJ-tarieven en in bestaande
situaties bij vervanging van meter en/of warmtewisselaar deze zo worden
geïnstalleerd en tot die tijd wordt gerekend met een eerlijk gemiddeld tarief)

Duurzaam?
Warmtenetten zijn, anders dan gedacht, niet per definitie duurzamer dan gas en er zijn zelfs
warmtenetten die per saldo leiden tot méér CO2-uitstoot. Een substantiële verlaging van CO2uitstoot is onzes inziens alleen haalbaar als maximaal wordt ingezet op twee ‘motivators’ bij
consumenten: een lagere CO2-uitstoot en een lagere (in elk geval niet een hogere)
energierekening. Het is helemaal bijzonder dat wanneer woningen worden aangesloten op een
zogenaamd duurzaam warmtenet, dit leidt tot minder geïsoleerde nieuwbouw. Woningen die
worden aangesloten op een warmtenet gebruiken daardoor tot 25% méér warmte dan wanneer zij
vanuit de bouw met een Cv-ketel en gasaansluiting zijn uitgerust. Ook dit is een grove schending
van het overeengekomen NMDA-principe: het hogere energieverbruik van deze woningen wordt
op dit moment namelijk nog niet gecompenseerd met een vaste korting op het GJ-tarief. De

gebonden warmte-gebruiker heeft zo tot wel 25% meer warmteafname voor hetzelfde
warmtegenot als zijn buurman met gasaansluiting en Cv-ketel en dus ook meer kosten. Om te
zorgen dat deze consumenten niet meer dan anders betalen, dient bij deze woningen een gebiedsgebonden korting op het maximum GJ-tarief voor cv-warmte geïntroduceerd te worden. Het
behoeft geen uitleg hoe slecht dit is voor het imago van energiezuinige warmteprojecten en het
laat ook zien dat energiezuinig bouwen slechts een ‘uitruil variabele’ is in de verlies- en
winstrekening van de betrokken commerciële bedrijven.
Opzegging en afsluiting
Dit is misschien wel het allerbelangrijkste knelpunt waar gebonden gebruikers tegenaan lopen: het
niet op kunnen zeggen/af kunnen sluiten indien je ontevreden bent, een beter/duurzamer
alternatief hebt of simpelweg niet in staat bent om te betalen. Wij hebben als gebruikers zelf reeds
met 2 van de 3 grootste leveranciers afspraken gemaakt dat je voor 350,- excl. B.T.W. kunt
worden afgesloten, zonder aanvullende afkoopvergoeding of verplichtingen om bv. te blijven
betalen voor de huur van een afleverset, warmtepomp of welke aanvullende producten/diensten
dan ook. Dit zien wij graag 1 op 1 overgenomen in de nieuwe warmtewet en van toepassing op
elke huidige warmtegebruiker (zie ook advies Ecorys) . Er zijn namelijk al leveranciers die onder
verwijzing naar de nieuwe wettekst in het wetsvoorstel een afkoopvergoeding goedpraten van
14.000 euro en dreigen met boetes van meer dan 1.000 euro per dag indien een consument geen
leveringscontract wil tekenen! In het Parool liet NUON weten “Huiseigenaren kunnen altijd
opzeggen, in negen werkdagen, kosteloos. Wij hebben er helemaal geen belang bij om klanten
een verplichting op te leggen” (https://www.parool.nl/amsterdam/nuon-over-stadsverwarming-dit-ishet-alternatief~a4490982/). Laat dit voor alle leveranciers en elke warmtegebruiker gelden! Dit is
de allergrootste ondermijning van draagvlak en blokkeert de enige uitweg die een warmtegebruiker
nog heeft indien hij de warmtevoorziening niet kan betalen, er niet tevreden over is of een beter
(duurzamer) alternatief heeft. Een monopolist toestaan 25-jarige contracten of zelfs
eeuwigdurende contracten te laten sluiten zonder er onderuit te kunnen, staat ook in geen
verhouding tot de klant met een gas-situatie die direct op kan zeggen (overigens: ook de
parameters zijn niet gebaseerd op 25-jarige contracten).
Koude
Dit is een los product/ extra dienst. Wij willen dat elke gebruiker de keuze krijgt dit wel of niet af te
nemen en zien niets in gereguleerde tarieven of legalisering van koppelverkoop. We vragen hier
vast te houden aan het uitgangspunt dat bij de totstandkoming van de warmtewet reeds is
vastgesteld: koude is geen primaire levensbehoefte en hoeft dus niet gereguleerd te worden.
Wanneer de leverancier koude nodig heeft om de bron in balans te houden zal deze vanzelf met
eerlijke/ goedkope tarieven komen. Dit standpunt is ook in lijn met advies RHSK en wij begrijpen
niet waarom EZK dat advies niet opvolgt. Speelt lobbywerk van de warmteleveranciers hier een
rol?
Afleversets
Eigendom, verhuur en onderhoud van het afleverset zijn middels een amendement van de TK, bij
de warmteleverancier komen te liggen. Een echte onderbouwing/ risicoanalyse van deze
verplichting is er nooit gekomen. Wij zouden graag zien dat deze maatregel wordt teruggedraaid,
zodat we innovatieve en betere/ zuinige/ betaalbare afleversets zonder vastrechtwoeker prijzen
krijgen. De gebonden warmtegebruiker betaalt nu ongeveer 180,00 Euro per jaar huur voor een
standaard apparaat wat voor een warmteleverancier ± 700,00 inkoop kost en 15+7 jaar mee gaat.
Ook zitten de afleversets meestal na de warmtemeter en is het verlies voor rekening van de
consument terwijl hij geen duurzamer model kan kiezen.
Generieke parameters
Hier hebben we een bijzondere situatie, de ACM stelt de maximale warmteprijs vast maar mag niet
de waardes van de warmteregeling vaststellen. Dit wordt allemaal door EZK bepaalt. Zwart wit
gezegd: de ACM voert enkel een berekening uit, met gegevens die door marktpartijen & EZK wordt
aangeleverd, waardoor diezelfde partijen indirect de uitkomst bepalen. Om partijdigheid te
voorkomen, zou ACM deze parameters zelf vast moeten stellen: zij heeft immers als
marktwaakhond alle informatie direct tot haar beschikking. Ook kan zij veel sneller inspelen op de

actualiteit. Veel van het NMDA wordt uitgewerkt in de parameters in de lagere regelgeving. Wij
willen u dan ook vragen om pas akkoord te gaan met de nieuwe wet wanneer alles uit de lagere
regelgeving ook bekend is. Er is nu nog teveel onduidelijk en het track-record van EZK is hierin
niet erg goed...

Het grootste probleem en de oplossing daarvoor
De meeste gebonden consumenten weten niet dat er een warmtewet is die hen zou moeten
beschermen. Laat staan dat ze weten wat er in staat en wat ze kunnen doen als ze het gevoel
hebben oneerlijk behandeld te worden. Wij moeten als individuele consumenten al sinds 2014:
• Grote hoeveelheden vrije tijd en avonduren besteden aan het ons eigen maken van grote
hoeveelheden juridische en technische kennis
• Voor eigen rekening en risico rechtszaken tegen leveranciers en ACM voeren waarbij we
het risico lopen veroordeeld te worden tot betaling proceskosten
• Vechten om gehoord te worden en betrokken te worden bij relevante besluitvorming
• Vechten tegen de enorme middelen die de energie-industrie inzet (financieel, juridisch,
technisch en qua lobby), samen met projectontwikkelaars, woningbouwverenigingen en
zelfs gemeenten, ACM en politiek, die hun best doen, maar als mislukte projecten eenmaal
gerealiseerd zijn, zich vooral in willen dekken
• Vechten tegen EZK, die zich (vanwege haar klimaat agenda?) sterk laat beïnvloeden door
de energiesector en bouwindustrie, terwijl die industrieën zoals bekend echt niet alleen
worden gedreven door duurzame idealen
De monopolistische positie en de enorme middelen die de energie- en bouwsector in Nederland
hebben, staan in geen verhouding tot de beschikbare avonduren, kennis en juridische positie van
individuele gebonden consumenten die achteraf (na besluitvorming en realisatie van projecten)
constateert dat hij wel degelijk meer dan anders moet betalen.
Van ons kán en mág echt niet langer verwacht worden dat wij in onze vrije tijd en zonder
middelen moeten vechten voor de bescherming van gebonden warmteconsumenten!
En het kan ook echt niet langer zo zijn dat er zulke slechte prijs-regulatie/
consumentenbescherming plaatsvindt terwijl men niet kan kiezen voor een product dat zo’n
groot onderdeel is van het maandelijks besteedbaar budget en moet voorzien in een
primaire levensbehoefte (bij telecom wordt veel harder ingegrepen door
toezichthouders…??!).
Als we als maatschappij willen zorgen dat de macht van de monopolistische warmteleveranciers in
balans komt met de kwetsbare positie waarin de gebonden consumenten zich bevinden, dan
moeten er middelen komen om een professionele, representatieve organisatie voor en door
warmte gebruikers vorm te geven die een gepast tegenwicht kan bieden. En wij hebben, anders
dan ACM, wel veel contacten en gesprekken bij gemeentes en kunnen u vertellen dat ook daar
grote behoefte bestaat aan een dergelijk orgaan waar ook zij terecht kunnen voor kennis en
ervaringen vanuit gebruikersperspectief. Ook de overheid, gemeentes en zelfs ACM beschikken
niet in díe mate waarin energieaanbieders dat doen over benodigde kennis, expertise en middelen
waardoor de situaties zoals beschreven in dit position paper hebben kunnen ontstaan! Zo’n
professionele, representatieve organisatie voor en door warmte gebruikers, gesteund met
middelen vanuit industrie of overheid zou ook invulling kunnen geven aan de behoefte aan:
• Een eerlijk en onafhankelijk keurmerk waar gebruikers vooraf volledige, relevante en
onafhankelijke informatie kunnen krijgen.
• Een plek waar mensen die tegen knelpunten aanlopen op een laagdrempelige wijze
ondersteund kunnen worden (dat zou de ACM ook scherper kunnen houden)!

Ons dringende verzoek aan u is daarom samengevat:
• De voorliggende herziening van de warmtewet niet goed te keuren in uw kamer voordat de
lagere regelgeving volledig is uitgewerkt
• EZK aan te sporen om de punten die wij vandaag aan hebben gedragen mee te nemen in
een herziene versie van het nu voorliggende wetsvoorstel en de lagere regelgeving en
deze zo spoedig mogelijk gereed te maken of de wet dusdanig te amenderen dat hij wel
zorgt voor bescherming van de gebonden warmte gebruiker.
• EZK te verzoeken om ons als gebruikers nauw te blijven betrekken bij de herziening van de
warmtewet met lagere regelgeving en ook middelen beschikbaar te stellen zodat de
belangen van de gebonden warmte gebruiker vanaf nu op een professionele manier
verwoord, behartigd en geborgd kunnen worden voor en door warmtegebruikers en de
aanstaande herziening echt een stap vooruit kan worden!

Ondertekening :

Stichting Betaalbaar Duurzaam Velsen
Woekerwarmte
Stichting Bewonerscomité Haagse Beemden
Breda (BEKOM)
Stichting Reeshofwarmte
Vereniging Betaalbare Warmte voor de Sniep
Stichting Niet Meer Dan
De appelanten Hoogeland
Werkgroep 100Hoog
Stichting Stadsverwarming Eindhoven
Bewoners Eindhoven
Bewoners Ypenburg-Nootdorp
Bewonersgroep ‘Effe Puffe ? Liever niet !’
Actie Gigajoule, Palladium
Stichting Natuurlijk IJburg
Stichting Stadsverarming
Bewoners Rijpelberg en Brouwhuis
Bewoners de Zuidlanden
Bewoners de Teuge

IJmuiden
Breda
Breda
Tilburg
Diemen (de Sniep)
Almere
Naaldwijk
Rotterdam
Eindhoven
Eindhoven (strijp R)
Den Haag (Ypenbrug/Nootdorp)
Den Haag (Transvaal: Cabo Verde, De Oriënt
en Via Salsa)
Houten
Amsterdam
Utrecht/Nieuwegein
Helmond
Leeuwarden
Zutphen

De bijlagen.
• In de bijlagen staat nog veel aanvullende nieuwe en extra informatie!!

Overzicht van bijlagen
• Een korte beschrijving van de energiearmoede en stadsverarming in IJmuiden
• Concrete voorbeelden waar de huidige wetstekst leidt tot een verdere verslechtering van de
bescherming van de consument.
• Een toelichting over de zogenaamd lage rendementen en waarom het NMDA-principe
absoluut niet losgelaten mag worden.
• Een toelichting op het verzoek om de reeds eerder geformuleerde uitgangspunten die de
gebonden consument zouden moeten beschermen overeind te houden!
• Een toelichting op onze strijd tegen de ACM
• Een nadere toelichting om koppelverkoop van koude NIET te legaliseren

Bijlage A: Energiearmoede en stadsverarming in IJmuiden & Eindhoven
• Energieleverancier (De Woon Corporatie WBV) in IJmuiden heeft na heel veel moeite van
consumenten en met hulp van de woonbond toe moeten geven dat consumenten
daadwerkelijk 60% Meer Dan Anders betalen! Dit is vastgelegd na onderzoek door de
Woonbond.
• Voor slechts een (heel klein) deel van de huurders die anders in financiële nood dreigen te
komen, is voor dit jaar een constructie bedacht voor een eenmalige compensatie. Als er
gevraagd wordt hoe dit in de komende jaren verrekend gaat worden bij veranderen van
inkomen, huur of warmtewet, geeft de Corporatie aan dat je maar geld moet sparen om evt.
boetes terug te betalen. De angst is groot voor boetes en naheffingen van de
belastingendienst en huurders durven het geld niet eens uit te geven.
• Het overgrote deel van de huurders en ook de kopers (die ook hun energie krijgen van de
Wooncorporatie) vallen buiten elke compensatie.
• EINDHOVEN: van 2 wooncomplexen in de wijk Strijp-S in Eindhoven is bekend dat
woningcorporatie Trudo een deel van de servicekosten wil schrappen als gevolg van de
verplichte aansluiting op het warmtenet en de hoge kosten daarvan. De woningcorporatie
heeft hier echter pas toe besloten nadat de bewonersvereniging namens alle huurders een
klacht over de warmtelevering en de hoge kosten daarvan bij de warmteleverancier en de
woningcorporatie had neergelegd. De warmteleverancier gaf aan dat de kosten inderdaad
hoog waren, maar dat ze dat volgens de wet in rekening mochten brengen, en het dus
gewoon deden. Er zijn enkele gevallen bekend waarbij bewoners vanwege de hoge
energiekosten hebben moeten verhuizen. De afgelopen jaren wisselt het aantal bewoners
sterk. De bewonersvereniging vermoedt dat het aantal bewoners dat problemen ondervindt
met de hoge energiekosten nog veel hoger ligt, maar dat er nauwelijks over gesproken
wordt uit schaamte. Wat ook meespeelt is dat de noordkant van de complexen slechter
geïsoleerd zijn (vanwege monumentenstatus) waardoor er extra gestookt moet worden, wat
tot nog meer kosten leidt. Dit terwijl de zuidkant van het complex wel beter is geïsoleerd.

Bijlage B: voorbeelden verslechtering bescherming
De nieuwe warmtewet betekent voor gebonden warmteconsumenten op een groot aantal punten
een verdere verslechtering. Wij noemen er hier een paar:
1. Het wordt leveranciers nog makkelijker gemaakt dan nu om klanten te weigeren hun
leveringscontract op te zeggen door aan de wet (artikel 3c, sb 2b) de volgende tekst toe te
voegen: ‘Aan een opzegging hoeft door de leverancier geen gevolg te worden gegeven in
gevallen waarin beëindiging van de levering leidt tot aanzienlijk blijvend nadeel voor een
andere verbruiker’. Dit argument wordt nú, dus vooruitlopend op de invoering van de wet,
zelfs al gebruikt door ENECO ter onderbouwing van een opzegvergoeding van 14.000 euro
indien een consument zijn warmtelevering wil opzeggen.
2. Koppelverkoop van koude wordt gelegaliseerd waardoor consumenten verplicht worden om
méér te betalen dan de maximumprijs voor warmte. Dit is regelrecht in tegen het advies van
RHSK die in opdracht van EZ specifiek op dit onderwerp een onderzoek hebben
uitgevoerd. Wij vinden het onbegrijpelijk dat EZ dit voorstel niet over heeft genomen.
3. Middels het nieuwe artikel 5.4 wordt het leveranciers, regelrecht tegen bestaande Europese
richtlijn 2012/27/EU in, mogelijk gemaakt om zonder meting van het daadwerkelijke
energieverbruik alleen een vastrecht in rekening te brengen dat nóg hoger ligt dan het nu
vastgestelde maximale vastrechttarief voor warmte. Zowel Vestia als ENECO hebben op
deze wijze geprobeerd de (huidige) warmtewet te omzeilen en ACM is daar in eerste
instantie in mee gegaan. De bewoners hebben ACM aan moeten klagen en van de rechter
gelijk gekregen dat de warmtewet niet omzeild mag worden. De zaak loopt echter nog
steeds (al meer dan 2 jaar), want ACM en leveranciers weigeren de Europese richtlijn te
volgen en blijven doorgaan met het in rekening brengen van vastrecht tot meer dan 800
euro per jaar!
4. Klanten ontvangen volgens het voorstel (artikel 3a, sub 2b) in de nieuwe situatie pas een
storingscompensatie indien zij meer dan 24 uur zonder warmte hebben gezeten, terwijl dat
nu geldt na een periode van 4 uur.

5. Zelfs de definitie van ‘warmte’ wordt in het wetsvoorstel afgezwakt. Nu wordt warmte
omschreven als ‘warm water of tapwater bestemd voor ruimteverwarming, sanitaire
doeleinden en huishoudelijk gebruik’ waarbij het woord ‘bestemd voor’ duidelijk aangeeft
wat er verwacht mag worden van de te leveren kwaliteit. In het wetsvoorstel wordt dit
gewijzigd naar ‘ten behoeve van’ waarmee een deur open wordt gezet voor leveranciers
om halffabricaten te gaan leveren en de consument wordt belast met alle technische en
financiële verantwoordelijkheden die er verder bij komen kijken om volledig te kunnen
voorzien in zijn primaire levensbehoefte.
De reikwijdte van de wet hoeft dus niet aangepast te worden.
6. Het handhavingsplan (artikel 19) dat ACM zou moeten maken wordt helemaal uit de wet
geschrapt, terwijl goede handhaving precies is waar het in praktijk aan schort!

Bijlage C: over rendementen en het loslaten van het NMDA-principe
ACM heeft in haar onderzoek geconstateerd dat: de warmteleveranciers op dit moment geen
onredelijk hoge rendementen behalen.’
De praktijk laat echter zien dat er wel degelijk veel geld te verdienen valt in deze industrie. Zo heeft
WKO-projectontwikkelaar en -leverancier Eteck onlangs een buitenlandse investeerder
aangetrokken die zich in heeft gekocht voor een bedrag van maar liefst 5.000 euro per aansluiting
en biedt Greencrowd bijvoorbeeld 5,5 tot 6% rente op investeren in warmteprojecten op haar
website.
Ook tijdens de consultatierondes hebben wij met innovatieve ondernemers gesproken die slimme
oplossingen hebben bedacht (woningen van warmte voorzien naast kantoren die koude willen) en
daar heel goed mee verdienen en MINDER vragen dan de maximumtarieven aan consumenten
voor de levering van warmte. Wij gunnen het deze innovatieve ondernemers van harte om goed
geld te verdienen: ze hebben het verdiend!
Dat er ook slecht ontworpen projecten zijn waar minder geld wordt verdiend is ook duidelijk, maar
het zou niet redelijk zijn om de kosten die ondernemers maken die hun zaakjes niet/minder goed in
orde hebben om te slaan naar de aangesloten gebonden gebruikers. Dat is ook de reden waarom
het NMDA-principe absoluut niet losgelaten moet worden. Indien een ondernemer met een
projectvoorstel voor een warmtenet komt dat NIET rendabel is, moet zo’n net:
• NIET worden gerealiseerd, en in plaats daarvan een andere duurzame (bv individuele,
lokale oplossing met bv lucht-warmtepompen en/of zonneboilers, groen gas), of
• WEL worden gerealiseerd, maar alleen als het ook echt om een duurzame oplossing gaat
waar de business case met behulp van duurzaamheids-subsidies/financieringen de
business-case ronde gemaakt kan worden, zónder dat die extra kosten voor decennia lang
verplicht worden afgewenteld op de individuele aangesloten consumenten.
André Faaij hoogleraar energiesysteemanalyse aan de Rijksuniversiteit Groningen waarschuwde
in NRC (december 2016) dat Amsterdam breder moet kijken voordat men voor miljarden euro’s
een warmtenet aanlegt „Je wilt niet dat die warmtenetten uitpakken als een heel dure vergissing.
(…) Ik vind dat er wat te monomaan op die warmtenetten wordt ingezet. Het is veel beter om te
onderzoeken en te demonstreren hoe je de gebouwde omgeving CO2-neutraal kunt maken.”
(https://www.nrc.nl/nieuws/2016/12/16/hoe-verwarm-jestraks-de-stad-5759954-a1537120)
Bijlage D: over het overeind houden van reeds vastgelegde uitgangspunten
Zoals ook verwoord in de evaluatie van de warmtewet, zitten de knelpunten niet zo zeer in de
uitgangspunten en instrumenten van de warmtewet zelf, maar in de nadere invulling en vooral
handhaving daarvan! Wij verzoeken dan ook om de reeds eerder besproken knelpunten,
verantwoordelijkheden en uitgangspunten zoals die zijn vastgelegd in
wetgeving/MvT/parlementaire geschiedenis tot nu toe (en dus bekend waren en zijn bij de
energieleveranciers) niet overboord te gooien!
Waar dit nodig is gebleken, dienen ze juist duidelijker te worden verwoord en opgenomen in de
wet, en ook zonder daarbij de bestaande projecten uit te zonderen! Voor herstel van vertrouwen en
draagvlak is het juist noodzakelijk om te zorgen dat in bestaande situaties waar de reeds bekende
uitgangspunten niet zijn nageleefd, dit alsnog wordt hersteld!
Dit is niet alleen noodzakelijk om energiearmoede bij consumenten te voorkomen, maar ook voor
herstel van vertrouwen bij consumenten en andere betrokken partijen in de werking en handhaving
van de warmtewet. Te denken valt daarbij aan:
• Gemeenten die subsidies hebben verstrekt onder toezegging dat een leverancier het
NMDA-principe zou toepassen, waarmee gemeenten gepoogd hebben voldoende
rechtsbescherming van de consument af te dwingen
• Andere energieleveranciers die in concurrentie een aanbesteding hebben verloren omdat
zij wel hadden gerekend met eerlijke uitgangspunten en lagere tarieven
• Woningbouwverenigingen die geconfronteerd worden met huurders die in financiële nood
komen vanwege te dure warmtevoorzieningen en financieel opdraaien voor de aangerichte
schade ter bescherming van hun (sociale) huurders

Bijlage E: over onze strijd tegen de ACM
• ACM wijst verzoeken van consumenten standaard af (hoe ernstig de situatie ook is: ACM
stuurt standaard een brief terug dat je ‘geen belanghebbende bent en eerst een vereniging
of stichting op moet richten)
• ACM overschrijdt termijnen voor handhavingsverzoeken met maanden (officiële uiterlijke
termijn van 8 weken wordt rustig uitgesteld met 8 MAANDEN)!
• ACM kijkt extreem eng naar wat wordt gevraagd in een handhavingsverzoek en neemt bij
een onderzoek nauwelijks andere aspecten mee waar een proactieve toezichthouder naar
zou moeten kijken
• ACM handhaaft vaak niet en consumenten moeten daarna om hun gelijk te krijgen voor
eigen rekening en risico de ACM aanklagen bij de rechter (voorbeeld zaak Naaldwijk waar
leverancier en ACM eerst geprobeerd hebben onder warmtewet uit te komen: daar heeft
rechter nu een stokje voor gestoken, maar ACM weigert nog steeds te handhaven, dus die
zaak loopt nog steeds!)
• ACM besteed conform haar eigen UHT slechts de helft van de aan haar beschikbaar
gestelde middelen voor toezicht/handhaving aan de warmtewet!
• ACM vraagt in de UHT wat aandacht voor ‘het scherper formuleren van een aantal
definities’, maar alle zaken die in deze brief/bijlagen staan worden door ACM
niet/nauwelijks voldoende duidelijk beschreven: dit geeft aan hoe weinig invulling ACM
geeft aan haar taak.
• ACM heeft ook NIETS opgenomen in haar UHT-brief of het gesprek van vorige week over
de daadwerkelijk discussies die spelen tussen ACM en consumenten.
• In procedures kijkt ACM vooral naar juridische definities en niet naar de wijze waarop zij
effectieve bescherming van consumenten kan handhaven -> consumenten moeten ACM
daarvoor steeds aanklagen bij de de rechter!

Bijlage F: Voorkom legalisering van koppelverkoop van koude
• Zoals al vastgesteld bij totstandkoming warmtewet, behoeft koude niet gereguleerd te
worden. ECHTER: in praktijk zijn er leveranciers die middels koppelverkoop betaling van
aanvullende diensten eisen (koude, aansluitkosten, extra regelapparatuur, hogere CWwaarden etc.), soms zelfs middels all-in tarieven (weinig transparant). Dat is nooit de
bedoeling geweest en ook besproken in uw kamer bij de totstandkoming van de
warmtewet. Wij hebben de minister opgeroepen gebruik te maken van de ministeriële
regeling die specifiek voor dit punt is besproken bij de totstandkoming van de warmtewet,
maar tot op heden is daar geen gehoor aan gegeven. Bij deze verzoeken wij u dan ook de
minister te vragen dit alsnog te doen zodat onnodige rechtszaken en kosten vermeden
kunnen worden! Daarvoor is geen herziening nodig: laat de ministeriële regeling direct
ingaan en op een later moment ook expliciet opnemen in wet.
• Dit is ook in lijn met het advies van Royal Haskoning, dat speciaal op dit onderwerp op
verzoek van EZ is uitgevoerd
• Royal Haskoning geeft aan:
• ‘Dat het bij WKO-projecten, ook bij bestaande, mogelijk is om koude levering af te
koppelen terwijl ruimteverwarming en de warm tapwatervoorziening doorgang
kunnen vinden.’
• Koude is op dit moment in Nederland geen primaire levensbehoefte in die mate als
warmte en warm tapwater dat is.
• Advies: ‘kiezen voor geen tariefregulering van koude levering waarbij het mogelijk is
voor een afnemer om af te koppelen van de koude voorziening.
• Het alternatief (koppelverkoop van koude), leidt tot grotere energiearmoede, hogere kosten
dan NMDA, meer CO2-uitstoot (want koeling kost ook stroom!) en is minder redelijk/billijk
(zie Haskoning).
• Het idee dat warmteleveranciers die gebruik maken van een WKO vanuit technisch
oogpunt genoodzaakt zouden zijn om gebruikers koude af te laten nemen, is dus absoluut
onjuist.
• Dat bij een WKO-installatie niet alleen warmte kan worden onttrokken aan een bron tbv de
warmtebehoefte van aangesloten woningen, moge duidelijk zijn. Het is echter de
verantwoordelijkheid van de warmteleverancier het systeem zo te ontwerpen dat over de
jaren heen een gelijke hoeveelheid warmte aan de bron wordt toegevoegd en dat kan op
vele manieren, zoals bijvoorbeeld:
• Door warmte te onttrekken bij bedrijven of kantoren die behoefte hebben aan
koeling
• Door warmte te onttrekken aan oppervlaktewater of de buitenlucht
• Door warmte te onttrekken aan de zon (zonneboilers)
• Door het aanbieden van koeling aan huishoudens
• De laatste optie is doorgaans een van de goedkoopste opties voor een warmte-leverancier.
Het feit dat de leverancier op deze wijze op relatief goedkope manier een deel van de terug
levering van warmte aan de bron kan realiseren, wil niet zeggen dat het WKO-leveranciers
ineens toegestaan moet worden om middels koppelverkoop een vastrecht voor koude in
rekening te brengen