Tweede Kamer der Staten-Generaal

2

Vergaderjaar 2022–2023

36 222

Wijziging van het Wetboek van Strafrecht en
andere wetten in verband met de modernisering
van de strafbaarstelling van verschillende
vormen van seksueel grensoverschrijdend
gedrag (Wet seksuele misdrijven)

Nr. 26

AMENDEMENT VAN HET LID MICHON-DERKZEN C.S. TER
VERVANGING VAN DAT GEDRUKT ONDER NR. 221
Ontvangen 28 juni 2023
De ondergetekenden stellen het volgende amendement voor:
In artikel IIa wordt na «dan wel schuldverkrachting» ingevoegd «of
schuldaanranding,».
Toelichting
De Wet schadefonds geweldsmisdrijven (hierna: Wet SGM) is tot stand
gebracht om slachtoffers van ernstige misdrijven een financiële uitkering
te kunnen doen toekomen. Het uitgangspunt hierbij is dat slachtoffers van
opzettelijk gepleegde ernstige gewelds- en zedenmisdrijven een
laagdrempelige mogelijkheid hebben om een financiële tegemoetkoming
te ontvangen voor geleden schade. Gedurende het voorliggende
wetstraject hebben diverse organisaties (zoals het Schadefonds Geweldsmisdrijven, Slachtofferhulp Nederland en Amnesty International) de
regering nadrukkelijk geadviseerd om de reikwijdte van de Wet SGM te
verruimen. De indieners hebben met instemming kennisgenomen van de
nota van wijziging waarin naar aanleiding van adviezen en vragen van
meerdere fracties is geregeld dat schuldverkrachting ook onder het bereik
van de Wet SGM wordt gebracht.2
Helaas is daarmee nog niet geregeld dat schuldaanranding onder de
reikwijdte van de Wet SGM wordt gebracht. Als gevolg daarvan komen
slachtoffers van schuldaanranding niet in aanmerking voor een financiële
tegemoetkoming uit het schadefonds. Ook deze slachtoffers hebben in
veel gevallen (ernstige) psychische of lichamelijke klachten die zijn
veroorzaakt door ernstig laakbaar en strafwaardig seksueel gedrag van
een dader. Dat de dader van schuldaanranding een geringer strafbaar
verwijt treft dan de dader van opzetaanranding of schuldverkrachting,
doet niets af aan de ernst van het lichamelijk en geestelijk letsel dat is
ontstaan als gevolg van het misdrijf dat heeft plaatsgevonden. Het gaat
1
2

kst-36222-26
ISSN 0921 - 7371
’s-Gravenhage 2023

Vervanging in verband met een wijziging in de ondertekening.
Kamerstukken II 2022/23, 36 222, nr. 8.

Tweede Kamer, vergaderjaar 2022–2023, 36 222, nr. 26

1

slachtoffers van seksuele misdrijven niet om de financiële tegemoetkoming, maar om de erkenning van het leed dat hen is aangedaan. Ook
slachtoffers van schuldaanranding verdienen erkenning van het leed dat
hen is aangedaan. Ook in die gevallen waarin een dader ernstige reden
heeft om te vermoeden dat de wil bij de ander ontbreekt met betrekking
tot de seksuele handelingen en de handelingen toch doorzet, kunnen voor
hun slachtoffers buitengewoon traumatisch zijn. Erkenning dat het
misdrijf heeft plaatsgevonden en een financiële tegemoetkoming van de
schade zijn daarom belangrijk voor álle slachtoffers van verkrachting en
aanranding. De indieners achten het niet goed uitlegbaar aan slachtoffers
van schuldaanranding dat zij weliswaar slachtoffer zijn van een ernstig
seksueel misdrijf, waarbij de dader maximaal twee jaar gevangenisstraf
kan krijgen, maar dat zij voor de wet niet worden gezien als een slachtoffer dat aanspraak kan maken op de voorzieningen uit de Wet SGM.
Gelet op het bovenstaande stellen de indieners voor naast schuldverkrachting ook schuldaanranding op te nemen in artikel 3, eerste lid, onder
a, van de Wet SGM, zodat ook deze slachtoffers aanspraak kunnen maken
op een financiële uitkering.
Naast de adviezen van onder andere het Schadefonds Geweldsmisdrijven, Slachtofferhulp Nederland en Amnesty International sluiten de
indieners hierbij ook aan bij de keuze van de wetgever om in 2016 het
delict dood door schuld onder de reikwijdte van de Wet SGM te brengen
en de keuze van de regering daar schuldverkrachting aan toe te voegen bij
eerdergenoemde nota van wijziging.
Ook bij schuldaanranding kan het in de praktijk voorkomen dat een
dader een situatie creëerde waardoor het slachtoffer niet meer in staat
was om zijn of haar wil te bepalen of waarin, waarbij (voorwaardelijk)
opzet niet kan worden bewezen, maar waarbij bijvoorbeeld wel sprake
was van aanzienlijk leeftijdsverschil, een gezagsverhouding of een
afhankelijke positie ten opzichte van de dader en een slachtoffer dat aan
de aanranding langdurige lichamelijke of psychische klachten heeft
overgehouden. De indieners benadrukken dat de tegemoetkomingen voor
schuldverkrachting en schuldaanranding beperkt blijven tot de gevallen
waarin sprake is van ernstige lichtzinnigheid of ernstige onachtzaamheid.
Het Schadefonds Geweldsmisdrijven heeft weliswaar aangegeven
begrip te hebben voor de keuze om alleen schuldverkrachting onder het
bereik van de wet te brengen, maar ook uitdrukkelijk gewaarschuwd dat
een beoordeling tussen opzet- en schuldaanranding in de praktijk complex
zal zijn.3 De indieners leiden hieruit af dat de keuze om schuldverkrachting
wel, en schuldaanranding niet onder de reikwijdte van de Wet SGM te
brengen, complexiteit in de uitvoering met zich meebrengt die ook
capaciteit kost van in elk geval het ministerie en het Schadefonds
Geweldsmisdrijven. Daarnaast zal het ministerie nog in overleg treden
met het Schadefonds Geweldsmisdrijven om passende beoordelingscriteria vast te stellen. Het amendement maakt specifieke beoordelingscriteria voor het verschil tussen schuldverkrachting en schuldaanranding

3

Beslisnota bij Kamerstukken II 2022/23, 36 222, nr. 8, p. 9.

Tweede Kamer, vergaderjaar 2022–2023, 36 222, nr. 26

2

overbodig en levert daarmee een betekenisvolle bijdrage aan de noodzakelijke complexiteitsreductie in de uitvoering.
Michon-Derkzen
Bikker
Van Nispen
Van der Werf
Mutluer
Eerdmans

Tweede Kamer, vergaderjaar 2022–2023, 36 222, nr. 26

3