WINDENERGIE OP LAND
Ontwikkelingen 2014 - 2020
In het Energieakkoord is afgesproken dat in 2020 provincies elk een aandeel verzorgen om een
totaal van 6.000 MW aan windenergie te realiseren. Deze afspraken over windenergie op land zijn
nodig om de Nederlandse doelstellingen voor de groei in hernieuwbare energie en vermindering
van de CO2-uitstoot te halen.
Van 2014 tot en met 2020 heeft RVO jaarlijks de voortgang van windenergie op land gepresenteerd
in de Monitor Wind op Land. Deze infographic laat de belangrijkste ontwikkelingen zien.

1 • Aandeel windenergie in het totale elektriciteitsverbruik

3 • Ontwikkeling in omvang en opbrengst windturbines

(1, 2)

2 • Totaal aantal windturbines en het vermogen per provincie

(1, 6)

(6)

Vanaf 2014 zijn de windturbines hoger geworden en hebben zij een grotere rotordiameter
gekregen. Door deze ontwikkeling is de elektriciteits­productie per windturbine fors gestegen.

De doelstelling van 6.000 MW windenergie op land wordt
gerealiseerd in 2023.

4 • Ontwikkelingen natuurbescherming

(8, 9)

Vogels en vleermuizen kunnen tegen de windturbine aanvliegen. Uit onderzoek blijkt dat vleer­
muizen alleen vliegen bij specifieke weersomstandigheden en dat moderne vogelradarinstallaties
helpen bij het vroegtijdig signaleren van vogeltrek. Door windturbines stil te zetten tijdens die
specifieke momenten, vliegen minder vogels en vleermuizen tegen de windturbine en wieken aan.

5 • Ontwikkelingen geluid
Windturbines maken geluid, voornamelijk door het draaien van de wieken. De afgelopen jaren zijn
de windturbines groter geworden. Deze leveren meer op, maar draaien langzamer rond dan kleinere
molens. Tegelijkertijd zijn er innovaties geïmplementeerd, waardoor het geluid van een windturbine
vrijwel niet toeneemt. Zo kunnen bijvoorbeeld de wieken worden voorzien van ‘uilenveren’, die
ervoor zorgen dat er minder geluid wordt geproduceerd. Dit maakt dat een grotere windturbine dus
niet per sé meer geluid maakt dan een kleinere windturbine.

6 • Ontwikkelingen luchtvaartverlichting

(7)

Windturbines en andere hoge bouwwerken zijn verplicht uitgerust met luchtvaartverlichting om
botsingen te voorkomen. Om te zorgen dat de lampen op een windturbine niet onnodig branden
zijn twee nieuwe systemen ontwikkeld. Het eerste systeem zorgt ervoor dat de lampen alleen fel
branden als het weer en het zicht slecht is. Ook mogen de lampen ’s nachts vastbrandend zijn in
plaats van knipperend. Daarnaast wordt gewerkt aan het wettelijk mogelijk maken van naderings­
detectie. Dit houdt in dat vliegtuigen in de buurt van de windturbine gedetecteerd worden. De
lampen gaan dan alléén branden wanneer een vliegtuig of helikopter dichtbij is.

7 • Kostprijs elektriciteit uit windenergie

(4, 5)

Tussen 2014 en 2020 is de kostprijs van windenergie op land met 42% gedaald van € 89 naar
€ 52 per MWh. De daling van de kostprijs heeft ertoe geleid dat er minder subsidie nodig is
om windenergie op land rendabel te exploiteren.

Bronnen:
1 RVO, 2021; Monitor Wind op Land 2020, achtste editie
2 CBS, 2020; Elektriciteitsbalans; aanbod en verbruik
3 Klimaatstichting HIER, 2021; De Lokale Energie Monitor 2020, uitgave februari 2021
4 Planbureau voor de Leefomgeving, 2020; Eindadvies basisbedragen SDE++ 2020

8 • Wie ontwikkelt een windpark?

(3)

Bij de ontwikkeling van een windpark zijn veel partijen betrokken. Naast commerciële
ontwikkelaars zien we steeds vaker dat partijen zoals energiecoöperaties, agrariërs en
industrie windparken ontwikkelen omdat ze daarmee eigen energie kunnen opwekken en
gebruiken. Deze partijen werken hiervoor samen met gemeenten en energiebedrijven. Ook
burgers kunnen meedoen met de ontwik­keling van een windpark door zich aan te sluiten bij een
energiecoöperatie. In de af­ge­lopen 7 jaar is het coöperatief opgesteld vermogen aan windenergie
gestegen van 71 MW in 2014 naar 230 MW in 2020.

energiebedrijven

grondeigenaren
en agrariërs

eigen verbruik
bedrijven

energie
coöperaties

gemeenten

windenergie
ontwikkelaars

5 ECN, 2013; Eindadvies basisbedragen SDE+ 2014
6 Windstats.nl, 2021; database windturbines op land, actualisatie 6 januari 2021
7 Pondera Consult, 2018; Resultaten Pilot Radardetectiesystemen ‘Proof of Concept’ Luchtvaart­verlichting Windturbines, sept. 2018
8 Bureau Waardenburg, 2018; Mitigation measures for bats in offshore wind farms
9 Niemi, J en Tanttu, J.T., 2020; Deep learning–based automatic bird identification system for offshore wind farms

Deze infographic is vervaardigd door Pondera Consult
en Jeanne Design in opdracht van de Rijksdienst voor
Ondernemend Nederland.