Tweede Kamer der Staten-Generaal

2

Vergaderjaar 2020–2021

19 637

Vreemdelingenbeleid

Nr. 2754

BRIEF VAN DE STAATSSECRETARIS VAN JUSTITIE EN
VEILIGHEID
Aan de Voorzitter van de Tweede Kamer der Staten-Generaal
Den Haag, 8 juli 2021
Het Ministerie van Buitenlandse Zaken heeft op 18 maart 2021 een
algemeen ambtsbericht Turkije gepubliceerd. Het ambtsbericht geeft mij
aanleiding het landgebonden beleid ten aanzien van Turkije grotendeels te
continueren en enkele aanpassingen door te voeren.
In het huidige beleid zijn twee risicogroepen aangeduid. De eerste
risicogroep bestaat uit personen uit Turkije die actief zijn in de politiek,
journalistiek of op het gebied van mensenrechten en daarbij significant
kritiek uiten op de autoriteiten en om die reden in de negatieve aandacht
van de autoriteiten staan. Uit het ambtsbericht kan worden opgemaakt dat
de invloed van de autoriteiten over (sociale) media is toegenomen en
zichtbaar is in monitoring, censuur en vervolging van personen die
kritische of dissonante geluiden laten horen. Politieke vrijheden, de
rechtsstaat en democratie zijn verder onder druk komen te staan. Zo is de
situatie van bijvoorbeeld Koerden die politiek oppositionele activiteiten
verrichten, zorgwekkend gebleven en kunnen uiteenlopende groepen en
individuen die zich kritisch uiten, in de negatieve belangstelling van de
overheid komen te staan. Ook prominente artsen die zich in het afgelopen
jaar kritisch uitspraken over het coronabeleid van de regering, werden
beschuldigd van het aanzetten tot angst en paniek en tijdelijk aangehouden.
Ik verduidelijk de formulering van deze risicogroep, door de zinsnede «en
om die reden in de negatieve aandacht van de autoriteiten staan» te
schrappen. Vreemdelingen die immers op basis van het behoren tot deze
risicogroep voor een verblijfsvergunning in aanmerking willen komen,
dienen dat met geringe indicaties aannemelijk te maken. Deze indicaties
kunnen onder omstandigheden bestaan uit reeds ondervonden negatieve
aandacht. De in de huidige formulering genoemde negatieve aandacht
moet niet worden gezien als een aanvullende voorwaarde om tot de
risicogroep te behoren. De informatie over de situatie in Turkije rechtvaardigt het stellen van een aanvullende voorwaarde niet.

kst-19637-2754
ISSN 0921 - 7371
’s-Gravenhage 2021

Tweede Kamer, vergaderjaar 2020–2021, 19 637, nr. 2754

1

De tweede risicogroep in het huidige beleid bestaat uit (vermeende)
Gülenisten.
De situatie ten aanzien van (vermeende) Gülenisten is nog immer
zorgwekkend. Uit het ambtsbericht kan worden opgemaakt dat er veelal
geen sprake is van een eerlijke rechtsgang voor personen die van
Gülen-banden worden beticht. Er is sprake van willekeur ten aanzien van
de risico’s op strafvervolging en detentie, de risico’s voor (toegedichte)
Gülenisten zijn in algemene zin van zware en serieuze aard. Daarom
continueer ik ook dit onderdeel van het beleid.
Daarnaast zal ik ter verduidelijking in het beleid ten aanzien van
Gülenisten opnemen dat indien van geringe indicaties niet is gebleken, de
risico’s bij terugkeer zullen worden beoordeeld in het licht van de diffuse
en slechte situatie die gekenmerkt wordt door willekeur jegens (toegedichte) Gülenisten van de zijde van de Turkse autoriteiten. Dit
uitgangspunt is reeds bestaande uitvoeringspraktijk en het opnemen
hiervan in openbaar beleid, is conform de aanbevelingen van het
ACVZ-rapport «Weten en Wegen» (Bijlage bij Kamerstuk 19 637, nr. 2644).
De Staatssecretaris van Justitie en Veiligheid,
A. Broekers-Knol

Tweede Kamer, vergaderjaar 2020–2021, 19 637, nr. 2754

2