Tweede Kamer der Staten-Generaal

Vergaderjaar 2018–2019

2

Aanhangsel van de Handelingen

Vragen gesteld door de leden der Kamer, met de daarop door de
regering gegeven antwoorden

234
Vragen van de leden Groothuizen en Paternotte (beiden D66) aan de
Staatssecretaris van Justitie en Veiligheid over het bericht dat het COA te
kampen heeft met overcapaciteit aan AZC’s in Nederland (ingezonden
17 september 2018).
Antwoord van Staatssecretaris Harbers (Justitie en Veiligheid), mede namens
de Minister van Sociale Zaken en Werkgelegenheid (ontvangen 11 oktober
2018). Zie ook Aanhangsel Handelingen, vergaderjaar 2017–2018, nr. 227.
Vraag 1
Kent u het bericht «Laatste asielzoekers verlaten AZC Goes»?1
Antwoord 1
Ja.
Vraag 2
Kunt u een schematische overzicht geven van de asielzoekerscentra (AZC’s)
die sluiten omwille van overcapaciteit?
Antwoord 2
Om de opvangcapaciteit in lijn te brengen met de toenmalige prognoses
heeft het COA op 29 maart 2018 het besluit genomen de opvangcapaciteit
terug te brengen tot 27.000 plaatsen. Dit besluit had consequenties voor elf
locaties: Balk, Musselkanaal, Veenhuizen, Alkmaar, Zeewolde, Nijmegen
(Stieltjesstraat), Utrecht (Einsteindreef), Zeist, Goes, Maastricht (Malberg) en
Sweikhuizen. Overigens heeft het COA op 1 oktober jongstleden aangegeven
dat de bezetting sinds twee jaar van krimp weer aan het stijgen is, wat
consequenties heeft voor de opvangcapaciteit.
Vraag 3
Kunt u toelichten wat het beleid van het Centraal Orgaan opvang Asielzoekers
(COA) is als het gaat om het sluiten van AZC’s? Welke elementen wegen mee
in het al dan niet sluiten van een AZC?

1

ah-tk-20182019-234
ISSN 0921 - 7398
’s-Gravenhage 2018

https://www.omroepzeeland.nl/nieuws/107629/Laatste-asielzoekers-verlaten-azc-Goes

Tweede Kamer, vergaderjaar 2018–2019, Aanhangsel

1

Antwoord 3
Bij het openen en sluiten van locaties baseert het COA de locatiekeuze op een
aantal uitgangspunten die in overleg met betrokken samenwerkingspartners
in de migratieketen en daarbuiten, zoals de Verenging van Nederlandse
gemeenten (VNG) en het Interprovinciaal Overleg (IPO), zijn opgesteld. Het
gaat hier om de volgende uitgangspunten: spreiding, flexibiliteit, kwaliteit en
duurzaamheid, ketenbelang en financiële haalbaarheid.
Periodiek neemt het COA een besluit om de opvangcapaciteit op- dan wel af
te schalen of om het huidige aantal opvangplaatsen te behouden. Dit besluit
wordt gebaseerd op de actuele ontwikkelingen met betrekking tot de
asielinstroom en de uitstroom van vergunninghouders naar Nederlandse
gemeenten.
Vraag 4
Deelt u de mening dat een intensieve samenwerking tussen een AZC, de
gemeente en maatschappelijke partners de integratie kan bevorderen? Zo ja,
vindt u dat integratieperspectief mee moet wegen bij de keuze voor het al
dan niet openhouden van een locatie?
Antwoord 4
Ja. De verblijftijd van kansrijke asielzoekers in de opvang dient zo optimaal
mogelijk te worden benut. Door bijvoorbeeld het leren van de Nederlandse
taal en het doen van vrijwilligerswerk, worden de bewoners die daarvoor in
aanmerking komen, goed voorbereid op hun inburgering. Hiervoor zijn ook
succesvolle (lokale) samenwerkingsverbanden opgezet met gemeenten en
maatschappelijke partners.
Door de ministeries JenV en SZW, VNG en het COA wordt op dit moment
verkend of en hoe integratie en participatie kan worden meegenomen bij het
al dan niet openhouden van een locatie.
Vraag 5
Heeft u standaard overleg met de gastgemeente van een AZC alvorens een
locatie te sluiten?
Antwoord 5
Ja. Na een besluit van het COA over welke locaties gaan sluiten wordt
overleg gevoerd met de betreffende gemeente. In gezamenlijkheid wordt een
plan opgesteld om het sluitingsproces in goede banen te leiden.
Vraag 6
In hoeverre sluit het beleid van het COA met betrekking tot het sluiten van de
AZC’s aan op het (nieuwe) inburgeringsbeleid (voorinburgering in een AZC)?
Antwoord 6
Vergunninghouders kunnen in de COA-opvang het programma Voorbereiding
op inburgering (V-inburgering) volgen. Dit programma biedt kennis en
handvatten voor het zelfstandig wonen en leven in Nederland. Dit programma staat los van het beleid van het al dan niet sluiten van een
opvanglocatie.
Ik ben me ervan bewust dat integratie over het algemeen sneller gaat als de
vergunninghouder al in de gemeente waar het AZC staat, een lokaal netwerk
heeft kunnen opbouwen en bekend is bij de gemeente. Een goede spreiding
van AZC locaties over het land, die aansluit bij de taakstelling vergunninghouders, kan (vroege) integratie en participatie bevorderen.
De huidige spreiding van de AZC’s is nog niet volledig in lijn met de
spreiding van de taakstelling van de gemeenten. De verkenning, zoals bij het
antwoord op vraag vier is vermeld, zal daarom vooral gericht zijn om te
kijken of de spreiding van de AZC’s beter kan aansluiten bij de spreiding van
de taakstelling van de gemeenten.
Vraag 7
Kunt u toelichten wat het sociaal-maatschappelijk effect van het sluiten en
openen van AZC’s zijn op gemeenten, vrijwilligers en omwonenden?

Tweede Kamer, vergaderjaar 2018–2019, Aanhangsel

2

Antwoord 7
De ervaring leert dat zowel het openen als het sluiten van een COA-locatie
lokaal impact kan hebben. De mate waarin dit speelt is afhankelijk van de
lokale situatie. Daarom zet het COA bij zowel het sluiten als het openen van
locaties in op nauw overleg met betreffende gemeente en andere lokaal
betrokken partijen.

Tweede Kamer, vergaderjaar 2018–2019, Aanhangsel

3